Anayasa Mahkemesi Birinci Bölüm, B. No: 2014/20198, 24.11.2016

TÜRKİYE CUMHURİYETİ

ANAYASA MAHKEMESİ

BİRİNCİ BÖLÜM

KARAR

HÜSEYİN SARIKAYA BAŞVURUSU

(Başvuru Numarası: 2014/20198)

Karar Tarihi: 24/11/2016

BİRİNCİ BÖLÜM

KARAR

I. BAŞVURUNUN KONUSU

1. Başvuru, makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiği

iddiasına ilişkindir.

II. BAŞVURU SÜRECİ

2. Başvuru 22/12/2014 tarihinde yapılmıştır.

3. Başvuru, başvuru formu ve eklerinin idari yönden yapılan ön

incelemesinden sonra Komisyona sunulmuştur.

4. Komisyonca başvurunun kabul edilebilir olduğuna ve esasının

incelenmesinin Bölüm tarafından yapılmasına karar verilmiştir.

5. Başvuru belgelerinin bir örneği bilgi için Adalet Bakanlığına

(Bakanlık) gönderilmiştir.

III. OLAY VE OLGULAR

6. Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle ilgili

olaylar özetle şöyledir:

7. i. İstanbul Anadolu 7. İş

Mahkemesinde Görülen Yargılama Yönünden

Başvurucu 14/5/2009

tarihinde Kartal 3. İş Mahkemesinde açtığı işçi ve işveren ilişkisinden

kaynaklanan tazminat davasında İlk Derece Mahkemesinin 23/2/2011 tarihli kısmen

kabul kararı Yargıtay 9. Hukuk Dairesinin 2/7/2013 tarihli ilamı ile bozulmuş,

bozma ilamının ardından dava dosyası İstanbul Anadolu 7. İş Mahkemesine

devredilmiş, 25/3/2014 tarihli karar ile dava kısmen kabul edilmiş, bu karar

Yargıtay 9. Hukuk Dairesinin 21/10/2014 tarihli ilamı ile onanmış ve yargılama

süreci sona ermiştir.

ii. İstanbul

Anadolu 15. İcra Hukuk Mahkemesinde Görülen Yargılama Yönünden

8. Başvurucu aleyhine 25/6/2014 tarihinde İstanbul Anadolu 15.

İcra Hukuk Mahkemesinde açılan icra takibine itiraz davasında 6/11/2014 tarihli

karar ile davanın kabulüne hükmedilmiş, bu karara karşı başvurucu tarafından

temyiz talebinde bulunulmuş, dava dosyası üzerindeki temyiz incelemesi henüz

sonuçlanmamıştır.

IV. İNCELEME VE GEREKÇE

9. Mahkemenin 24/11/2016 tarihinde yapmış olduğu toplantıda

başvuru incelenip gereği düşünüldü:

10. Başvurucu makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiğini

ileri sürmüştür.

A. Esas Yönünden

i. İstanbul Anadolu 7. İş Mahkemesinde Görülen

Yargılama Yönünden

11. Medeni hak ve yükümlülüklere ilişkin olan iş mahkemeleri

nezdinde açılan davalarda yargılama süresi tespit edilirken sürenin başlangıç

tarihi olarak, davanın açıldığı tarih; sürenin sona erdiği tarih olarak,

yargılamanın sona erdiği (Nesrin Kılıç,

B. No: 2013/772, 7/11/2013 § 69), yargılaması devam eden davalar yönünden ise

Anayasa Mahkemesinin makul süre şikâyetiyle ilgili kararını verdiği tarih esas

alınır (Mehmet Salih Ayyıldız, B.

No: 2012/397, 17/11/2014, § 25).

12. İş mahkemeleri nezdinde görülen davalarda yargılama

süresinin makul olup olmadığı değerlendirilirken yargılamanın karmaşıklığı ve

kaç dereceli olduğu, tarafların ve ilgili makamların yargılama sürecindeki

tutumu ve başvurucunun yargılamanın süratle sonuçlandırılmasındaki menfaatinin

niteliği gibi hususlar dikkate alınır (Nesrin

Kılıç, §§ 57,58).

