İzmir 2. Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/991 E. 2024/1069 K.

T.C. İZMİR 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2023/991 Esas KARAR NO : 2024/1069 DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 02/12/2023 KARAR TARİHİ : 28/11/2024 Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; "01.08.2023 tarihinde...’ya ait ve... sevk ve idaresindeki ...plakalı aracın, müvekkile ait... plakalı yabancı araca çarpması neticesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmiştir. Müvekkil aracı ile Konya ili, Cihanbeyli ilçesinde... karayolu Kulu istikametinde otogar ışıklı kavşağında kırmızı ışıkta beklerken, davalı şirket nezdinde sigortalı aracın sürücüsü, yine aynı yerde duramayarak kendi aracının sol ön kısımları ile önündeki müvekkile ait... plakalı aracın önce arka kısımlarına ve sonra aracın çekici kısmı ile trafik ışıklarına çarparak zarar vermiştir. Cihanbeyli trafik denetleme şube müdürlüğü ekiplerince tanzim edilen kaza tespit tutanağına, taraf beyanlarına ve olay yeri fotoğraflarına göre, davalı şirket nezdinde sigortalı ...plakalı araç sürücüsü, Karayolları Trafik Kanunu’nun 52/1 b hükmünü ihlal ederek maddi hasar oluşmasına sebebiyetvermiştir. Dava; kusurlu sürücü, kusursuz sorumlu malik ve ... Sigorta A.Ş.’ye karşı açılmıştır. Davalı şirket ile kusurlu araç arasında ... poli poliçe no'lu ve 23.08.2022-23.08.2023 tarihleri arasında geçerli ZMMS poliçesi bulunmaktadır. İş bu sebeple davalı şirket de, bu kazadan dolayı teminatlar dahilinde sorumludur. Müvekkil, seçimlik hakkını kullanarak aracı ile ikametgahı ve aracının plakasının kayıtlı olduğu Almanya'da bulunan... isimli firma tarafından düzenlenen 21.08.2023 tarihli teknik maliyet ekspertiz raporu ile hasar miktarı KDV dahil 9.944,25 Euro olarak hesap edilmiştir. Ancak aracın piyasa değeri 10.700,00 Euro olduğundan (Teknik Uzman Raporuna göre 10.500,00 Euro) araç pert olarak değerlendirilmiş ve sovtaj değeri ise 2.880,00 Euro tespit edilmiştir. Neticede talep edilebilir tazminat miktarı 7.620,00 Euro’dur. Ayrıca, aracın tamir süresi boyunca günlük kullanım kaybı ise 47,00 Euro'dur. Ekspertiz raporu için KDV dahil 1.283,77 Euro ödemede bulunulmuştur. Davalı sigorta şirketi, kaza tarihi itibarıyla 120.000,00 TL ile sınırlıdır. Sigorta şirketi yönünden talebimizi teminat limiti olan 120.000,00 TL'yi aşmamak üzere sınırlıyoruz. Müvekkilin aracı yabancı plakalı olup müvekkilin daimi ikametgahının da Almanya olduğundan ve orada Euro üzerinden harcama yapacağından, araçtaki zarar -ki burada ; parça fiyatları, işçilik ücretleri, değer kaybı ve diğer zorunlu giderler, yani eksperiz rapor ücreti de Türkiye piyasasına göre değil aracın bulunduğu ülke piyasasına yani Alman rayiç değerlerine göre belirlenmelidir. 1)Yukarıda izah edilen sebeplerle, davamızın kabulü ile, fazlaya ilişkin her türlü talep, dava ve netice-i talebimizi Islah hakkımız saklı kalmak kaydıyla, her ne kadar ekte sunulu raporlarla belirlenmiş ise de yargılama gerektirdiğinden, belirsiz alacak olarak şimdilik 40,00 Euro hasar tazminatının; davalı şahıs ve araç malikinden kaza tarihi itibarı ile, davalı sigorta şirketinden ise teminat limitleri ile (120.000,00 TL) sınırlı olmak üzere temerrüt tarihinden itibaren, belirsiz alacak olarak şimdilik 10,00 Euro kullanım kaybı tazminatının; sadece davalı şahıstan kaza tarihinden itibaren, müşterek ve müteselsilen, yabancı para bakımından 3095 sayılı yasanın 4/a maddesine göre yürütülecek değişken faiziyle birlikte ve fiili ödeme