Konya 1. Asliye Ticaret Mahkemesi 2021/483 E. 2024/750 K.

T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... E. - ... K. T.C. KONYA TÜRK MİLLETİ ADINA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ KARAR ESAS NO : KARAR NO: BAŞKAN : ... ... ÜYE : ... ... ÜYE : ... ... KATİP : ... ... DAVACI : VEKİLİ : DAVALI : VEKİLLERİ : DAVA : MENFİ TESPİT DAVA TARİHİ : KARAR TARİHİ : GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : Davacı tarafından davalı aleyhine açılan davanın yapılan yargılaması sonunda; GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ : Davacı vekili 11/06/2020 tarihli dilekçesiyle ve son duruşmadaki tavzih beyanlarıyla ; davalı bankanın ... Şubesi ile ... Üniversitesi arasında 18/02/2014 tarihinde 15.000.000 TL. bedel üzerinden genel kredi sözleşmesi imzalandığını, davacı şirketin bu sözleşmeyi müteselsil kefil ve müşterek borçlu sıfatıyla imzaladığını, yine 18/02/2014 tarihli genel kredi sözleşmesinin teminatı olarak borçlusu ... Üniversitesi, lehtarı ... Bankası A.Ş., avalistleri ..., ... Tic. A.Ş., ... Tic. Ltd. Şti. ile davacı ... Tic. A.Ş. olan 18/12/2014 düzenleme tarihli ve 15.000.000 TL. bedelli bir bono verildiğini, davalı banka ile dava dışı üniversite arasında 01/04/2015 tarihli finansal kiralama sözleşmesi ile 07/05/2015 tarihli finansal kiralama ek sözleşmesi imzalandığını, finansal kiralama sözleşmelerinde davacı şirketin imzasının bulunmadığını, finansal kiralama sözleşmesinin taksitleri ödenirken hain 15 Temmuz darbe girişimi meydana geldiğini, darbe girişiminden sonra ... Üniversitesine el konulduğunu, davalı bankanın bunun üzerine alacağının tahsili için davacı şirkete ve diğer kefillerden talepte bulunduğunu, davacı şirketin genel kredi sözleşmesi ile finansal kiralama sözleşmesi ve finansal kiralama ek sözleşmesinden, ayrıca bonodan dolayı davalı bankaya karşı sorumluluğunun bulunmadığını, davalı bankanın davacı şirkete (ve dava dışı kefillere karşı) keşide ettiği Üsküdar . Noterliği'nin 18/03/2020 gün ve ... yevmiye nolu ihtarnamesiyle 10.232.567,72 TL.'nin ödenmesini istediğini beyan ederek, genel kredi sözleşmesi, finansal kiralama sözleşmesi, finansal kiralama ek sözleşmesi ve bonodan dolayı, davacının 18/03/2020 ihtarname tarihi itibariyle davalı bankaya 10.232.567,72 TL. borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini dava ve talep etmiştir. Dilekçeler aşaması tamamlanmış, taraflara duruşma gününü bildirir davetiye tebliğ edilerek duruşma açılmıştır. Davalı vekili, öncelikle yetki itirazında bulunmuş, davacı tarafın haksız ve kötü niyetli olduğunu, finansal kiralama sözleşmesi ile finansal kiralama ek sözleşmesinin genel kredi sözleşmesi kapsamında imzalanan sözleşmeler olduğunu, genel kredi sözleşmesindeki kefalete ilişkin imzası nedeniyle, davacı bankanın finansal kiralama sözleşmesi ve ek sözleşmesinden dolayı da sorumlu olduğunu, borcun tamamen ödenmediğini, davacının sorumluluğunun sona ermediğini, dava konusu bononun teminat bonosu olmayıp, sebepten mücerret bir borç ikrarı olduğunu beyan ederek davanın ayrıca esastan da reddini istemiştir. Taraflarca, bono ve kat ihtarnamesi suretleri ile genel kredi sözleşmesi, finansal kiralama sözleşmesi ve finansal kiralama ek sözleşmesi ibraz edilmiş, bankacı bilirkişiden 13/01/2021 tarihli rapor alınmıştır. Yapılan yargılama sonunda Mahkememizin 03/03/2021 gün ve ... E... K. sayılı ilamı ile yetkisizlik kararı verilmiştir. Karara