21193 sayılı Bankalarca Risk Yönetimine İlişkin Kamuya Yapılacak Açıklamalar Hakkında Tebliğ · 9/18. madde

Madde 9 — Finansal tablolar ve risk tutarları bağlantıları

Madde 9 - (1) Finansal tablolar ile risk tutarları arasındaki bağlantılara ilişkin aşağıdaki hususlar açıklanır:

a) Şablon B1: Muhasebesel konsolidasyon ve yasal konsolidasyon kapsamı arasındaki farklar ve eşleştirme.

Amaç: (a) ve (b) sütunları kullanıcıların muhasebesel konsolidasyon kapsamı ile yasal konsolidasyonun kapsamı arasındaki farkları görmelerini sağlar; ve (c)-(g) sütunları ise banka finansal tablolarında raporlanan tutarların Kurum risk kategorilerine nasıl eşleştiğini gösterir. (not: (c)-(g) sütunlarındaki tutarların toplamı, bazı kalemler birden fazla risk kategorisinde sermaye yükümlülüğüne konu edildiğinden (b) sütunundaki tutarlarla eşit olmayabilir.)

Kapsam: Şablon tüm bankalar için zorunludur.

İçerik: TMS uyarınca değerlenmiş tutarlar (finansal tablolarda raporlanan değerlere tekabül etmektedir).

Sıklık: 1 yıl.

Format: Esnek (Ancak satırlar bankaların finansal rapor sunumuyla uyumludur).

İlave açıklama: BA ya bakınız. Bankalar birden fazla risk kategorisinde sermaye yükümlülüğüne tabi olan kalemler hakkında nitel açıklamalar yapar.

 

a

b

c

d

e

f

g

 

Finansal tablolarda raporlanan TMS uyarınca değerlenmiş tutar

Yasal konsolidasyon kapsamındaki TMS uyarınca değerlenmiş tutar

Kalemlerin TMS uyarınca değerlenmiş tutarı

 

Kredi riskine tabi

Karşı taraf kredi riskine tabi

Menkul kıymetleştirme pozisyonları

Piyasa riskine tabi

Sermaye yükümlülüğüne tabi olmayan veya sermayeden indirilen

Varlıklar

 

 

 

 

 

 

 

Nakit değerler ve merkez bankası

 

 

 

 

 

 

 

Alım satım amaçlı finansal varlıklar

 

 

 

 

 

 

 

Gerçeğe uygun değer farkı kar/zarara yansıtılan olarak sınıflandırılan finansal varlıklar

 

 

 

 

 

 

 

Bankalar

 

 

 

 

 

 

 

Para piyasalarından alacaklar

 

 

 

 

 

 

 

Satılmaya hazır finansal varlıklar (net)

 

 

 

 

 

 

 

Krediler ve alacaklar

 

 

 

 

 

 

 

Faktoring alacakları

 

 

 

 

 

 

 

Vadeye kadar elde tutulacak yatırımlar (net)

 

 

 

 

 

 

 

İştirakler (net)

 

 

 

 

 

 

 

Bağlı ortaklıklar (net)

 

 

 

 

 

 

 

Birlikte kontrol edilen ortaklıklar (iş ortaklıkları) (net)

 

 

 

 

 

 

 

Kiralama işlemlerinden alacaklar

 

 

 

 

 

 

 

Riskten korunma amaçlı türev finansal varlıklar

 

 

 

 

 

 

 

Maddi duran varlıklar (net)

 

 

 

 

 

 

 

Maddi olmayan duran varlıklar (net)

 

 

 

 

 

 

 

Yatırım amaçlı gayrimenkuller (net)

 

 

 

 

 

 

 

Vergi varlığı

 

 

 

 

 

 

 

Satış amaçlı elde tutulan ve durdurulan faaliyetlere ilişkin duran varlıklar (net)

 

 

 

 

 

 

 

Diğer aktifler

 

 

 

 

 

 

 

Toplam varlıklar

 

 

 

 

 

 

 

Yükümlülükler

 

 

 

 

 

 

 

Mevduat

 

 

 

 

 

 

 

Alım satım amaçlı türev finansal borçlar

 

 

 

 

 

 

 

Alınan krediler

 

 

 

 

 

 

 

Para piyasalarına borçlar

 

 

 

 

 

 

 

İhraç edilen menkul kıymetler

 

 

 

 

 

 

 

Fonlar

 

 

 

 

 

 

 

Muhtelif borçlar

 

 

 

 

 

 

 

Diğer yabancı kaynaklar

 

