Yargıtay 9. Hukuk Dairesi 2026/832 E. 2026/3116 K.

MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 25. Hukuk Dairesi SAYISI : 2025/1083 E., 2025/2375 K. DAVA TARİHİ : 18.04.2014 İLK DERECE MAHKEMESİ : İstanbul 17. İş Mahkemesi SAYISI : 2019/671 E., 2025/72 K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı Kurum tarafından düzenlenen 43422173-667-41677 sayı ve 13.03.2014 tarihli teftiş raporu ile müvekkili Şirketçe faaliyet gösterilen ... Müzesi, Arkeoloji Müzesi, Topkapı Sarayı Müzesi, Harem Müzesi, Mozaik Müzesi ve Kariye Müzesi işyerleri ile ilgili olarak 4857 sayılı İş Kanunu'nun (4857 sayılı Kanun) 47. maddesine muhalefetten 61.644,00 TL, 41. maddesine muhalefetten 22.395,00 TL, 56. maddesine muhalefetten 11.764,00 TL olmak üzere toplamda 95.803,00 TL idari para cezası uygulandığını, yapılan değerlendirmenin eksik ve hatalı inceleme sonrasında varsayımlara dayalı hazırlanan rapora göre yapıldığını, hukuka aykırı tutanak ve rapora itiraz ettiklerini ileri sürerek Kurum müfettişleri tarafından düzenlenen tutanak ve raporun geçersizliğine karar verilmesini talep etmiştir. II. CEVAP 1. Davalı ... (İŞKUR) Genel Müdürlüğü vekili cevap dilekçesinde; taraf yokluğu nedeni ile davanın reddi gerektiğini, raporun müvekkili Kurum değil ... İş Teftiş Kurulu Başkanlığı raporu olduğunu, davacıya ait işyerlerinde ... İş Teftiş Kurulu Başkanlığı müfettişlerince yapılan denetimler sonucu 17.01.2014 tarihli inceleme raporunun düzenlendiğini, işyerlerinde yapılan denetimler sonucu belgeler ve bordrolar üzerinde yapılan incelemeler sonucu 4857 sayılı Kanun'un ilgili maddelerine muhalefet edildiğinin belirlendiğini, 4857 sayılı Kanun'un 92/3 hükmü gereğince davacının bu tespitlerin aksini ispatla yükümlü olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir. 2. Dâhili davalı ... vekili cevap dilekçesinde; davacının faaliyet gösterdiği işyerlerinde iş müfettişlerince yapılan incelemeler sonucunda davacı tarafa 4857 sayılı Kanun'a aykırı eylemleri nedeniyle idari para cezası uygulandığını, söz konusu uygulamanın usul ve kanuna uygun olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir. III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; 4857 sayılı Kanun uygulanmasına yönelik olarak işyerlerinde teftiş ve inceleme görevlerini yürüten iş müfettişleri tarafından yapılan tespitler neticesinde muhalefet edilen kanun maddeleri tespit edilerek idari para cezası uygulandığı, Kurum müfettişleri tarafından düzenlenen tutanakların aksi eş değerde delillerle kanıtlanıncaya kadar geçerli olduğunun emsal kararlar ile de belirlendiği, müfettişler tarafından işyerindeki bilgi ve belgelerin değerlendirilmesi sonucu düzenlenen idari para cezalarının doğru hesaplandığı, hükme esas alınan 11.02.2025 tarihli bilirkişi raporunun dosya kapsamına uygun olduğu, davacının ilgili tutanak ve raporların iptali ile bu raporlara istinaden verilen idari para cezasının iptali talebinin reddi gerektiği gerekçesiyle ... İstanbul Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlüğü tarafından düzenlenen 43422173-667-41667 sayı ve 13.03.2014 tarihli teftiş raporuna istinaden düzenlenen idari para cezasına ilişkin itirazın reddine karar verilmiştir. IV. İSTİNAF İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; dosya içerisinde bulunan tutanak ve raporların ilgili Kurum müfettişleri tarafından davacı işyerinde yapılan denetim ile ilgilinin bilgi ve belgelerinin incelenmesi ve değerlendirilmesi