Yargıtay 11. Hukuk Dairesi 2023/3906 E. 2024/6437 K.

MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesi SAYISI : 2022/711 Esas, 2023/348 Karar HÜKÜM : Esastan ret İLK DERECE MAHKEMESİ : Ankara 9. Asliye Ticaret Mahkemesi SAYISI : 2019/709 E., 2021/861 K. Taraflar arasındaki muvazaanın tespiti ve temliknamenin iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir. Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildi. Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip, gereği düşünüldü. I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı Güzeller Tekstil Ürünleri Sanayi ve Ticaret A.Ş. ile Türkiye Kalkınma Bankası arasında imzalanan 04.07.1997 tarihli 33538 ve 33532 yevmiye numaralı iki ayrı kredi sözleşmesine istinaden müvekkili adına kayıtlı taşınmazın 33536/101640 hissesinin de 26.05.1997 ve 2371/680 yevmiyeli ipotek belgesi ve resmi senetle Güzeller Tekstil Ürünleri Sanayi ve Ticaret A.Ş.'nin kullanmış olduğu kredinin teminatı olarak Türkiye Kalkınma Bankası lehine ipotek tesis edildiğini, borçlunun kredi borcunu ödememesi üzerine davalı banka tarafından Ankara 22.İcra Müdürlüğünün 2001/907 E. sayılı dosyası ile borçlu şirket, müvekkili ipotek borçlusu ve diğer ipotek borçluları aleyhine başlatılan ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile icra takibinde borcun tamamen ödenerek davalı bankanın borcu tasfiye ettiğini, 2016 yılında müvekkiline gönderilen kıymet takdir raporundan sonra icra dosyasının yenilenerek 2015/25143 E. numarası verildiğinin öğrenildiğini, davalı bankanın alacağının 471.525,96 Euro'luk kısmını 26.06.2014 tarihli temlikname ve yine 14.01.2015 tarihli ek temlikname ile 199.921,32 Euro'luk kısmını davalı Aygün Gıda ve Ambalaj San.ve Tic.A.Ş.'ye temlik ettiğini, bunun üzerine söz konusu icra dosyasına alacaklı sıfatıyla bu şirketin devam ettiğini, ipotekli taşınmazın satış işlemlerine başlanıldığını, bu temliknamelerin hukuken geçerli olmadığını ve muvazaalı şekilde yapıldığını, söz konusu temliknamelerin yapıldığı 26.06.2014 ve 14.01.2015 tarihlerinde ortada geçerli bir alacağın bulunmadığını, ticaret sicil kayıtlarından da anlaşılacağı üzere davalı asıl borçlu şirket olan Güzeller A.Ş.'nin ortağı, yönetim kurulu başkanı ve temsile yetkili olan Ö.B.'nın aynı zamanda temlik alan Aygün Gıda ve Ambalaj San. ve Tic. A.Ş.'nin de hakim ortağı, yönetim kurulu başkanı ve temsile yetkili kişisi olduğunu, aslında davalı asıl borçlu Güzeller A.Ş. tarafından yapılan ödemenin sanki davalı temlik alan Aygün..A.Ş. tarafından yapılmış gibi gösterildiğini, müvekkilinin hiçbir mükellefiyeti olmadığı halde başkasına ait borcu ödemesinin hayatın olağan akışına uymadığını, davaya konu temliknamelerin muvazaalı biçimde müvekkilinin elindeki araziyi elinden alma ve mağdur etme amacına yönelik olduğunu ileri sürerek davalı banka ile davalı Aygün A.Ş. arasında akdedilen 26.06.2014 tarihli temlikname ve 14.01.2015 tarihli ek temliknamenin iptaline karar verilmesini talep etmiştir. Davacı vekili, yargılama sırasında 14.12.2021 tarihli dilekçesi ile temliknamelerin iptali yönündeki taleplerini tüm davalılara, ipoteğin fekki taleplerini ise davalı bankaya yönelttiklerini bildirmiştir. II. CEVAP 1.Davalı şirketler vekili cevap dilekçesinde özetle; açılan davayı kabul etmediklerini, temlik borcunun müvekkili Aygün Gıda ve Ambalaj San. ve Tic. A.Ş. tarafından ödendiğini ve ödediği tutar kadar bankanın hak ve alacaklarını devir ve temlik edilmesine talep ettiğini, bu talep üzerine davaya konu temliklerin yapıldığını, Güzeller Tekstil Ürünleri Sanayi ve Ticaret A.