Ankara 5. Asliye Ticaret Mahkemesi 2021/456 E. 2023/538 K.

T.C. ANKARA 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2021/456 Esas - 2023/538 Türk Milleti Adına Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili ANKARA 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : 2021/456 Esas KARAR NO : 2023/538 BAŞKAN :.... ÜYE : .... ÜYE :.... KATİP : .... - ASIL DAVA - DAVACI- KARŞI DAVALI : .... .... VEKİLİ : Av. .... DAVALI - KARŞI DAVACI : 1- .... VEKİLLERİ : Av. .... Av. .... Av. .... Av. .... DAVALI - KARŞI DAVACI : 2-.... VEKİLLERİ : Av. .... Av. .... DAVALI - KARŞI DAVACI : 3-.... VEKİLLERİ : Av. .... Av. .... Av. .... DAVA : Menfi Tespit (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan), Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 13/06/2014 KARŞI DAVA TARİHİ : 13/08/2014 - BİRLEŞEN .... ESAS SAYILI DOSYASI - DAVACI : .... VEKİLİ : Av. .... DAVALILAR : .... 1- .... 2- .... 3-.... VEKİLİ : Av. .... DAVA : İtirazın İptali DAVA TARİHİ : 23/10/2014 KARAR TARİHİ : 13/07/2023 KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 08/08/2023 Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Asıl davada davacı vekili dava dilekçesinde; davalılar (... Adi Ortaklığı Ortakları) ile işveren olan dava dışı ... arasında imzalanan sözleşme uyarınca ..... ünitelerinin çift yakıtlı kombine çevirim santraline dönüştürülmesi ve yapımının üstlenildiğini, davalı yan ile müvekkilinin belirli .... yapılması konusunda anlaştıklarını, sözleşmenin 27/09/2010 tarihinde imzalandığını müvekkilinin 3.687.500,00 EURO tutarındaki teminat mektuplarını teslim ettiğini ancak davalıların teminat mektuplarını teslim aldıktan sonra bunları koz olarak kullanarak sözleşmede yer almayan talep ve dayatmaları ile her talep edileni yapmaya zorunlu hale getirdiklerini, davalılar tarafından dayatılan ve ödeme şartları dahil davalılar lehine değiştirilen yeni sözleşme hükümlerini müvekkilinin kabul etmek durumunda bırakıldığını ve bu şekli ile sözleşmenin 13/10/2010 tarihinde imzalandığını, müvekkilinin tüm işlerini ve yükümlülüklerini yerine getirirken davalılar sözleşmesel yükümlülüklerini yerine getirmeyerek müvekkilini zor durumda bıraktıklarını, davalıların sözleşmede yer alan akreditif açarak ödeme yapma yükümlülüğünü yerine getirmediklerini, ödemeleri geciktirerek müvekkilinin alacaklarını ödemekten kaçındıklarını bütün bunlara rağmen müvekkilinin sözleşme hükümlerine uygun olarak işlerine devam ederek davalı tarafından talep edilen ilk işleri ve değiştirilmiş işleri de ifa ederek davalılara teslim ettiğini geçici kabul tutanağını müvekkiline gecikerek 23/11/2013 tarihli olarak düzenlenerek teslim edildiğini ihtar ve icra takiplerine rağmen ödemede bulunulmadığını belirterek davalılar tarafından müvekkiline keşide edilen 11/06/2014 tarihinde taraflarına ulaşan ihtarname ile iddia edilenin aksine müvekkilinin davalılara karşı 775.000,00 EURO değerinde borcu bulunmadığının tespitine, müvekkilinin ifa etmiş olduğu ilave işler ve hizmetler karşılığında şimdilik 1.000.000,00 EURO'nun işlemiş ve işleyecek ticari reeskont faizi ile birlikte ... Adi Ortaklığı ortakları olan davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Asıl davada davalılar vekili cevap dilekçesinde; belirsiz alacak davası açılamayacağını müvekkillerinin dava ve takip konusu yapılan miktarda bir borcunun bulunmadığını, davacının üstlenmiş olduğu işleri zamanında tamamlamayarak ve eser sözleşmesinden doğan edimlerini süresinde ifa etmeyerek gecikmeye sebebiyet verdiğini bunun sonucunda müvekkilleri ile arasındaki sözleşmeye göre gecikme cezası ödeme borcu altına girdiğini, ilaveten davacının taahhüdündeki bazı iş kalemlerinin yerine getirmediğinden müvekkillerinin yapılmayan işleri davacının nam ve hesabına bitirmek için ilave masraf yaptıklarını ileri sürerek açılan menfi tespit ve belirsiz alacak davasının reddini istemiştir. Yasal cevap süresi içerisinde davalılar vekili Av. .... tarafından sunulan cevap ve karşı dava dilekçesinde; belirsiz alacak davası açılamayacağını, dava dilekçesinin HMK 119. maddesine uygun olarak tanzim edilmediğini, ... tarafından ihaleye çıkarılan "....'nde müvekkillerinin oluşturduğu ortaklığın en uygun teklifi sunarak 10/11/2008 