Anayasa Mahkemesi İkinci Bölüm, B. No: 2017/27839, 07.03.2018

GİZLİLİK TALEBİ KABUL

TÜRKİYE CUMHURİYETİ

ANAYASA MAHKEMESİ

İKİNCİ BÖLÜM

KARAR

S.E. BAŞVURUSU

(Başvuru Numarası: 2017/27839)

Karar Tarihi: 7/3/2018

İKİNCİ BÖLÜM

KARAR

I. BAŞVURUNUN KONUSU

1. Başvuru, öldürülme veya kötü muameleye maruz kalma riski

bulunan ülkeye sınır dışı etme kararı verilmesi nedeniyle kötü muamele

yasağının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.

II. BAŞVURU SÜRECİ

2. Başvuru 19/6/2017 tarihinde yapılmıştır.

3. Başvurucu, Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü’nün

(İçtüzük) 73. maddesi uyarınca sınır dışı işleminin yürütmesinin tedbiren durdurulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

4. İkinci Bölüm Birinci Komisyonunca tedbir talebinin Bölüm

tarafından karara bağlanması gerekli görüldüğünden İçtüzük'ün

73. maddesinin (2) numaralı fıkrası uyarınca başvurunun kabul edilebilirlik

incelemesinin Bölüm tarafından yapılmasına karar verilmiştir.

5. Bölüm tarafından tedbir talebinin kabulüne ve sınır dışı

işleminin durdurulmasına karar verilmiştir.

III. OLAY VE OLGULAR

6. Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle olaylar

özetle şöyledir:

7. Başvurucu, Tacikistan vatandaşıdır.

8. Aydın Valiliği İl Göç İdaresi Müdürlüğünün 9/6/2017 tarihli

kararıyla başvurucunun sınır dışı edilmesine karar verilmiştir.

9. Başvurucu tarafından 19/6/2017 tarihinde bireysel başvuruda

bulunulmuştur.

10. Göç İdaresi Genel Müdürlüğü tarafından Anayasa Mahkemesine

sunulan 26/9/2017 tarihli yazıda başvurucunun 21/8/2017 tarihinde kendi

rızasıyla Türkiye'den ayrılarak Moritanya'ya gittiği belirtilmiştir. Anılan

yazı eklerinde ayrıca başvurucunun uçuş ve pasaport bilgilerine de ayrıntılı

olarak yer verilmiştir.

IV. İNCELEME VE GEREKÇE

11. Mahkemenin 7/3/2018 tarihinde yapmış olduğu toplantıda

başvuru incelenip gereği düşünüldü:

A. Başvurucunun İddiaları

12. Başvurucu, hakkında verilen sınır dışı etme kararının

uygulanması hâlinde Anayasa'nın 17. maddesinde güvence altına alınan haklarının

ihlal edileceğini ileri sürmüş; adli yardım, kamuya açık belgelerde kimliğinin

gizli tutulması ve sınır dışı işleminin durdurulması taleplerinde bulunmuştur.

B. Değerlendirme

1. Adli Yardım Talebi

13. Anayasa Mahkemesinin Mehmet

Şerif Ay (B. No: 2012/1181, 17/9/2013) kararında belirtilen ilkeler

dikkate alınarak geçimini önemli ölçüde güçleştirmeksizin yargılama giderlerini

ödeme gücünden yoksun olduğu anlaşılan başvurucunun açıkça dayanaktan yoksun

olmayan adli yardım talebinin kabulüne karar verilmesi gerekir.

2. Sınır Dışı İşlemi

14. İçtüzük'ün “Düşme kararı” kenar başlıklı 80. maddesinin

(1) ve (2) numaralı fıkraları şöyledir:

“(1) Bölümler ya da

komisyonlarca yargılamanın her aşamasında aşağıdaki hallerde düşme kararı

verilebilir:

...

ç) Bölümler ya da Komisyonlarca saptanan

herhangi bir başka gerekçeden ötürü, başvurunun incelenmesinin sürdürülmesini

haklı kılan bir neden görülmemesi.

…

(2) Bölümler ya da Komisyonlar; yukarıdaki

fıkrada belirtilen nitelikteki bir başvuruyu, Anayasanın uygulanması ve

yorumlanması veya temel hakların kapsamının ve sınırlarının belirlenmesi ya da

insan haklarına saygının gerekli kıldığı hâllerde incelemeye devam edebilir.”

15. Başvuru konusu olayda sınır dışı etme işleminin

gerçekleştirilmesi hâlinde başvurucunun yaşamı ile maddi ve manevi bütünlüğünün

tehlikeye düşeceği ileri sürülmüş; Anayasa Mahkemesi tarafından başvurunun

değerlendirme sürecinde sınır dışı etme işleminin gerçekleştirilmesi telafisi

imkânsız sonuçlara neden olabileceğinden başvurunun esası hakkında bir karar

verilene kadar sınır dışı etme işleminin tedbiren

durdurulmasına karar verilmiştir.

16. Kişinin yaşamının tehlikeye girebileceğine, işkence ya da

kötü muameleye tabi tutulacağına dair risk bulunan bir ülkeye sınır dışı

edilmesine veya geri verilmesine karar verilmiş olan durumlarda bu kapsamdaki

ihlal iddialarının incelenebilmesi için sınır dışı etme kararının uygulanmış

olması ya da uygulanmasının önünde bir engel bulunmaması gerekir. Somut olayda

başvurucunun kendi rızasıyla Türkiye'den ayrılarak Moritanya'ya gittiği

görülmektedir. Dolayısıyla bireysel başvuruya konu edilen sınır dışı kararının

uygulanma ihtimalinin ortadan kalktığı anlaşılmaktadır.

17. Açıklanan nedenlerle başvurucunun kendi isteğiyle

Türkiye'den ayrıldığı, başvurunun incelenmesine devam edilmesini gerektiren bir

hususun da bulunmadığı anlaşıldığından başvurunun düşmesine karar verilmesi

gerekir.

V. HÜKÜM

Açıklanan gerekçelerle;

A. Adli yardım talebinin KABULÜNE,

B. Başvurucunun kamuya açık belgelerde kimliğinin gizli

tutulması talebinin KABULÜNE,

C. Başvurunun incelenmesinin

sürdürülmesini haklı kılan bir neden kalmamış olması nedeniyle

DÜŞMESİNE,

D. Tedbir kararının SONLANDIRILMASINA,

E. Yargılama giderlerinin tahsilinin başvurucunun mağduriyetine

neden olacağı anlaşılmakla 12/1/2011 tarihli ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri

Kanunu’nun 339. maddesinin (2) numaralı fıkrası uyarınca başvurucunun yargılama

giderlerini ödemekten TAMAMEN MUAF TUTULMASINA,

F. Kararın bir örneğinin İçişleri Bakanlığı Göç İdaresi Genel

Müdürlüğüne GÖNDERİLMESİNE 7/3/2018 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.

Başkan

:

Engin

YILDIRIM

Üyeler

:

Recep

KÖMÜRCÜ

Celal Mümtaz

AKINCI

Muammer

TOPAL

Recai AKYEL

Raportör

:

Nahit GEZGİN

Başvurucu

:

S.E.

Vekili

:

Av. Mehmet

OKATAN