Yargıtay · 7. Ceza Dairesi
Yargıtay 7. Ceza Dairesi 2023/16552 E. 2026/7931 K.
- Mahkeme
- Yargıtay
- Daire
- 7. Ceza Dairesi
- Esas No
- 2023/16552
- Karar No
- 2026/7931
- Karar Tarihi
MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi SAYISI : 2021/223 E., 2023/816 K. SUÇ : 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu'na muhalefet HÜKÜM : Beraat TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Bozma
Sanık hakkında bozma üzerine kurulan hükmün; karar tarihi itibarıyla temyiz edilebilir olduğu, temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, temyiz isteğinin süresinde olduğu, temyiz isteğinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:
Sanığın çalıştığı iş yerinde masa yanında gözle görünür vaziyette açık karton ve poşet içinde 1270 paket ... kaçağı sigaranın ele geçirildiği olayda; olay tutanağı, sanığın savunmasında kaçak sigara sattığını beyan ederek atılı suçu ikrar etmesi ve dosya kapsamına göre sanığın atılı suçu işlediği gözetilerek mahkûmiyeti yerine, dosya kapsamına uygun düşmeyen gerekçe ile yazılı şekilde beraatine karar verilmesi hukuka aykırı bulunmuştur.
Açıklanan nedenlerle, katılan ... İdaresi vekilinin temyiz istemi yerinde görüldüğünden hükmün, 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu’nun 321. maddesi gereği, Tebliğname’ye uygun olarak,
oy çokluğuyla BOZULMASINA, 08.09.2026 tarihinde karar verildi.
KARŞI DÜŞÜNCE
Kolluk tutanağında belirtildiğine göre; kom şube müdürlüğü hattına gelen telefonda kaçak sigara satıldığı ihbarı yapılması üzerine, kolluk görevlileri sanığın çalıştığı iş yerine giderek, iş yerinde yaptıkları kontrolde ağzı açık karton içerisinde ve ağzı açık poşet içerisinde sigaraları görmüşler ve sanık kendi rızası ile sigaraları teslim etmiştir. Sanık hakkında kaçakçılık suçunu işlediğinden bahisle açılan davada, yerel mahkemece beraat doğrultusunda verilen hükmün temyizi üzerine, kararı inceleyen heyetimizin çoğunluğu, aramanın usule uygun olduğunu kabul ederek hükmün mahkumiyet doğrultusunda bozulmasına karar vermiştir. 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 119. maddesi; “Hâkim kararı üzerine veya gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde Cumhuriyet savcısının, Cumhuriyet savcısına ulaşılamadığı hallerde ise kolluk amirinin yazılı emri ile kolluk görevlileri arama yapabilirler. Ancak, konutta, işyerinde ve kamuya açık olmayan kapalı alanlarda arama, hâkim kararı veya gecikmesinde sakınca bulunan hallerde Cumhuriyet savcısının yazılı emri ile yapılabilir. Kolluk amirinin yazılı emri ile yapılan arama sonuçları Cumhuriyet Başsavcılığına derhal bildirilir.” şeklindedir. 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun adli kolluk ve görevi başlıklı 164. maddesinin 2. fıkrası “Soruşturma işlemleri, Cumhuriyet savcısının emir ve talimatları doğrultusunda öncelikle adlî kolluğa yaptırılır. Adlî kolluk görevlileri, Cumhuriyet savcısının adlî görevlere ilişkin emirlerini yerine getirir.” şeklindedir. Somut olayda adli kolluk olarak görev yapan kolluk görevlileri aldıkları ihbar nedeniyle, Cumhuriyet Savcısına bilgi verip emir almadan yetkilerinin dışına çıkarak sanığın çalıştığı iş yerinde arama yapmışlar ve elde ettikleri bu delillerle soruşturma işlemlerine başlamışlardır. Soruşturma işlemlerinin Cumhuriyet Savcısının bilgisi ve talimatları doğrultusunda yapılması gerektiğine dair CMK’nın 164/2 maddesindeki düzenlemeye uymamışlardır. Yapılan ihbarın CMK’nın 116. maddesi kapsamında makul şüphe olup olmadığını ilk değerlendirecek olan Cumhuriyet savcısı, karar istenildiğinde ise hakimdir. Olayın gelişimine göre suçüstü hali de söz konusu değildir. 