tarihinde ... ile sözleşme imzalandığını, müvekkilinin imzalamış olduğu sözleşme kapsamında "Mühendislik, Temin, İnşaat, Montaj, Testler ve İşletmeye Alma" konularının gerçekleştirilmesinin yer aldığını, müvekkilinin ana yüklenici olarak üstlenmiş olduğu ... kapsamında yer alan mühendislik hizmetleri için ... End. Uyg. San. ve Tic. Ltd. Şti. ile 24/03/2009 tarihinde "Mühendislik Sözleşmesi" imzalandığını, sözleşme kapsamında tüm santralin kavramsal (konsept) tasarımı, mevcut sistemlerin söküm ve yeniden kullanım seçeneklerinin değerlendirilmesi, baz ve detay mühendislik ile teknik koordinasyon hizmetlerinin yer aldığını, taraflar arasında 16/07/2010 tarihinde "..." adı ile bir protokol imzalandığını davacının 27/09/2010 tarihli sözleşmeyi hür iradesi ile imzaladığının, akreditif açılması için gerekli belgelerin davacı tarafından düzenlenemediğini bu hususta müvekkilinin kusurunun bulunmadığını, gerek malzeme gerekse hizmet ödemelerinde bir gecikme olmadığını, davacıya 22/04/2014 tarihinde teslim edilen geçici kabul tutanağının müvekkili şirketlerden aldatma ile alındığını müvekkili şirketlerin aslında davacının taahhüt ettiği işlerde eksiklikler ve hatalar mevcut iken, hatta 21/11/2013 tarihinde ... ile müvekkili şirket yetkililerinden oluşan 35 kişi tarafından yapılan geçici kabul tutanağında davacının tüm eksik ve kusurlu işleri tespit edilmiş iken işin tam olarak yapılmasına ilişkin geçici kabul iradesinin hiçbir zaman oluşmadığının, davacının gecikmesi sebebiyle müvekkillerine gecikme cezası ödemekle mükellef olduğunu, davacının sözleşme ile üstlendiği işin kapsamı dışında iş yapmadığını bildirerek davanın reddini istemiş karşı davasında davacı/karşı davalının sözleşme kapsamındaki işlerinin ayıplı ve noksan ifa ettiğinden müvekkillerinin masrafları davacıya ait olmak üzere bazı işleri üçüncü kişilere yaptırdıklarını, karşı tarafın müspet zarardan sorumlu olduğunu, bu kapsamda müvekkillerinin 27/09/2010 tarihli Anahtar Teslim Yapım Sözleşmesinin 13. maddesi uyarınca taahhuk eden gecikme cezası alacağı 774.000 EURO olup müvekkillerinin bu alacağını öncelikle davacının ödemelerinden mahsup ederek kısmen tahsil ettiği, davacının ödemeleri gecikme cezası borcunu karşılamaya yetmediğinden bakiye alacağın teminat mektubundan tahsil edildiğini, müvekkillerinin 127.401 EURO alacağı kaldığını, asıl işlerin idare tarafından müvekkillerinden davacı/karşı davalının eksik yaptığı işler sebebiyle "Geçici Kabul Eksiği" olarak 355.000 EURO kesildiğini, müvekkillerinin davacı/karşı davalı nam ve hesabına yaptırdığı işler sebebiyle yaptığı masrafların toplam bedelinin 516.809 EURO ve 718.935,93 TL olup bu tutarın 397.943,90 EURO'luk kısmının davacı/karşı davalının nihayi hakedişinden kesilerek karşılandığını, mahsup işlemi sonunda müvekkillerinin bakiye alacak miktarının 118.865,10 EURO + 718.935,93 TL olduğunu, davacı/karşı davalının eksik teslim ettiği malzemelerin bedelinin yaklaşık 625 EURO olup şimdilik 10.000 EURO'nun talep edildiğini belirterek fazlaya ilişkin talep ve dava hakları ile oluşabilecek munzam zararlarının talep hakkı saklı kalmak koşuluyla müvekkillerinden asıl iş verence geçici kabul eksi olarak kesilen miktar ile müvekkillerinin nama ifa sebebiyle yaptığı masraflardan mahsuplaşma yapıldıktan sonra kalan 473.865,10 EURO (355.000 EURO+118.865,10 EURO) tutarındaki alacağın karşı dava tarihinden itibaren Devlet Bankalarının EURO ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranına göre hesaplanacak faizi ile birlikte, müvekkillerinin nama ifa sebebiyle yaptığı masraflardan doğan 718.935,93 TL'nin karşı dava tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte, müvekkillerinin eksik teslim edilen malzeme bedelinden dolayı davacı/karşı davalıdan olan alacağı için şimdilik 10.000 EURO tutarındaki alacağının karşı dava tarihinden itibaren Devlet Bankalarının EURO ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranına göre hesaplanacak faizi ile birlikte davacı/karşı davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davacı/karşı davalı ... ... A.