Ankara 12. Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/219 E. 2023/766 K.

T.C. ...12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2023/219 Esas - 2023/766 T. C. A N K A R A 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YETKİSİNİ KULLANAN MAHKEMEMİZCE VERİLEN KARAR ESAS NO : 2023/219 KARAR NO : 2023/766 DAVA : Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) DAVA TARİHİ : 28/03/2023 KARAR TARİHİ : 07/12/2023 GEREKÇELİ KARARIN YAZIM TARİHİ : 15/12/2023 Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 16.08.2020 tarihinde ...'nin sevk ve idaresindeki ...plakalı aracın, ...'in sevk ve idaresindeki... plakalı araca çarpması sonucu meydarla gelen kazada, ...plakalı araç içerisinde yolcu konumunda bulunan müvekkili İrem Bilgin ağır şekilde yaralandığını, malul ve sakat kaldığını, bakiye ömrü düşünüldüğünde normal hayatında yaptığı işte daha fazla güç efor sarf etmek durumunda kalacağını, kazanın oluşumunda davalı ... Sigorta A.Ş'ye 241164717 no'lu Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile sigortalı ...plakalı araç sürücüsü ...'nin kusurlu bulunduğunu, müvekkilinin ise herhangi bir kusurunun olmadığını, davadan önce davalı sigorta şirketine başvuruda bulunulduğunu, hasar dosyası açıldığını, yasal sürede ödeme yapılmadığını, arabuluculuk görüşmelerinde de anlaşma sağlanamadığını, Selçuk Üniversitesi Meslek Yüksekokulu Gıda Teknolojisi Programından mezun olan müvekkili için emsal maaşa göre hesaplama yapılması gerektiğini belirterek, HMK 107/1-2 maddesine göre şimdilik 100,00 TL geçici iş göremezlik, 100,00 TL bakıcı gideri, 100,00 TL daimi iş göremezlik olmak üzere toplam 300,00 TL maddi tazminatın davalıya başvuru tarihinin 15 gün sonrasından itibaren avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini dava ve talep etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın zamanaşımı süresinin geçtikten sonra açıldığını ve zamanaşımı itirazında bulunduklarını, davacı tarafından eksik evrakla başvuru yapıldığını, mahkeme huzurunda ikame edilen başvuru anılan dava şartına haiz olmadığından ötürü, ilgili davanın başkaca hiçbir incelemeye gerek duyulmaksızın reddinin gerektiğini, davanın kabulü anlamına gelmemek kaydıyla müvekkili şirketin dava konusu trafik kazası bakımından olası sorumluluğu, 01.06.2015 tarihinde yapılan değişiklik ile yeniden düzenlenen zorunlu mali mesuliyet sigortası genel şartları uyarınca belirlenmesi gerektiğini, kusur oranlarının tespiti için hem Adli Tıp Trafik İhtisas Dairesi’nden hem de Karayolları Genel Müdürlüğü Fen Heyeti’nden seçilecek kusur konusunda uzman bilirkişi heyetinden rapor alınması gerektiğini, kesinlikle kabul anlamına gelmemek kaydıyla, müvekkili şirketin ancak ve ancak sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında ve poliçe teminat limiti ile sınırlı kalacak şekilde sorumlu olacağını belirterek öncelikle zamanaşımı defi ve başvuru şartının tam gerçekleşmediği olması nedeniyle davanın reddine, davacının kalıcı sakatlığı olmadığından, geçici iş göremezlik ve tedavi giderleri teminat kapsamında olmadığından davanın reddine, kabul anlamına gelmemek kaydıyla, aleyhe hüküm kurulacak olması halinde SGK tarafından yapılan-yapılacak ödemelerin müvekkili şirketin sorumluluğundan tenziline, davanın sigortalı ve sigortalı araç sürücüsüne ihbarına, olası bir tazminat hesaplamasına müterafik kusur ve hatır taşıması indirimi uygulanmasını ve davanın reddini talep etmiştir. ... Sigorta A.