İlk Derece Mahkemesi · Samsun Asliye Ticaret Mahkemesi
Samsun Asliye Ticaret Mahkemesi 2017/573 E. 2018/352 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Daire
- Samsun Asliye Ticaret Mahkemesi
- Esas No
- 2017/573
- Karar No
- 2018/352
- Karar Tarihi
T.C. SAMSUN ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2017/573 Esas - 2018/352 T.C. SAMSUN ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : 2017/573 Esas KARAR NO : 2018/352 HAKİM : ... KATİP : ... DAVACI : ... VEKİLİ : ... DAVALI : ... DAVA : İtirazın İptali (Acentelik Sözleşmesinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 12/07/2017 KARAR TARİHİ : 15/05/2018 KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 08/06/2018 Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Acentelik Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: İSTEM : Davacı vekili Mahkememize verdiği dava dilekçesinde özetle; müvekkil şirkete ait ... numaralı Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile sigortalı ... plakalı araç ile davalıya ait ... plakalı aracın 13.09.2012 tarihinde çarpışması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, müvekkil şirketin zarara uğrayan ... plakalı araç üzerinde yaptırdığı ekspertiz sonucunda 2.450,00 TL hasar tespit edildiğini ve bu meblağın tamamının 27.09.2012 tarihinde ilgilisine ödendiğini, davalı tarafından sunulan kaza tespit tutanağı ve tramer kayıtlarında sigortalısının tam kusuru ile çarptığı düşüncesiyle zararın tamamının davalıya ödendiğini, ancak daha sonra sigortalı, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi'ne yapılan başvuru sonucu müvekkil şirkete ulaşıldığını ve yapılan başvuru sonrasında ... plakalı aracın kazanın oluşumunda %100 kusurlu bulunduğunun tespit edildiğini, müvekkil şirketin hak etmediği halde ödediği tazminatın tahsili amacı ile davalıya ihbar yazısı gönderdiğini ancak bir sonuç alamadığını, müvekkil şirkete ödeme yapmayan davalı aleyhine Samsun 9.İcra Müdürlüğünün 2017/64598 E. Sayılı icra dosyası ile ödenen tazminatın tahsilini içerir şekilde 2.450,00 TL asıl alacak ve bu alacağa ödeme tarihinden, takip tarihine kadar olan 10.05.2017 tarihine kadar işlemiş avans faizi ile 1.029,00 TL olmak üzere toplam 3.479,00 TL takip tutarında icra takip dosyası açıldığını, borçlu davalının icra takibine ve borca itiraz ettiğini, İİK md. 66 uyarınca hukuka aykırı olarak takibin durdurulmasına neden olduğunu, kazanın ve zararın gerçekleşmesinde tam kusurlu olduğu ve haksız şekilde müvekkil şirketten zarar tazmin ettiğinin açık olduğunu, müvekkil şirketin kusur oranında değişiklik olduğunu ve davalının tam kusurlu olduğunu öğrenir öğrenmez 19.07.2016 tarihinde davalıya başvurduğunu, fazladan ödediği tazminatın iadesini talep ettiğini, fakat olumlu/olumsuz sonuç alamadığını, yine müvekkilin öğrenme tarihinden itibaren 1 yıllık yasal süresi içinde davaya konu icra takibini başlattığını, davalının zamanaşımı iddiasının hukuka aykırı olup reddinin gerektiğini, Samsun 9.İcra Müdürlüğünün 2017/64598 E. Sayılı dosyasına yapılan haksız itirazın iptali ile 2.450,00 TL asıl alacak ve bu alacağa ödeme tarihinden, takip tarihi olan 12.05.2017 tarihine kadar işlemiş avans faizi olan 1.029,00 TL olmak üzere toplam 3.479,00 TL takip tutarı üzerinden takibin devamına, yargılama gideri ve vekalet ücretinin de karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini mahkememizden talep ve dava etmiştir. SAVUNMA : Davalı tarafa usulüne uygun davetiye tebliğine rağmen cevap dilekçesi sunmadığı anlaşılmıştır. Davalının Samsun 9.İcra Müdürlüğünün 2017/64598 E. Sayılı takip dosyasında borçlunun borca itiraz dilekçesinde, alacaklı tarafa herhangi bir borcunun bulunmadığını ayrıca zamanaşımı itirazında bulunduğunu, takibe, borca, ödeme emrine, faiz oranına ve işlemiş faize itiraz ettiği anlaşılmıştır. DELİLLER : Samsun 9.İcra Dairesinin 2017/64598 E. Sayılı takip dosyası, Kaza Tespit Tutanağı, Sigorta Poliçesi, Hasar Dosyası, Sigorta şirketi tarafından yapılan ödemeye ilişkin dekont örneği, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezince sunulan kaza tespit tutanağı, Bilirkişi İncelemesi ve tüm dosya kapsamı. Samsun 9.