sonucu düzenlendiği, mevcut delil durumuna göre idari para cezasına dayanak olan tutanak ve raporun içeriğinin aksini gösterir yeterli, kesin ve inandırıcı delillerin dosya içerisinde bulunmadığı ve aksinin ispatlanamadığı gerekçesiyle davacının istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir. V. TEMYİZ A. Temyiz Sebepleri Davacı vekili temyiz dilekçesinde; 1. Geçersizliğine karar verilmesi istenen teftiş raporunda eksik inceleme yapıldığını, varsayıma dayanıldığını, bu nedenle açılan somut davada ise dava dilekçesindeki iddiaları değerlendirilmeden önceki bilirkişi raporlarının neden dikkate alınmadığı belirtilmeden, son bilirkişi raporu esas alınarak hüküm kurulduğunu, 2. Log kayıtları incelenmeden doğrudan değiştirilebileceği kabulünün hatalı olduğunu, log girişlerinin sahihliği doğrultusunda bilirkişi incelemesi yapılmadan karar verildiğini, beyanlarının değerlendirilmediğini, adil yargılanma hakkına müdahale edildiğini, 3. Dava konusu 16.01.2014 tarihli tutanağın birebir belgelere dayanarak değil, müzelerde çalışan sigortalı sayısı esas alınarak ve belirtilen tarihlerde tüm sigortalı personelin görev yerlerinde fiilen bulunup bulunmadığı araştırılmadan düzenlendiğini, 4. Teftiş sırasında hazır bulunan şahsın müflis Şirketi temsil ve ilzam yetkisi bulunmadığını, bu sebeple de raporun geçersiz olduğunu, ... İş Yeri Teftiş Kurulu Başkanlığı İş Teftişi Rehberinde işveren veya vekilinin teftişe gelmeyeceğinin anlaşılması hâlinde işyerinde başka bir gün teftiş yapılabileceği belirtildiğinden usule aykırı olarak gerçekleştirilen teftişin geçersiz olduğunu, 5. Dosyada alınan birden fazla rapor varken önceki bilirkişi raporlarındaki çelişkiler giderilmeden son bilirkişi raporunun doğrudan hükme esas alınmasının bozmayı gerektirdiğini ileri sürmüştür. B. Değerlendirme ve Gerekçe Uyuşmazlık, 4857 sayılı Kanun'un 92/3 hükmü kapsamında ... İş Teftiş Kurulunca düzenlenen tutanağın geçersizliğine karar verilmesi isteminin yerinde olup olmadığına ilişkindir. 1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda ve yukarıda belirtilen gerekçelere göre davacı vekilinin aşağıdaki paragrafın kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir. 2. Somut uyuşmazlıkta; davacı Şirket dava dilekçesinde, İş Teftiş Kurulunca düzenlenen hukuka aykırı tutanak ve raporun geçersizliğine karar verilmesini talep etmesine rağmen İlk Derece Mahkemesince hüküm fıkrasında teftiş raporuna istinaden düzenlenen idari para cezasına ilişkin itirazın reddine karar verilmesi hatalıdır. Ne var ki bu hatanın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 370/2 hükmü uyarınca Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılması ile İlk Derece Mahkemesi kararının düzeltilerek onanması gerekir. VI. KARAR Açıklanan sebeple; 1. Davacı vekilinin diğer temyiz itirazlarının reddine, 2. Temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA, 3. Davacı vekilinin İlk Derece Mahkemesi kararına yönelik temyiz itirazının kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının, hüküm fıkrasının (1) numaralı bendinde yer alan "teftiş raporuna istinaden düzenlenen idari para cezasına ilişkin itirazın REDDİNE," ibaresi hükümden çıkartılarak yerine, "teftiş raporunun iptali talebinin reddine," ibaresinin yazılması suretiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA, Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 13.04.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.