İlk Derece Mahkemesi · Antalya 2. Asliye Ticaret Mahkemesi
Antalya 2. Asliye Ticaret Mahkemesi 2018/154 E. 2019/807 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Daire
- Antalya 2. Asliye Ticaret Mahkemesi
- Esas No
- 2018/154
- Karar No
- 2019/807
- Karar Tarihi
T.C. ANTALYA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ DOSYA NO : 2018/154 KARAR NO : 2019/807 DAVA : İTİRAZIN İPTALİ (Taşıma Hukukundan Kaynaklanan Rücü) DAVA TARİHİ : 09/03/2018 KARAR TARİHİ : 11/12/2019 Yukarıda açık kimliği yazılı taraflar arasında görülen İTİRAZIN İPTALİ davasının mahkememizde yapılan yargılaması sonunda: GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA; Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkiline sigortalanan bir takım emtiaların ... tarihinde taşıma işini davalıların üstlendiğini, ancak ... idaresindeki ... plaka sayılı aracın ... tarihinde .../ ... karayolu üzerinde sürücü hatası sebebiyle devrilmesi neticesinde emtianın zarar gördüğünü, şirketleri tarafından sigortalısına hasar bedeli olarak ....- TL. ödendiğini, müvekkili şirketin sigortalısın hasar bedelini Ödeyerek halefi olduğunu, alacağın tahsili için Antalya ... İcra Müdürlüğünün... sayılı icra dosyası ile alacağın takibe konu edilmesine rağmen borca haksız yere itiraz edildiğini, davalı taşıyıcının zarardan sorunlu olduğunu belirterek Antalya ... İcra Müdürlüğünün ... sayılı icra dosyasına yapılan itirazın iptaline ve takibin devamına, %20 icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve talep etmiştir. CEVAP: Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle, davacının sigortalısına ait dondurulmuş balık emtiasının şirketlerine ait ve ... idaresinde bulunan... plaka sayılı araca yüklenerek ...’den ...’ya taşınması konusunda anlaşmaya varıldığını, emtianın araç ile yola çıktığını, kaza sürücünün kusuru ile meydana gelmiş bulunduğundan şirketlerinin kazanın meydana gelişinde kusurunun bulunmadığını, aracın yeni araç olması sebebiyle teknik arızanın bulunmadığını, davacının sigortalısının zararın artmasına sebebiyet vermesi ve geç müdahalesi sebebiyle müterafik kusuru bulunduğunu, davanın zamanaşımına uğradığını, belirterek davanın reddine ve %20 den az olmamak üzere kötü niyet tazminatına karar verilmesini iddia ve talep etmiştir, Davalı ..., ..., ... vekili cevap dilekçesinde özetle, davanın zamanaşımına uğradığını, kazanın meydana gelişinde sürücünün kusuru bulunmadığını, aracın takograf cihazının bozuk olması sebebiyle kullanım şeklinin denetlemediğini ve iş güvenliğine aykırı olduğunu, Trafik Yönetmeliğine göre takografı bozuk araçların trafiğe çıkmasının yasak olduğunu, havanın yağmurlu, vaktin gece ve yolun ıslak olmasının kazaya etken olduğunu, sürücünün tecrübesine rağmen kazaya engel otamadığını, talep olunan zararın fahiş olduğunu belirterek davanın reddine ve %20 den az olmamak üzere kötü niyet tazminatına karar verilmesini iddia ve talep etmiştir. Davalı... vekili cevap dilekçesinde özetle, dava konusu uyuşmazlığa ... hükümlerinin uygulanması gerektiğini, bir yıllık hak düşürücü süre geçtikten sonra açılan davanın reddi gerektiğini, davanın zamanaşımına uğradığını, emtiada meydana gelen zararın ...