Ş.'nin ayrı bir tüzel kişiliği olup borcunu ödeyememesi nedeniyle Aygün Gıda ve Ambalaj San.ve Tic.A.Ş.'nin borcu temlik alarak ödeme yaptığını, davacı ile dava dışı ... ve Bahadır Bağdatlı ile yaptıkları protokol ile ortaklıklarını tasfiye ederken davacının davaya konu bu tarla vasıflı taşınmazda bir hak ve alacağının kalmadığını açıkça beyan ettiğini, haksız kazanç iddiasının doğru olmadığını savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir. 2.Davalı banka vekili cevap dilekçesinde özetle; ipoteğin fekki davasında taşınmazın bulunduğu yer mahkemelerinin yetkili olduğunu, müvekkili bankanın yönetim kurulu kararları ile belirlenen borç miktarının davalı Aygün A.Ş. tarafından ödenmesi üzerine müvekkili bankanın davalı asıl borçlu şirket olan Güzeller AŞ'ye karşı olan hak ve alacaklarını temlik alan davalı Aygün A.Ş.'ye usul ve yasaya uygun olarak temlik ettiğini, borcu ödeyen üçüncü kişiye alacağın temlik edilebileceğini, alacağın temlikinin geçerli olması nedeniyle huzurdaki davanın müvekkiline yöneltilemeyeceğini, alacağın temlikinin borçlunun muvafakatine bağlı olmadığını, davacının aciz vesikası alınması gerektiğini ve bu şekilde bu davanın açılabileceğini, davacının takip borçlusu olup tasarrufun iptalini talep hakkı bulunmadığını, savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir. III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile ipoteğin fekki davalarında uygulanacak kesin yetki kuralı nedeniyle davacının bu istemi ayrı bir dosyada görülmek üzere tefrik edilerek; davacı vekilinin 15.11.2018 tarihli oturumda, şirket ile banka arasındaki muvazaadan değil şirketler arasında organik bağ bulunduğundan bahisle yapılan muvazaadan bahsettiğini beyan ettiği, dava konusu temliknamelerin ise davalı Türkiye Kalkınma Bankası A.Ş. ile Aygün Gıda ve Ambalaj San. ve Tic. A.Ş. arasında imzalandığı, Türkiye Kalkınma Bankası A.Ş. ile Aygün Gıda ve Ambalaj San. ve Tic. A.Ş.'nin alacağın temlikine ilişkin iradeleri uyuşmakla geçerli bir temlikname kurulduğu, borçlu şirketin talebi ile banka yönetim kurulunun karar aldığı, temlikname yapılabileceğinin belirlendiği, bankanın muvazaasını gösterir delile de rastlanmadığı, temliknamenin geçerli olması ile temliknameye dayalı olarak halefiyetin koşullarının bulunup bulunmadığının ayrı hususlar olduğu ve temliknamelerin halefiyet hakkı tanıyıp tanımadığı, organik bağın varlığı ve buna dayalı tüzel kişilik perdesinin aralanması iddialarının ipoteğin fekki davasında irdelenmesi gereken hususlar olduğu, davacı vekilinin, 14.12.2021 tarihli dilekçesinde yaptığı açıklamada, temliknamenin iptali talebini tüm davalılara yönelttiği gerekçesiyle Türkiye Kalkınma Bankası A.Ş. ile Aygün Gıda ve Ambalaj San. ve Tic. A.Ş. arasında muvazaaya dayanmayan ve temliknamelerin iptalini gerektiren hususlar kanıtlanmadığı gerekçesiyle anılan davalılar hakkında açılan davanın esastan reddine, davalı Güzeller Tekstil Ürünleri Sanayi ve Ticaret A.Ş.'nin temliknamelere taraf olmadığı, temliknamelerin iptali talebinin, temlikname imzalayanlara yöneltilmesi gerektiği, bu nedenle Güzeller Tekstil Ürünleri Sanayi ve Ticaret A.