İcra Müdürlüğünün 2017/64598 esas sayılı icra dosyası incelendiğinde; alacaklısının ... olduğu, borçlunun ...olduğu, takip dayanağı olarak trafik kazası nedeni ile fazladan 27.09.2016 tarihinde ödenen tazminatın tahsili talebi olarak gösterildiği davalı hakkında , 2.450,00 TL asıl alacak, 1.029,00 TL faiz olmak üzere toplam 3.479,00 TL üzerinden 12.05.2017 tarihinde takip başlatıldığı, borçlunun borcunun olmadığını belirtiği ayrıca takibin zaman aşımına uğradığını belirterek takibe itiraz ettiği ve takibin 26.05.2017 tarihinde durduğu görülmüştür. Trafik Kaza Tespit Tutanağı İncelendiğinde; Kazanın 03.09.2012 tarihinde ... meydana geldiği görülmüştür. Trafik Bilirkişisi ... 19/03/2018 havale tarihli bilirkişi raporunda sonuç olarak; ... plakalı otomobil sürücüsü ...'ın görüş mesafesi açık taşıt yolunda ters seyir halinde iken kontrolsüz kavşak sistemine giriş yaptığından 2918 sayılı K.T.K'nun madde 47/1-c "c) Trafik işaret levhaları, cihazları ve yer işaretlemeleri ile belirtilen veya gösterilen hususlara uymak zorundadırlar.Aynı Kanunun 57/a "Kavşağa yaklaşan sürücüler, kavşaktaki şartlara uyacak şekilde yavaşlamak, dikkatli olmak, geçiş hakkı olan araçların önce geçmesine imkan vermek zorundadırlar." Trafik Kanun ve kuralını ihlal ettiğinden dolayı olayın oluşumunda %75 (Yüzde yetmiş beş) oranında asli kusurlu olduğu, ... plakalı kamyonet sürücüsü ... mesafesi seyri sırasında kontrolsüz kavşak sistemine girerken daha dikkatli ve tedbirli olması ve hızını azaltmadığından Aynın kanunun 52/a "Kavşaklara yaklaşırken, dönemeçlere girerken, tepe üstlerine yaklaşırken, dönemeçli yollarda ilerlerken, yaya geçitlerine, hemzemin geçitlere, tünellere, dar köprü ve menfezlere yaklaşırken,yapım ve onarım alanlarına girerken, hızlarını azaltmak zorundadırlar." Trafik Kanun ve kuralını ihlal ettiğinden dolayı olayın oluşumunda %25 (yüzde yirmibeş) oranında tali kusuru olduğu, halinde bulunan ... plakalı otomobilin olayın oluşumunda kanun ve kural ihlallerinin olmadığından kusursuz olduğunun belirtildiği görülmüştür. ... Şirketince kazaya dair açılan ... numaralı hasar dosyası incelendiğinde; Sigorta şirketince kaza nedeniyle oluşan hasarın ve kusurun tespiti amacıyla eksper atandığı eksper tarafından olayın meydana gelmesinde ... plakalı araç sürücüsü ...'ın yüzde yüz kusurlu olduğuna dair 03.09.2012 tarihli rapor tanzim edilerek dosyaya ibraz edildiği, sürücü ... tarafından rapora itiraz dilekçesi sunulduğu, davalı sigorta şirketince 27.09.2012 tarihinde ödeme yapıldığı görülmüştür. KANITLARIN DEĞERLENDİRİLMESİ GEREKÇE: Dava, meydana gelen trafik kazası sebebi ile kazaya karışan araç şoförlerinin kusur durumu, davalının aracının hasar miktarı ve davacı sigorta şirketi tarafından fazla ödenen miktarın temini için açılan Samsun 9.İcra Müdürlüğü'nün 2017/64598 E. Sayılı dosyasına yapılan itirazın iptaline ilişkin davadır. Dosyada yapılan inceleme sonucunda; kaza tarihinin 03.09.2012 tarihi olduğu, sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı otomobil ile Karadeniz mahallesi ... üzeri ters yönden gelip ... istikametine seyir halinde iken... kontrolsüz kavşak sistemine giriş yaptığında aracının sağ yan kısımlarıyla, ... üzerinden ... istikametine seyir halinde olan ... plakalı aracın ön kısmıyla çarpması sonucu ... plakalı otomobil ... üzeri taşıt yolu sağ tarafında park halindeki ... plakalı aracın ön sol kısımlarına çarpması neticesi maddi hasarlı trafik meydana geldiği anlaşılmıştır. Davacı ...Şirketinin 11.01.2017 havale tarihli yazısında, ... plakalı aracın 02/11/2011-2012 tarihleri arasında geçerli olmak üzere ... nolu Karayolu Zorunlu Mali Mesuliyet (trafik) Sigorta Poliçesi ile sigortalandığını, kazaya karışan ... plakalı araçta meydana gelen hasar sebebiyle davalı yana 27/09/2012 tarihinde 2.450,00 TL ödeme yapıldığının belirtildiği görülmüştür. Elde ki dava tarihi 12/07/2017 tarihi olup davacı sigorta şirketinin davalı yana 27/09/2012 tarihinde ödeme yaptığı dosya kapsamından sabittir. Bilindiği üzere, motorlu araç kazalarında tazminat yükümlülerinin birbirlerine karşı rücu hakları, kendi yükümlülüklerini tam olarak yerine getirdikleri ve rücu edilecek kimseyi öğrendikleri günden başlayarak iki yılda zamanaşımına uğramaktadır.