Anayasa Mahkemesi Birinci Bölüm, B. No: 2014/17343, 05.04.2018

TÜRKİYE CUMHURİYETİ

ANAYASA MAHKEMESİ

BİRİNCİ BÖLÜM

KARAR

FEYZULLAH ÖZER BAŞVURUSU

(Başvuru Numarası: 2014/17343)

Karar Tarihi: 5/4/2018

BİRİNCİ BÖLÜM

KARAR

I. BAŞVURUNUN KONUSU

1. Başvuru, basın açıklamasına yapılan polis müdahalesi

nedeniyle yaralanma meydana gelmesi ve buna ilişkin şikâyetin kovuşturmaya yer

olmadığı kararı ile sonuçsuz kalmasının işkence ve kötü muamele yasağı ile

toplantı ve gösteri yürüyüşü düzenleme hakkını ihlal ettiği iddialarına

ilişkindir.

II. BAŞVURU SÜRECİ

2. Başvuru 5/11/2014 tarihinde yapılmıştır.

3. Başvuru, başvuru formu ve eklerinin idari yönden yapılan ön

incelemesinden sonra Komisyona sunulmuştur.

4. Komisyonca başvurunun kabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm

tarafından yapılmasına karar verilmiştir.

5. Bölüm Başkanı tarafından başvurunun kabul edilebilirlik ve

esas incelemesinin birlikte yapılmasına karar verilmiştir.

III. OLAY VE OLGULAR

6. Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle ve Ulusal

Yargı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) aracılığıyla erişilen bilgi ve belgeler çerçevesinde

olaylar özetle şöyledir:

7. Gezi Parkı olaylarında yaralanan Berkin Elvan'ın tedavi

gördüğü hastanede vefat etmesi üzerine çeşitli sivil toplum örgütleri, siyasi

parti, dernek, oda, sendika ve öğrenci grupları basın açıklaması yapmak üzere

12/3/2014 tarihinde Ankara Kızılay Güvenpark'ta toplanma çağrısı yapmıştır. Bu

kapsamda 1967 doğumlu olan başvurucu da çağrıya uyarak basın açıklamasına

katılmıştır.

8. Başvurucu çok sakin devam eden protesto gösterisi sürecinde

polisin herhangi bir açıklama yapmadan katılımcılara müdahale ettiğini ileri

sürmüştür. Başvurucu 14.15'te polisin şiddetli müdahalesinin başladığını ve

alanda bulunanların şaşkınlık ve panikle kaçmaya başladığını belirtmiştir. Bu

esnada Kızılay Meydanı'ndan Maltepe'ye doğru kaçmaya çalışan başvurucunun

başına bir gaz fişeği isabet etmesi üzerine başvurucu ambulansla Ankara Numune

Eğitim ve Araştırma Hastanesine kaldırıldırıldığı

ifade edilmiştir.

9. Başvurucu 14/3/2014 tarihinde Ankara Cumhuriyet

Başsavcılığına yaralanması ile ilgili olarak şikâyetçi olmuştur. Cumhuriyet

savcısı başvurucunun aynı gün müşteki sıfatıyla beyanını almıştır. Başvurucu

şikâyetinde Berkin Elvan'ın ölümüyle ilgili olarak Kamu Emekçileri Sendikası

Konfederasyonu (KESK) Tüm Belediye ve Yerel Yönetim Hizmetleri Emekçileri

Sendikasının (TÜMBEL-SEN) basın açıklamasına katılmak için Kızılay Güvenpark'a

gittiğini ancak polisin müdahalesi nedeniyle başına isabet eden gaz kapsülüyle

yaralandığını belirtmiştir. Başvurucu, sorumlu polislerin cezalandırılmasını

talep etmiştir.

10. Cumhuriyet Başsavcılığı 7/5/2014 tarihli kararı ile kamu

adına kovuşturma yapılmasına yer olmadığına karar vermiştir.

11. Anılan karara yapılan itiraz, Ankara 4. Sulh Ceza

Mahkemesinin 29/8/2014 tarihli kararı ile reddedilmiştir. Karar, başvurucuya

30/9/2014 tarihinde tebliğ edilmiştir.

12. Başvurucu 5/11/2014 tarihinde bireysel başvuruda

bulunmuştur.

IV. İLGİLİ HUKUK

13. 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin

Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun’un “Bireysel başvuru usulü” kenar başlıklı 47. maddesinin (5) ve

(6) numaralı fıkraları şöyledir:

“(5) Bireysel başvurunun, başvuru yollarının

tüketildiği tarihten; başvuru yolu öngörülmemişse ihlâlin öğrenildiği tarihten

itibaren otuz gün içinde yapılması gerekir. Haklı bir mazereti nedeniyle süresi

içinde başvuramayanlar, mazeretin kalktığı tarihten itibaren onbeş gün içinde ve mazeretlerini belgeleyen delillerle

birlikte başvurabilirler. Mahkeme, öncelikle başvurucunun mazeretinin geçerli

görülüp görülmediğini inceleyerek talebi kabul veya reddeder.”