Ş vekilinin cevaba cevap ve karşı davaya cevap dilekçesinde; Davalı karşı davacı ... dilekçesinde müvekkili tarafından kendilerine karşı başlatılan ....E ve .... E sayılı takiplerinde alacaklarının miktarını gösterdiklerini ve huzurdaki davada talep edilen toplam alacak miktarının belirli olduğunu iddia etmiş ise de bu iddianın doğru olmadığını,.... açılan icra takibinin sözleşme kapsamındaki işler nedeniyle müvekkilinin davalı ...'ye kestiği fatura ve ... tarafından kabul edilmiş işlere ilişkin alacaklarına ve geçici kabule bağlı olarak ödemenin yapılmasına ilişkin takip olduğunu, icra takibinin işbu davaya konu edilmediğini, diğer icra takibinin ise başka bir müvekkili adına ... LTD ve ... arasındaki mühendislik sözleşmesine istinaden başlatıldığını, dava dilekçesindeki talep sonuçlarını davayı değiştirme yasağına tabi olmaksızın revize ettiklerini, karşı davacı ...'nin açmış olduğu davaya ilişkin müvekkilinin sorumluluğunun bulunmadığını, davalı karşı davacının taleplerinin zaman aşımına uğradığını, talep konusu edilen işlerin BK 113. maddesine göre müvekkili nam ve hesabına yaptırıldığının iddia edildiğini, bunun yapılabilmesi için Mahkeme kararı alınması gerektiğini, Mahkeme kararı olmadığı gibi müvekkiline tebliğ edilen bir ihtar ve makul süre belirlemesi dahi olmadığını belirterek karşı davanın reddine, 465.000,00 Euro bedelli teminat mektubunun davalı tarafından haksız olarak paraya çevrilmiş olması nedeniyle 465.000,00 Euronun istirdadına ve faizi ile birlikte müvekkiline ödenmesine davalı yanın 475.000,00 Euro bir borcunun bulunmadığının tespitine karar verilmesine, dava dilekçesinde 1.000.000,00 Euro olarak gösterilen geçici talep sonuçlarını müvekkiline ek bedel hakkı veren işler,hizmetler ve malzemelere ilişkin dava dilekçesinde yaptıkları açıklamalar doğrultusunda 1.601.369,00 Euro olarak revize ettiklerini, bu meblağın ticari reeskont faizi ile birlikte ... Adi Ortaklığı ortakları olan şirketler tarafından müvekkiline ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir. Birleşen .... sayılı dava dosyasında davacı ... San. Tic. A.Ş. Vekili dava dilekçesinde; ... Adi Ortaklığı, işvereni olan ... (...) ile imzalamış olduğu sözleşme uyarınca ....yapımını üstlendiğini, müvekkili şirket ile ... Adi Ortaklığı arasında işbu proje kapsamında belirli ....(... Kapsamının) ("İşler") müvekkil ... tarafından ücreti mukabilinde yapılması konusunda anlaşma imzalandığını, ... Adi Ortaklığı faturası kesilmiş 184.935,00 Euro malzeme bedelleri toplamı ile geçici kabule bağlı 342.500,00 Euro + KDV ödemesinin müvekkili şirkete yapmadığını, ihtara rağmen ödeme yapılmayınca alacaklarının tahsili amacıyla icra takibine geçildiğini, itiraz üzerine takibin durduğunu belirterek .... E sayılı icra takip dosyasına vaki itirazların iptali ile takibin devamına ve icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalılar (... Adi Ortaklığını oluşturan şirketler) vekili cevap dilekçesinde; müvekkili şirket ticari defterlerinde böyle bir borcun bulunmadığını, davacının geçici kabul eksiklerinden davacı tarafından yapılmayıp müvekkili şirketler tarafından yapılan/yaptırılan işlerden ve hiç yapılmayan işlerden dolayı müvekkili şirketin davacıdan 881.809,00 Euro ve 718.935,93 TL alacak talebi bulunduğunu, müvekkili şirket kayıtlarında davacının gecikmelerinden doğan 775.000,00 Euro gecikme cezası borcu bulunduğunu, davacıya gönderilen 04/06/2014 tarihli ihtarnamede de belirtildiği üzere ihtarda yazılı miktar kadar olan kısım davacının müvekkiline olan borcuna mahsup edildiğini, davacının müvekkili şirketten likit bir alacağı olmadığını, dava dilekçesinde belirtilen geçici kabul belgeleri veya geçici kabulün yapılmış olduğu varsayılan tarihlerdeki geçici kabul yapılma iddiaları, geçici kabule bağlı olduğu iddia edilen alacaklarının tahsili için yeterli olmadığının, zira imzalanan ve uygulanan sözleşmeye göre %10 oranındaki ödemenin şartlı olduğunu, şartın yerine getirilmediği sürece paranın tahsiline imkan bulunmadığını, davacının sözleşmenin 4. maddesinde öngörülen şartı yerine getirmediğini, davacıya 22/04/2014 tarihinde teslim edilen geçici kabul tutanağının müvekkili şirketlerden aldatma ile alındığını, müvekkili şirketlerin aslında davacının taahhüt ettiği işlerde eksiklikler ve hatalar mevcut iken, hatta 21/11/2013 tarihinde ... ile müvekkili yetkililerinden oluşan 35 kişi tarafından