İzmir 2. Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/1008 E. 2024/1179 K.

T.C. İZMİR 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2023/1008 Esas KARAR NO : 2024/1179 DAVA : Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 06/12/2023 KARAR TARİHİ : 24/12/2024 Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde; "Müvekkil şirket turşu, salça, konserve, ketçap ve benzeri gıda ürünleri üretim ve satış faaliyetlerinde bulunmakta; üretim ve satışlarını belirli programlar çerçevesinde sürdürmektedir. Müvekkil şirket, düzenlenen üretim programları gereği hammadde olan tarım ürünlerini, ekte de sunulu sözleşme ile kendi adına ekim yaptırmak sureti ile sağlamakta ve bu üretim programlarına göre üretilecek ürünler için satış bağlantıları kurmaktadır. Üretim programındaki aksaklık, satış programını da aksattığından müvekkili doğrudan etkilemektedir. 2022 yılı üretim programı çerçevesinde davalı şirket ile 10.02.2023 tarihli Domates Yetiştirme ve Alım Sözleşmesi yapılmış, diğer davalı... da bu sözleşmeye 1.890.000-TL tutarıyla sınırlı olarak kefil olmuştur. Anılı sözleşme gereği davalıya 202.500,00-TL nakdi yardım ile 81.000-TL bedelli gübre, 32.246,78-TL bedelli domates fidesi olmak üzere toplam 113.246,78-TL bedelli ayni yardım yapılmıştır. Ancak müvekkile hiç ürün teslim etmeyen davalı müvekkil şirkete karşı müvekkile iade edilmeyen ayni ve nakdi yardım bedeli toplamı olarak 315.746,78-TL borçlu kalmaktadır. Cari hesap ekstresi, ayni yardımlara ilişkin fatura ve teslim formları ile nakdi yardıma ilişkin dekont ekte sunulmuştur. Ayrıca sözleşmeye göre 1.350 ton ürün teslim etmesi gerekirken hiç teslimat yapmayan davalıya karşı sözleşmeyi ihlal ettiği için cezai şart dahil tüm talep ve dava hakkımızı saklı tutuyoruz. Müvekkil bu süreçte yaptığı satış bağlantılarından zarar görmemek ve üretim programını tamamlayabilmek adına davalının teslim etmediği ürünleri serbest piyasadan ve daha yüksek fiyatla almak zorunda kalmış ve serbest piyasa fiyatlarının yüksek olmasından dolayı zarara uğramıştır. Müvekkil şirketin bu sebeple uğradığı zararın tazminini talep etme hakkı saklıdır. Dava konusu uyuşmazlık tarımsal üretim sözleşmesinden kaynaklandığından dava şartı zorunlu arabuluculuğa başvurulmuş olup anlaşma sağlanamamıştır.... sayılı 22.11.2023 tarihli e-imzalı son tutanak ektedir. Yukarıda kısaca arz ve izah edilen nedenlerle 10.02.2022 tarihli Domates Yetiştirme ve Alım Sözleşmesi gereğince fazlaya ilişkin talep ve dava hakkımız saklı kalmak kaydıyla 315.746,78-TL cari hesap alacağının dava tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen (kefil için kefalet miktarıyla sınırlı olmak üzere) tahsiline; yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini arz ve talep ederiz." şeklinde talep ve dava etmiştir. Davalılar vekili cevap dilekçesinde; "Davacı yan haksız ve kötü niyetli olarak 06.12.2023 tarihli dava dilekçesinde müvekkil şirket ile cari hesap ilişkisinin olduğunu, taraflar arasında 10.02.2022 tarihli domates yetiştirme sözleşmesi akt edildiğini diğer davalı müvekkil...'ın müvekkil şirkette kefil olduğunu buna binaen fidan ve gübre ve nakti yardımda bulunduğunu ancak müvekkilin kendisine ürün teslimi yapmadığını bu nedenle cari hesap alacağı olarak 315746,78TL nin ticari faizi ile talep etmiştir. Davacı yan kötü niyetli olarak konu davayı açmıştır. Bu nedenle davacı yanın müvekkillerde hak ve alacağının bulunmaması nedeni ile iş bu davaya itiraz ediyoruz. Müvekkil şirket Torbalı ilçesinde zirai ürün satışı ve yetiştirdiği tarım ürünlerin satışını yapmaktadır. Müvekkilimiz yetiştirdiği domatesleri bir çok yıl çeşitli firmalara ait fabrikalara vermiştir. 