13. Anılan ilkeler ve Anayasa Mahkemesinin benzer başvurularda

verdiği kararlar dikkate alındığında somut olayda beş yılı aşan yargılama

süresinin makul olmadığı sonucuna varmak gerekir.

14. Açıklanan gerekçelerle Anayasa’nın 36. maddesinde güvence

altına alınan makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiğine karar verilmesi

gerekir.

ii. İstanbul Anadolu 15.

İcra Hukuk Mahkemesinde Görülen Yargılama Yönünden

15. Yukarıda belirtilen ilkeler ve Anayasa Mahkemesinin benzer

başvurularda verdiği kararlar dikkate alındığında somut olayda yaklaşık iki yıl

altı aylık yargılama süresinin makul olduğu sonucuna varmak gerekir.

16. Açıklanan gerekçelerle Anayasa’nın 36. maddesinde güvence

altına alınan makul sürede yargılanma hakkının ihlal edilmediğine karar

verilmesi gerekir.

B. 6216 Sayılı Kanun'un

50. Maddesi Yönünden

17. 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin

Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun'un maddesinin (1) numaralı

fıkrası şöyledir:

“Esas inceleme sonunda, başvurucunun hakkının

ihlal edildiğine ya da edilmediğine karar verilir. İhlal kararı verilmesi

hâlinde ihlalin ve sonuçlarının ortadan kaldırılması için yapılması gerekenlere

hükmedilir. …”

18. Başvurucu maddi ve manevi tazminat talebinde bulunmuştur.

19. Somut olayda İstanbul Anadolu 7. İş Mahkemesinde görülen

yargılama yönünden makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiği sonucuna

varılmıştır.

20. İhlal tespitiyle giderilemeyecek olan manevi zararları

karşılığında başvurucuya net 5.200 TL manevi tazminat ödenmesine karar

verilmesi gerekir.

21. Anayasa Mahkemesinin maddi tazminata hükmedebilmesi için

başvurucunun uğradığını iddia ettiği maddi zarar ile tespit edilen ihlal

arasında illiyet bağı bulunmalıdır. Başvurucunun bu konuda herhangi bir belge

sunmamış olması nedeniyle maddi tazminat talebinin reddine karar verilmesi

gerekir.

22. Dosyadaki belgelerden tespit edilen 206,10 TL harçtan oluşan

yargılama giderinin başvurucuya ödenmesine karar verilmesi gerekir.

V. HÜKÜM

Açıklanan gerekçelerle;

A. Anayasa’nın 36. maddesinde güvence altına alınan makul sürede

yargılanma hakkının İstanbul Anadolu 7. İş Mahkemesinde görülen yargılama

yönünden İHLAL EDİLDİĞİNE,

B. Anayasa’nın 36. maddesinde güvence altına alınan makul sürede

yargılanma hakkının İstanbul Anadolu 15. İcra Hukuk Mahkemesinde görülen

yargılama yönünden İHLAL EDİLMEDİĞİNE,

C. Başvurucuya net 5.200 TL manevi tazminat ÖDENMESİNE,

tazminata ilişkin diğer taleplerin REDDİNE,

D.206,10 TL harçtan oluşan yargılama giderinin BAŞVURUCUYA

ÖDENMESİNE,

E. Ödemelerin, kararın tebliğini takiben başvurucunun Maliye

Bakanlığına başvuru tarihinden itibaren dört ay içinde yapılmasına, ödemede

gecikme olması hâlinde bu sürenin sona erdiği tarihten ödeme tarihine kadar

geçen süre için yasal FAİZ UYGULANMASINA,

F. Kararın bir örneğinin İstanbul Anadolu 7. İş Mahkemesine

(E.2013/447, K.2014/234) GÖNDERİLMESİNE,

G. Kararın bir örneğinin Adalet Bakanlığına GÖNDERİLMESİNE 24/11/2016

tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.

Başkan

:

Burhan ÜSTÜN

Üyeler

:

Nuri

NECİPOĞLU

Kadir ÖZKAYA

Rıdvan GÜLEÇ

Yusuf Şevki

HAKYEMEZ

Raportör Yrd.

:

İsmail Emrah

PERDECİOĞLU

Başvurucu

:

Hüseyin

SARIKAYA