Ş.'ye, ...SGK'ya, ...63. Asliye Ceza Mahkemesine, Çankaya İlçe Emniyet Müdürlüğüne, Hacettepe Üniversitesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığına, ...37. Asliye Hukuk Mahkemesine müzekkere yazıldığı görüldü. Hacettepe Üniversitesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığından 04/04/2023 tarihli adli tıp raporu aldırılmıştır. Bilirkişi... 'den 24/04/2023 tarihli bilirkişi raporu aldırılmıştır. Davacı vekilinin 23/11/2023 tarihinde talep arttırım dilekçesini gönderdiği, dilekçenin davalıya tebliğ edildiği görüldü. Dava, davalı sigorta şirketine ZMMS poliçesi ile sigortalanan aracın karıştığı trafik kazası sebebiyle davacının maluliyeti oluştuğundan bahisle açılan maddi tazminat davasıdır. Trafik kazası tespit tutanağı, adli tıp raporu, ceza dosyası, ZMMS poliçe örneği, hastane kayıtları, SGK yazı cevabı, davacının sosyal ve ekonomik araştırma müzekkere cevapları, adli tıp raporları, bilirkişi raporu ve diğer belgeler dosyada mevcuttur. ZMMS poliçesinin incelenmesinde; ...plakalı aracın ZMMS poliçesi ile kaza tarihini de kapsar şekilde 11/12/2019-11/12/2020 tarihleri arasında davalı sigorta şirketine sigortalı olduğu, kişi başına ölüm/sakatlık bedelinin 390.000,00 TL olarak belirlendiği, ancak kaza tarihi itibarıyla belirlenen tarifeye göre şahıs başına azami teminat limitinin 410.000,00-TL olduğu anlaşılmıştır. Hacettepe Üniversitesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığından 04/04/2023 tarihli adli tıp raporu aldırılmıştır.Rapora göre; Davacı İrem Bilgin'in, yapılan muayene ve değerlendirmesi sonucunda; 16/08/2020 tarihinde gerçekleşen trafik kazasına bağlı hastada meydana gelen sağ lateral malleol kırığı dikkate alınarak; 20 Şubat 2019 tarih ve 30692 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan “Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik” ve ekindeki cetveller esas alınmak kaydıyla bedensel engel oranı hesaplandığında, Kas İskelet Sistemi, Alt Ekstremiteye Ait Sorunlarda Engellilik Oranları, Eklem Hareket Açıklığı (bkz. Tablo 3.1), sağ ayak bileğinde fleksiyon 20 derece olduğu, ekstansiyon doğal, inversiyon 30 derece, eversiyon 15 derece olduğu , Tablo 3.10 ve Tablo 3.11'e göre ayak bileği eklemi hareket kısıtlılığı ve alt ekstremite özürlülüğü belirlendiğinde; Plantar fleksiyon ...11-20...Hafif ....%7 olduğunu, Eversiyon....0-10...Hafif ....%2 olduğunu, Balthazard formülü uygulandığında %9 olduğunu, sağ alt ekstremite engel oranı Tablo 3.2'ye göre kişi engel oranına dönüştürüldüğünde %5 olduğu, 16/08/2020 tarihli trafik kazasına bağlı kişinin toplam vücut engel oranının %5 (yüzde beş) olduğu, sekel halini aldığı ve sürekli olduğu, kaza nedeniyle kişinin tedavisine başlanmasından itibaren tedavi süresince ortaya çıkan bakıcı ihtiyaç süresinin 1 (bir) ay olduğu, tıbbi iyileşme süresinin 3(üç) aya kadar uzayabileceğini rapor etmişlerdir. 2918 sayılı KTK'da ZMMS (trafik) sigortası ile ilgili ayrıntılı düzenleme yapılmıştır. Yapılan düzenlemeler uyarınca; bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar(2918 sayılı KTK m. 85/1). Zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartları, teminat tutarları ile tarife ve talimatları Hazine Müsteşarlığının bağlı bulunduğu Bakanlıkça tespit edilir ve Resmi Gazetede yayımlanır (m. 93/1). Zarar gören, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde doğrudan doğruya sigortacıya karşı talepte bulunabilecegi gibi dava da açabilir (m. 97). Sigortacılar, hak sahibinin kaza veya zarara ilişkin tespit