yapılan geçici kabul tutanağında davacının tüm eksik ve kusurlu işleri tespit edilmiş iken, davacı tarafından işin tam olarak yapılmasına ilişkin geçici kabul iradesinin hiçbir zaman olmadığını ileri sürerek davanın ve tazminat talebinin reddine, reddolunan miktar üzerinden tazminat ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir. Asıl-Karşı dava ve Birleşen dava; eser sözleşmesinden kaynaklanan menfi tespit, alacak ve itirazın iptali istemine ilişkindir. Deliller toplanmış, Bilirkişi raporu alınmış, taraf vekillerince hukuki-teknik mütalaa içeren raporlar sunulmuştur. Taraflar arasında akdedilen 27/09/2010 tarihli sözleşme örneğinin incelenmesinde; ... A.Ş., ... A.Ş., ... A.Ş. İş Ortaklığı'nın (...), ... ile 10/11/2008 tarihinde imzalamış olduğu sözleşme altında, .... yapımını taahhüt ettiği, ... proje Kapsamındaki .... (.... Kapsamının) ve buna bağlı tüm mühendislik, etüt, inceleme, değerlendirme, satınalma/temin/lojistik, mekanik montaj, elektrik montaj, ... montaj, ... uygulaması ve devreye alma işlerinin sözleşmenin eklerinde yer alan sorumluluk paylaşım matrislerine uygun olarak anahtar teslimi bazında sabit fiyat götürü bedel esasına göre ihale edilmesinin elzem görüldüğü, yüklenici ... A.Ş. işlerin tamamını bir bütün olarak anahtar teslim bazında sabit fiyat götürü bedel esasına göre yapılmasını ve tamamlanmasını işbu sözleşmeyle üstlendiği; Sözleşmenin 4.1 maddesinde; sözleşme bedelinin işlerin sözleşmeye uygun olarak anahtar teslim esasında yapılması karşılığında sabit fiyat götürü bedel esasına göre belirlendiği, KDV hariç 15.500.000,00 Euro olup sözleşme kapsamında tahakkuk edecek KDV'nin ... tarafından karşılanacağı; 4.2 maddesinde; sözleşme bedelinin 12.075.000,00 Euro tutarındaki malzeme bedeli ile 3.425.000,00 Euro tutarındaki hizmetler bedelinin toplamından müteşekkil olduğu; 5.1 maddesinde hizmetler bedeli için avans ödemesi yapılmayacağı, yurt dışı ve yurt içi temin malzemeler toplamı olan 12.075.000,00 Euronun %22.5'una tekabül eden 2.716.875,00 Euronun ... tarafından avans olarak ödeneceği, bu tutarın 750.000,00 Eurosu sözleşme imza tarihinden önce yükleniciye ön avans olarak ödendiği, ödenen tutarın toplam avans ödeme bedelinden mahsup edilerek avans ödemesinin yapılacağı, toplam avans bedeli olan 2.716.875,00 Euro tutar üzerinden 6.1 maddede düzenlenen avans teminat mektuplarının ...'ye sunulmasına müteakip 30 gün içerisinde bakiye avans tutarı olan 1.966.875,00 Euronun yüklenicinin banka hesabına havale edilmek suretiyle ödeneceği; 5.2 maddesinde; toplam 5.125.000,00 Euro tutarındaki yurt dışı temin malzeme bedelinin 3.203.125,00 Euroluk kısmı yüklenici lehine aynı tutar üzerinden ... tarafından tesis edilecek akreditiften, akreditifli ödeme kısmı ile avans ödemesi toplamından müteşekkil tutar hariç yurt dışı temin malzeme bedeli bakiyesi olan 768.750,00 Euro ise doğrudan yüklenicinin yurt içindeki banka hesabına transfer metodu ile ödeneceği; 6. maddesinde; sözleşme gereği yüklenicinin ...'ye ibrazla yükümlü olduğu avans ve kesin teminat mektuplarının tüm bankacılık masraflarının sözleşme bedeline dahil olup yükleniciye ait olduğu, 9. maddesinde yüklenicinin yükümlülüklerinin 10. maddesinde ...'nin yükümlülüklerinin açıklandığı, 12.1 maddesinde işe başlama tarihinin yüklenicinin ilk ön avans ödeme tarihi ile işlere başladığı 28/07/2010 tarihi olup işe başlama tarihinden itibaren ilk buhar çevriminin yapılabilmesine imkan sağlayacak şekilde 14,5 ay olduğu, yüklenici kapsamı dışındaki ilgili işlerin de bu süreci aksatmayacak şekilde tamamlanması halinde tüm projenin en geç Ekim 2011 ayı ortasında ilk buhar çevriminin yapılabilmesinin sağlanacağı, ilk buhar çevriminden sonra başlayacak ve geçici kabul tarihine kadar sürecek tesis bazında kombine çevrim devriye alma programını ve prosedürüne uygun ve aksatmayacak bir şekilde yüklenici kapsamı sıcak devreye alma işlerini tamamlayacağı; 12.3 maddesinde; mücbir sebepler, değişiklik, işlerin durdurulması ile ...'nin sözleşmenin ifasına ilişkin olarak sözleşmede yer alan yükümlülüklerini yüklenicinin kusuru olmaksızın öngörülen sürelerde yerine getirmemesi ve bu sebeple sorumluluğu yükleniciye ait olmayan gecikme meydana gelmesi ve yüklenicinin