Anayasa Mahkemesi Birinci Bölüm, B. No: 2015/7505, 25.12.2018

TÜRKİYE CUMHURİYETİ

ANAYASA MAHKEMESİ

BİRİNCİ BÖLÜM

KARAR

GÜRKAN YEŞEREN BAŞVURUSU

(Başvuru Numarası: 2015/7505)

Karar Tarihi: 25/12/2018

BİRİNCİ BÖLÜM

KARAR

I. BAŞVURUNUN KONUSU

1. Başvuru, meslekten çıkarma işlemine karşı açılan davada,

delillerin değerlendirilmesinde hataya düşülmesi, ön yargılı ve hukuka aykırı

karar verilmesi nedeniyle adil yargılanma hakkının ihlal edildiği iddiasına

ilişkindir.

II. BAŞVURU SÜRECİ

2. Başvuru 6/5/2015 tarihinde yapılmıştır.

3. Başvuru, başvuru formu ve eklerinin idari yönden yapılan ön

incelemesinden sonra Komisyona sunulmuştur.

4. Komisyonca başvurunun kabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm

tarafından yapılmasına karar verilmiştir.

III. OLAY VE OLGULAR

5. Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle olaylar

özetle şöyledir:

6. Başvurucu Türk Silahlı Kuvvetleri (TSK) bünyesinde 2006 yılı

itibarıyla subay olarak görev yapmaya başlamıştır.

7. Başvurucunun cinsel içerikli görüntülerinin bulunduğu bir elektronik

iletinin Hava Kuvvetleri Komutanlığına gönderilmesi üzerine başvurucu hakkında

idari tahkikat başlatılmıştır. Tahkikat kapsamında başvurucunun ve ilgili

kişilerin ifadesi alınmıştır.

8. İdari tahkikat neticesinde, başvurucunun gerek kendi beyanlarından

gerekse elde edilen bilgi ve belgelerden tespit edilen davranışlarının askerlik

mesleğinde kalmaya engel olduğu sonucuna ulaşılarak başvurucunun TSK ile

ilişiği kesilmiştir.

9. Başvurucu ilişik kesme işleminin iptali istemiyle Askeri

Yüksek İdare Mahkemesi (AYİM) nezdinde dava açmıştır.

10. AYİM Birinci Dairesi (Mahkeme) 4/11/2014 tarihli kararıyla

davayı reddetmiştir.

11. Ret gerekçesinde öncelikle işlemin yetki ve şekil unsurları

yönünden hukuka uygun olduğu ifade edilmiştir. İdarenin, kendisinden verim

alınamayacak, hizmetin aksamasına neden olacak personelin görevden

uzaklaştırılması noktasında takdir yetkisine sahip olduğu hatırlatılmıştır.

Başvurucunun TSK'nın itibarını sarsacak nitelikte hareketlerde bulunduğu,

hizmetin gerektirdiği tavır ve davranışları sergileyemediği hususlarının idari

tahkikat sonucu tespit edildiği belirtilmiştir. TSK bünyesinde görev yapmaya

devam etmesine olanak kalmadığı tespit edilen başvurucunun meslekten

çıkarılmasına ilişkin işlemde takdir yetkisinin objektif kıstaslara bağlı

kalınarak ve kamu yararı amacına yönelik kullanıldığı kanaatine varılmak

suretiyle ret gerekçesi oluşturulmuştur.

12. Ret hükmüne yönelik karar düzeltme istemi mahkemenin

24/3/2015 tarihli hükmüyle reddedilmiştir.

13. Başvurucu nihai kararı 8/4/2015 tarihinde tebellüğ etmesinin

ardından 6/5/2015 tarihinde bireysel başvuruda bulunmuştur.

IV. İNCELEME VE GEREKÇE

14. Mahkemenin 25/12/2018 tarihinde yapmış olduğu toplantıda

başvuru incelenip gereği düşünüldü:

A. Başvurucunun İddiaları

15. Başvurucu; yargılama sürecinde ön yargılı bir tutumla karar

verildiğini, mahkemenin hükme esas aldığı ceza yargılaması sürecinin beraat

kararı ile sonuçlandığını, hakkaniyete aykırı yargılama yapıldığını, keyfi

karar verildiğini belirterek adil yargılanma hakkı ve eşitlik ilkesinin ihlal

edildiğini ileri sürmektedir.