V. İNCELEME VE GEREKÇE

14. Mahkemenin 5/4/2018 tarihinde yapmış olduğu toplantıda

başvuru incelenip gereği düşünüldü:

A. Başvurucunun İddiaları

15. Başvurucu; Gezi Parkı olayları esnasında yaralanan Berkin

Elvan'ın vefatı üzerine 12/3/2014 tarihinde değişik sivil toplum kuruluşlarının

basın açıklaması yapmak üzere Ankara Kızılay'da toplanma çağrısına uyarak

gösteri yürüyüşüne katıldığını, sakin bir şekilde devam eden gösteriye polisin

şiddetli bir şekilde müdahale ettiğini, herkesin panik içinde kaçmaya

başladığını, bu esnada kaçarken başına gaz fişeği isabet ettiğini, ambulansla

hastaneye kaldırıldığını, buna ilişkin şikâyetinin etkili soruşturulmayarak

kovuşturmaya yer olmadığı kararı ile sonuçsuz bırakıldığını belirterek işkence

ve kötü muamele yasağı ile adil yargılanma hakkının ihlal edildiğini ileri

sürmüş ve soruşturmanın yenilenmesi talebinde bulunmuştur.

16. Öte yandan başvurucu, sağlık raporu ile belgelendirdiği akut

bronşit rahatsızlığı nedeniyle süresinde başvuru yapamadığını belirterek

mazeretinin kabul edilmesini talep etmiştir.

B. Değerlendirme

17. 6216 sayılı Kanun’un 47. maddesinin (5) numaralı fıkrası ile

Anayasa İçtüzüğü'nün (İçtüzük) 64. maddesinin (1)

numaralı fıkrası gereği bireysel başvurunun başvuru yollarının tüketildiği,

başvuru yolu öngörülmemiş ise ihlalin öğrenildiği tarihten itibaren otuz gün

içinde yapılması gerekir. Başvurucu mücbir sebep veya ağır hastalık gibi haklı

bir mazereti nedeniyle süresi içinde başvurusunu yapamadığı takdirde

mazeretinin kalktığı tarihten itibaren on beş gün içinde ve mazeretini

belgeleyen delillerle birlikte bireysel başvuruda bulunabilir.

18. Anayasa Mahkemesi, 6216 sayılı Kanun'un 47. maddesinin (5)

numaralı fıkrası ile İçtüzük'ün 64. maddesinin (2)

numaralı fıkrası uyarınca mücbir sebep veya ağır hastalık gibi “haklı mazeret”

hâllerinin haklı olup olmadığını olayın özelliklerini dikkate alarak

değerlendirmektedir (Yasin Yaman,

B. No: 2012/1075, 12/2/2013, § 21).

19. Başvuru konusu olayda başvurucu hakkında düzenlenen sağlık

raporundan başvurucuya akut bronşit hastalığı tanısı konulduğu ve kendisinin on

günlük istirahatinin uygun görüldüğü, hastalığının ağır olup olmadığı hususunda

bir tespit yapılmamakla birlikte hastalığın hastane veya sağlık kuruluşunda

yatarak tedavisinin yapılmasını gerektirmemesi nedeniyle yatış işlemlerinin

uygulanmadığı anlaşılmıştır. Sağlık raporuna konu hastalığın ağır bir hastalık

olmamakla birlikte başvurucunun hastane veya sağlık kuruluşlarında yatarak

tedavisinin yapılması yönünde kendisine bir tanının da konulmadığı görülmekle mazeret

olarak ileri sürülen hastalığın haklı mazeret olarak değerlendirilmesi mümkün

değildir.

20. Bu durumda nihai karar başvurucuya 30/9/2014 tarihinde

tebliğ edilmiş olup bu tarihten itibaren en son 30/10/2014 tarihine kadar

başvuru yapılması gerekirken 5/11/2014 tarihinde yapılan başvuruda süre aşımı

bulunduğu sonucuna varılmaktadır.

21. Açıklanan gerekçelerle bireysel başvurunun diğer kabul

edilebilirlik şartları yönünden incelenmeksizin süre aşımı nedeniyle kabul edilemez olduğuna karar verilmesi

gerekir.

VI. HÜKÜM

Açıklanan gerekçelerle;

A. Başvurunun süre aşımı nedeniyle

KABUL EDİLEMEZ OLDUĞUNA,

B. Yargılama giderlerinin başvurucu üzerinde BIRAKILMASINA

5/4/2018 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.

Başkan

:

Burhan ÜSTÜN

Üyeler

:

Serruh KALELİ

Nuri

NECİPOĞLU

Hicabi DURSUN

Hasan Tahsin

GÖKCAN

Raportör

:

Murat ŞEN

Başvurucu

:

Feyzullah

ÖZER