 

 

 

 

 

 

Faktoring borçları

 

 

 

 

 

 

 

Kiralama işlemlerinden borçlar

 

 

 

 

 

 

 

Riskten korunma amaçlı türev finansal borçlar

 

 

 

 

 

 

 

Karşılıklar

 

 

 

 

 

 

 

Vergi borcu

 

 

 

 

 

 

 

Satış amaçlı elde tutulan ve durdurulan faaliyetlere ilişkin duran varlık borçları (net)

 

 

 

 

 

 

 

Sermaye benzeri krediler

 

 

 

 

 

 

 

Özkaynaklar

 

 

 

 

 

 

 

Toplam yükümlülükler

 

 

 

 

 

 

 

Açıklamalar

Satırlar:

Banka tarafından finansal raporlamada kullanılan bilanço kalemlerinden oluşmaktadır.

Sütunlar:

Bankanın muhasebesel konsolidasyon ve yasal konsolidasyon kapsamı tamamen aynı ise a ve b sütunları birleştirilir.

(c) - (f) kategorileri izleyen bölümlerdeki açıklamalara tekabül etmektedir. Örneğin (c) sütunu dördüncü bölümde raporlanan bilanço dışı kalemler dışındaki kalemlerin TMS uyarınca değerlenmiş tutarlara tekabül eder, (d) sütunu, beşinci bölümde raporlanan bilanço dışı kalemler dışındaki kalemlerin TMS uyarınca değerlenmiş tutarlara tekabül eder, (e) sütunu altıncı bölümde raporlanan bilanço dışı kalemler dışındaki bankacılık hesapları kalemlerinin TMS uyarınca değerlenmiş tutarlara tekabül eder ve (f) sütunu yedinci bölümde yer alan bilanço dışı kalemler dışındaki kalemlerin TMS uyarınca değerlenmiş tutarlara tekabül eder.

(g) sütunu mevzuat çerçevesinde sermaye yeterliliğine tabi olmayan tutarları veya sermayeden indirilen tutarları içerir.

 Not: Birden fazla risk sınıfı kapsamında sermaye yükümlülüğüne tabi olan kalemler ilgili tüm sütunlarda raporlanır. Sonuç olarak, (c)-(g) sütunlarındaki tutarların toplamı sütun (b)’deki tutarlardan büyük olabilir.

 

b) Şablon B2: Risk tutarları ile finansal tablolardaki TMS uyarınca değerlenmiş tutarlar arasındaki farkların ana kaynakları.

Amaç: Finansal tablolardaki TMS uyarınca değerlenmiş tutarlar ve risk tutarları arasındaki farkların (B1’de gösterilen farklı konsolidasyon kapsamlarından kaynaklananlar dışında kalan) ana kaynaklarına ilişkin bilgi sağlamak.

Kapsam: Bu şablon tüm bankalar için zorunludur.

İçerik: TMS uyarınca değerlenmiş tutarlar. (Finansal tablolarda raporlanan ancak yasal konsolidasyona göre hesaplanan (satır 1-3) değerlere ilişkin ve risk tutarları (satır 10) için dikkate alınan tutarlar.)

Sıklık: 1 yıl.

Format: Esnek. Aşağıda gösterilen satır başlıkları örnek olarak verilmiştir ve finansal tablolardaki TMS uyarınca değerlenmiş tutarlar ve risk tutarları arasındaki farkların önemli kaynakları banka tarafından tanımlanarak gerekli uyarlamalar yapılır.

İlave açıklama: Bakınız tablo BA.

 

a

b

c

d

E

 

 

Toplam

Kredi riskine tabi

Menkul kıymetleştirme pozisyonları

Karşı taraf kredi riskine tabi

Piyasa riskine tabi

1

Yasal konsolidasyon kapsamındaki varlıkların TMS uyarınca değerlenmiş tutarları (şablon B1 deki gibi)

 

 

 

 

 

2

Yasal konsolidasyon kapsamındaki yükümlülüklerin TMS uyarınca değerlenmiş tutarları (şablon B1’deki gibi)

 

 

 

 

 

3

Yasal konsolidasyon kapsamındaki toplam net tutar

 

 

 

 

 

4

Bilanço dışı tutarlar

 

 

 

 

 

5

Değerleme farkları

 

 

 

 

 

6

Farklı netleştirme kurallarından kaynaklanan farklar (satır 2’ye konulanlar dışındaki)

 

 

 

 

 

7

Karşılıkların dikkate alınmasından kaynaklanan farklar

 

 

 

 

 

8

Kurum’un uygulamalarından kaynaklanan farklar

 

 

 

 

 

9

…

 

 

 

 

 

10

Risk tutarları

 

 

 

 

 

Açıklamalar:

Satır 1 ve 2, (b)-(e) sütunlarındaki tutarlar B1’deki (c)-(f) sütunları ile ilişkilidir.