-TL. olduğunu, zararın ....-TL.nın şirketleri tarafından ödendiğini, bakiye kaldığı iddia edilen ....-TL. tazminatın talep edilmesinde davacının aktif husumet ehliyetinin bulunmadığını, taşıma konusu emtianın taşıyıcıya teslimi ile hasar ve yararın alıcıya geçtiğini, davacının sigortalısının dava konusu emtia üzerinde menfaati bulunmadığını, ... ve ... satışta emtianın taşıyıcıya teslimi ile hasara katlanma yükünün alıcıya geçtiğini, davacının yaptığı ödemenin hatır ödemesi niteliğinde olduğunu, kazanın meydana gelişinde taşıyıcının kusurunun bulunmadığını, ... senedinde aracın ısı derecesi belirtilmediğini, emtianın aracın ısı ayarı sebebiyle ihracata konu edilemeyeceğinin davacının sigortalısı tarafından beyan edildiğini, ısı derecesi belirtilmemesi sebebiyle zarardan davacının sigortalısının kusuru bulunduğunu, şirketlerinin zarardan sonra ....- Euro ödeme yaptığını, emtianın ... fatura bedelinden sovtaj bedeli olan ...,- Euro mahsubu sonucu ... Euro ve ... Euro hasar oranında mal sigortası bedelinden oluştuğunu, davalı ...kazadan sonra navlun bedelini tahsil edememesi sebebiyle davacının ....-Euro navlun bedelini talep hakkı bulunmadığını, taşıma konusu emtianın bedeli ve sigorta priminin şirketleri tarafından ödenmiş olması sebebiyle davanın reddi gerektiğini, davacının talep ettiği bakiye alacağın neye göre hesaplandığının bilinmediğini, dava konusu ödeme emrine göre şirketlerinin yaptığı ödemenin ...-TL. olarak kabul edildiğini, ödeme emrinin düzenlendiği ... tarihinde Euro= ...-TL. olduğunu, ... tarihinde yapılan ödemenin ... - TL. na karşılık geldiğini, davacının taşep ettiği bedel ile faizin fahiş olduğunu, taşıyıcının sorumlu olacağı tazminat miktarının ... hükümlerine göre hesaplanması gerektiğini, dava konusu olayın yargılamaya muhtaç olması sebebiyle icra inkar tazminatına hüküm kumlamayacağını, belirterek davanın reddine ve %20 den az olmamak üzere kötü niyet tazminatına karar verilmesini iddia ve talep etmiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE HUKUKİ NİTELENDİRME: Dava; sigortacının dava dışı sigortalısına aralarındaki sigorta poliçesine gereğince ödediği hasar bedelinin 6102 Sayılı TTK'nın 1472-1481.maddeleri uyarınca sorumlulardan rücuen tahsili amacıyla başlatılan icra takibine itirazın iptali istemine ilişkindir. İtirazın iptali davalarının 2004 sayılı İİK’nın 67/1. fıkrası gereğince Takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir sene içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağının varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir. Davacı ... İcra Müdürlüğünün ... sayılı dosyası ile ... tarihinde ...-TL asıl alacak, ...-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam ...