İzmir 5. Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/276 E. 2023/999 K.

T.C. İZMİR 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2023/276 KARAR NO : 2023/999 DAVA : Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen) DAVA TARİHİ : 31/03/2023 KARAR TARİHİ : 07/12/2023 Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ; DAVA : Davacı vekili, dava dilekçesi ve duruşmalarda özetle; İzmir-Çeşme otoyolunda, 19.06.2022 tarihinde meydana gelen kazada, davalı ... Sigorta AŞ 'ye ZMMS ile sigortalı bulunan diğer davalı ...'un adına kayıtlı sevk ve idaresindeki ... plakalı ... marka araç ile, müvekkili şirkete ait ve şirket yetkilisi ...'un kullandığı, ... plakalı ... marka araca arkadan çarparak aracın hasarlandığını, tutulan kaza tespit tutanağına göre; kazanın oluşumunda, davalı ... tam kusurlu olduğu, müvekkili şirkete ait aracı kullanan ...”a, herhangi bir kusur yükletilmediğini, olaydan sonra müvekkiline ait aracın, ... adresinde bulunan, ... Yetkili Servisine çekildiğini, onarım işleri nin burada yapıldığını, müvekkili tarafından aracın hasar, değer kaybı ve ikame araç bedelinin belirlenmesi amacı ile, İzmir ... Sulh Hukuk Mahkemesinin ... D.İş dosyası üzerinden tespit yaptırıldığını, dosyaya sunulan bilirkişi raporu ile; müvekkiline ait araçtaki hasar bedelinin KDV Dahil 725.063,86 TL., değer kaybı 300.000 TL ve ikame araç bedeli 30 günlük süre için 37.500,00 TL olarak belirlendiğini, onarım süresinin 30 gün olarak belirlenmesine karşın, bu sürenin 5 ayı bulduğunu, servis çıkış kayıtları ile durumun kanıtlanacağını, araç hasar bedelinin, müvekkili şirkete ait aracın kasko sigortası üzerinden karşılandığını, ancak hasarlı parçalardan, araca ait sabit basamak bedeli, teminat dışı olduğu gerekçesi ile karşılanmadığını, müvekkilinin orijinal bedeli 2.000,00 Dolar olan parçanın 2. El dengini, 5.950,00 TL bedel karşılığı taktırmak zorunda kaldığını, araç değer kaybı ve ikame araç bedelinin ise hiç karşılanmadığını, davalı sigorta şirketine 20.12.2022 tarihinde başvuru yapıldığını, başvurunun 21.12.2022 tarihinde tebliğ edildiğini, sigorta şirketi tarafından ... sayılı hasar dosyası oluşturulduğunu, bu dosya üzerinden 18.01.2023 tarihinde, hangi kalem için yapıldığı belirtilmeksizin, yalnızca 14.250,22 TL ödeme yapıldığını, ödemenin hangi kalem için yapıldığını bildirilmesi için, e-posta adresine yazı yazıldığını, herhangi bir yanıt verilmediğini, arabuluculuk yoluna başvurulduğunu ancak anlaşma sağlanamadığını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile, davalı ... için, kaza tarihi olan 19.06.2022 gününden, davalı sigorta şirketi için sigorta limiti ile sınırlı olmak üzere, temerrüd tarihi olan 06.01.2023 gününden itibaren işleyecek ticari (reeskont iskonta faiz oranı üzerinden) faizi ile birlikte, araç değer kaybı için 100.000,00 TI., 5 aylık ikame araç bedeli için 5.000,00 TL, orjinal basamak bedeli olan 5.000 TL'nın, davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile, dava sonucu alacakları ilamın sonuçsuz kalmaması açısından, davalı ... adına kayıtlı taşınır ve taşınmaz mallar ile, 3. Kişilerdeki hak ve alacakları üzerine ihtiyaten tedbir-haciz konulmasınına, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava ettiği görülmüştür. Davacı vekili tarafından Mahkememize sunulan 03/11/2023 tarihli dilekçe ile Araç değer kaybı için 285.749,78 TL, İkame araç bedeli için 39.000,00 TL ve Bakiye hasar bedeli olarak 5.000 TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile ıslah talebinde bulunduğu görülmüştür. CEVAP: Davalı ... Sigorta vekili cevap dilekçesi ve duruşmalarda özetle; n belirsiz alacak talepli davası yasal düzenlemeye aykırı olduğunu, 2918 sayılı ilen sürelerde açılmamış olup davanın usulden reddi gerektiğini, iş bu dava belirsiz alacak davası olarak ikame edilemeyeceğinden yargılamanın ilerleyen aşamasında davalı borçlunun davanın ıslah edilmesi halinde ıslah edilen kısım bakımından 2 yıllık zaman aşımı konusu ise, iş bu kısma ilişkin talebin zaman aşımı yönünden reddi gerektiğini, dava dilekçesinde belirtilen ... plakalı araç müvekkil şirket nezdinde 23.05.2022/2023 vadeli ...