tarihindeki Merkez Bankası Euro Efektif Satış Kuru karşılığı Türk Lirası olarak tahsiline, tarafımızca ödenmiş 1.283,77 Euro tutarında ekspertiz rapor ücretinin müşterek ve müteselsilen fiili ödeme tarihindeki Merkez Bankası EURO Efektif Satış Kuru karşılığı Türk Lirası olarak yargılama giderlerinden sayılmasına, diğer yargılama giderleri ile yasal avukatlık vekalet ücretinin davalı taraflara yükletilmesine karar verilmesini, saygılarımızla vekaleten arz ve talep ederiz." şeklinde talep ve dava etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; "Davacı davasını T.C. İzmir Asliye Ticaret Mahkemesinde açmıştır. Hâlbuki davaya bakmaya müvekkil şirketin yargı çevresinde bulunduğu İSTANBUL ANADOLU MAHKEMELERİ yetkilidir. Bu sebeple davanın yetkisizlikten reddi gerekmektedir. Davanın kabulü anlamına gelmemek kaydıyla davacı taraf hmk 121. maddesine göre dava ile ilgili delillerini müvekkil şirkete tebliğ etmelidir. Davacı taraf ödemeyi beklemeden huzurdaki davayı aleyhimize haksız olarak ikame etmiştir. Sigortalımız araç sürücüsünün asli ksuuru olduğu yönündeki iddia yerinde olmayıp, itirazımız mevcuttur. Davaya konu trafik kazasında tarafların kusur durumlarının belirlenmesinde tek yetkili makam Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi olup işbu makamdan kusura ilişkin rapor alınmasını ve dahi dava ile ilgili ceza dosyasının teminini talep ederiz. Kabul anlamına gelmemek kaydıyla aracın türkiye sınırları içerisinde onarılıp onarılmadığı araştırılmalıdır. Türkiye sınırları içerisinde onarımın yapılmış olması halinde davacının EURO hesabı üzerinden ileri sürdüğü taleplerin kabulü mümkün olmayacaktır. hasarın türk lirası cinsinden belirlenmesi gerekmektedir. Müvekkil şirketin sorumluluğu bakiye poliçe teminatı ile sınırlıdır. Müvekkil şirketin hem asıl alacak ve hem de dava masrafları açısından poliçe limiti ile sorumlu tutulması icap eder. Davanın kabulü anlamına gelmemek kaydıyla davacı taraf, sigortalımızın kusurunu ve zararını ispat etmelidir. Müvekkil şirket faizden dava tarihinden itibaren yasal faizle sorumludur. Teminatın tek, hasar görenlerin birden fazla olması durumunda karayolları Trafik Kanunu 96. madde gereğince teminatın paylaştırılması gerekmektedir. Yetki itirazının kabul edilerek dosyanın yetki yönünden reddini, hasar dosyasının celbine, aleyhimize haksız olarak açılan davanın reddini, davacının davasının ispatı halinde; müvekkil şirketin öncelikle ferilerden sorumlu tutulmaması, olmaz ise, asıl alacak, yargılama giderleri ve avukatlık ücreti açısından ayrı ayrı bakiye poliçe limiti ile sorumlu tutulmasını, faizin en erken dava tarihinden başlatılmasını, davanın reddedilen kısmı açısından yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davacı tarafa tahmilini..." şeklinde beyanda bulunduğu görülmüştür. Davalı... cevap dilekçesinde özetle; Dava konusu kaza sebebiyle davacının kusuru varsa aracının sigorta kapsamında olduğunu, davacının zararını ZMMS sigortacısı ... Sigorta ve kasko sigortacısı ... Sigorta AŞ'den tazmin etmesi gerektiğini, davanın Genişletilmiş Kasko Poliçesi sigortacısı ... Sigorta AŞ'ye ihbar edilmesini, yapılacak yargılamada ihtiyari mali sorumluluk poliçesi gereği davalı ... Sigorta AŞ'nin sorumluluğunun belirlenerek buna göre karar verilmesini, haksız ve hukuka aykırı olan, ayrıca haksız ve fahiş olan tazminat davası ve taleplerinin tümünün ayrı ayrı reddine karar verilmesini talep etmiştir. Dava, trafik kazasından kaynaklanan hasar bedeli ve ikame araç tazminatı istemine ilişkindir. Davacı 