-TL üzerinden icra takibi başlattıktan sonra (Örnek No:7) ödeme emrinin borçlulara/davalılara ... tarihlerinde tebliğ edildiği, borçluların... ve ... ve ... tarihlerinde hiçbir borcu olmadığını, borcun tamamına ve faize itiraz ettiklerini belirterek takibi durdurdukları, itiraz dilekçesinin davacı/alacaklı vekiline tebliğ edildiğine dair belgeye rastlanmadığı, davacının da ... tarihinde 1 yıllık yasal hak düşürücü süre içinde itirazın iptali davası açtığı anlaşılmaktadır. Türkiye, Eşyaların Karayolunda Uluslararası Nakliyatı İçin Mukavele'yi (.... Konvansiyonu) ve buna ek protokolü onaylayarak, bu sözleşmeye taraf olmuştur. Somut olayda, taşıma işinin kara taşıma aracı olan ... plakalı çekici ve... plakalı dorse ile yapılacağı öngörülmüştür. Yükleme ve teslim yerleri iki ayrı ülkedir ve sözleşmeye taraftır. Dolayısıyla uyuşmazlık ... Konvansiyonu hükümleri kapsamındadır. Bu nedenle uyuşmazlığa, Türk Ticaret Kanunu'nun konuya ilişkin hükümleri değil, ... hükümlerinin uygulanması gerekmektedir. Davalılar zamanaşımı def'inde bulunmuşlardır. ... 32. maddesinde dava zamanaşımı süresinin 1 yıl olduğu kabul edilmiştir. Hasarın meydana geldiği kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren 1 yıllık süre geçmeden ... tarihinde icra takibi başlatılmıştır. İcra takibi ile birlikte TBK.nun 154/2 uyarınca zamanaşımı kesilmiştir. Bu nedenle davalıların zamanaşımı itirazları yerinde görülmemiştir. Davalı taşıma şirketi oluşan hasardan dolayı sorumludur. Davalı taşıma şirketiyle birlikte, taşıma şirketinin sigortacısı diğer davalı sigorta şirketi de hasardan müştereken ve müteselsilen sorumludur. Bu nedenle husumet itirazları da yerinde görülmemiştir. Söz konusu hasarın oluşması sırasında araç sürücü olan ...'da oluşan hasardan haksız fiil hükümlerine göre (TBK m. 49) sorumludur. ...’un mirasçıları olan davalılar ..., ... ve ...’a başvurulmasında da kanuni halefiyet hükümleri gereği hukuka aykırılık bulunmamaktadır. Dosya kapsamına ve alınan bilirkişi raporuna göre; Dava dışı sigortalı....ne ... no.lu ...poliçesi ile sigortalı olan ve taşımaya konu ....- TL. tutarındaki ... şartlan kapsamında kara taşıması teminatı altına alındığı sigorta poliçesinden anlaşılmaktadır. Buna göre, ... tarihinde başlayacak ... arası kara taşıması sigorta güvencesi altına alınmıştır. ... Senedinde göndericinin ..., alıcının ... olduğu, taşınan toplam 33 palet ... koli emtianın dondurulmuş ... ve ... ürünleri olduğu, emtia net ağırlığının .... Kg,, brüt ağırlığının ... kg. olduğu, nakliyecisinin ... ve araçların ... plakalı, tanzim tarihinin ... tarihi olduğu ve nakliyecinin imza ve kaşesini taşıdığı tespit edilmiştir. Gümrük Beyannamesi incelenmesinde satışın .. satış olduğu belirtilmiştir. ... (Taşıma ücreti ve Sigorta Ödenmiş Olarak) kuralının, satıcının malları kendisinin seçtiği bir taşıyıcı veya diğer bir kişiye belirlenen yerde teslim edeceğini ve satıcının, malların belirtilen varış noktasına getirilmesi gereken taşıma sözleşmesini yapmak ve taşıma masraflarını ödemek zorunda olduğunu ifade etmektedir. Bu kural kullanıldığında, satıcı teslim yükümlülüğünü malların ulaşmasıyla değil, teslim ile yerine getirmiş sayılır. Söz konusu emtia, taşıyıcıya tesliminden sonra hasarlanmıştır. Zira, dosyadaki kaza tespit raporuna göre emtialar, içinde bulunan aracın devrilmesi neticesinde hasara uğramıştır. Zarar gören emtianın ... Kg. olduğu, bedelinin KDV hariç ... Euro karşılığı .... TL olduğu, ....- Euro karşılığı ....- TL. mahsubu ve sigorta bedelinin %1 oranında ....- TL. muafiyet tenzili akabinde toplam hasar bedelinin ...- TL. olduğu, hasar bedeli hesabında poliçede belirlenen döviz kuru olan ...