2022 yılı sürecinde 6 Tır salçalık domates satışını da davacı yana yapmıştır. Nitekim davacı yanın EFT ile göndermiş olduğu 202500,00TL teslim edilen ürünlerin bedelidir. 6 Tır salçalık domates teslimine ilişkin fabrika kayıtlarının ve fabrika kamera kayıtlarının celbini talep ederiz. İddia olunduğu gibi davacı firma ile 10.02.2022 tarihli domates yetiştirme sözleşmesi akt etmemiştir. Piyasada uygun fiyata alım yaptığı için davacı yana 6 tır domates satmış ve parasını almıştır. Dayanak dekonta konu ödeme bu nedenle müvekkile yapılmıştır. Davacı yan ile müvekkil arasında cari hesap sözleşmesi dolayısı ile cari hesap söz konusu değildir: Bilindiği üzere 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun (TTK) 89. maddesine göre iki kişinin herhangi bir hukuki sebep veya ilişkiden doğan alacaklarını teker teker ve ayrı ayrı istemekten karşılıklı olarak vazgeçip bunları kalem kalem alacak ve borç şekline çevirerek hesabın kesilmesinden sonra çıkacak artan tutarı isteyebileceklerine ilişkin sözleşme cari hesap sözleşmesi olarak tanımlanmıştır. Aynı maddede cari hesap sözleşmelerinin yazılı yapılmadıkça geçerli olmayacağı belirtilmiştir. Buna göre, taraflar arasında yazılı bir cari hesap sözleşmesi bulunmadığı için TTK’nın cari hesaba ilişkin hükümleri uygulanamayacaktır. Bu nedenle konu davanın cari hesap alacağına dayanılarak açıldığı nazara alındığında davacı yanın alacağını ıspatlayamaması nedeni ile konu davanın reddi gerekmektedir. 10.02.2022 tarihli sözleşmede yer alan imza müvekkil...'a ait değildir. Müvekkilimiz dava dilekçesi ekinde yer alan imzayı ve sözleşmeyi incelediğinde 10.02.2022 tarihli sözleşmede yer alan imzanın kendisine ait olamadığını ve konu belgeyi ilk defa görmesi sebebi ile imzaya itirazlarımızı arz etmekteyiz. Yapılacak imza incelemesi ile bu husus ispat olunacaktır. Sözleşmeye dayanılarak müvekkilden alacak talebinde bulunulması hukuken mümkün değildir. Davacı yan müvekkile fidan ve gübre yardımında bulunmamıştır. Dosyaya ibraz edilen teslim tutanaklarında yer alan imzalar müvekkil şirketini temsilcisine ve müvekkilin şirketinde çalışan kişilere ait değildir. Bu husus yapılacak imza incelemesi ile açıkça ıspat olunacaktır. Davacı yan teslim etmediği fidan ve gübre parasını haksız olarak talep etmektedir. Müvekkilin kefaleti geçersizdir: İmzayı kabul anlamına gelmemek koşulu ile müvekkil ...'ın tacir olmaması nedeni ile TBK kefalet hükümleri gereği kefalet sözleşmesinin geçerliliği için eşinin yazılı rızası gereklidir. Bu husus nazara alındığında müvekkilin eşinin bilgisi ve rızası dışında imzalamış olduğu kefalet sözleşmesi geçersiz olacağından konu davanın müvekkil... yönünden reddi gerekmektedir. Davacı yanın iddialarını kabul anlamına gelmemek koşulu ile davacı yanın dosyaya sunmuş olduğu dayanak belgelerden TBK hükümlerinde belirtilen hak düşürücü sürenin geçmiş olduğu anlaşılmaktadır. Bu nedenle hak düşürücü süre ve zaman aşımı defimizin kabulü ile haksız davanın reddini vekaletten arz ve talep ederiz. Yukarıda açıkladığımız nedenlerle kötü niyetli olan iş bu davanın reddi sayın mahkemeden vekaletten talep olunur.Yukarıda açıkladığımız nedenlerle ve dosyada sayın mahkeme tarafından re'sen göz önünde bulundurulacak