tutanağını veya bilirkişi raporunu, sigortacının merkez veya kuruluşlarından birine ilettiği tarihten itibaren sekiz (8 iş günü) iş günü içinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar (m. 99). Motorlu araç kazalarından doğan maddi zararların tazminine ilişkin talepler, zarar görenin, zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak 2 yıl ve herhalde, kaza gününden başlayarak 10 yıl içinde zamanaşımına uğrar. Dava, cezayı gerektiren bir fiilden doğar ve ceza kanunu bu fiil için daha uzun bir zamanaşımı süresi öngörmüş bulunursa, bu süre, maddi tazminat talepleri için de geçerlidir (m. 109/1,2). Motorlu araç kazalarından dolayı hukuki sorumluluğa ilişkin davalar, sigortacının merkez veya şubesinin veya sigorta sözleşmesini yapan acentenin bulunduğu yer mahkemelerinden birinde açılabileceği gibi kazanın vuku bulduğu yer mahkemesinde de açılabilir (2918 sayılı KTK m. 110/2). Meydana gelen kazada ölüm veya yaralanma meydana gelmesi halinde hak sahipleri ölüm halinde, destekten yoksun kalma tazminatı talep edebilirler (TBK m. 53). Bedensel zarar meydana gelmesi durumunda daimi veya geçici iş göremezlik nedeni ile tazminat talep edilebilir (TBK m. 54, 55). Ayrıca yasal koşulların oluşması halinde kaza nedeniyle ölüm veya yaralanma halinde manevi tazminat talep edilebilir (TBK m. 56). ZMMS sigorta poliçesinden kaynaklanan kaza sonucu meydana gelen zararlardan sigorta şirketi azami poliçe teminat limiti dahilinde, sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında, gerçek zararın tazmini ile sınırlıdır (bkz Y.11 H.D. 09/06/2003, 2003/269 E, 2003/6111 K,). Dosyada mevcut ...37. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2021/494 esas sayılı dosyasında alınan ...Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi Başkanlığı raporunda; 06 AEJ 46 plaka sayılı aracı sevk ve idare eden sürücü ...'in %75(yüzde yetmiş beş) oranında kusurlu olduğu, davacının içinde yolcu olarak bulunduğu davalı tarafından sigortalanan aracın sürücüsü ...'nin %25(yüzde yirmi beş) oranında kusurlu olduğu rapor edilmiştir. Dosyada aktüer bilirkişi marifetiyle inceleme yapılmıştır. Aktüer bilirkişi raporuna göre; Mahkemenin 19.07.2023 tarihli ara kararı ile raporun mahsus bölümünde yapılan açıklamalar doğrultusunda altejnatifli olarak değerlendirme yapılmış, 16.08.2020 tarihinde meydana gelen trafik kazası sonucu %5 oranında malul olan ve kusursuz olduğu tespit edilen 1996 doğumlu davacı İrem Bilgin için; asgari ücret düzeyinde gelir elde ettiğinin kabulü durumunda, 6.974,10 TL geçici, 316.597,81 TL sürekli iş gücü kaybı yönünden maddi tazminat, 19.945,92 TL geçici, 694.728,04 TL sürekli iş gücü kaybı yönünden maddi tazminat hesaplandığını, davacının bakıcı gideri yönünden maddi zararının 2.943,00 TL olduğunu, kazaya karışan 34 VMn4135 plakalı hususi otomobil davalı ... Sigorta A.Ş'ye Zorunlu Mali Mesuliyet Sigorto Poliçesiyle sigortalı olduğunu, poliçe kaza tarihi itibariyle kişi başına sakatlanma halinde azami 410.000,00 TL, sağlık gideri olarak da azami 410.000,00 TL teminat sağladığını, davacı tarafından polie teminatının ödenmesi konusunda 06.10.2021 tarihinde davalı ... Sigorta A.