- TL. hesaplamada dikkate alındığı ekspertiz raporu ve Gümrük Tutanağı ile sabit olduğu bilirkişi kurulu tarafından tespit edilmiştir. ... tarihli trafik kazası tespit tutanağında ... plaka sayılı aracın sürücüsü ... un yağışlı havada direksiyon hakimiyetini kaybetmesi neticesinde ... İlçesinde trafik kazasının meydana geldiği, kazanın meydana gelişinde aracının hızını, yol durumu ve yüküne göre ayarlamaması sebebiyle kusurlu olduğu, kaza anında havanın sisli ve yağmurlu olduğu, yol yüzeyinin ıslak olduğu, kazanın ... saatinde gece meydana geldiği, yol yüzeyinin eğimli olduğu belirtilmiştir. ... tarihli “İbraname” başlıklı belge ile davacı tarafından sigortalısına ...-TL. ödeme yapıldığı, sigortalısı tarafından gerek taşıyıcıya gerekse sair sorumlululara karşı tazminat talep ve dava haklarını .... devir ve temlik edildiği beyan ve kabul edilmiştir. Dosyadaki ... Belgesi ve faturalarda malın alıcısı tarafından mal mukabili alındığının belirlendiği, davalı taşıyıcı tarafından düzenlenen ... tarihli navlun faturasının bulunduğu, bedelinin ... Euro olduğu, kurun ... TL olarak belirlendiği ve kur karşılığının ....- TL olduğununun faturada yer aldığı, davalı... tarafından sunulan ekspertiz raporunda ise hasar nedeninin kaza sonucu emtianın maruz kaldığı mekanik şoklara ve maruz kaldığı atmosferik sıcaklık nedeniyle meydana gelen çözülme olduğunun belirtildiği, davalı... tarafından düzenlenen ... no.lu ve ... - ... vade tarihli ... Sigorta poliçesinde (... Taşıyıcı Sorumluluk) sigortalının davalı taşıyıcı ...olduğu ve taşıyıcının ... Konvansiyon hükümleri kapsamında sorumluluğunu üstlendiğinin belirlendiği anlaşılmaktadır. Buna göre; Dava konusu olayda taraflar arasında sigorta sözleşmesinin geçerliliğine ve sigorta tazminatının ödenip ödenmediği konusunda bir sorun yoktur. Bilirkişi raporunda da işaret edildiği üzere; Satıcı ve alıcı sözleşmelerinde satım konusu malın teslim şeklini, malla ilgili risk ve masrafların hangi tarafa ait olacağını, hasar, risk ve masrafların hangi andan itibaren bir taraftan diğerine intikal edeceğini belirlemiş olurlar. Dava konusu emtianın ... belgesinde ... satış olduğu, bu satış şeklinde taşıma ve sigorta ödenmiş olarak teslim anlamına geldiği INCOTERMS kuralı olarak belirlenmiştir. ... satım şeklinde, satıcının malları taşıyıcıya bırakmasıyla alıcılara dönük teslimat sorumluluklarını gerçekleştirdiği, fakat malın varış noktasına ulaşmasına dek taşıma giderini ödediği teslim türüdür. ... teslim yönteminde satıcı kendi seçtiği bir taşıyıcı ile taşıma sözleşmesi yapar ve mallan teslim eder. Satıcı taşıma masraflarını öder ve taşıma sırasındaki hasar ve riskler için taşıma sigortası yapar. Satıcı teslim yükümlülüğünü mallar varma yerine ulaştığında değil, malları taşıyıcıya teslim ettiğinde yerine getirmiş olur. Bu kapsamda, malların ilk taşıyıcının gözetimine devredildiği andan itibaren satıcı risk ve masraflardan kurtulur. Bu andan itibaren navlun ve sigorta primi dışında, malla ilgili tüm masraf ve riskler alıcıya aittir. Satım şeklinin ... satış şekli belirlenmiş olmakla birlikte ... de ve faturada mal bedelinin ödeme şeklinin mal mukabli olacağı belirtilmiştir. Mal