Ankara 7. Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/493 E. 2024/59 K.

T.C. ANKARA 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2022/493 Esas - 2024/59 TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ T.C. ANKARA GEREKÇELİ KARAR 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2022/493 Esas KARAR NO : 2024/59 HAKİM : .... KATİP : ... DAVACI : ... VEKİLİ : Av. ... DAVALI :... VEKİLİ : Av. ... DAVA : Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 01/08/2022 KARAR TARİHİ : 30/01/2024 KARAR Y.TARİHİ : 09/02/2014 Mahkememizde görülmekte olan "alacak" davasının yapılan açık yargılaması sonucunda, aşağıdaki karar tesis edilmiştir; I-İDDİALAR 1. Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile davalı şirket arasında müvekkili şirkete ait ... adresinde bulunan ... parselde kayıtlı arsa üzerinde idaresinden onaylatılacak proje ve inşaat ruhsatına uygun olarak yapılması planlanan inşaatın, davalı tarafından plan, mevzuat, fen, sanat ve sağlık kuralarına ve bünyesindeki mimar - mühendis ile diğer uzmanların gözetimi altında bina inşa edilmesi sözleşmesi imzalandığını, sözleşmenin imzalanması ve yapı ruhsatının alınmasından sonra davalı şirket ile anlaşma sağlanarak sözleşmenin feshedildiğini, sözleşmenin ikinci aşamasına geçilemediğini, sözleşmenin feshedilmesinin nedeninin ise, davalı şirketin uzmanlık alanına giren bir konuda dahi müvekkili şirkete maddi külfet getirecek dikkatsiz ve özensiz davranışlarda bulunması olduğunu, müvekkili şirket tarafından bina ve proje harçları adı altında .... 309.483,35 TL ödeme yapıldığını ancak yatırım teşvik belgesi sahibi olan müvekkilinin bu harçları ödenmemesi gerektiğini sonradan öğrendiklerini, davalı tarafça müvekkiline ait yatırım teşvik belgesinin belediyesine ibraz edilmemesi nedeniyle sebepsiz şekilde 309.486,35 TL harç ödemek zorunda kalındığını, ödenen bedelin iadesi için .... sayılı sayılı dosyası ile dava açıldığını, sözleşmenin haklı nedenle fesih edilmesi nedeniyle sözleşmenin ikinci aşamasına geçilemediğini, sözleşmesinin feshedilmesinden sonra davalı şirket tarafından müvekkiline ihtarname gönderildiğini, müvekkilinin de cevabi ihtarnamede keşide ettiğini, akabinde davalı şirket tarafından müteahhitlik hizmet bedelinin tahsili amacıyla müvekkili şirket aleyhine ... Esas sayılı dosyası ile alacak davası açıldığını, yapılan yargılama sonucunda, sözleşmenin eylemli olarak feshedildiği, davalı şirketin ikinci grup işleri yapmadığı, müvekkili şirketten alacağının olmadığı, hatta sözleşme konusu işe istinaden davalı şirketin müvekkili şirkete 289.903,46 TL avans borcu olduğundan bahisle davanın reddine karar verildiği, davalı tarafından, müvekkili şirkete ait 301.000,00 TL'nin uhdesinde bulunduğu kabul edilmiş ise de şimdilik fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla müvekkili şirket tarafından 01.11.2018 tarihli sözleşme uyarınca davalı şirkete avans olarak verilen, davalı tarafın uhdesinde olduğu sabit olan ve sözleşme ilişkisi sona erdiğinden müvekkiline iade edilmesi gereken 289.903,46 TL'nin davalı yana gönderilen ihtarnamenin tebliğ tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. II-SAVUNMALAR 2. Dava dilekçesi ekli meşruhatlı davetiye tebliğine rağmen davalı yan davaya cevap