B. Değerlendirme

16. Anayasa Mahkemesi, olayların başvurucu tarafından yapılan

hukuki nitelendirmesi ile bağlı olmayıp olay ve olguların hukuki tavsifini

kendisi takdir eder (Tahir Canan,

B. No: 2012/969, 18/9/2013, § 16). Şikâyetlerin özü, meslekten ayırma işleminin

ve mahkeme tarafından yapılan değerlendirmenin hukuka aykırı olduğu iddialarına

ilişkindir. Diğer taraftan olayın oluş şekli itibarıyla derece mahkemesi

tarafından özel hayata saygı hakkına ilişkin değerlendirme yapılmış ise de

başvurucu bireysel başvuru formunda münhasıran hakkaniyete uygun karar

verilmemesi bağlamında şikayetlerini ileri sürmüş ve özel hayata saygı hakkına

dair herhangi bir iddiada bulunmamış olduğundan şikayetin

yalnızca yargılama sonucunda ulaşılan hükmün adil olmadığı iddiası kapsamında

değerlendirilmesi uygun görülmüştür.

17. Anayasa’nın 148. maddesinin dördüncü fıkrasında, kanun

yolunda gözetilmesi gereken hususlara ilişkin şikâyetlerin bireysel başvuruda

incelenemeyeceği belirtilmiştir. Bu kapsamda ilke olarak mahkemeler önünde dava

konusu yapılmış maddi olay ve olguların kanıtlanması, delillerin

değerlendirilmesi, hukuk kurallarının yorumlanması ve uygulanması ile

uyuşmazlıkla ilgili varılan sonucun adil olup olmaması bireysel başvuru konusu

olamaz. Ancak bireysel başvuru kapsamındaki hak ve özgürlüklere müdahale teşkil

eden, bariz takdir hatası veya açık bir keyfîlik

içeren tespit ve sonuçlar bu kapsamda değildir (Ahmet Sağlam, B. No: 2013/3351, 18/9/2013, § 42).

18. Somut olayda iddia, savunma ve tüm dosya kapsamı incelenerek

ilgili kısımları yukarıda belirtilen (bkz. § 11) gerekçe ile 4/11/2014

tarihinde hüküm kurulmuştur.

19. Yargılama sürecinde, başvurucu hakkında yapılan idari

tahkikat ve başvurucunun beyanları esas alınarak hüküm kurulduğu

anlaşılmaktadır. Başvurucunun iddia ettiğinin aksine mahkeme tarafından

herhangi bir ceza yargılaması süreci hükme temel alınmamış salt olgusal bir

durum olarak ceza yargılamasından bahsedilmiş ve hüküm başvurucunun tahkikata

konu davranışlarına dair yapılan değerlendirme üzerine kurulmuştur. Bu yorum ve

değerlendirmeler, yukarıda anılan ilkeler (bkz. § 17) uyarınca uyuşmazlığı

çözmekle görevli mahkemenin takdirinde olup bireysel başvuruda değerlendirmeye

konu edilemeyecek niteliktedir.

20. Başvurucu tarafından ileri sürülen iddialar, delillerin

değerlendirilmesi ve hukuk kurallarının yorumlanmasına ilişkin olup kararda

bariz takdir hatası veya açık bir keyfîlik oluşturan

bir durumun da bulunmadığı dikkate alındığında ihlal iddialarının kanun yolu

şikâyeti niteliğinde olduğu anlaşılmaktadır.

21. Açıklanan nedenlerle başvurunun kısmının diğer kabul

edilebilirlik koşulları yönünden incelenmeksizin açıkça dayanaktan yoksun olması nedeniyle kabul edilemez

olduğuna karar verilmesi gerekir..

V. HÜKÜM

Açıklanan gerekçelerle;

A. Adil yargılanma hakkının ihlal edildiğine ilişkin iddianın açıkça dayanaktan yoksun olması nedeniyle

KABUL EDİLEMEZ OLDUĞUNA,

B. Yargılama giderlerinin başvurucu üzerinde BIRAKILMASINA

25/12/2018 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.

Başkan

:

Burhan ÜSTÜN

Üyeler

:

Hicabi DURSUN

Hasan Tahsin

GÖKCAN

Kadir ÖZKAYA

Yusuf Şevki

HAKYEMEZ

Raportör

:

Volkan

ÇAKMAK

Başvurucu

:

Gürkan

YEŞEREN

Vekili

:

Av. Ahmet

Anıl ÖRNEK