nedenlerle davanın her iki müvekkil yönünden reddine; yargılama giderleri ile avukatlık vekalet ücretinin davalı yan üzerinde bırakılmasına karar verilmesini müvekkilimiz adına sayın mahkemenizden arz ve talep ederiz." şeklinde beyanda bulunmuştur. Dava, taraflar arasında akdedilen tarımsal üretim sözleşmesi kapsamında, yetiştirilen ürünlerin alıcı davacıya teslim edilmediği iddiasına dayalı, sözleşme kapsamında ödenen ayni ve nakdi yardımın tahsili istemine ilişkindir. Davacı vekili davalı şirket ile 10.02.2023 tarihli Domates Yetiştirme ve Alım Sözleşmesi yapıldığını, diğer davalı ... da bu sözleşmeye 1.890.000-TL tutarıyla sınırlı olarak kefil olduğunu, sözleşme gereği davalı şirkete 202.500,00-TL nakdi yardım, 81.000-TL bedelli gübre, 32.246,78-TL bedelli domates fidesi olmak üzere toplam 315.746,78-TL bedelli ayni yardım yapıldığını, ancak müvekkile hiç ürün teslim edilmediğinden ödenen bedellerin iadesinin gerektiğini iddia etmekte, Davalılar vekili ise, davacıya gönderilen ürünlere karşılık 202.500,00 TL' nin ödendiğini, gübre ve fidan bedeli altında herhangi bir bedelin taraflarına gönderilmediğini, sözleşmede kefil sıfatıyla imza attığı iddia edilen ...' ın imzasının müvekkiline ait olmadığını savunmaktadır. Davalılar vekilinin zamanaşımı defi ve hakdüşürücü süre itirazı değerlendirildiğinde, dava sözleşme ilişkisinden kaynaklanan bedelin edimler ifa edilmediğinden iadesi istemine ilişkin olduğundan hak düşürücü süre eldeki ihtilafta uygulanamayacağından hak düşürücü süre itirazının, zamanaşımı def' inin ise davacının yapmış olduğu ödeme tarihleri ve taraflar arasındaki sözleşme ilişkisi nazara alındığında davanın 10 yıllık süre içerisinde açıldığından reddi gerekmiştir. Ön inceleme celsesinde tüm dosya kapsamı ve tarafların ticari defterleri incelenerek, dava dilekçesinin ekinde yer alan sözleşme kapsamında davacı tarafından davalı şirkete yapılan toplam ödeme miktarının (yapılan ödemelerin açıklaması yazılı ise tablolaştırılarak ayrıştırılması), iş bu sözleşme kapsamında davalı şirketin davacıya ürün teslimi yapıp yapmadığı ile cevap dilekçesinde savunmaya konu ürün tesliminin yapılıp yapılmadığı yapılmış ise davalı şirket tarafından fatura düzenlenip düzenlenmediği ve davacının ödeme yapıp yapmadığının hesaplanmasının istenmesi için dosya mali müşavir bilirkişiye teslim edilmiş olup Bilirkişiden alınan 31/05/2024 tarihli raporun sonuç kısmına göre; "Davacının incelemeye sunduğu 2022 ve 2023 yılına ilişkin ticari defterlerinin E-Defter olduğu, Gelir İdaresi Başkanlığı'na süresinde yüklendiği, 6100 sayılı H.M.K 222. Maddesine göre delil vasfı teşkil edebileceğinin değerlendirmesinin bilirkişiliğimizce yapıldığı nihai takdirin Sayın Mahkeme'nize ait olduğu, ticari defterlerinin usulüne uygun tutulduğu ve birbirini doğruladığı tespit edilmiştir. Davalının incelemeye sunduğu 2022 ve 2023 yılına ilişkin ticari defterlerinin E-Defter olduğu, Gelir İdaresi Başkanlığı'na süresinde yüklendiği, davalı banka hesap hareketlerinin ticari defterlerde kayıtlı olmadığı bu nedenle usulüne uygun tutulmadığı, 6100 sayılı H.M.K 222. Maddesine göre delil vasfi teşkil edemeyeceğinin değerlendirmesinin bilirkişiliğimizce yapıldığı nihai takdirin Sayın Mahkeme'nize ait olduğu, ticari defterlerin birbirini doğruladığı tespit edilmiştir. Davacının, davalıya 2022 yılında taraflar arasındaki sözleşme tarihinden sonra toplam 445.066,50 TL ödeme yaptığı, Davalının davacıya 6 adet fatura