vermemiştir. III-TARAFLARIN ANLAŞTIKLARI ve ANLAŞAMADIKLARI HUSUSLAR A. Taraflar Arasında Uyuşmazlık Bulunmayan Hususlar 3. Davacı ile davalı arasında .... adresinde bulunan .... parselde kayıtlı arsa üzerinde yapılması planlanan bina inşaatı için 01.11.2018 tarihli sözleşme imzalandığı konusunda uyuşmazlık bulunmamaktadır. B. Taraflar Arasındaki Uyuşmazlık Konuları 4. Taraflar arasında; 01.11.2018 tarihli müteahhitlik sözleşmesinin davacı yanca feshinin haklı nedenlere dayalı olup olmadığı, davalı şirkete avans olarak verildiği ve davalı uhdesinde bulunduğu iddia edilen 289.903,46 TL'nin davacıya iadesi şartlarının oluşup oluşmadığı noktasında toplanmaktadır. IV-ÇEKİŞMELİ VAKILAR HAKKINDA TOPLANAN DELİLLER 5. Tarafların arabuluculuk görüşmelerinin sonuçsuz kaldığına dair arabuluculuk son tutanağı. 6. Ödeme dekontları. 7. Davalı tarafından keşiden edilen .... Noterliğinin 15.01.2020 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi. 8. Davacı tarafından keşide edilen .... Noterliğinin 22.01.2022 tarihli ...yevmiye numaralı cevabi ihtarname. 9. Taraf ticari kayıtları. İncelenen davacı şirket ticari defter kayıtlarına göre; davacının davalıdan 31.12.2019 itibariyle 422.532,09 TL alacaklı olduğu, davalı şirket ticari defter kayıtlarına göre de; davacının davalıdan 332.238,89 TL alacaklı olduğu görülmüştür. 10. Taraflarca akdedilen 01.11.2018 tarihli yapı müteahhitliği sözleşmesi. Sözleşmenin; "Taahhüdün Yeri, Miktarı ve Konusu" başlığını taşıyan 2. maddesinde: yapılacak işin; " Yapı sahibine ait .... mahallesi adresinde bulunan, tapuda .... parsel numarasına kayıtlı arsa üzerinde idaresinden onaylatılacak proje ve inşaat ruhsatına uygun olarak yapılması planlanan inşaat yapı müteahhidi tarafından plan mevzuat fen sağlık kurallarına ve bünyesindeki mimar ve mühendisler ile diğer uzmanların gözetimi altında inşa edilmesi işidir." olduğu belirtilmiş, 4. maddesinde: "Yapı Müteahhidinin Görev ve Sorumlulukları", 6. maddesinde: "sözleşmenin Süresi", 7. maddesinde ise: "Sözleşme Ücreti" düzenlemiştir. 11. .... sayılı dosyası. Dosyanın incelenmesinde; davacı ... İhr. İhr. Tic. Ltd. Şti. tarafından davalı ... Müh. San. ve Tic. Ltd. Şti. aleyhine açılan alacak davası olduğu, yapılan yargılama sonucunda; "Davacının sözleşme hizmet bedeli ücretinin 79.817,43 TL olduğu, ancak davalı tarafından davacıya yapılan 1.058.300,00 TL avans ödemesi, davacının kendi defterlerine göre yaptığı harcama bedeli dikkate alındığında dahi bakiye bir alacağının bulunmadığı, aksine davalı tarafa 289.903,46 TL avans borcunun bulunduğu, dolayısıyla davacının bakiye bir alacağının bulunmadığı anlaşılmakla davanın reddine..." karar verildiği, karara karşı davacı ... tarafından yapıla istinaf başvurusunun .... Dairesi'nin 11.01.2024 tarih ve .... sayılı esastan reddine dair karar ile kesinleştiği anlaşılmıştır. 