-...- ... nolu zorunlu mali sorumluluk (trafik) sigorta poliçesiyle sigortalı olduğunu, poliçeden dolayı müvekkil şirketin sorumluluğu sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında olmak üzere araç başına maddi zararlarda 50.000,00 TL ile sınırlı olduğunu, poliçe teminatından kalan tutarın mahkemeye bildirilmesi amacıyla davacıya ait araçta meydana gelen hasara ilişkin aracın kasko sigortacısı ... Sigorta A.Ş. ye 17.02.2023 tarihinde rücuen 35.749.78 TL hasar ödemesi yapıldığını, bununla birlikte karşı taraf aracında değer kaybı oluştuğunun müvekkil şirkete ihbarını takiben, müvekkil şirketçe hasar dosyası açılarak, değer kaybı bedelinin tespiti amacıyla 5684 sayılı sigortacılık kanunu uyarınca müvekkil şirket tarafından tayin edilen bağımsız ve uzman eksper marifetiyle yapılan inceleme neticesinde 19.06.2022 tarihli trafik kazası nedeniyle davacı aracında hasar değer kaybı bedeline ilişkin 14.250,.22 TL davacı tarafa 18.01.2023 tarihinde ödendiğini belirtilen ödemeler sonucu müvekkil şirketin sorumluluğu sona erdiğinden davanın reddi gerektiğini, 2918 sayılı trafik sigortası genel şartlarının tazminat ve giderlerin ödenmesi başlıklı B.2. maddesi düzenlemesi mevcut olduğunu, aracın tamirinin ekonomik olup olmadığının bilirkişi incelemesiyle tespit edilmesi gerektiğini, poliçede sigorta bedellerine KDV olduğuna ilişkin bir ifade bulunmadığını, değer kaybı bedeline ilişkin trafik sigortası genel şartlarına göre hesaplama yapılması gerektiğini, davacının ikame araç bedeli talepleri poliçe teminatı kapsamında olmayıp reddi gerektiğini, kaza tarihinden itibaren avans faizi talebi yasal düzenlemeye aykırı olduğunu belirterek açıklanan bu nedenlerle karşı tarafın haksız ve yersiz davasının reddi ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı yan üzerine bırakılmasına karar verilmesini arz ve talep etmiştir. Dava dilekçesi ve eklerinin davalı ...'a usulüne uygun tebliğ edilmiş olmasına rağmen, davalının davaya cevap vermediği görülmüştür. DELİLLER :Davacı iddiasını ispata yönelik olarak; trafik kayıtları, soruşturma dosyası, başvuru dilekçesi, ... belgesi, tespit dosyası, bilirkişi, tanık, resimler ve yasal delillere dayandığı görülmüştür. Davalı ... Sigorta vekili savunmasını ve iddialarını ispat yönünde; sigorta poliçesi, tanık, bilirkişi ve yasal delillere dayandığı görülmüştür. Tarafların dosyaya celbini talep ettiği belge ve kayıtların dosyaya teminine müteakiben, 19/06/2022 tarihinde, davacıya ait araç ile davalıların işleteni-sürücüsü ve ZMSS sigortacısı olduğu aracın karıştığı trafik kazasının oluşumunda hangi tarafın ne oranda kusurlu olduğu, kaza sebebiyle davacının değer kaybı bedeli, ikame araç bedeli ve bakiye hasar bedeli zararının oluşup oluşmadığı, oluşmuş ise ne miktarda oluştuğu, oluşan zararın kazayla uyumlu olup olmadığının tespiti hususunda dava dosyası Trafik Bilirkişisi Zekayi Türkoğlu ile Makine Mühendisi İbrahim Kurşun'a tevdi edilmiş, bilirkişi heyeti tarafından yapılan inceleme sonucunda dosyaya sunulan 28/08/2023 tarihli raporda; Trafik Kuralları İhlalleri Yönünden: ... plakalı otomobil sürücüsü davalı ...'un kazanın oluşumunda 2918 sayılı KTK nın 46/B, 46/C, 52/B ve 48/5 maddelerini ihlal ettiği, kazanın oluşumunda Etken Olduğu, ... Çelik Sanayi ve Tic. Ltd. Şti. adına kayıtlı... plakalı 2013 model ... marka arazi taşıtı otomobil sürücüsü ...'un kazanın