Bilanço dışı tutarlar; sütun a daki bilanço dışı nominal risk tutarını ve (b)-(e) sütunlarında Risk tutarlarını (ilgili olduğu yerde kredi dönüşüm oranları uygulanarak) içerir.

(b)-(e) sütunlarında risk tutarları izleyen bölümlerdeki açıklamalara tekabül etmektedir. Örneğin (b) sütunundaki kredi riski dördüncü bölümde raporlanan risk tutarlarıyla, sütun (c) beşinci bölümde raporlanan risk tutarlarıyla, sütun (d) altıncı bölümde raporlanan risk tutarlarıyla ve sütun (e) yedinci bölümde raporlanan risk tutarlarıyla ilişkilidir.

Risk tutarları: Her bir risk kategorisi için risk ağırlıklı tutar hesaplamasının başlangıç noktası olarak dikkate alınan toplam tutarı ifade etmektedir. Kredi riski kapsamında bu, kredi riski standart yaklaşımda kullanılan risk tutarına ya da kredi riskinin içsel derecelendirmeye dayalı yaklaşımlar ile hesaplanmasında kullanılan risk tutarına tekabül etmektedir; menkul kıymetleştirme risk tutarları Menkul Kıymetleştirmeye İlişkin Risk Ağırlıklı Tutarların Hesaplanması Hakkında Tebliğde ifade edildiği gibi tanımlanır; karşı taraf kredi riski Bankaların Sermaye Yeterliliğinin Ölçülmesine ve Değerlendirilmesine İlişkin Yönetmeliğe ekli Ek-2 kapsamında hesaplanan risk tutarına bağlı olarak tanımlanır ve piyasa riski tutarları Bankaların Sermaye Yeterliliğinin Ölçülmesine ve Değerlendirilmesine İlişkin Yönetmelik kapsamında piyasa riskine esas olan pozisyonlarla ilişkilidir.

 

c) Tablo BA: TMS uyarınca değerlenmiş tutarlar ile risk tutarları arasındaki farklara ilişkin açıklamalar.

Amaç: TMS uyarınca değerlenmiş tutar (B1’de tanımlandığı gibi) ile risk tutarları (B2’de tanımlandığı gibi) arasında gözlemlenen farklara ilişkin nitel açıklamalar sağlamak.

Kapsam: Şablon tüm bankalar için zorunludur.

İçerik: Nitel bilgiler.

Sıklık: 1 yıl.

Format: Esnek.

 

Bankalar, şablon B1 ve B2’de gösterildiği gibi finansal tablolarda sunulan muhasebesel tutarlar ile risk tutarları arasındaki farkların kaynağını açıklar.

a) Bankalar B’de a ve b sütunlarındaki tutarlar arasındaki önemli farkların kaynaklarını açıklar.

b) Bankalar B2’de gösterilen TMS uyarınca değerlenmiş tutarlar ile risk tutarları arasındaki farkların kaynağını açıklar.

c) Bankaların Sermaye Yeterliliğinin Ölçülmesine ve Değerlendirilmesine İlişkin Yönetmeliğe ekli Ek-3’te yer alan ihtiyatlı değerleme ilke ve esaslarına göre, bankalar değerleme tahminlerinin ihtiyatlılığını ve güvenilirliğini sağlamak için sistemler ve kontroller tanımlar. Açıklamalar aşağıdakileri içerir:

- Piyasa değeri ve model değeri metodolojilerinin kullanımına ilişkin açıklamayı da içeren değerleme metodolojileri.

- Bağımsız fiyat onay süreçlerinin tanımı.

- Değerleme ayarlamaları veya farkları için süreçler. (Finansal aracın tipine göre alım satım pozisyonlarının değerlemesi için süreç ve metodoloji tanımı içerir.)

 

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Kredi Riski Açıklamaları

 

Kredi riskine ilişkin kamuya açıklanacak hususlar

Bu sayfa 21193 sayılı Bankalarca Risk Yönetimine İlişkin Kamuya Yapılacak Açıklamalar Hakkında Tebliğ metninin tek maddesini gösterir. Mevzuatın tamamını okuyun.