( 2918 sayılı Karayolları Trafik Yasası'nın 109/4.) Somut olayda davacı tarafından davalıya 27.09.2012 tarihinde ödeme yaptığı ödediği bu meblağın tahsili amacıyla 17.05.2017 tarihinde Samsun 9 İcra Dairesi 2017/64598 Esas sayılı icra dosyası ile takip başlattığı davalının takibe karşı zaman aşımı itirazında bulunduğu anlaşılmaktadır. Borçlu, itiraz dilekçesinde zamanaşımının oluştuğunu iddia ettiği zaman dilimini belirtmemiş ise de, başvuru tarihi itibariyle henüz takibin kesinleşmediği, hukuki tavsifin ise hakime ait olduğu dikkate alındığında, borçlunun başvurusunun, İİK.nun 168/5. maddesi kapsamında takibin kesinleşmesinden önceki devreye ilişkin zamanaşımı itirazı olarak kabulü gerekir. Davaya konu takibin sigorta şirketince ödeme yapıldığı tarihinden beş yıl sonra yapıldığı rücu için Kara Yolları Trafik Kanunun öngördüğü iki yıllık sürenin dolduğu bu durumda ortada usulüne uygun ve zamanında yapılmış bir takibin söz konusu olmadığı bahse konu takipten dolayı davalının borçlu kabul edilemeyeceği kanaatine varılmakla davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. Bununla birlikte Davacı Anonim şirket olup 6102 Türk Ticaret Kanunu uyarınca tacirdir. Türk Ticaret Kanunu uyarınca her tacirin ticaretine ait faaliyetlerinde basiretli bir işadamı gibi hareket etmesi gerekir. Basiretli bir işadamı gibi davranma yükümü aslında objektif bir özen ölçüsü getirmekte ve tacirin ticari işletmesiyle ilgili faaliyetlerinde, kendi yetenek ve imkânlarına göre ondan beklenebilecek özeni değil aynı ticaret dalında faaliyet gösteren tedbirli ve öngörülü bir tacirden beklenen özeni göstermesinin gerekli olduğunu vurgulamaktadır (Ticari İşletme Hukuku, Prof. dr. Sabih Arıkan 7. Baskı 2004 sayfa 132 vd.). Tacir özellikle ticari işletmesiyle ilgili sözleşmeleri yaparken ve bu sözleşmelerden doğan borçlarını yerine getirirken basiretli bir işadamı gibi davranmak zorundadır. Tacir, ister icapta bulunan, isterse kabul eden durumunda olsun akdin kurulmasından önce ve kurulması sırasında ticaretinin özelliğini gözönünde tutan tedbirli ve ileriyi makul ve mutad bir oranda gören bir tacir gibi davranmak zorundadır. Araştırma yapmaksızın ve tedbirsiz bir şekilde hareket ederek icapta ve kabul beyanında bulunan tacir basiretli bir işadamı gibi davranma mükellefiyetini yerine getirmemiş sayılırı. Dairemizin uygulamasında da tacir olan borçlu müteahhidin inşaat sözleşmesi yapmadan inşaat alanı ve yeri için imar durumunu araştırıp ona göre basiretli bir şekilde hareket etmesi gerektiği kabul edilmektedir. Açıklanan bu hukuki esas ve ilkeler doğrultusunda somut olay değerlendirildiğinde, Sigorta şirketince kaza nedeniyle oluşan hasarın ve kusurun tespiti amacıyla eksper atandığı eksper tarafından olayın meydana gelmesinde ... plakalı araç sürücüsü ...'ın yüzde yüz kusurlu olduğuna dair 03.09.2012 tarihli rapor tanzim edilerek dosyaya ibraz edildiği, sürücü ... tarafından rapora itiraz dilekçesi sunulduğu ancak bu itirazlara rağmen davalı sigorta şirketince 27.09.2012 tarihinde ödeme yapıldığı görülmüş olunup bu durumda tacir konumundaki davacının objektif özen yükümlülüğünü yerine getirmediğinin kabulü sonucuna varılmıştır. Üzerine düşen özeni göstermeyen davacının kendi kusuruna dayanarak hak talep etmesi mümkün olmadığından açılan davanın reddine karar vermek gerekmiştir. H Ü K Ü M :Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere: 1-Davanın REDDİNE, Harçlar : Alınması gerekli 35,90 TL harçtan peşin alınan 59,42 TL harcın mahsubu ile bakiye 23,52 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine, Yargılama giderleri : Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına, Sair hususlar : a)Kararın talep halinde Yazı İşleri Müdürü tarafından taraflara tebliğine, b)Kullanılmayan gider avansın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacı tarafa iadesine, Dair, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Samsun Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf yasa yolu açık olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda verilen karar açıkça okunup usülen anlatıldı. 15/05/2018 Katip ... Hakim ... Bu belge 5070 Sayılı Elektronik İmza Kanunu kapsamında E-imza ile imzalanmıştır.