oluşumuna katkı sağlayacak trafik kurallarına aykırı etken davranış faktörü görülmediği, kazanın oluşumunda Etken Olmadığı, Kazanın oluşumuna katkı sağlayacak başkaca etken kişi, kurum, kuruluş ve dış etmenler olmadığı görüş ve kanaatine varılmıştır. Değer Kaybı Bedeli Yönünden: Somut olayda... plaka sayılı... model otomobilin riziko tarihi itibarıyla 300.000,00 TL değer kaybı bedeli tespit edilmiş olup, Sn. Mahkeme tarafından 14.250,22 TL. ödeme yapıldığı ve sigorta teminatının tükendiğinin kabulü halinde diğer davalı ...'un (300.000,00 TL. - 14.250,22 TL.) — 285.749,78 TL. bakiye değer kaybı bedelinden sorumlu olduğu ve dava tarihi itibarıyla yasal faiz ödemek zorunda olduğu, Şayet Sn. Mahkeme aksi kanaatte ve davalı sigorta şirketince ödemesinden öncelikle davacıya ödeme yapılması gerektiği görüşünde ise 35.749,78 TL. bakiye teminat limitinden 03.01.2022 tarihi itibarıyla davalı sigorta şirketinin sorumlu olduğu yasal faiz ödemek zorunda olduğu, bu durumda (300.000,00 TL. — 50.000,00 TL.) - 250.000,00 TL. bakiye değer kaybı bedelinden diğer davalı ...'un sorumlu olduğu ve dava tarihi itibarıyla yasal faiz ödemek zorunda olduğu görüş ve kanaatine varılmıştır. Bakiye Hasar Onarım Bedeli Yönünden: Dava dilekçesi ekinde söz konusu yedek parça için... firması tarafından davacı şirket adına düzenlenmiş 24.10.2022 tarih ve ... nolu fatura tanzim edilmiş olduğu görülmekle birlikte, dosya kapsamında yer alan Ekspertiz Raporunda ve Bilirkişi Raporunda söz konusu yedek parçanın hasarlı olduğu konusunda herhangi tespit yapılmamış olması nedeniyle nihai kararın takdiri Sn. Mahkemeye aittir. İkame Araç Bedeli Yönünden: 2013 model ... konseptindeki benzer bir aracın güncel günlük kiralama bedelinin 19.06.2022 riziko tarihi itibarıyla KDV dahil 1.300,00 TL. mertebesinde olduğu, hasarı söz konusu aracın 30 günde tamir ve boyanarak faal hale gelebileceği, 30 gün x 1.300,00 TL. — 39.000,00 TL. araç kiralama bedeli olarak hesaplanmış olup, davalı ...'un riziko tarihi itibarıyla sorumlu olduğu görüş ve kanaatine varılmıştır şeklinde rapor edildiği görülmüştür. DEĞERLENDİRME:Dava; Dava, trafik kazasından kaynaklanan değer kaybı bedeli, ikame araç bedeli ve bakiye hasar bedeli istemine ilişkindir. Zararın tespiti ve ödenmesi ile işleten ve araç sürücüsünün sorumluluğunun belirlenmesine ilişkin kanun hükümleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun Haksız Fiillerden Doğan Borç İlişkileri - Sorumluluk başlıklı 49/1. maddesi "Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür." hükmünü, Zararın ve kusurun ispatı başlıklı 50/1. maddesi "Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır." hükmünü, Tazminat - Belirlenmesi başlıklı 51/1. maddesi "Hâkim, tazminatın kapsamını ve ödenme biçimini, durumun gereğini ve özellikle kusurun ağırlığını göz önüne alarak belirler." hükmünü içermektedir. Davalı sigorta şirketinin sorumluluğuna ilişkin kanun hükümleri, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun Mali sorumluluk sigortası yaptırma zorunluluğu başlıklı 91/1. maddesi "İşletenlerin, bu Kanunun 85 inci maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur." hükmünü, İşleten ve araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibinin hukuki sorumluluğu başlıklı 85/1. maddesi "Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar." hükmünü içermektedir. Değer kaybı tazminatı miktarının hesaplama yöntemi, trafik kazasından kaynaklanan, araç sürücüsü ve işleteni ile zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesini düzenleyen sigorta şirketi hakkında açılan araç değer kaybına ilişkin davaların istinaf ve temyiz incelemesini yapmakla görevli Bölge Adliye Mahkemesi ve Yargıtay Hukuk Dairelerinin yerleşik kararları uyarınca dava konusu