Anayasa Mahkemesi Birinci Bölüm, B. No: 2018/3508, 31.12.2020

TÜRKİYE CUMHURİYETİ

ANAYASA MAHKEMESİ

BİRİNCİ BÖLÜM

KARAR

MÜZEYYEN MERZİFONLUOĞLU BAŞVURUSU

(Başvuru Numarası: 2018/3508)

Karar Tarihi: 31/12/2020

BİRİNCİ BÖLÜM

KARAR

I. BAŞVURUNUN

KONUSU

1. Başvuru, imar planında taşınmazın kamu hizmeti alanına

ayrılması nedeniyle mülkiyet hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.

II. BAŞVURU

SÜRECİ

2. Başvuru 6/2/2018 tarihinde yapılmıştır.

3. Başvuru, başvuru formu ve eklerinin idari yönden

yapılan ön incelemesinden sonra Komisyona sunulmuştur.

4. Komisyonca başvurunun kabul edilebilirlik

incelemesinin Bölüm tarafından yapılmasına karar verilmiştir.

5. Bölüm Başkanı tarafından başvurunun kabul

edilebilirlik ve esas incelemesinin birlikte yapılmasına karar verilmiştir.

III. OLAY VE

OLGULAR

6. Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle

ilgili olaylar özetle şöyledir:

7. Başvurucunun maliki olduğu başvuruya konu taşınmaz

16/6/1990 tarihli ve 1/1000 ölçekli revizyon uygulama imar planında kamu

hizmeti alanına ayrılmıştır. Başvurucu, bu taşınmazın kamulaştırılması

istemiyle idareye başvurmuş fakat bu yoldan bir sonuç elde edememiştir.

8. Başvurucu, bunun üzerine imar planında kamu hizmeti

alanına ayrılan taşınmazın rayiç bedelinin ödenmesi istemiyle idare aleyhine

tam yargı davası açmıştır.

9. Ankara 7. İdare Mahkemesince (Mahkeme) 31/12/2015

tarihinde başvurucunun maddi tazminat istemi yönünden davanın kabulüne karar

verilmiştir. Danıştay Altıncı Dairesi 9/11/2016 tarihinde kararın bozulmasına

hükmetmiştir. Bozma kararının gerekçesinde 4/11/1983 tarihli ve 2942 sayılı

Kamulaştırma Kanunu'na eklenen geçici 11. madde gereğince uygulama imar

planlarında umumi hizmetlere ve resmî kurumlara ayrılan taşınmazların

kamulaştırılması için öngörülen beş yıllık sürenin bu maddenin yürürlüğe

girdiği tarihten itibaren başlayacağı ve bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten

önce açılan ancak henüz karara bağlanmayan veya kararı kesinleşmeyen davalara

da bu madde hükümlerinin uygulanacağı belirtilmiştir. Başvurucunun karar

düzeltme istemi aynı Dairenin 9/11/2017 tarihli kararıyla reddedilmiştir.

10. Danıştayın bozma kararı sonrasında yapılan yargılama

sonunda Mahkeme 20/2/2019 tarihinde maddi tazminat talebinin kabulü ile 635.200

TL maddi tazminatın davalı idareden alınarak başvurucuya ödenmesine karar vermiştir.

Manevi tazminat istemi yönünden ise dava reddedilmiştir. Kararın gerekçesinde;

imar planında kamu hizmeti alanına ayrılan taşınmazın uzunca bir süredir

kamulaştırılmadığı, bu durumun mülkiyet hakkının süresi belirsiz bir şekilde

kısıtlanmasına yol açtığı, bu nedenle başvurucunun taşınmazdaki hissesine

isabet eden 635.200 TL maddi tazminatın davalı idarece başvurucuya ödenmesi

gerektiği belirtilmiştir.

11. Bu karar başvurucu ve idare tarafından temyiz edilmiş

olup dosyanın hâlen Danıştay temyiz incelemesinde olduğu anlaşılmıştır.

12. Başvurucu 6/2/2018 tarihinde bireysel başvuruda

bulunmuştur.

IV. İNCELEME VE

GEREKÇE

13. Mahkemenin 31/12/2020 tarihinde yapmış olduğu

toplantıda başvuru incelenip gereği düşünüldü:

A. Başvurucunun

İddiaları

14. Başvurucu; imar planında kamu hizmeti alanına

ayrılmasının mülkiyet hakkına müdahale teşkil ettiğini, bu müdahale sebebiyle

taşınmazını dilediği gibi kullanamadığını, buna rağmen taşınmazın

kamulaştırılmamasının ölçüsüz bir müdahale teşkil ettiğini belirterek adil

yargılanma ve mülkiyet haklarının ihlal edildiğini ileri sürmüştür.

B. Değerlendirme

15. 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin

Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun’un 45. maddesinin (2) numaralı

fıkrası uyarınca bireysel başvuru yoluna başvurabilmek için olağan kanun

yollarının tüketilmiş olması gerekir (Ayşe Zıraman ve Cennet Yeşilyurt, B. No:

2012/403, 26/3/2013, § 16).

16. Somut olayda başvurucu, Danıştayın bozma kararı

sonrasında bireysel başvuruda bulunmuştur. Ancak Mahkeme bireysel başvurunun

yapıldığı tarihten sonra bozma kararı üzerine yapılan yargılama sonucunda, imar

planında kamu hizmeti alanına ayrılan taşınmazın uzunca bir süredir

kamulaştırılmaması sonucunda mülkiyet hakkının süresi belirsiz bir şekilde kısıtlandığını

tespit ederek maddi tazminata hükmetmiştir. Bu kararın da hâlen Danıştay temyiz

incelemesinde olduğu görülmüştür. Buna göre başvurucunun iddialarını ileri

sürebileceği temyiz olağan kanun yolunu tüketmeksizin bireysel

başvuruda bulunduğu sonucuna varılmıştır.

17. Açıklanan gerekçelerle başvurunun diğer kabul

edilebilirlik koşulları yönünden incelenmeksizin başvuru yollarının

tüketilmemesi nedeniyle kabul edilemez olduğuna karar verilmesi gerekir.

V. HÜKÜM

Açıklanan gerekçelerle;

A. Başvurunun başvuru yollarının tüketilmemesi nedeniyle

KABUL EDİLEMEZ OLDUĞUNA,

B. Yargılama giderlerinin başvurucu üzerinde

BIRAKILMASINA 31/12/2020 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.

Başkan

:

Hasan Tahsin GÖKCAN

Üyeler

:

Burhan ÜSTÜN

Hicabi DURSUN

Muammer TOPAL

Yusuf Şevki HAKYEMEZ

Raportör

:

Eşref Uğur ŞENOL

Başvurucu

:

Müzeyyen MERZİFONLUOĞLU

Vekili

:

Av. Ali ÖMÜRLÜBAY