karşı istinaf yoluna gidilmesi üzerine Konya BAM . HD'nin 18/06/2021 gün ve ... E. ... K. sayılı ilamı ile mahkememizin kararı kaldırılmış, kaldırma kararı sonrası dava Mahkememizin ... E. sırasına kaydedilmiştir. Konya BAM .HD'nin kararı sonrası; 1. bankacı bilirkişiden 30/11/2021 tarihli ek rapor, 2. bankacı bilirkişi heyetinden 02/02/2022 tarihli rapor ve 10/07/2023 tarihli ek rapor, 3. bilirkişi heyetinden 03/10/2023 tarihli rapor alınmış, Konya . İdare Mahkememizin 01/11/2021 gün ve ... E. ... K. sayılı, 19/01/2023 tarihinde kesinleşen ilam sureti dosyamıza getirtilmiş, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından elkonulmasına rağmen yargılama sırasında davalı bankaya devredilen 2 taşınmazın devir tarihi itibariyle değerlerinin tespiti için 08/11/2023 tarihinde 1. keşif yapılmış, 12/11/2023 tarihli 1. rapor alınmış, 17/01/2024 tarihinde 2. keşif yapılmış, 16/03/2024 tarihli 2. rapor alınmış, 15/05/2024 tarihinde 3. keşif yapılmış 16/07/2024 tarihli 3. rapor alınmış, tapu kaydı getirtilmiştir. İncelenen dosya kapsamı ve toplanan deliller bir bütün halinde değerlendirildiğinde; Dava, "menfi tespit" davasıdır. Somut olayda ; davalı bankanın ... Şubesi ile ... Üniversitesi arasında 18/02/2014 tarihinde 15.000.000 TL. bedel üzerinden genel kredi sözleşmesi imzalandığı, davacı şirketin bu sözleşmeyi müteselsil kefil ve müşterek borçlu sıfatıyla imzaladığını, yine 18/02/2014 tarihli genel kredi sözleşmesinin teminatı olarak borçlusu ... Üniversitesi, lehtarı ... Bankası A.Ş., avalistleri ..., ... Tic. A.Ş., ... Tic. Ltd. Şti. ile davacı ... Tic. A.Ş. olan 18/12/2014 düzenleme tarihli ve 15.000.000 TL. bedelli bir bono verildiği, davalı banka ile dava dışı üniversite arasında 01/04/2015 tarihli finansal kiralama sözleşmesi ile 07/05/2015 tarihli finansal kiralama ek sözleşmesi imzalandığı, finansal kiralama sözleşmelerinde davacı şirketin imzasının bulunmadığı, finansal kiralama sözleşmesinin taksitleri ödenirken hain 15 Temmuz darbe girişimi meydana geldiği, darbe girişiminden sonra ... Üniversitesine elkonulduğu, davalı bankanın bunun üzerine alacağının tahsili için davacı şirkete ve diğer kefillerden talepte bulunduğu, davalı bankanın davacı şirkete (ve dava dışı kefillere karşı) keşide ettiği Üsküdar . Noterliği'nin 18/03/2020 gün ve ... yevmiye nolu ihtarnamesiyle 10.232.567,72 TL.'nin ödenmesini istediği, davacı vekilinin 03/03/2021 tarihli duruşmadaki tavzih beyanlarına göre de, davacının genel kredi sözleşmesi, finansal kiralama sözleşmesi, finansal kiralama ek sözleşmesi ve bonodan dolayı ve 18/03/2020 ihtarname tarihi itibariyle davalı bankaya 10.232.567,72 TL. borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini istediği anlaşılmıştır. Dosya kapsamına uygun görülerek hükme esas alınan ve bankacı bilirkişilerden oluşan 03/10/2023 tarihli bilirkişi heyeti raporuna göre; her ne kadar finansal kiralama sözleşmesi ile finansal kiralama ek sözleşmesinde davacı şirketin imzası yok ise de, davacı şirketin de imzasını taşıyan taraflar arasındaki 18/02/2014 tarihli genel kredi sözleşmesinin 10.2. maddesine göre bu sözleşme hükümlerinin finansal kiralama kredisi için de geçerli olduğu kararlaştırıldığından, dava konusu genel kredi sözleşmesine bağlı finansal kiralama sözleşmesi ile finansal kiralama ek sözleşmesinden dolayı da davacı tarafın davalı bankaya karşı sorumlu olduğu kabul edilmiş, davacı tarafın aksi yöndeki itirazları