bu engeli ortadan kaldırmaya gücünün yetmemiş olması hallerinde yüklenicinin ...'ye yazılı olarak bildirimde bulunması üzerine durumun ... tarafından incelenerek gecikme nedeni olarak kabul edilmesi halinde işi engelleyici sebeplere ve yapılacak işin niteliğine göre işin süresi gecikmeyi karşılayacak şekilde işin ilgili kısmı veya tamamı için uzatılabileceği; 13. Maddesinde; ... tarafından sözleşmenin 12.3 maddesinde belirtilen süre uzatımından kaynaklanan haller hariç, işlerin zamanında bitirilemediği takdirde gecikilen her bir tam haftalık gecikme için sözleşme bedelinin %0,25 i kadar gecikme cezası ödemekle yükümlü olacağı ayrıca sözleşme eki olacak iş programına göre ve iş programında yer alan her aktivite için geçerli olmak üzere her bir tam haftalık gecikme için sözleşme bedelinin %0,25 oranında gecikme cezası uygulanacağı, ancak bir veya birden fazla aktivitede gecikme olmakla birlikte sözleşme konusu işin tamamının zamanında bitirilmesi halinde yukarıda açıklanan aktivite bazlı ceza uygulanmayacağı, cezaların toplamının sözleşme bedelinin %5'ini geçemeyeceği, gecikme cezasının yükleniciye ayrıca protesto çekmeye gerek kalmaksızın ödemelerden kesileceği; 14. maddede; geçici ve kesin kabulün düzenlendiği, tesisin geçici kabulünün ... ile ... arasında imzalanacak ve ETKB tarafından onaylanacak olan geçici kabul protokolü ile gerçekleşeceği, geçici kabul protokolünün en geç 26/04/2012 tarihinde düzenlenmesinin planlandığı, işlerin geçici kabulünün ise, geçici kabul protokolünün düzenlendiği tarihte veya yüklenicinin kusuru veya kontrolü dışındaki sebeplerle geciken geçici kabul protokolünün planlanan tarihten en fazla 180 gün sonra, hangisi önce gerçekleşirse o tarihte gerçekleşmiş sayılacağı ve geçici kabul sertifikası düzenlenerek, ... ile yüklenici tarafından imzalanacağı, var ise eksik tüm işlerin taraflarca karşılıklı olarak tespit edilecek ve geçici kabul sertifikasının ekinde yer alacağı, söz konusu eksik işlerin yüklenici tarafından geçici kabul sertifikasında belirtilecek süreler içerisinde tamamlanacağı, işlerin kesin kabulünün yüklenicinin geçici kabul sertifikasının ekinde yer alan eksik kalan işleri tamamlamış olması ve garanti kapsamı yükümlülüklerini yerine getirilmiş olması şartıyla en geç garanti süresi sonunda gerçekleşmiş sayılacağı; Sözleşmenin 18. maddesinde sözleşmenin ... ve yüklenici tarafından feshi, Hususlarının kararlaştırıldığı anlaşılmıştır. Davalı/k.davacı ... tarafından davacı/k.davalı adına keşide edilen .... Noterliğinin 14/12/2010 tarihli ihtarnamede, eksik, kusurlu ve gecikmeli ifa edilen işlerin belirtildiği, sözleşmeye aykırı ve ayıplı ifa nedeniyle doğmuş ve doğacak hakların ve zararların talep haklarının saklı tutulduğunun bildirildiği, .... Noterliğince tanzim olunan davacı/k.davalı tarafından davalı/k.davacıya gönderlien 23/12/2010 tarihli cevabi ihtarnamede, sözleşmenin kendilerine dikte ettirildiği, program sunumunda gecikme olmadığı, temerrüt ve ayıplı eser durumunun söz konusu olmadığı, iddiaların kabul edilmediğinin belirtildiği, Davacı/k.davalı tarafından davalı/k.davacıya gönderilen .... Noterliğinin 11/01/2011 tarihli ihtarnamede önceki cevabi ihtarnamenin düzeltmeye muhtaç olduğu, sözleşmenin kendilerince okunup anlaşıldıktan sonra imzalandığı ve işleri sözleşmeye göre yapmak üzere yükümlülüklerini yerine getirmeye devam edeceklerini belirttiği, ... tarafından 24/06/2011 tarihli yazıda malzeme temininde yaşanılan gecikmeler belirtilerek geciken saha aktivitelerinin zamanında tamamlanması için gerekli tedbirlerin alınması ve bilgi verilmesinin talep edildiği, ... tarafından yazılan 06/12/2011 tarihli yazıda devam eden mühendislik çalışmaları, saha aktiviteleri ve malzeme temin konularındaki gecikmelerin bildirildiği, ...'nin 07/12/2011 tarihli yazısında devam eden devreye alma çalışmaları ve saha operasyonlarına ... otomasyon sorumlusu ve ekibinin tam zamanlı katılımının talep edildiği aksi halde oluşacak maliyetler ile ilgili tüm ... haklarının saklı tutulduğunun bildirildiği, ... adına 10/10/2011, 24/10/2011 ve 12/12/2011 tarihlerindeki elektronik iletilerde 2 aylık faaliyet raporu ve 4 aylık da saha iş programının gönderilmesinden imtina edildiği, 05/03/2012 tarihli