mukabili (...) ödeme; satıcının, bedelini tahsil etmeden malları ve evrakları alıcıya göndermesi olarak tanımlanır. Uygulamada; tarafların sözleşmeyi yaparak satıcının mallarını yüklemesi ardından belgelerini hazırlayarak alıcıya göndermesi, alıcının malını gümrükten çekerek daha önceden anlaştıkları vadede alıcının bankası aracılığı ile ödemenin yapılması şeklinde işlemlerin yürütüldüğü bilinmektedir. Böylece emtianın alıcısına teslim edilmeden hasara uğraması halinde mal bedelini tahsil edemediğinin kabulü gerekir. ... Konvansiyonunda öngörülen sorumluluk sistemine göre, taşıyıcı eşyanın kendisi tarafından teslim alındığı tarih ile gönderilene teslim ettiği tarih arasında uğramış olduğu hasar ve ziyadan sorumludur (.... m. 17/1), Bu sorumluluktan kurtulmak isteyen taşıyıcı zararın kendisine talimat vermeye yetkili kişinin kusurundan, bu kişi tarafından verilen talimattan, eşyadaki ayıptan ya da kaçınamayacağı ve sonuçlarını önleyemeyeceği bir olaydan doğduğunu ispatlamakla yükümlüdür (.... m. 17/2,18). Somut olayda davalı tarafından taşınan emtianın ... alınarak ... kadar yapacağı taşıma sırasında ...’da kazaya karıştığı ve emtianın hasara uğradığı konusunda uyuşmazlık bulunmamaktadır. Emtianın taşıma sırasında teslime kadar geçen süre içiresinde hasara uğradığı açıktır. Taşıyıcı eşyanın kendisi tarafından teslim alındığı tarih ile gönderilene teslim ettiği tarih arasında uğramış olduğu hasar ve ziyadan sorumlu olduğundan (.... m. 17/1), davalının bu sorumluluktan kurtulabilmesi için mallarda meydana gelen hasarın, kendisine talimat vermeye yetkili kişinin kusurundan, bu kişi tarafından verilen talimattan, eşyadaki ayıptan ya da kaçınamayacağı ve sonuçlarını önleyemeyeceği bir olaydan doğduğunu ispatlaması gerekir. (.... m. 17/2, 18) Dosyada buna ilişkin bir delil yoktur. İddia oiunan soğutma sistemine ilişkin ısı ayarının belirtilmediği iddiasının ise ispatlanmadığı görülmektedir. Davalı... A.Ş. tarafından davacı şirket hesabına ... tarihinde ... - Euro ödeme yapılmıştır. Bu husus davacının da kabulündedir. Davacı taraf, bu miktarı düşerek yaptığı ödemeyi rücuen talep etmektedir. Bu nedenle davalı sigorta şirketinin dava konusu ödemeyi yaptığına dair bir delil yoktur. Zaten böyle bir savunma da getirilmemiştir. Buna göre; bilirkişi tarafından ... tarihindeki döviz kurunun ....-TL olduğu, ödenen bedelin döviz kuru karşılığının ...-TL olacağı, davacının hasar tarihindeki döviz kuru karşılığı ...-TL. rücu hakkı bulunması sebebiyle; ...-TL, - ...-TL. = ...- TL, bedeli davalılardan talep ve dava hakkı bulunduğu tespit edilmiş, bulunan bu miktar yönünden dava dışı sigortalının davalıları temerrüde düşürdüğüne dair bir belge sunulmadığından işlemiş faiz talebi kabul edilmemiştir. Bu nedenle, davalılar icra takibiyle temerrüde düşmüş sayılacaklarından, davacının takip tarihinden itibaren faiz talep hakkı olacağı kabul edilmiştir. Davalı Sigorta tarafından ... no.lu ve ... / ... vadeli abonman poliçe ile taşınan mal ...-Euro (...-TL. sigorta bedeli) ... Taşımacı Sorumluluk Sigortası kapsamında teminat altına alınmıştır. Poliçede mal bedeli teslimde ödemeli taşımalarda beher hasar başına sigortacının tazminat yükümlülüğü ...