Ş'ye gerekli belgelerle başvuruda bulunulduğunu, hasar dosyası açıldığını, ödeme yapılmadığını, Karayolları Trafik Kanununun 99. maddesi uyarınca başvuruyu takip eden 8 iş günü sonunda davalıların terherrüde düşürüldüğü kabul edilerek, hükmedilecek tazminata talep gibi 22.10.2021 tarihi itibariyle yasal faiz takdir edilmesinin uygun olacağını rapor etmiştir. Bilirkişi kurulu raporu dosya kapsamı ve delil durumuna uygun olup, bu nedenle hükme esas alınmıştır. Somut olayda; davalı sigorta şirketine ZMMS poliçesi ile sigortalı, davacının içinde yolcu olarak bulunduğu ...plaka sayılı araç ile... plakalı aracın karıştığı trafik kazası sonucu maluliyeti oluştuğundan bahisle davacının eldeki tazminat davasını açtığı, ...37. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2021/494 esas sayılı yargılaması sırasında alınan 20/10/2022 tarihli adli tıp raporunda belirtildiği üzere davacının alkollü olduğunu bildiği sürücünün aracına binerek meydana gelen kaza neticesinde yaralandığı olayda müterafik kusurlu olduğu, bununla birlikte dosya içeriğine göre araç sürücüsü ile herhangi akrabalık bağı bulunmayan davacının araçta menfaati olmaksızın hatır amaçlı taşındığı, bu yönler itibarıyla davalı vekilinin savunmasının yerinde olduğu, her iki nedene bağlı olarak tespit edilecek tazminattan ayrı ayrı yüzde 20 oranında indirime gidileceği, davacının sağ ayak bileğinden yaralanması ve kazanın oluş şekli dikkate alındığında davacı hakkında ayrıca emniyet kemeri takmaması nedeniyle müterafik kusur indirimi yapılmasının yerinde olmadığı, davacının başkaca zararının artmasına neden olabilecek müterafik kusuruna rastlanılmadığı, bu hususlar dikkate alınarak davalı sigorta şirketinin poliçe limitleri dahilinde meydana gelen maddi zarardan sorumlu olduğu sabittir. Düzenlenen sigorta poliçesinde sağlık gideri ve sakatlanma/ölüm teminatı adı altında iki kloza yer verildiği, dava dilekçesinde istenilen sürekli işgöremezlik tazminatının bunlardan sakatlanma teminatı içinde; geçici iş göremezlik ve bakıcı giderine ilişkin tazminatların ise sağlık gideri teminatı içinde ayrı ayrı değerlendirilmesi gerektiği, her biri için ayrı ayrı 410.000,00-TL azami teminat limitinin bulunduğu anlaşılmıştır. Davacının Selçuk Üniversitesi Meslek Yüksek Okulu Gıda Teknolojisi programından 2018 yılında mezun olduğu, yakın bir zaman sonra 2020 yılında kazanın oluştuğu dikkate alınarak ve davacı tarafın talebi yerinde görülerek üniversite mezunu olan davacının asgari ücret üzerinde bir gelir sahip olacağı kabul edildiğinden mezun olduğunda alabileceği ücret hakkında gelir araştırması yapılmış, mahkememizce dosyamız arasına TÜİK kazanç bilgisi raporu celp edilmiş, aktüer bilirkişiden bu rapora göre davacının alabileceği ücret ve asgari ücret üzerinden ayrı ayrı değerlendirme yapılarak rapor aldırılması istenilmiştir. Yapılan yargılama, ceza dosyası, müzekkere cevapları, toplanan deliller, bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamından; davacının sigortalı aracın içinde yolcu olması nedeniyle oluşan trafik kazası sonucu maluliyetinin oluştuğu, mahkememize sunulan maluliyet raporu, kusur durumu, sgk yazı cevabı, TRH-2010 yaşam tablosu dikkate alınarak Yargıtay içtihatlarına uygun ve denetime elverişli olarak güncel değerler üzerinden terditli olarak aldırılan aktüer bilirkişi raporuna göre davacının davalıdan asgari ücret üzerindeki gelir araştırmasına göre 19.945,92-TL geçici işgöremezlik, 2.943,00-TL bakıcı gideri ve 694.728,04-TL sürekli işgöremezlikten kaynaklı maddi tazminat talep edebileceğinin belirtildiği, davalı tarafın dilekçeler aşamasında sigortalı aracın alkollü sürücü tarafından kullanılması ve hatır taşıması yapılması sebebiyle itirazlarının bulunduğu, davacının araçta yolcu olmasına rağmen alkollü olduğunu bildiği kişinin