karşılığında KDV dahil toplam 242.566,50 TL tutarında fatura düzenlediği, Davacı ticari defter kayıtlarına göre dava tarihi itibariyle davacının davalıdan 315.746,78 TL alacaklı olduğu tespit edilmiştir. Davacının, davalıya 2 adet fatura ile toplam KDV dahil 113.246,78 TL tutarında fatura düzenlediği, Davalının davacıya 6 adet fatura ile toplam KDV dahil 242.566,50 TL tutarında fatura düzenlediği, Davalı ticari defterlerinde banka hesap hareketlerinin kayıtlı olmadığı, davalı mali müşaviri ile yapılan görüşmelerde de banka hesap hareketlerinin kendisine iletilmemesinden dolayı ticari defterlere banka bilgilerini kayıt edemediklerini belirtmiş olup, 2022 yılı açılış fişinde görülen 1.518.197,09 TL açılış kaydının gerçeği yansıtmadığı, banka hareketlerinin ticari defterlerde kayıtlı olmamasından dolayı ticari defterlerin usulüne uygun tutulmadığı tespit edilmiştir. Sözleşme kapsamında davacı tarafından davalıya 18.05.2022 tarihinde “... Gıda Domates Avansı” açıklaması ile davalıya ait... Bankası TR... nolu hesaba 202.500,00 TL ödeme yapıldığı, bu ödeme miktarının, sözleşmede öngörülen 1.350 Ton domates için kg başına 0,150 TL olarak belirlenen nakdi yardım tutarı ile birebir örtüştüğü (1.350.000 * 0,150= 202.500,00) bu nedenle sözleşmede belirlenen nakdi yardım ödemesi (Sözleşmenin 4. Maddesinde bulunan “Nakdi yardımlar ve gübre bedeli sezon içerisinde yapılacak %50 ödemede, fide bedeli ise kalan %50 bakiyeden mahsup edilecektir.” düzenlemesinden anlaşıldığı üzere, belirtilen ödemenin, yapılacak alımlara istinaden avans ödemesi olduğu, karşılıksız olmadığı, düzenlenecek faturalara istinaden oluşacak bakiyeden mahsup edileceği anlaşılmaktadır) olarak değerlendirilebileceği tespit edilmiş olup takdiri Sayın Mahkeme'nize aittir. Davacı tarafından davalıya 22.07.2022 tarihinde 241.546,50 TL ödeme yapıldığı, bu ödemenin davalı tarafından düzenlenen 4 adet fatura toplamı ile birebir örtüştüğü, bu nedenle davalı tarafından düzenlenen domates satım faturaları ödemesi olduğu tespit edilmiştir. Davacı tarafından davalıya 29.04.2022 tarihinde iki adet 510,00 TL olmak üzere 1.020,00 TL ödeme yapıldığı, bu ödemelerin de davalı tarafından düzenlenen iki adet 510,00 TL olmak üzere 1.020,00 TL tutarındaki masraf beyanı içeren faturalara ait ödeme olduğu tespit edilmiştir. Davalı tarafından davacıya 2022 yılında 4 adet domates faturası düzenlendiği, faturalar toplamının KDV dahil 241.546,50 TL olduğu, fatura açıklamaları incelendiğinde, yalnızca 20.07.2022 tarihli faturada “sözleşmeli sanayi domatesi” açıklaması ve sözleşmede belirtilen 1.40 TL / kg fiyatın bulunması nedeniyle, davalı tarafından düzenlenen faturalardan yalnızca belirtilen faturanın sözleşme kapsamında ürün teslimi olarak değerlendirilebileceği, bu nedenle davalı tarafından davacıya sözleşme kapsamında teslim edilen ürün miktarının 53.605 KG olduğu ürün bedelinin ise KDV dahil 75.797,47 TL olduğu, belirtilen faturanın 3 ayrı irsaliyeye istinaden düzenlenmiş olmasından ötürü 53.605 Kilogramlık ürünün 3 ayrı teslimat ile gerçekleştirildiği tespit edilmiştir. Davacının ödeme yapıp yapmadığı hususu incelendiğinde ise, davalının düzenlediği 4 adet fatura toplamının 241.546,50 TL olduğu, davacı ticari defter kayıtlarına göre davacının davalıya 22.07.2022 tarihinde 241.546,50 TL ödeme yaptığı tespit edilmiştir. Davacı tarafından davalıya 29.03.2022 tarihli 81.000,00 TL tutarında 9.000 KG gübre faturası düzenlendiği, 9.000 KG