elektronik iletide kondensat pompalarının devreye alınmasında yaşanacak gecikmelerin diğer aktiviteleri de etkileyeceği hususunun bildirildiği, 23/03/2012 tarihli elektronik iletide ise buhar türbin adası eksik kusurlu işlerin listelenerek tespit edildiği hususunun ... sorumlularına gönderildiği dosya kapsamından anlaşılmıştır. "Geçici Kabul Tutanağı" başlıklı tarafların imzasını taşıyan tutanak örneği içeriğinden geçici kabul şartları oluştuğundan geçici kabulün yapılmasının işveren tarafından uygun görüldüğü, geçici kabul belgesinin yükleniciye 23/11/2013 tarihinde teslim edildiği anlaşılmaktadır. Birleşen davanın dayanağı .... E sayılı (yenileme suretiyle .... E) icra takip dosya örneğinin incelenmesinde; ... A.Ş. Tarafından iş ortaklığı şirketleri aleyhine 184.935,00 Euro cari hesap, 391.820,00 Euro fatura olmak üzere toplam 582.072,76 Euro tutarındaki alacağın tahsili istemli 06/06/2014 tarihinde icra takibine girişildiği, süresi içerisinde borcun tamamına itiraz edildiği, icra müdürlüğünce 18/06/2014 tarihinde takibin durdurulmasına karar verildiği görülmüştür. Toplanan deliller, kısmen iştirak edilen bilirkişi kurulu kök ve ek raporlarına göre Mahkememizce asıl dava yönünden menfi tespit isteminin reddine alacak isteminin kısmen kabulü ile 332.202,78 Euro'nun faizi ile birlikte davalılardan tahsiline, fazlaya ilişkin istemin reddine, karşı dava yönünden davanın kısmen kabulü ile 363.081,10 Euro'nun faizi ile, 77.048,70 TL'nin faizi ile birlikte davacı/karşı davalıdan tahsili ile davalı/karşı davacılara verilmesine fazlaya ilişkin istemin reddine dair verilen 27/12/2018 tarihli kararın .... sayılı ve 11/06/2021 günlü kararı ile kaldırılmasına karar verilmiş, kaldırma kararında; "...Dava konusu somut olayda, taraflar arasındaki sözleşme kapsamında davacı- karşı davalı taşeron davalı- karşı davacı yüklenici tarafça davalı yüklenici ... ortaklığının dava dışı ...'la yaptığı sözleşme kapsamındaki işlerin taşeron olan davacıya taşere edildiği anlaşılmakla birlikte yüklenici ile dava dışı ... arasındaki sözleşme kapsamında yüklenicinin üstlendiği işlere ilişkin tutulan tutanak ve verilen süre uzatımları da incelenerek taşeron tarafından yapılan işlere etkisinin ve mahkemenin de kabulünde olduğu üzere taşeron tarafından sözleşme dışı yaptığı belirlenen işlerin kararlaştırılan iş süresine etkisi de değerlendirilmek suretiyle gecikme olup olmadığının tespit edilerek gecikmenin belirlenmesi durumunda sözleşmenin 13.maddesindeki gecikme cezasının ifaya ekli ceza niteliğinde olduğu, eserin teslim edildiği tarih ve öncesinde ihtirazı kaydın bulunup bulunmadığının değerlendirilmesi gerekirken eksik inceleme ve araştırmayla yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamıştır. Bununla birlikte sözleşme dışı işlerin bedellerinin yerleşik ... içtihatları gereğince az yukarıda açıklandığı şekilde belirlenmesi gerekirken hükme esas alınan raporda bu yönteme uygun şekilde hesap yapılıp yapılmadığı denetlenemememiş, açılan asıl, karşı ve birleşen davalarda talep kalemleri belirtilmiş, bir kısım talepler yönünden talep aşıldığına ilişkin ve ayrıca mükerrer alacak hesaplamaları olduğu hususlarındaki iddiaların da ve taraflarca dosyaya sunulan uzman görüşlerinin de incelenip değerlendirilmesi gerekirken bu hususlar üzerinde durulmaksızın karar verilmesi doğru olmamıştır. Taraflar arasındaki sözleşme, hakedişlere ilişkin belgeler, yazışmalar ile davalı yüklenici ile dava dışı iş sahibi ... arasındaki sözleşme, düzenlenen hakedişler, süre uzatımına ilişkin tutulan tutanak ve belgeler de getirtilerek davalı yükleniciye verilen süre uzatımlarının davacı taşeron tarafından üstlenilen işe etkisi bulunup bulunmadığı, etkisi varsa buna göre gereken sürenin tespiti, davacı tarafça yapılan sözleşme kapsamında ve sözleşme dışı işlerin toplam bedellerinin belirlenmesi ve ispatlanan ödeme miktarının mahsubu sonucu davacının bakiye alacağının bulunup bulunmadığı sonucuna göre davalı yüklenici tarafça eksik işlere ilişkin bedelin talep edilip edilmeyeceği değerledirilerek ve taraflarca dosyaya sunulan uzman görüşleri de dikkate alınarak, yeniden oluşturularak bilirkişi heyetinden davadaki alacak kalemleri konusunda ve açıklanan hususlarda