01/08/2023 tarihli trafik kazasında... plakalı aracın işleteni olup, davalı... ...plakalı aracın sürücüsü ve işleteni, sigorta şirketi ise aracın zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesini düzenleyendir. KTK' nın 97. Maddesi gereği başvuru şartı incelendiğinde dava dilekçesinin ekinde yer alan 31/08/2023 tarihli dilekçeye göre davacı tarafından davalı sigorta şirketine başvuruda bulunulduğu görülmüştür. Davalı sigorta şirketinin görev itirazı değerlendirildiğinde; Uyuşmazlığın temelinde haksız fiili bulunmakta ise de, davalılardan ... Sigorta A.Ş.' nin sorumlulukları sigortacılık yasasından kaynaklanmaktadır. Sigorta hukuku 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 6. kitabında 1401 ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir. Bu durumda, uyuşmazlık Türk Ticaret Kanunu'nda düzenlenen hususlardan olması nedeniyle, dava mutlak ticari dava olup, asliye ticaret mahkemesinin görev alanı içinde olduğundan görev itirazına mahkememizce itibar edilmemiştir. Davalı sigorta vekilinin yetki itirazı değerlendirildiğinde; 6100 sayılı HMK.'nın genel yetkiyi düzenleyen 6. maddesininin 1. fıkrasına göre; "Genel yetkili mahkeme, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesidir. ", Yine aynı Yasa'nın 16. maddesinde ise, "Haksız fiilden doğan davalrda, haksız fiilin işlendiği veya zararın meydana geldiği yahut gelme ihtimalinin bulunduğu yer ya da zarar görenin yerleşim yeri mahkemesi de yetkilidir." hükmü yer almaktadır Ancak, HMK.'da kesin yetki halleri açıkça sayılmış olup, haksız fiile ilişkin davalardaki yetki, kesin yetki olmayıp, bir seçimlik yetkidir.Diğer taraftan 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 110. maddesi ile ZMSS Genel Şartlarının C.7.maddesinde ise "Motorlu araç kazalarından dolayı hukuki sorumluluğa ilişkin davalar, sigortacının merkez veya şubesinin veya sigorta sözleşmesini yapan acentanın bulunduğu yer mahkemelerinden birinde açılabileceği gibi, kazanın vuku bulduğu yer mahkemesinde de açılabilir." ifadesine yer verilmiştir. Bir davada, birden fazla genel ve özel yetkili mahkeme varsa, davacı bu mahkemelerden birinde dava açmak hususunda bir seçimlik hakka sahiptir. Davacı, davasını bu genel ve özel yetkili mahkemelerden hiçbirinde açmaz ve yetkisiz bir mahkemede açarsa, o zaman şeçme hakkı davalılara geçer. Somut olayda, rizikonun, yani kazanın Konya ilinde gerçekleştiği, davacının yerleşim yerinin Almanya olduğu, ancak davalı sigorta şirketlerinin İzmir ilinde Ege Bölge Müdürlüğünün bulunduğu görüldüğünden, davacının davasını İzmir ilinde açarak yetkili mahkemeyi doğru olarak seçmiş olduğu anlaşıldığına göre, yetki itirazı mahkememizce kabul edilmemiştir. Davalı ... Sigorta Anonim Şirketi' nin sorumluluğu değerlendirildiğinde; 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1.maddesine göre “işletenlerin, bu kanunun 85/1 maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”. Kaza tarihi itibari ile yürürlükte olan Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A.3 maddesinde de “sigortacı poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre sigortalıya düşen hukuki sorumluluk çerçevesinde genel şartlarda içeriği belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu sigorta teminat limitleri dahilinde karşılamakla yükümlüdür." şeklinde sigorta şirketin sorumluluğunun kapsamı ifade edilmiştir. Bu düzenlemelerden anlaşılacağı üzere Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası motorlu bir aracın kara yolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır. Kazaya karışan ... plakalı araç 23.08.2022-2023 tarihleri arasında zorunlu mali sorumluluk trafik sigortası ile davalıya sigortalıdır. Kaza 01/08/2023 tarihinde meydana gelmiş olup, risk periyodu içerisinde olduğundan davacının talep ettiği hasar bedelinden davalı araç sürücüsünün kusuru oranında sigorta şirketi sorumlu olacaktır. Davalı... 