12. .... Esas sayılı dava dosyası. Mahkemece verilen 26.02.2021 tarih ve .... sayılı karar ile; "olayda her ne kadar yapı müteahhidi ... İnş. Ve Yapı Malz. İml. İhr. İht, Ltd. Şti.'nce ödenen 309.483,35 TL' nin davacı şirket adına ödendiği ileri sürülmekteyse de; anılan ödemelere ait belgelerin incelenmesinde bina ve proje harçlarının ... İnş. Ve Yapı Malz. İml. İhr. İht. Ltd. Şti. adına tahakkuk ettirildiği ve yine bu işleri tarafından yapılan ödemenin davacı şirket adına yapıldığına dair herhangi bir şerh konulmadığı görülmüştür. Bu durumda davacı adına tahakkuk ettirilmediği ve davacıdan tahsil edilmediği anlaşılan bina ve proje harçlarının iadesi istemiyle davacı tarafından kendi adına açılan davada davacının ehliyetinin bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Açıklanan nedenlerle 2577 sayılı Kanunun 15. maddesinin 1/b bendi hükmü uyarınca davanın ehliyet yönünden reddine” karar verildiği görülmüştür. 13. Bilirkişi raporu. Bilirkişi kurulu 09.03.2023 tarihli kök ve 21.11.2023 tarihli ek raporlarının sonuç kısmında özetle; birinci ihtimalde; ... tarafından yapılan toplam ödemeden yapılan masraf ödemeleri ve ...'ın hakettiği sözleşme bedeli mahsup edildikten sonra nihai alacak tutarı; 1.058.300,00 TL - 635.767,91 TL - 82.649,82 TL = 339.882,27 TL olarak hesaplandığı, Mahkemece bu hesaplamanın benimsenmesi halinde, anılan tutarın, davalının temerrüt tarihinden itibaren işletilecek avans faiziyle ödenmesi gerekeceği, ikinci ihtimalde; masraf/harcama ödemeleri bakımından, her iki tarafın ticari defterlerinin uyuştuğu miktar olan 635.767,91 TL değil de; davacı ...’in ikrarı olan 661.879,29 TL dikkate alındığında 1.058.300,00 TL - 661.879,29 TL - 86.044,31 TL (harcamaların %13’ü olan sözleşme bedeli) = 310.376,40 TL nihai alacak tutarı olacağı, Mahkemece bu hesaplamanın benimsenmesi halinde, anılan tutarın, davalının temerrüt tarihinden itibaren işletilecek avans faiziyle ödenmesi gerekeceğini, üçüncü ihtimalde; .... E. Sayılı dosyasındaki içtihattaki tespitlerin aynen kabul edilmesi halinde nihai alacak tutarının 289.903,46 TL olacağını, sayın Mahkemece bu hesaplamanın benimsenmesi halinde, anılan tutarın, davalının temerrüt tarihinden itibaren işletilecek avans faiziyle ödenmesi gerekeceği, ancak bu noktada; ... E. sayılı dosyasındaki hesaplamada ...’ın hakettiği %13’lük hizmet bedeli hesaplanırken harcama tutarının hangi gerekçe ile 613.980,22 TL olarak hesaplamaya katıldığının anlaşılamadığı, davalı şirket tarafından davacı taraf adına tanzim edilen toplam 701.959,77 TL tutarındaki fatura, yapılan hesaplamada ...’ın hakettiği (...’in sorumlu olduğu) sözleşme bedeline dahil edilmediği, zira ilgili fatura bedeline konu ifa ispat edilmediği gibi davacı ...’e usulüne uygun tebliğ edildiğine dair dosyada bir delil olmadığı, .... E. sayılı dosya kapsamında da aynı tespitin benimsendiği, görüşü bildirmişlerdir. V- DELİLLERİN TARTIŞILMASI, YARGILAMA ve GEREKÇE 14. Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan ve avans olarak ödenen bedelin alacağının tahsili istemine ilişkindir. 15. Taraflar arasında 01.11.2018 tarihli yapı müteahhitliği sözleşmesi imzalanmış olup, yapı sahibi davacı ... San. Tic. Ltd. Şti., müteahhit firma ise davalı ... Malz. İml. İhr. Tic. Ltd. Şti.'dir. Taahhüdün yeri, miktarı ve konusu başlıklı 2. madde hükmü ile; davacıya ait .... adresinde bulunan tapuda .... parsel numarasına kayıtlı arsa üzerinde, idaresinden onaylatılacak proje ve inşaat ruhsatına uygun olarak yapılması planlanan inşaatın davalı tarafından plan, mevzuat, fen, sanat ve sağlık kurullarına ve bünyesindeki mimar ve mühendisler ile diğer uzmanların gözetimde inşa edilmesi kararlaştırılmış