sürdüğü araca binmek suretiyle müterafik kusurunun bulunduğu, bu nedenle bilirkişi tarafından tespit edilen toplam zarar miktarından %20 oranında bu sebeple indirim yapılması gerektiği, ayrıca davacının araç sürücüsü ile herhangi bir yakınlığı bulunmadığı bu nedenle araçta hatır için taşındığı anlaşılmakla % 20 oranında hatır taşıması indirimi de yapılması gerektiği göz önüne alınarak her iki takdiri indirim sonucunda davacının davalıdan 1.883,52-TL bakıcı gideri 12.765,38-TL geçici iş göremezlik ve sakatlık teminat limiti ile sınırlı/sorumlu olması kaydıyla 410.000,00-TL sürekli işgöremezlikten kaynaklı toplam 424.648,90-TL maddi tazminat talep edebileceği, hakimin takdirine bağlı yapılan bu indirimler nedeniyle davalı yararına vekalet ücretine hükmedilemeyeceği (Bkz. Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin 2016/2758 esas, 2019/241 karar sayılı ve 16/01/2019 tarihli ilamı), anlaşıldığından davanın kısmen kabulüne, açılan belirsiz alacak davası nedeniyle maddi tazminatın (poliçe limitiyle sınırlı ve sorumlu olmak üzere) temerrüt tarihi olan 22/10/2021 tarihinden, sigortalı aracın cinsi ve kullanım amacı dikkate alınarak, yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline ve fazlaya ilişkin istemin reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulması gerekmiştir. HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; Açılan davanın KISMEN KABULÜ İLE; 1-410.000,00-TL sürekli iş göremezlik, 1.883,52-TL bakıcı gideri ve 12.765,38-TL geçici iş göremezlikten kaynaklı toplam 424.648,90-TL maddi tazminatın 22.10.2021 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte (davalının sigorta poliçesindeki teminat limiti ile sınırlı ve sorumlu olması kaydıyla) davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, Fazlaya ilişkin istemin reddine, 2-Alınması gereken 29.570,64-TL harçtan peşin alınan 179,90-TL ve 2.455,00-TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 26.935,74-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına, 3-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AÜT gereğince 65.450,85-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, 4-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AÜT gereğince 44.709,21-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine, 5-Davacı tarafından yapılan yargılama gideri olarak 179,90-TL başvuru harcı, 179,90-TL peşin harç, 25,60-TL vekalet harcı, 2.455,00-TL ıslah harcı olmak üzere toplam toplamı 2.840,40-TL ile; Davacı tarafından yapılan 141,75-TL posta masrafı ve 2.000,00-TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 2.141,75-TL'nin kabul/red oranına göre 1.291,97‬-TL'nin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, geri kalan miktarın davacı üzerinde bırakılmasına, 6-6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereği Adalet Bakanlığı tarafından karşılanan ve yargılama giderinden sayılan Arabuluculuk Ücret Tarifesinde belirtilen iki saatlik ücret tutarı karşılığı 3.120,00-TL ticari arabulucu ücretinin kabul/red oranına göre 1.882,08-TL nin davalıdan, 1.237,92‬‬-TL'nin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına, 7-HMK'nın 333. maddesi gereğince yatırılan gider avansından kalanın karar kesinleştiğinde yatırana iadesine, Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda verilen karar tebliğden itibaren iki haftalık süre içerisinde ...Bölge Adliye Mahkemesine istinaf kanun yolu açık olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı. 07/12/2023