Yargıtay · 11. Hukuk Dairesi
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi 2022/3519 E. 2023/7275 K.
Konu: Tasarımın Hükümsüzlüğü
- Mahkeme
- Yargıtay
- Daire
- 11. Hukuk Dairesi
- Esas No
- 2022/3519
- Karar No
- 2023/7275
- Karar Tarihi
- Konu
- Tasarımın Hükümsüzlüğü
İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi SAYISI : 2019/2746 Esas, 2022/653 Karar HÜKÜM : Ret İLK DERECE MAHKEMESİ : Bakırköy 1. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2018/267 E., 2019/291 K. Taraflar arasındaki tasarımın hükümsüzlüğü davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir. Kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili şirketinin uzun yıllardan beri plastik eşya ve oyuncak imalatıyla uğraştığını, bu alanda kendine özgün ürünleriyle farklılığını ispatladığını, davalı şirketin 2017/05003 sayılı tasarım başvurusu hakkında müvekkilinin tasarımın yenilik ve ayırt edicilik vasfına haiz olmadığı gerekçesiyle Türk Patent ve Marka Kurumu'na (TPMK) yasal süresi içerisinde itiraz başvurusunda bulunduğunu, ancak TPMK tarafından davalının tasarım başvurusunun tescil edildiğini, davalının tasarımlarının yenilik ve ayırt edicilik vasfını haiz olmadığını, farklılık ve buluş niteliği içermediğini, tescile konu edilen 2017/05003-01,02 nolu tasarımların Summertime Picnic Table ve Grown Up Picnic Table görselleri ile aynı ve ayırt edilemeyecek oranda benzer olduğunu ileri sürerek TR 2017/05003-01,02 no.lu tasarım tescil kararının kaldırılarak, tasarımların hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep etmiştir. II. CEVAP Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacının emsal gösterdiği görsellerle müvekkili şirkete ait TR 2017/05003, 1 ve 2 no.lu tasarımlar arasında ne gibi bir benzerlik olduğu, hangi yönden hükümsüzlük niteliği bulunduğunun hiçbir şekilde izah edilmediğini, müvekkili şirkete ait TR 2017/05003 başvuru numaralı ürün ile itiraza gerekçe gösterilen Summertime Picnic Table ürünü arasında ürünlerin toplanmış halleri arasında farklılıklar bulunduğunu, 2017/05003 başvuru numaralı tasarımın yenilik ve ayırt edicilik niteliğini haiz olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir. III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile toplanan deliller ve aldırılan bilirkişi kök ve ek raporuna göre davalı adına tescilli tasarım ile davacının daha önce kamuya arz ettiği ürünün "dış görünüş" itibariyle bilgilenmiş kullanıcı nezdinde benzer olarak algılandıkları, davalının itirazlarının genel itibarı ile bu ürün ve tasarımların görünüşleri itibari ile değil teknik kısımları ile görünmeyen kısımlarına ilişkin olduğu, ürünlerin görünmeyen kısımlarındaki farklılıkların tüketici nezdinde benzer olarak algılanmayı değiştirmeyeceği ve bu itibarla davalı adına tescilli davaya konu tasarımların yeni ve ayırt edici niteliklerinin bulunmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne davalı adına tescilli 2017/05003-(1ve 2) tescil nolu tasarımların hükümsüzlüğü ile sicilden terkinine karar verilmiştir. IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur. B. İstinaf Sebepleri Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacının Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Kurulu (YİDK) kararının iptali için dava açması gerektiğinden dava şartı yokluğundan davanın reddi gerektiğini, yargılama sırasında TR 2017/05003 başvuru nolu itiraza gerekçe gösterilen "Summertime Picnic Table " ürünü arasındaki farklar konusunda detaylı bilgi verdiklerini, 2017/05003-(1 ve 2) tescil numaralı tasarımda sadece masa bölümünde sadece köşelerde yuvarlak hat var iken diğer üründe ise bütünde yumuşatılmış hat mevcut olduğunu, yine masa alt kenarları girintili iken davalıya ait üründe düz formda olduğunu, itiraza konu oturak bölümlerinin de kenar, uzunluk, bağlantı şeklinin farklı olduğunu, davalıya ait ürün daha düz hatlara sahipken, diğerinin oval formda olduğunu, bilirkişi raporunda "genel izlenimde" belirgin fark bulunmadığı belirtilmişse de, parçaların ayrı ayrı incelenmesinde gözle görülür farklar bulunduğunu, piyasadaki ürünlerin çoğunun birbirine benzediğini, zorunlu unsurlarda ayrışabilecek durumların göz ardı edildiğini, dilekçeleri ekinde görselleri sunarak itiraz ettiklerini, itiraz üzerine alınan ek raporda da itirazlarının incelenmediğini belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir. C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının TPMK'ya başvurarak tasarımın tescil başvurusuna itiraz ettiği, itirazının reddedildiği, davacının seçim hakkına sahip olduğu, YİDK kararının iptali davasının tüketilmesi zorunlu bir usul olmadığı, tasarımın davadan önce tescil edildiği anlaşıldığından doğrudan dava açılmasında bir usulsüzlük bulunmadığı, davalının bilirkişi raporuna itirazlarının tasarımların alt yüzeylerinde bulunan feder yapılarına ve üretim tekniğine ilişkin olduğu, bilirkişi ek raporunda da açıklandığı üzere, tüketicinin masa ve oturağın altında bulunan federleri ve montaja uygun delikleri nihai kullanımda görmeyeceği, tasarımların bilirkişi raporunda yenilik karşılaştırması yapılan "Summertime Picnic Table" oturak tasarımı ve "Grown Up Picnic Table" masa tasarımı ile davalı tasarımlarının bilgilenmiş kullanıcı gözünde benzer olarak algılandığı, farklılıkların küçük ayrıntı olarak algılandığı, bilirkişi raporunda yenilik giderici tasarımların kamuya sunum tarihlerinin davalının tasarım başvuru tarihinden önceye ait olduğunun tespit edildiği gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir. V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur. B. Temyiz Sebepleri Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesindeki sebepleri tekrar ederek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir. C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, tasarımın hükümsüzlüğü istemine ilişkindir. 2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 370 ve 371 inci maddeleri, 6769 sayılı Kanun'un 6 ncı maddesinin birinci ve beşinci fıkrası. 3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. 2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir. VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA, Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 12.12.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.