kabul edilmemiştir. Davalı banka tarafından davacı şirkete ve dava dışı borçlulara gönderilen Üsküdar . Noterliği'nin 18/03/2020 gün ve ... yevmiye nolu ihtarnamesinde dava konusu 15.000.000 TL. bedelli bononun kullandırılan kredi borçlarının ödenmesinin teminatı amacıyla verildiğinin ifade edilmesi karşısında dava konusu bononun da kredi borcunun teminatı için verilen teminat bonosu olduğu kabul edilmiştir. Yine aynı bilirkişi heyeti raporuna göre, davacı kefil şirketin 20/03/2020 tarihinde temerrüte düştüğü, davacı şirketin 18/03/2020 kat tarihi itibariyle finansal kredi sözleşmesinden dolayı 9.241.540 TL, teminat mektubu tazmin kredisinden dolayı 62.000 TL olmak üzere toplam 9.303.540 TL. nakdi ve gayri nakdi kredilerden dolayı 81.280 TL. borçlu olduğu belirlenmiştir. Finansal kiralamaya konu olan Konya ili, ... ilçesi, ... mahallesi, ... ada, ... ve ... parsel sayılı taşınmazlar davalı bankanın mülkiyetinde iken, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından (15 Temmuz darbe girişimi nedeniyle) elkonulduğu, davacı banka tarafından da Çevre ve Şehircilik Bakanlığına karşı Konya 1. İdare Mahkemesinin ... E. sırası üzerinden iptal davası açıldığı, Konya . İdare Mahkemesinin 01/11/2021 gün ve ... E. ... K. sayılı ilamı ile idarenin işleminin iptaline karar verildiği, kararın 19/01/2023 tarihinde kesinleştiği, her iki taşınmazın 06/04/2022 tarihinde tekrar davalı bankaya devredildiği anlaşılmıştır. Her iki taşınmazın tekrar davalı bankanın mülkiyetine geçmesi üzerine, bu iki taşınmazın 06/04/2022 devir tarihi itibariyle değerinin tespiti için 3 ayrı keşif yapılmış ve 3 ayrı bilirkişi heyetinden rapor alınmıştır. Dosya kapsamına uygun görülerek hükme esas alınan 3. bilirkişi heyetinin 16/07/2024 tarihli raporuna göre 06/04/2022 devir tarihi itibariyle 77 parsel sayılı taşınmazın değerinin 5.545.403 TL., 79 parsel sayılı taşınmazın değerinin ise 8.885.724 TL. olmak üzere toplam 14.431.127 TL. olduğu belirlenmiştir. Yargılama içerisinde taşınmaz iadesi suretiyle ifa meydana geldiği anlaşıldığından, davanın konusuz kalıp kalmadığının tespiti için her iki taşınmazın devir tarihi itibariyle de davacının davalı bankaya borçlu olup olmadığının araştırılması gerekmiştir. Hükme esas alınan 3. bilirkişi heyetinin 03/10/2023 tarihli raporuna göre de, 06/04/2022 taşınmaz devir tarihi itibariyle, davacının davalı bankaya finansal kiralama kredisinden dolayı 12.644.001,30 TL, teminat mektubu tazmin kredisinden dolayı 84.826,55 TL. olmak üzere toplam 12.728.827,85 TL. nakdi kredi, 81.280 TL. gayri nakdi kredi borcunun bulunduğu, her iki taşınmazın devir tarihi itibariyle toplam değerinin 14.431.127 TL. olduğu, dolayısıyla davalı bankanın davacı kefil şirket yönünden yargılama içerisinde alacağının tamamına kavuştuğu ve davacı şirket yönünden davanın konusuz kaldığı anlaşılmıştır. Davanın konusuz kalması halinde, davaya yargılama giderlerinden sorumluluk yönünden devam edilmesi ve dava tarihi itibariyle haklılık durumuna göre tarafların yargılama giderlerinden sorumlu tutulması gerekmektedir. Davacı şirketin 18/03/2020 kat tarihi itibariyle finansal kredi sözleşmesinden dolayı 9.241.540 TL, teminat mektubu tazmin kredisinden dolayı 62.000 TL olmak üzere toplam 9.303.540 TL. nakdi ve gayri nakdi kredilerden dolayı 81.280 TL. olmak üzere toplam 9.384.820 TL. borçlu olduğu, davacının ise aynı tarih itibariyle davalı bankaya 10.232.567,72 TL. borçlu olmadıklarının