'nın sorumluluğu incelendiğinde; 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 85/1 maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı yasanın 85/son maddesinde ise, “ işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” hükümlerine yer verilmiş, yaşanan trafik kazasında davalı... ...plakalı aracın işleteni ve sürücüsüdür. Araç sürücüsü dava dilekçesi ile talep edilen maddi zarar kalemlerinden kendi kusuru oranında sorumlu olacaktır (TBK madde 49). TBK' nın 50. maddesi uyarınca davacı zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır. Bu sebeple davacı bilirkişi deliline dayanmış olup mahkememizce bilirkişiden kusur, hasar ve ikame araç bedelinin belirlenmesi için rapor aldırılmıştır. Bilirkişilerden alınan 19/03/2024 tarihli bilirkişi raporunun sonuç kısmına göre; "Kusur Yönünden: A-) Davalı ...plakalı sayılı araç sürücüsü...’nın 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunun 52/b, 56/c ve 84/d maddelerini ihlal ettiği, B-) Davacı... plaka sayılı araç sürücüsü ...ın atfi kabil kusurunun olmadığı görüş ve kanaatine varılmıştır. Hasar yönünden: Davacı ve davalı vekillerinin dilekçeleri, trafik kazası tespit tutanağı, eksper raporları, hasar fotoğrafları, uzman görüşü, tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Davaya konu kaza nedeniyle davaya konu araçta oluşan hasarın tutanaklarda belirtildiği şekilde çarpma ve çarpılma neticesinde gerçekleştiği; araçta oluşan hasarın, kaza tespit tutanağı, hasar fotoğrafları ve eksper raporu ile uyumlu olduğu, 01.08.2023 tarihli kaza günü itibarıyla Almaya piyasasına göre araçtaki gerçek hasar toplam onarım bedelinin KDV hariç 8.356,51Euro; KDV dâhil 9.944,25 Euro olduğu, Araç bedelinin 10.700Euro olduğu, Almaya piyasasına göre hasar onarım bedelinin araç bedeline oranının % 93 olması nedeniyle aracın perte ayrılması gerektiği, onarımının ekonomik olmayacağı, Araç sovtaj bedelinin 2.880,00Euro olduğu, Aracın onarımı için tamirde geçen süre nedeniyle araç ikame bedelinin 235 Euro olabileceği, ancak aracın perte ayrılması, onarılmaması nedeniyle bu bedelin talep edilemeyeceği, dava dışı olduğu, Dosyadaki 21.08.2023 tarih ve... no.lu faturada görüldüğü üzere ekspertiz raporunun hazırlanması için KDV dahil toplam 1.283,77Euro bedel ödendiği, Dosyadaki belgelere göre davacıya davalıların hiç ödeme yapmadığı, Hususunda tespit, görüş ve kanaatimizi içeren raporumuzu hukuki değerlendirme ve takdiri Sayın Mahkemenize ait olmak üzere arz ederiz." şeklinde rapor sunulduğu görülmüştür. Mahkememize sunulan raporda hesaplamalar açık ve anlaşılır olmadığından davalı sürücünün itirazlarının da değerlendirilmesi için yeniden bilirkişi raporu aldırılmasına karar verilmiş olup, Bilirkişiden alınan 23/09/2024 tarihli bilirkişi raporunun sonuç kısmına göre; "Dosyanın tetkiki neticesinde, davaya konu 2012 model, 192.193 km’deki... plakalı ... ...115 kw marka araç ile ilgili olarak; 1- Kaza ile hasarın uyumlu olduğu, 2- Sigortanın sorumluluklarının değerlendirilmesinin uzmanlık alanımız dışında olduğu, 3. Onarım Bedeli Ücreti Bakımından; A- Almanya'da bulunan... (Araç Tekniği Bürosu) Ekspertiz Raporuna göre