gerekçeli ve denetime elverişli bilirkişi raporu alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ve değerlendirmeyle yazılı şekilde hüküm kurulması doğru olmamıştır..." gerekçesine değinilmiştir. .... Dairesi'nin 11/06/2021 tarihli kaldırma kararı doğrultusunda yargılamaya devam olunarak dosya yeniden oluşturulan bilirkişi kuruluna tevdi olunmuş, kök ve itirazlar üzerine ek rapor alınmıştır. Tüm dosya kapsamı, .... Dairesi'nin kaldırma kararı ve kaldırma kararı doğrultusunda önceki bilirkişi raporları ve sunulan uzman görüşleri değerlendirilmek suretiyle yeniden oluşturulan bilirkişi kurulundan alınan kök ve itirazlar üzerine düzenlenen, Mahkememizce de değerlendirilmeye alınan ek rapora göre; ... ve Taah. San. Tic. A.Ş. (Yeni unvan: ... Taah. A.Ş.) ile ... A.Ş.-... A.Ş.-... A.Ş. Adi Ortaklığı arasında ".... işinin belirli .... (....)"ne ilişkin 27/09/2010 tarihli sözleşme imzalandığı, sözleşmenin uygulanmasına yönelik çıkan ihtilaflar nedeniyle açılan asıl davada; sözleşme kapsamında olmayan ve davacı tarafından ifa edilen işlerin ve temin edilen malzeme bedellerinin davalı ... tarafından davacılardan haksız yere yapılan kesintilerin belirlenerek faiziyle tahsili ve cezai şart nedeniyle borçlu olunmadığının tespiti, karşı davada; davacı/k.davalının eksik ve hatalı yaptığı işleri için davalı/karşı davacıların yaptığı masraflar ile davacı/karşı davalı nam ve hesabına yaptırılan işlere ilişkin masrafların tahsili, birleşen davada davalı tarafından kabul edilen malzeme bedelleri ile geçici kabule bağlı alacağın tahsili amacıyla başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali talep edildiği, davacı ... firmasının akdedilen sözleşme gereğince işin bitim tarihi 2011 Ekim ayı olarak belirlenmesine karşın 2012 Nisan ayında teslim edildiği, davalı-karşı davacı ...'nin idareden (...) aldığı süre uzatımlarının yapılan incelemede davacı ...'nin yaptığı işlere etkisinin bulunmadığı, davacının 6 aylık bir gecikmesinin bulunduğu, gecikmenin sebebinin ...'nin mühendislik ve malzeme temin konularından, takiben montaj ve testlerdeki gecikmenin kendi kusurundan kaynaklandığı, sözleşmenin 13.maddesindeki düzenlemeye göre gecikme cezası talebinden feragat veya ihtirazı kayıt bulunmadığı gibi geçici kabul tutanağının düzenlenmesi öncesinde gecikme cezasının da keşide edilen ihtarlarla talep edildiği, bu haliyle gecikme cezası tahakkukunda sözleşmeye aykırılık bulunmadığı, gecikme cezasının ifaya ekli cezai şart niteliğinde olduğundan davalı-karşı davacının hem sözleşmesinin ifasını hem de gecikme cezasını talep edebileceği, davacı taşeron ... firmasına teslim edilen geçici kabul tutanağına ilişkin davalı tarafından tutanağın gerçek iradeyi yansıtmadığı, davacı yanın vergi dairesine bildirim için düzenlendiği yönündeki savunmaya itibar edilmediği, karşı davada alacak kalemlerine ilişkin toplam tutardan 397.943,90 Euro mahsup edilerek talepte bulunulduğu ve ek rapordaki tespitin değerlendirilmesi gerektiği, karşı davada yapılan ıslaha yönelik zaman aşımı itirazı kesin kabul gerçekleşmediğinden yerinde olmadığı anlaşılmakla asıl dava yönünden menfi tespit isteminin reddine, alacak isteminin 337.402,42 Euro üzerinden kabulü ile fazlaya ilişkin istemin reddine, karşı davanın kısmen kabulü ile (...'nin 761.025,00 Euro -ıslah edilen kısım dahil- tutarındaki alacağından karşı dava dilekçesinde mahsup edilen 397.943,90 Euronun mahsubu ile) 363.081,10 Euro ve 138.954,79 TL'nin tahsili ile fazlaya ilişkin istemin reddine, birleşen .... E sayılı dosyası yönünden davanın kısmen kabulüne (Vekalet ücreti ve yargılama gideri yönünden karşı davadaki mahsup gözetilerek) karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir. HÜKÜM ; Yukarıda açıklanan gerekçelerle ; 1-Asıl dava yönünden a)Menfi tespit isteminin reddine, b)Alacak isteminin kısmen kabulü ile, 337.402,42 Euronun 13/06/2014 dava tarihinden 3095 Sayılı Yasanın 4/a maddesi uyarınca işleyecek faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, -Fazlaya ilişkin istemin reddine, 2.a-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince hesaplanan 65.774,27 TL karar ve ilam harcının peşin alınan 86.506,00 TL harcın mahsubu ile artan ‭20.731,73‬ TL karar