aracın kaza tarihindeki hasarsız halinin rayiç değeri ile onarımı sonrasında oluşan rayiç değeri arasındaki farkın değer kaybı olarak belirlenmesinin ve kabul edilmesinin gerektiği ve mahkememizce de belirlenen usulden ayrılmasını gerektiren bir hususun olmadığı anlaşılmıştır. Yapılan yargılama, toplanan kanıtlar ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; 19/06/2022 tarihinde davacıya ait ... plaka sayılı araç ile davalı sigorta şirketi tarafından zorunlu mali sorumluluk sigortası yapılmış bulunan davalı ...'un adına kayıtlı sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracın çarpması sonucu meydana gelen trafik kazasında davacıya ait aracın hasar gördüğü, dosya kapsamına getirilen poliçe örneğine göre hasara neden olan ... plaka sayılı aracın kaza tarihini kapsar şekilde davalı sigorta şirketi tarafından zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesinin düzenlendiği, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasında Tarife Uygulama Esasları Hakkında Yönetmelik ekinde yer alan motorlu araç işletenleri için uygulanacak asgari sigorta teminatlarının belirlendiği eke göre kaza tarihi itibari ile poliçe kapsamında teminatı limitinin 50.000,00 TL olduğu, kusur durumunun ve dava konusu araçta meydana gelen hasar miktarının tespitine yönelik olarak düzenlenen bilirkişi raporu ile dava konusu kazada davacının kusursuz, davalı sigorta şirketi tarafından zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi düzenlenen araç sürücüsünün ise % 100 oranında kusurlu olduğu ,davacının dava öncesinde değer kaybı yönünden yaptığı başvuru üzerine davalı sigorta şirketi tarafından 14.250,22 TL ödeme yapıldığı, alınan bilirkişi raporuna göre ödeme tarihi itibari ile yapılan ödemenin zararı giderir nitelikte bulunmadığı, yukarıda açıklanan ve mahkememizce de kabul edilen değer kaybı tespit usulüne ve dosya kapsamına uygun olarak düzenlenen bilirkişi raporuna göre davacıya ait araçta meydana gelen değer kaybı miktarının 300.000,00 TL olduğunun tespit edildiği, dava dilekçesi ekinde söz konusu yedek parça için... firması tarafından davacı şirket adına düzenlenmiş 24.10.2022 tarih ve ... nolu fatura tanzim edilmiş olduğu görülmekle birlikte, dosya kapsamında yer alan Ekspertiz Raporunda ve Bilirkişi Raporunda söz konusu yedek parçanın hasarlı olduğu konusunda herhangi tespit yapılmamış olması nedeniyle davacının orjinal basamak değişim bedeli tazminatı talebinin reddine, davalı ...'un zarara sebebiyet veren aracın işleteni ve sürücüsü olması nedeniyle 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu 49/1. maddesi uyarınca haksız fiilden doğan borç ilişkileri kapsamında, davalı sigorta şirketinin ise kaza tarihi itibari ile zarara sebebiyet veren aracın zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesini düzenlemesi nedeniyle 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 85 ve 91. maddeleri uyarınca sigortalanan araç sürücüsünün kusuru oranında ve poliçe limitleri ile sınırlı olmak üzere meydana gelen değer kaybı zararından sorumluluğunun bulunduğu, dava öncesinde davalı sigorta şirketine dava konusu ile ilgili olarak başvuru yapıldığı ve sigorta şirketi tarafından 18.01.2023 tarihinde eksik ödeme yapıldığı, Davacı Vekili tarafından davalı sigorta şirketine 20.12.2022 tarihinde başvuru yapıldığı, başvurunun 21.12.2022 tarihinde tebliğ edildiği 06/01/2023 tarihi itibarıyla davalı sigorta şirketinin davacıya, poliçe limiti miktarında ödenme yapması gerekirken 18.01.2023 tarihinde davacı vekiline 14.250,22 TL. ödeme yaptığı, tüm motorlu araç sahiplerinin zorunlu olarak yaptırdıkları zorunlu trafik sigortasının, olası trafik kazalarında karşı tarafın ve üçüncü kişilerin zararlarını karşılamakla yükümlü olup, ödenmeyen 35.749,78 TL. nın 22.03.2023 tarihinde... plaka sayılı aracın Kasko Şirketi olan ... Sigorta A.