Onarım Bedelinin 3.658,04 EUR Kaporta/Mekanik/Elektrik vs işçilik, 1.778,54 EUR Boya ve Boya işçiiği, 2.875,18 EUR Yedek Parça ve (%2 -56,36 €Ek masraf) olmak üzere toplam 8.356,51 € +KDV, KDVdahil 9.944,25 EUR olduğu, B- Diğer iki raporda da bu değere iştirak edildiği, C- Yukarı kısımlarda da açıklandığı ve gerekçelendirildiği üzere; İŞBU Raporda TARAFIMIZIN GÖRÜŞ KANAAT ve TESPİTİNİN de bu yönde olduğu, netice olarak davaya konu aracın ONARIM BEDELİNİN 3.658,04 EUR Kaporta/Mekanik/Elektrik vs işçilik, 1.778,54 EUR Boya ve Boya İşçiliği, 2.875,18 EUR Yedek Parça olmak üzere toplam 8.356,51 € +KDV, KDVdahil 9.944,25 EUR olduğu, 3. ANCAK; 2012 model aracın onarım bedelinin, araç rayiç değerine yakın olması nedeniyle, PERT-TOTAL değerlendirilmesi ve araştırması yapılmasına gerek olduğu, buna göre; A- Almanya...(Araç Tekniği Bürosu) Ekspertiz Raporunda Rayiç Değerinin ortalama 10.700,00 EUR, Sovtaj Değerinin 2.880,00 EUR olduğu, onarım bedelinin 9.944,25 EUR olduğu, PERT edilerek, ZARARIN 7.820,00 EUR olduğu tespiti yapıldığı, B-...Uzman Görüş Raporunda, Rayiç Değerinin ortalama 10.500,00 EUR, Sovtaj Değerinin 2.880,00 EUR olduğu, onarım bedelinin 9.944,25 EUR olduğu, PERT edilerek, ZARARIN 7.620,00 EUR olduğu tespiti yapıldığı, C- ... Heyet Raporunda; Rayiç Değerinin ortalama 10.700,00 EUR, Sovtaj Değerinin 2.880,00 EUR olduğu, onarım bedelinin 9.944,25 EUR olduğu, (Pert hesabı yapılmamış), 4- Araç Mahrumiyet/İkame Araç Bedeli Bakımından; • Davaya konu aracın makul onarım süresinin 5 gün olduğu, ancak aracın PERT-TOTAL durumu olması ve uygulanması gerektiğinden, yeni bir aracın makul temin süresinin ortalama 14 gün (2 hafta) olduğu, Yapılan piyasa araştırmasında, davaya konu aracın kaza tarihinde aynı özellikteki muadil benzerinin Almanya koşullarında günlük 47 EUR/gün olduğu, buna göre davaya konu aracın pert edilmesi nedeniyle yeni bir aracın temini esnasında ortaya çıkacak ikame araç bedelinin/Araç yokluk giderinin (14 gün x 47 EUR/gün) toplam 658,00 EUR olduğu, 5- Ekspertiz Ücreti Bakımından; • Onarım bedeli olarak 9.944,25 EUR bakımından, temel ücretinin 860 EUR ile 1.087 EUR olduğu, davaya konu aracın ekspertiz ücretindeki temel ücretin 990,00 EUR olduğu, buna göre 990 € temel ücret yanında, ek masrafları ile birlikte; fotoğraf 54 €, yol 9,80 €, yazım 15 €, posta 10 € olmak üzere 1.078,80 EUR+KDV, KDV Dahil 1.283,77 EUR EKSPERTİZ ÜCRETİNİN ALMANYA KOŞULLARINDA MAKUL OLDUĞU, hususlarındaki görüş kanaat ve tespitlerimi içeren Raporumu, taktiri ve değerlendirmesi sayın Mahkemenize ait olmak üzere saygılarımla arz ederim." şeklinde rapor sunulduğu görülmüştür. Kusur yönünden mahkememizce aldırılan ilk bilirkişi raporunda yapılan değerlendirme tarafların açıkça itiraz etmedikleri kolluk tarafından tutulan kaza tespit tutanağı ile uyumlu olduğundan, Hasar bedeli yönünden ise; Mahkememize sunulan ilk bilirkişi raporunda hasar ile sovtaj bedeli yönünden herhangi bir araştırmanın yapılmadığı dava dilekçesinin ekinde yer alan ekspertiz raporundaki bedellerin tekrar edildiği ancak buna ilişkin herhangi bir açıklamanın (aynı bedellere neden iştirak edildiği) bulunmadığı görüldüğünden raporlar arasında çelişki bu nedenle olmadığından ikinci raporda yapılan hesaplamalar zarar görenin yerleşim yerine göre kalem kalem gösterildiğinden ve bulunan bedellere iskonto uygulanmadan KDV' de eklenmek suretiyle sonuca ulaşıldığından ve ulaşılan sonucu göre aracın perte ayrılması gerektiği görüldüğünden hükme esas alınmıştır. Davacı vekili bedel arttırım dilekçesi ile; 7.820 EURO hasar bedeli tazminatının tahsilini talep etmiştir. Davacı vekili ikame araç bedeli yönünden bedel arttırım dilekçesi sunmadığından ve HMK' nun 107. Maddesi gereği mahkememizce süre de verilmediğinden davacı vekilinin 28/11/2024 tarihli celse de beyanı alınmış ve ikame araç bedeli yönünden bedel arttırım dilekçesi sunulmayacağı belirtilmiştir. Tüm bu nedenler ile; 01/08/2023 tarihli çift taraflı trafik kazasında ...plakalı aracın sigorta şirketi davalı sürücü... 