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 2. maddesinin “e” bendinde soruşturma evresinin “Kanuna göre yetkili mercilerce suç şüphesinin öğrenilmesinden iddianamenin kabulüne kadar geçen evreyi” ifade ettiği belirtilmiştir. Yetkili mercilerce suç şüphesinin öğrenilmesinden itibaren Ceza Muhakemesi Kanunu’nun devreye girdiği ve soruşturma işlemlerinin bu kanuna göre yapılması gerektiği açıktır. Soruşturma işlemlerini yürütecek olan o yerin yetkili Cumhuriyet savcısıdır. TBMM tarafından yılların tecrübesinden gelen bir bilgi birikimiyle yapılan bir düzenlemenin, kurallar ihlal edilerek kolluk görevlilerinin insafına bırakılması düşünülemez. Cumhuriyet savcısının yapılan ihbarla ilgili nasıl bir işlem yapacağı bilinmeyen bir aşamada kolluk görevlileri inisiyatif kullanamaz. Kaldı ki ihbarla ilgili Cumhuriyet savcısına bilgi verildiğinde acele hallerde kendisinin arama kararı vermesi diğer hallerde mahkemeden arama kararı alması söz konusudur. İster mahkemece arama kararı verilsin isterse Cumhuriyet savcısı arama kararı versin bu arama kararının iki işlem tanığı bulundurulmak suretiyle bir disiplin içinde icrası zorunludur. Ceza Muhakemesi Kanunu usul kurallarının uygulanması noktasında bir disiplin öngörmüştür. Bu disiplinin dışına çıkılması usul kurallarının bertarafı anlamına gelmektedir. Suç şüphesi içeren ihbarı alan kolluk görevlilerinin Cumhuriyet savcısına bilgi vermeden kendiliklerinden hareket etmeleri hem Ceza Muhakemesi Kanunu’nu çıkaran TBMM’nin düzenlemedeki iradesine aykırıdır hemde Cumhuriyet savcısının görev alanını ihlal etmekle Cumhuriyet savcısını işlevsiz hale getirmek anlamına gelmektedir. Kolluk görevlilerinin kendiliklerinden hareket etmeleri kanunsuz uygulamaların önünü açacak niteliktedir. Bu olayda tutulan tutanakta olduğu gibi kolluk bir çok olayda da arama yapmadık anlamına gelecek “açıkta gördük” “tezgah üzerinde gördük” gibi tutanaklar düzenlemekte ve bu denetimsizliği beraberinde getirmektedir. Somut olayda suç işlendiği hususunda ihbar alınmış olması nedeniyle soruşturma aşaması başlamış yargının yetkisinde ve değerlendirmesinde olan bir alana girilmiştir. Artık bu durumda kolluk görevlileri Cumhuriyet Savcısına bilgi verip onun talimatları doğrultusunda hareket etmek zorundadırlar. CMK’nın 119. maddesine uygun şekilde verilmiş bir arama kararı olmadan, sanığın iş yerinde yapılan arama Ceza Muhakemesi Kanunu’na aykırılık teşkil ettiğinden usulsüz bir aramadır ve bu aramada elde edilen deliller hükme esas alınacak nitelikte değildir. Sanığın sigaraları sattığını söylemesi ya da aramaya rıza göstermiş olması usule aykırı elde edilen delilleri usule uygun hale getirmeyecektir. Yerel Mahkeme hükmünün değişik gerekçeyle onanmasına karar verilmesi gerektiğini düşündüğüm için, heyetimizin sayın çoğunluğunun görüşlerine iştirak etmiyorum.