olup; yapı müteahhidinin görev ve sorumlulukları başlıklı 3. maddesin de; "işin başlangıcından işin bitimine kadar yapılacak tüm işler müteahhit firmaya aittir. Tüm resmi kurum ve kuruluşlar ile tüzel kişilerle yapılacak iş akitleri ve sözleşmeler, projelerin onaylanması, tadilat veya tahsilat yapılması, resmi kurum müracaatları, bu kuruma yapılacak ödemelerin yapı sahibinden alınarak ödenmesi, işçilik ve malzeme bedelinin yapı sahibinden alınarak ödenmesi müteahhit firma sorumluluğundadır. İnşaatta kullanılacak hertürlü malzeme ve ekipmanın satın alınması ve kiralanması yapı sahibinin onayı alınarak yazılacaktır." hükmü düzenlenmiştir. Sözleşmenin 6. maddesinde; sözleşmenin süresi belirlendikten sonra, 7. madde de; "Müteahhitlik hizmet sözleşmesi ücreti (vergiler, harçlar, malzeme, ekipman, kira bedelleri ve işçilik vs) olarak arsa payı hariç inşaata yapılan tüm harcama KDV hariç bedelinin %13' ü olarak belirlenmiştir. Sözleşme ücreti her ayın sonunda tamamlanan iş için yapılacak geçici teslim tutanağına mahsuben kesilecek fatura karşılığı 1 hafta içerisinde müteahhit firmanın hesabına nakden ödenecektir." hükmü ile sözleşme ücreti kararlaştırılmıştır. 16. Sözleşme konusu işin niteliği nazara alındığında taraflar arasında 6098 sayılı Kanunun 470. maddesinde tanımlanan eser sözleşmesinin kurulduğu anlaşılmıştır. Eser sözleşmesi; 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 470 vd. maddelerinde düzenlenmiş olup, yüklenicinin bir eser meydana getirmeyi, iş sahibinin de bunun karşılığında bir bedel ödemeyi üstlendiği, tam olarak iki tarafa borç yükleyen sözleşmedir. Yüklenicinin borcu, işi yapıp teslim etmek, iş sahibinin borcu ise iş bedeli ödemektir. 17. Somut olayda; taraflar arasında, ... parselde kayıtlı arsa üzerinde inşa edilecek yapının, onaylı plan ve ruhsatının çıkarılması ve inşaatın davalı yanca yapılmasına dair sözleşme akdedildiği, yapı ruhsatının alınması aşamasından sonra taraflarca sözleşmenin; .... Esas sayılı dosyasında kurulan ve istinaf incelemesinden geçerek kesinleşen 10.03.2022 tarih ve .... sayılı hüküm uyarınca, eylemli olarak feshedildiği anlaşılmıştır. 18. Davacı yan eldeki dava ile; davalının, ... Esas sayılı dosyasında alacak istemi ile açtığı davanın yapılan yargılaması sonucunda; davalının alacağının bulunmadığı, aksine 289.903,46 TL avans borcunun bulunduğundan bahisle davasının reddine karar verildiği, Mahkemesince alınan bilirkişi raporu ile tespit edilen 289.903,46 TL avans ödemesinin 23.01.2020 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir. 19. Davacının davasının temelini oluşturan .... Mahkemesinin 10.03.2020 tarih ve .... sayılı dosyasında alınan ve hükme dayanak yapılan bilirkişi raporunda; “ ... sözleşmenin sonlandığı 1. aşamada davacının hakettiği hizmet bedeli 613.980,22 TL x %13 = 79.817,43 TL'dir. Bu durumda davacının davalıdan aldığı avans tutarından, yaptığı harcamalar ile %13 hizmet bedeli tenzil edilmek suretiyle davacının bakiye hizmet bedeli alacağının bulunup bulunmadığı tespit edilmesi gerektiği, 1.058.300,00 TL davacının aldığı avans, + 688.579,11 TL davacının yaptığı toplam harcama, + 79.817,43 TL davacının %13 hizmet bedeli = 289.903,46 TL davacıda kalan bakiye avans, sonuç olarak davacının hizmet bedelinden dolayı bakiye alacağı bulunmadığı, aksine davacı uhdesinde davalının bakiye 289,903,46 TL avans alacağının söz konusudur.” şeklinde görüş belirtilmiş ve Mahkemece bu görüş benimsenerek davanın reddine karar verilmiştir. Karar, ... 