'nın kusuru oranında sorumlu olacağından, davalı... 'nın tam kusurlu olduğu ve davacının maliki olduğu araçta mahkememizce aldırılan bilirkişi raporuna göre 6.500 EURO hasarın bulunduğu, ...ın hasar gören parçalarına göre makul onarım süresi üzerinden belirlenen süre için ikame araç bedelinin 658,00 EURO olduğu ancak bu istem yönünden bedel arttırım yoluna gidilmediğinden dava dilekçesinde belirtilen bedel üzerinden davanın kabulüne, kabul edilen maddi tazminat kalemine davalı sigorta şirketi başvuru tarihinden itibaren 8 iş günü sonunda, diğer davalı ise kaza tarihinde temerrüte düşeceğinden bu tarihten itibaren 3095 Sayılı yasanın 4/a maddesine göre faiz işletilmesine karar verilmesi gerekmiştir. Davacı vekili yurt dışında yaptırdığı ekspertiz ücretinin, yargılama gideri olarak davalılardan tahsiline karar verilmesini de talep etmiş olup, Yargıtay (kapatılan) 17. Hukuk Dairesinin 21.11.2017 tarih 2016/17807 E- 2017/10786 K, 05.03.2015 tarih 2014/2413 E- 2015/3870 K ve 22.12.2014 tarih 2014/21991 E- 2014/19194 K sayılı ilamlarında açıklandığı üzere, yurt dışında yapılan ekspertiz masrafının karar tarihindeki döviz kuru üzerinden TL karşılığının yargılama giderine eklenerek davanın kabul-red oranına göre taraflar arasında paylaştırılması gerekeceğini belirttiğinden aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir. Arabuluculuk ücreti yönünden; 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A maddesinin birinci fıkrasında; "İlgili kanunlarda arabulucuya başvurulmuş olması dava şartı olarak kabul edilmiş ise arabuluculuk sürecine ilişkin aşağıdaki hükümler uygulanır." hükmü yer almaktadır. Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A maddesinin 18. fıkrasında ise özel kanunlarda tahkim veya başka bir alternatif uyuşmazlık çözüm yoluna başvurma zorunluluğunun olduğu veya tahkim sözleşmesinin bulunduğu hâllerde, dava şartı olarak arabuluculuğa ilişkin hükümler uygulanmayacağı düzenlemesi yer almaktadır. Kanunun bu özel düzenlemesi karşısında dava şartı olarak zorunlu arabuluculuğa ilişkin hükümler uygulanma yeri bulamaz. (Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin 2021/23273 Esas, 2022/901 Karar sayılı ilamı aynı doğrultudadır.) Eldeki davada, dava öncesi davalı sigorta şirketine başvuru şartının yerine getirilmiş olması karşısında ayrıca zorunlu arabuluculuğa başvurulması gerekmediği halde davacı yanca arabuluculuğa başvurulmuş olmasından dolayı ortaya çıkan ücretin davacı tarafça karşılanması gerekmektir (İzmir BAM 20. H.D. 2024/762 Esas, 2024/687 Karar ). HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davanın KISMEN KABULÜ ile; 6.500,00-Euro hasar bedelinin davalı... yönünden kaza tarihi olan 01.08.2023 tarihinden itibaren, davalı sigorta şirketi yönünden 14.09.2023 tarihinden itibaren 3095 Sayılı yasanın 4/a maddesine göre uygulanacak değişken faizi ile birlikte fiili ödeme tarihindeki Merkez Bankası Efektif Satış Kuru karşılığı Türk Lirasının (davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun poliçe limiti