harcının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacılara iadesine, 2.b-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca takdir olunan 123.916,69 TL vekalet ücretinin davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine, 2.c-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca takdir olunan 270.052,32 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalılara verilmesine, 2.d-Davacı tarafından kaldırma karar öncesi yapılan 177,25 TL posta masrafı, 12.000,00 TL bilirkişi masrafı ve kaldırma kararı sonrası yapılan 122,60 TL posta masrafı, 4.000,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 16.297,85 TL yargılama giderinden davanın kabul oranına göre hesaplanan 3.097,99 TL'sinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, bakiyesinin davacı üzerinde bırakılmasına, 2.e-Davacı tarafından yatırılan 25,20 TL başvurma harcı, 65.774,27 TL karar ve ilam harcı olmak üzere toplam ‭65.799,47‬ TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, 2-Karşı dava yönünden, Davanın kısmen kabulü ile, 363.081,10 Euronun 13/08/2014 dava tarihinden itibaren 3095 Sayılı Yasanın 4/a maddesi uyarınca işleyecek faizi ile, 138.954,79 TL nin 13/08/2014 karşı dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davacı/karşı davalıdan tahsili ile davalı karşı davacılara verilmesine, -Fazlaya ilişkin istemin reddine, 2.a-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince hesaplanan 80.996,37 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 36.266,30 TL ve 44.956,52 TL ıslah harcı toplamı 81.222,82 TL harcın mahsubu ile artan 226,45 TL nin davalı/karşı davacılara iadesine, 2.b-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca takdir olunan 142.857,41 TL vekalet ücretinin davacı/karşı davalıdan tahsili ile davalı/karşı davacılara verilmesine, 2.c-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca takdir olunan 273.592,75 TL vekalet ücretinin davalı/karşı davacılardan tahsili ile davacı/karşı davalıya verilmesine, 2.d-Davacılar tarafından kaldırma kararı öncesi yapılan 122,00 TL, kaldırma kararı sonrası yapılan 4.000,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 4.122,00 TL yargılama giderinin davanın kabul oranına göre hesaplanan 894,27 TL'sinin davalıdan tahsili ile davacılara verilmesine, bakiyesinin davacılar üzerinde bırakılmasına, 2.e-Davacılar tarafından yatırılan 25,20 TL başvurma harcı, 80.996,37 TL karar ve ilam harcı üzere toplam ‭81.021,57‬ TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacılara verilmesine, 3-Birleşen .... E sayılı dosyası yönünden, Davanın kısmen kabulü ile, Davalıların ....E sayılı icra takip dosyasına vaki itirazlarının kısmen iptali ile takibin 182.599,10 Euro üzerinden takipteki koşullarla devamına, -Hüküm altına alınan 182.599,10 Euro'nun takip tarihindeki TL karşılığı olan 525.447,17 TL'nin %20'si oranında icra inkar tazminatının davalılardan tahsiline, 3.a-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince hesaplanan 35.893,30 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 20.044,75 TL harcın mahsubu ile bakiye ‭15.848,55‬ TL nin davalılardan alınarak hazineye irat kaydına, (Kaldırma kararı öncesi verilen karar uyarınca düzenlenen Harç Tahsil Müzekkeresi gözetilerek) 3.b-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca takdir olunan 75.799,19 TL vekalet ücretinin davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine, 3.c-Davacı tarafından kaldırma kararı sonrası yapılan 4.000,00 TL bilirkişi ücretinin davanın kabul-red oranına göre hesaplanan 1.266,39 TL'sinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, kalanın davacı üzerinde bırakılmasına, 3.d-Davacı tarafından yatırılan 25,20 TL başvurma harcı, 20.044,75 TL peşin harç olmak üzere toplam 20.069,95 TL yargılama giderinin davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine, 4-HMK'nın 333.maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden sonra yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının taraflara iadesine, Dair, taraf vekillerin yüzlerine karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde .... Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.13/07/2023 Başkan .... e-imzalı Üye .... e-imzalı Üye ... e-imzalı Katip .... e-imzalı