- Euro ile sınırlı olarak teminat kapsamına alınmıştır. Sonuç olarak; Davacı sigorta şirketine sigortalı olan dava dışı ... ...ne ait bir takım emtiaların ... tarihinde taşıma işini davalı ...nin üstlendiği, diğer davalı ... idaresindeki ... plaka sayılı aracın ... tarihinde .../ ... karayolu üzerinde sürücü hatası sebebiyle devrilmesi neticesinde emtianın zarar gördüğü, zararın ... - Euro'luk kısmının davalı... A.Ş. tarafından davacı şirket hesabına ... tarihinde ödendiği, ancak zararın tam karşılanmadığı iddiasıyla eksik kalan hasar bedeli olarak ....-TL nin ... a tarihinde ödendiği, böylece davacı sigorta şirketinin sigortalısın halefi olduğu, alacağın tahsili için Antalya ... İcra Müdürlüğünün ... sayılı icra dosyası ile alacağın tahsili amacıyla icra takibi başlatıldığı ancak bakiye kısım için takip açılmasına rağmen, bu bedelin ödendiği belirtilerek davalılara ihtar gönderilmediği, temerrüde düşürülmediği anlaşılmaktadır. Dosyadaki (tebliğ belgeleri olmayan) dava dilekçesi ekinde sunulan ... tarihli yazılar, dava konusu bakiye hasar bedeli alacağı için de geçerli olduğunu kabul etmek mümkün görülmediğinden işlemiş faiz talepleri ile alacak likit olmadığından icra inkar tazminat talepleri de kabul edilmemiş ve aşağıdaki hüküm kurulmuştur. H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan gerekçeler ışığında; Davanın KISMEN KABULÜNE, Davacının Antalya ... İcra Müdürlüğünün... sayılı dosyasında davalı aleyhine yaptığı takibe İTİRAZIN KISMEN İPTALİNE, Takibin ....-TL asıl alacak (işlemiş faiz çıkartılmak suretiyle) üzerinden takip tarihindeki koşullarla aynen DEVAMINA, Takip talebindeki alacak likit olmadığından, yargılamayı gerektirdiğinden davacının icra inkar tazminatı talebi ile davacının kötü niyetli olduğu ispat edilemediğinden kötü niyet tazminatı taleplerinin REDDİNE, Alınması gerekli ....-TL harçtan, peşin olarak alınan ...-TL harcın mahsubu ile kalan ...-TL harcın davalıdan ALINMASINA, Davacı tarafça yapılan dava ilk masrafı ...-TL, tebligat gideri ...-TL, müzekkere gideri ...-TL, talimat gideri ...-TL olmak üzere toplam ...-TL yargılama giderlerinin davada kabul ve reddedilen miktar dikkate alınarak hesaplanan ...-TL ve mahkememizde peşin olarak alınan harç gideri ....-TL olmak üzere toplam ...-TL'nin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE, fazlasının davacı üzerinde BIRAKILMASINA, Davacı tarafça yatırılan gider avansından arta kalanının karar kesinleştiğinde talebi halinde davacıya İADE EDİLMESİNE, Avukatlık Asgari Ücret tarifesi uyarınca davada kabul edilen miktar dikkate alınarak hesap edilen ...-TL vekâlet ücretinin davalıdan alınarak davacı tarafa VERİLMESİNE, Avukatlık Asgari Ücret tarifesi uyarınca davada reddedilen miktar dikkate alınarak hesap edilen ...-TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalı tarafa VERİLMESİNE, Dair taraf vekillerinin yüzüne karşı, HMK'nun 345 maddesi uyarınca gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren iki haftalık süre içinde Antalya Bölge Adliye Mahkemesi ilgili hukuk dairesinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulünce anlatıldı.12/12/2019 KATİP ... (E-İmzalı) HAKİM ... (E-İmzalı)