olan 120.000,00 TL ile sınırlı tutulmasına) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, -10,00 EURO ikame araç bedelinin davalı...' dan kaza tarihi olan 01.08.2023 tarihinden itibaren 3095 Sayılı yasanın 4/a maddesine göre uygulanacak değişken faizi ile birlikte fiili ödeme tarihindeki Merkez Bankası Efektif Satış Kuru karşılığı Türk Lirasının ismi belirtilen davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 2-Hasar bedeli yönünden alınması gereken 14.007,60 TL karar ve ilam harcının yatan 4.905,31 TL peşin harçtan mahsubu ile eksik kalan 9.102,29 TL' nin 5.326,62 TL' sinin tüm davalılardan bakiye kalan 3.775,67 TL' nin ise davalı...' dan müştereken ve müteselsilen alınarak Hazine' ye irat kadına, 3-İkame araç bedeli yönünden alınması gereken 21,54 TL karar ve ilam harcının davalı ...' dan alınarak Hazine' ye irat kadına, 4-Yargılama sırasında davacı tarafından yatırılan ve harcanan 4.905,31 TL peşin harç, 269,85 TL başvurma harcı, 909,25 TL posta ve diğer giderler, 8.500,00 TL bilirkişi masrafı ile 46.802,65 TL ekspertiz ücreti (1.283,77*36,4572) olmak üzere toplam 61.387,06 TL yargılama giderinin kabul red oranı da (51.031,57) nazara alınarak 29.817,61 TL' sinin tüm davalılardan (davalı ... Sigorta AŞ yönünden sorumlu olunan poliçe limitinin (120.000,00 TL), toplam hükmedilen maddi tazminata 6.500,00-Euro'nun fiili ödeme tarihindeki Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankası efektif satış kuru karşılığı Türk Lirası karşılığı tutarına) oranı dahilinde sorumlu olması kaydıyla), müştereken ve müteselsilen, bakiye kalan 21.213,96 TL' nin ise yalnızca davalı ...' dan alınarak davacıya verilmesine, 5-Hasar bedeli yönünden davacı kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan A.A.Ü.T. uyarınca kabul edilen miktar üzerinden hesap ve takdir edilen 32.809,50 TL vekâlet ücretinin 19.199,99 TL' sinin tüm davalılardan (davalı ... Sigorta AŞ yönünden sorumlu olunan poliçe limitinin (120.000,00 TL), toplam hükmedilen maddi tazminata 6.500,00-Euro'nun fiili ödeme tarihindeki Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankası efektif satış kuru karşılığı Türk Lirası karşılığı tutarına) oranı dahilinde sorumlu olması kaydıyla),, müştereken ve müteselsilen, bakiye kalan 13.609,51 TL' nin ise yalnızca ...' dan alınarak davacıya verilmesine, 6-Davalı ... Sigorta A.Ş. Kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden reddedilen miktar üzerinden takdir ve hesap edilen 30.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak unvanı belirtilen davalıya verilmesine, 7-İkame araç bedeli yönünden davacı kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan A.A.Ü.T. uyarınca kabul edilen miktar üzerinden hesap ve takdir edilen 315,47 TL vekâlet ücretinin davalı ...' dan alınarak davacıya verilmesine, 8-6325 sayılı HUAK uyarınca, suçüstü ödeneğinden karşılanan 3.120,00 TL arabuluculuk giderinin davacıdan alınarak Hazine' ye irat kaydına, 9-Yargılama sonucunda ve re’sen yapılacak gider olmadığı takdirde, gerekirse re’sen yapılacak gider de mahsup edilmek ve 6100 sayılı HMK’nın 333. maddesi gereğince yatırılan avansın kullanılmayan kısmının yatırana iadesine, Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalıların yokluğunda tebliğden itibaren 2 hafta içerisinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesi ilgili hukuk dairesine hitaben mahkememize verilecek istinaf dilekçesi ile istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 28/11/2024 Katip... e-imzalıdır Hakim ... e-imzalıdır