tespitini istediği, dolayısıyla ihtar tarihi itibariyle davacının davalı bankaya 847.747,72 TL. borçlu olmadığı belirlendiğinden, tarafların haklılık durumları bu miktarlar üzerinden değerlendirilmek suretiyle yargılama giderlerine hükmetmek gerekmiş ve oluşan vicdani kanaat ile aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçelerle ; 1-Davacının davasının KONUSUZ KALMASI NEDENİYLE KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA, 2-Peşin alınan 174.746,68 TL. nispi karar ve ilam harcından karar tarihi itibariyle alınması gereken 427,60 TL. maktu karar ve ilam harcının mahsubu ile kalan 174.319,08 TL. harcın istek halinde davacıya iadesine, 3-Davacı tarafından yapılan toplam 35.038,25 TL. yargılama gideri ile gerekçeli kararın tebliği için davacı avansından yapılacak olan 20 TL. e-tebligat gideri olmak üzere toplam 35.058,25 TL. yargılama giderinden, davanın kabul ve ret oranına göre (847.747,72 TL./10.232.567,72 TL.) takdiren 2.904,51 TL. yargılama gideri ile 427,60 TL. peşin harçtan ibaret toplam 3.332,11 TL. yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin yargılama giderlerinin davacının kendi üzerinde bırakılmasına, 4-Davalı tarafından yapılan 192,25 TL. yargılama giderinden davanın kabul ve ret oranına göre takdiren 176,32 TL. yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, fazlaya ilişkin yargılama giderlerinin davalının kendi üzerinde bırakılmasına, 5-Karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca ; a) Davanın kabul edilen kısmı (847.747,72 TL.) üzerinden, davacı vekili için 130.684,68 TL. nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, b)Davanın reddedilen kısmı (10.232.567,72-847.747,72 TL.=9.384.820) üzerinden, davalı vekilleri için 679.696,40 TL. nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 6-Kararın kesinleşmesi beklenmeksizin, Mahkememizin 16/06/2020 tarihli ara kararı ile verilen ihtiyati tedbirin kaldırılmasına, 7-6100 s. HMK'nin 392/2. maddesi gereğince, davalı banka tarafından haksız tedbir iddiası ile davacıya karşı gerekçeli bu kararın tebliğinden itibaren 1 aylık kesin süre içerisinde tazminat davası açılıp, tazminat davasının mahkeme ve esas numarası da aynı kesin süre içerisinde Mahkememize bildirmediği takdirde, davacı tarafından ihtiyati tedbir için ibraz edilen 2.046.514 TL.'lik teminat mektubu aslının davacıya iadesine, kesin süre içerisinde tazminat davası açılması halinde teminat mektubu iadesinin açılan davanın sonucuna göre tazminat mahkemesince (veya şartları olursa Mahkememizce) değerlendirilmesine, 8-Arabuluculuk görüşmelerinden dolayı Hazine tarafından (suçüstü ödeneğinden) yapılan 1.320 TL. yargılama giderinden, davanın kabul ve ret oranına göre takdiren 109,39 TL.'sinin davalıdan, 1.210,61 TL.'si davacıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına, bu amaçla 492 s. Harçlar Kanunu'nun 28/a maddesi gereğince harç tahsil müzekkeresi yazılmasına, 9-Taraflarca yatırılan gider avansından artan kısmın, 6100 s. HMK.nun 333. maddesine göre karar kesinleştiğinde ve re'sen ilgili taraflara iadesine, Dair ; davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 6100 s. HMK'nın 345. maddesi gereğince ( 2 ) hafta içerisinde, Konya BAM ilgili Hukuk Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile istinaf yolu açık olmak üzere ve oy birliğiyle verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.20/11/2024 Başkan ... Üye ... Üye ... Katip ...