'nin 11.01.2021 tarih ve .... sayılı istinaf başvurusunun esastan reddi ilamı ile, kesinleşmiştir. 20. Kesinleşen .... Mahkemesinin 10.03.2020 tarih ve .... sayılı hüküm, tarafları bağlayıcı kesin delil niteliğinde olup, davacının davalıdan 01.11.2018 tarihli yapı müteahhitliği sözleşmesinden kaynaklanan 289.903,46 TL avans alacağının bulunduğu anlaşılmıştır. Kaldı ki; Mahkememizce aldırılan kök ve ek bilirkişi raporları ile de; davacının avans alacağının her halükarda talep edilen 289.903,46 TL'den daha fazla olduğu tespit edilmiştir. Ancak, az yukarıda da belirtildiği üzere .... Mahkemesinin kesinleşen 10.03.2020 tarihli hükmü taraflar açısından bağlayıcı olup, iş bu karar ile davacının avans alacağının 289.903,46 TL olduğu Mahkeme gerekçesi ile ortaya konulmuştur. Kaldı ki, davacı vekili de, dava dilekçesinde; .... Esas sayılı dosyasında yer alan bilirkişi raporunda tespit edilen 289.903,46 TL'nin hüküm altına alınmasını istemiştir. 21. Açıklanan nedenlerle, davacının davasının kabulüne; 289.903,46 TL'nin davalının temerrüte düştüğü 31.01.2020 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir. VI-HÜKÜM 1. Davanın kabulüne; 289.903,46 TL'nin 31.01.2020 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, Karar ve İlam Harcı 2. 492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 19.803,31 TL harçtan peşin alınan 4.950,83 TL harcın düşümü ile arta kalan 14.852,48 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına, Yargılama Giderleri ve Gider Avansı 3. Davacı tarafça yargılama boyunca yapılan başvurma harcı, peşin harç, vekalet harcı toplamı 5.043,03 TL yargılama harcının davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, 4. Davacı tarafından yapılan tebligat, müzekkere ve posta gideri olarak 151,00 TL, bilirkişi ücreti olarak 6.000,00 TL yapılan toplam 6.151,00 TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, 5. Arabuluculuk Kanunu 18A/13 maddesi uyarınca karar tarihinde yürürlükte bulunan Arabuluculuk Asagari Ücret Tarifesi uyarınca 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına, 6. Taraflarca depo edilen varsa gider avansı ile delil avansından bakiye tutarların karar kesinleştiğinde HMK m. 333 ve Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmelik m. 207 hükümleri uyarınca ilgilisine iadesine, Vekalet Ücreti 7. Davacı taraf kendini vekille temsil ettirdiğinden A.A.Ü.T. 3, 13 maddeleri gereğince hesaplanan takdiren 45.485,52 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacı tarafa ödenmesine, Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı yapılan inceleme sonucunda HMK 345. maddesi gereğince kararın tebliği tarihinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde kararı veren ... Mahkemesine ya da buraya gönderilmek üzere istinaf edenin bulunduğu yer İlk Derece Mahkemesine verilecek dilekçe ile ... Bölge Adliye Mahkemesi istinaf yasa yolu açık olmak üzere 30.01.2024 tarihinde verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.. 30/01/2024 Katip ... e-imzalıdır Hakim ... e-imzalıdır