Ş.ne rücu ödemesi olarak yapıldığı, bu halde öncelikle davacının değer kaybının karşılanması gerekirken 3. Kişi konumunda bulunan dava dışı sigorta firmasına hasar ödemesi yapılması uygun görülmediğinden, davalı sigorta firmasının davacının aracında meydana gelen zarardan 35.749,78 TL sorumlu olduğu kanaatine varılmış, ayrıca meydana gelen kaza nedeniyle davacıya aracın hasarı 30 günde tamir ve boyanarak faal hale gelebileceği, 30 gün x 1.300,00 TL =39.000,00 TL. araç kiralama bedelinden davalı araç maliki ve sürücüsünün sorumlu olduğu, davacı tarafından zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesini düzenleyen davalı sigorta şirketine yapılan başvuruyu takip eden 8. iş günü olan 06/01/2023 tarihi itibari ile davalı yönünden temerrüt koşullarının oluştuğu anlaşıldığından davanın kabulüne karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: Gerekçesi HMK 294/4 mad. gereğince bir ay içinde açıklandığı üzere; 1) (a) Araç değer kaybı tazminatına yönelik davanın KABULÜ ile 285.749,78 TL araç değer kaybı tazminatının davalı ... yönünden kaza tarihi olan 19/06/2022 tarihinden, davalı ... Sigorta Anonim Şirketi yönünden poliçe limiti ile sınırlı olmak kaydı ile temerrüt tarihi olan 06/01/2023 tarihinden itibaren işleyecek AVANS FAİZİ ile birlikte MÜŞTEREKEN VE MÜTESELSİLEN ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE, (b) Araç mahrumiyet zararı tazminatına yönelik davanın KABULÜ ile 39.000,00 TL araç mahrumiyet bedelinin davalı ...dan kaza tarihi olan 19/06/2022 tarihinden itibaren işleyecek YASAL FAİZİ ile birlikte ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE, (c) Davacının orjinal basamak değişim bedeli tazminatı talebinin REDDİNE, 2) Alınması gereken 22.183,65-TL karar ve ilam harcından davacı tarafça yatırılan 1.878,53 TL peşin harç ile 3.752,78 TL tamamlama harcının mahsubu ile bakiye 16.552,34-TL'nin davalılardan (davalı ... Sigorta Anonim Şirketi 2.070,69 TL'sinden sorumlu olmak kaydıyla) alınarak hazineye gelir kaydına, 3)-Davacı tarafça yapılan 179,90 TL başvuru harcı, 1.878,53 TL peşin harç, 3.752,78 TL tamamlama harcı, 25,60 TL vekalet harcı, 2.758,00-TL tebligat, posta gideri, bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 8.594,81 TL'nin davanın kabul-red oranına göre 8.463,31 TL'sinin davalılardan (davalı ... Sigorta Anonim Şirketi 1.058,76 TL'sinden sorumlu olmak kaydıyla) alınarak davacıya verilmesine, kalan miktarın davacı üzerinde bırakılmasına, 4)-Dava şartı arabuluculuk ücreti olan ve 6325 sy Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-13 maddesi uyarınca tarafların anlaşamamaları nedeniyle Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.200,00 TL'nin davada haksız çıkan davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak Hazineye gelir kaydına, 5)-Hüküm tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre takdir ve hesaplanmış olan 50.712,47 TL vekalet ücretinin davalılardan (davalı ... Sigorta Anonim Şirketi 6.344,13 TL'sinden sorumlu olmak kaydıyla) alınarak davacıya verilmesine, 6)Hüküm tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre takdir ve hesaplanmış olan 5.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine, 7)-HMK.nun 333.maddesi uyarınca taraflarca yatırılan gider avansının sarf edilmeyen kısmının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine, Dair, davacı vekilinin YÜZÜNE KARŞI, davalı tarafın yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren HMK'nin 345/1. maddesi uyarınca 2 (iki) hafta içerisinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesine istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.07/12/2023 Katip... e-imzalı Hakim... e-imzalı