gübrenin teslimine ilişkin 12.03.2022 tarihli teslim tesellüm belgesinin dosya kapsamında mübrez olduğu, Davacı tarafından davalıya 06.04.2022 tarihli 32.246,78 TL tutarında 80.625 adet domates fidesi faturası düzenlendiği, belirtilen fidelerin teslimine ilişkin 04.04.2022 tarihli teslim tesellüm belgesinin dosya kapsamında mübrez olduğu görülmektedir." şeklinde rapor sunulduğu görülmüştür. Tüm bu nedenler ile, taraflar arasında akdedilen sözleşme kapsamında davacının davalıya 202.500,00-TL nakdi yardımda bulunduğu taraf ticari defterlerinin incelemesi sonucu HMK' nun 222. Maddesi gereği kesin delil ile, 81.000-TL bedelli gübre ve 32.246,78-TL bedelli domates fidesinin ise dosya arasında yer alan açıkça inkar edilmeyen teslim tesellüm belgeleri ve bu bedellere yönelik düzenlenen faturaların davalı ticari defterlerine kaydedilmesi sonucu ispat edildiği, davalı şirketin savunmasına konu davacıya teslimi gerçekleşen ürünlere karşılık davacının ödeme yaptığı bu nedenle savunmaya itibar edilemeyeceği açık olduğundan, davalı şirketin sözleşme kapsamında edimini ifa etmediği sabit görülmekle şirket aleyhine açılan davanın kabulüne, davalı... yönünden yapılan değerlendirmede ise, cevap dilekçesi ile ismi belirtilen davalı sözleşmede yer alan imzasını inkar ettiğinden davacı vekiline sözleşme aslının sunulması için kesin mehil verilmiş ancak süresi içerisinde sözleşme aslı ibraz edilmemiştir. Bu nedenle davalı asil yönünden açılan davanın reddine karar vermek gerekmiştir. HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davanın KISMEN KABULÜ ile; 315.746,78 TL' nin davalılardan . ... LTD. ŞTİ' den dava tarihi olan 06/12/2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faiz ile birlikte alınarak davacıya verilmesine, -Davacının ... yönünden açtığı davanın REDDİNE, 2-Alınması gereken 21.568,66 TL karar ve ilam harcının yatan 5.392,17 TL peşin harç ve tamamlama harcından mahsubu ile eksik kalan 16.176,49 TL' nin davalılardan ... LTD. ŞTİ' den alınarak Hazine'ye irat kaydına, 3-Yargılama sırasında davacı tarafından yatırılan ve harcanan 5.392,17 TL peşin harç, 269,85 TL başvurma harcı, 1.120,00 TL posta ve diğer giderler ile 5.500,00 TL bilirkişi masrafı olmak üzere toplam 12.272,02 TL yargılama giderinin davalılardan ... LTD. ŞTİ' den alınarak davacıya verilmesine, 4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan A.A.Ü.T. uyarınca kabul edilen miktar üzerinden hesap ve takdir edilen 50.519,48 TL vekâlet ücretinin davalılarda... LTD. ŞTİ' den alınarak davacıya ödenmesine, 5-Davalı ... kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan AAÜT uyarınca hesap ve takdir edilen 50.519,48 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak ismi belirtilen davalıya verilmesine, 6-6325 sayılı HUAK uyarınca, suçüstü ödeneğinden karşılanan 2.000,00 TL arabuluculuk giderinin davalılardan Agriom ... LTD. ŞTİ' den alınarak Hazine' ye irat kaydına, 7-Yargılama sonucunda ve re’sen yapılacak gider olmadığı takdirde, gerekirse re’sen yapılacak gider de mahsup edilmek ve 6100 sayılı HMK’nın 333. maddesi gereğince yatırılan avansın kullanılmayan kısmının yatırana iadesine, Dair, taraf vekilinin yüzüne karşı tebliğden itibaren 2 hafta içerisinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesi ilgili hukuk dairesine hitaben mahkememize verilecek istinaf dilekçesi ile istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 24/12/2024 Katip... E imza Hakim ... e-imzalıdır