Ş. yönünden açılan davanın husumet yokluğundan usulden reddine karar verilmiştir. IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur. B. İstinaf Sebepleri Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; ipotek konusu taşınmazın ortaklığın giderilmesi davasına konu olduğunu, taraflardan birinin davalı şirketlerde yetkili bulunan Ö.B. olduğunu, bu kişinin her iki şirketin de yetkilisi olduğunun dosyada açık olduğunu, son bulan borç için temlikname düzenlenemeyeceğini, yapılan ödemenin Ö.B. ile müvekkili arasındaki husumetten kaynaklanan şahsi bir ifa olduğunu, muvazaa iddiasının mahkemece re'sen de değerlendirileceğini, ilk derece mahkemesinin görevsiz olduğunu, zira davanın kanuna karşı hile hukuki nedenine dayandığını beyan ederek kararın kaldırılmasını istemiştir. C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile somut olayda asıl borçlu Güzeller şirketinin temliknamelerin tarafı olmadığı, banka ile Aygün A.Ş. arasında düzenlenen temliknamelere ilişkin muvazaa iradelerinin ispatlanamadığı, ödeme tarihlerinde her iki davalı şirket ortaklık yapısı ve yetkilileri benzer olsa da her iki şirketin ödemelerinin ticari faaliyetlerine dayanmayıp ortaklardan sağlanan finansman yoluyla yapıldığı, yani ödemeleri bu hissedar ve ortakların yaptığı, davalı Aygün şirketinin halefiyetinin işbu dava konusu olmadığı, İlk Derece Mahkemesi kararının yerinde olduğu gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir. V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur. B. Temyiz Sebepleri Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesindeki itirazlarına ek olarak istinaf mahkemesinin temliknameyi geçerli kılacak şekilde genişletici yorum yaptığını, kaldıki 6098 sayılı Kanunun 127 nci maddesinde aranan bildirim şartının da somut olayda bulunmadığını beyan ederek kararın bozulmasını istemiştir. C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, muvazaanın tespiti ve temliknamelerin iptali istemine ilişkindir. 2. İlgili Hukuk 1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri. 2.6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 19, 27, 83, 127, 183 ve 195 inci maddeleri. 3. Değerlendirme 1.Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına, temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere ve davalı Kalkınma Bankası ve davalı Güzeller A.Ş. bakımından kurulan ret hükmünün yerinde olmasına göre davacı vekilinin aşağıdaki paragrafların kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir. 2.Somut olayda davalı Aygün A.Ş.'nin 2013 yılı içerisinde davalı Güzeller' A.Ş.'nin davalı Bankaya olan borcunu ödediği, ancak borca ilişkin yapılan takip alacağının 2014 yılında iki ayrı temlikname ile temlik alındığı, yine davalı şirketlerin savunmasında davacının ipotek konusu taşınmazda bir hak ve alacağının bulunmadığını kabul ettiğini belirttikleri, bu durumda yapılan ödemelerin ivazlı bir temlik amacı ile değil muvazaaya dayalı bir biçimde davacı tarafından verilen ayni kefaletin devamı amaçlı yapıldığı, dava konusu temliknamelerin bu nedenle geçersiz olacağı ve yapılan ödemelerin borcun üstlenilmesi olarak yorumlanacağı, bu durumda da borca ilişkin ayni kefaletin ödeme ile son bulacağı anlaşılmıştır. Bu durumda diğer davalılar bakımından verilen kararın gerekçesi yerinde olmakla davalı Aygün A.Ş. bakımından yukarıda yazılı gerekçe ile davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken reddine karar verilmesi doğru olmamış kararın bozulması gerekmiştir. VI. KARAR Açıklanan sebeple; 1.Davacı vekilinin bozma kapsamı dışındaki temyiz itirazlarının REDDİNE, 2. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA, 3. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA, Peşin alınan temyiz karar harcının istek halinde ilgiliye iadesine, Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 16.09.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.