İzmir 2. Asliye Ticaret Mahkemesi 2021/520 E. 2023/360 K.

T.C. İZMİR 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2021/520 Esas KARAR NO : 2023/360 DAVA : İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 27/07/2021 KARAR TARİHİ : 27/04/2023 Yukarıda açık kimliği yazılı taraflar arasında mahkememizde görülen davanın yapılan açık yargılaması sonunda; GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA: Davacı vekili, dava dilekçesinde; müvekkili şirket ile davalı borçlu şirket arasında 21.09.2018 tarihli...Kontrat No'lu T-5160 Hidrolik Sistem... Kağıt Bobin Dilimleme Makinesi imalatı husunda sözleşme imzalandığını, sözleşmeye göre imal edilecek makine bedelinin 240.000 TL + KDV olduğunu, taraflar arasında imzalanan sözleşmenin 6. maddesinin 1. Bendi " Makine sözleşmenin imzalandığı tarihten itibaren peşinatın ödendiği tarihten itibaren Max 150 takvim günü sonra teslim edilecektir. ...Teslimat belirtilen sürede gerçekleşmez ise alıcı tek taraflı olarak sözleşmeden dönebilir. Bu durumda satıcı alıcıya aldığı peşinatı 2 katı olarak ödemeyi peşinen kabul ve taahhüt etmiştir." hükmünü ihtiva ettiğini, müvekkili şirketin Contrat No:... Ek No:1 ' e göre sözleşmenin imzalanmasından sonra sözleşme bedeli olan 240.000 TL 'nin %40 'ı olan 96.000 TL peşinatı borçlu şirkete 03.10.2018 tarihinde gönderildiğini, borçlu şirketin de sözleşme konusu makineye ilişkin fatura düzenleyerek müvekkili şirkete gönderildiğini, sözleşme konusu makinenin teslim süresi sözleşmeye göre peşinatın ödendiği tarihten itibaren max. 150 gün olmasına rağmen borçlu şirket tarafından makine müvekkiline teslim edilmediğini, bu süreçte şirket yetkilisi ile defalarca görüşülmüş, her seferinde makineyi hazırladığını, yakın zamanda teslim edeceğini, sağlık vs. problemlerinin olduğu bu yüzden geciktiğini söyleyerek müvekkili şirketi oyaladıklarını, bunun üzerine 19.03.2019 tarihinde Karşıyaka... Noterliği... yevmiye nolu ihtarname ile sözleşme konusu makineyi belirtilen sürede teslim etmeleri, teslim edilmemesi halinde sözleşmeden dönüleceği ve peşinatın iki katı tutarının tarafımıza ödenmesi gerekeceği ihtar edildiğini, ancak davalı borçlu makineyi teslim etmediği gibi sözleşmede belirtilen bedeli de müvekkiline ödemediğini, bunun üzerine davalı tarafından müvekkiline düzenlenen faturanın iade edildiğini ve makinenin teslim edilmemesinden dolayı sözleşmenin 6.1 maddesinde belirtildiği üzere peşinatın iki katı tutarının müvekkiline ödenmesi için İzmir ... İcra Müdürlüğü ... E sayılı dosyası icra takibi açıldığını, takibe ilişkin ödeme emrinin davalı borçluya 14.01.2021 tarihinde tebliğ edildiğini, davalı borçlunun işbu takibe ilişkin olarak 19.01.2021 tarihinde borca, yetkiye ve fer ’ilerine itiraz etmiş olup takip İzmir...İcra Müdürlüğünce durdurulduğunu, duran takip üzerine ticari işlerde zorunlu hale gelen arabuluculuğa başvuru yapılmış, ancak müzakereler sonucu arabuluculuk görüşmesi anlaşmama olarak sonuçlandırıldığını, İİK. m. 67/1 hükmü gereği, İzmir...İcra Müdürlüğünün... E. Sayılı takibine karşı yapılan haksız itirazın iptaline ve takibin devamına, haksız ve kötü niyetli itirazı sonucu takibin durmasına sebebiyet veren davalı borçlunun İİK m.67/2 hükmü gereğince borçlu tarafından itiraz edilen 218.857,65 TL ‘nin %20’sinden az olmamak üzere icra inkâr tazminatına mahkûm edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. CEVAP: Davalı vekili, cevap dilekçesinde; yetkili ve görevli Adana Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesini talep ettiklerini, davacı yan, davalı müvekkili ile 21/09/2018 tarihli ... kontrat numaralı T-5160 hidrolik sistem jumbo kağıt bobin dilimleme makinesi imalatı hususunda sözleşme imzalandığını, bu sözleşmeye istinaden müvekkili davalıya 96.000,00-TL. gönderildiğini, ancak teslim süresi içerisinde makinenin teslim edilmemesi nedeniyle, davaya dayanak edilen sözleşmede alınan peşinatın iki katının ödeneceği kararlaştırıldığından, müvekkili davalıya ödenen 96.000,00-TL. peşinatın katı olan ek 96.000,00-TL. daha müvekkilinden talep edilerek toplamda ( İzmir ... İcra Müdürlüğünün ...esas sayılı dosyasında talep edilen 192.000,00-TL. asıl alacak ile 26.857,65-TL. olmak üzere) faizle birlikte toplamda 218.857,65-TL. alacak talep edildiğini, davacı yanın her ne kadar icra takibinde işlemiş 26.857,65-TL. yi de asıl alacağa eklemiş ve neticeten davasını 218.857,65-TL. asıl alacak üzerinden açmış ise de işlemiş veya işleyecek faizlerin asıl alacaktan sayılması veya dava değeri olarak görülmesi hukuken mümkün olmadığını, davacı firmanın dava dilekçesinden anlaşılan talebine göre davamızın asıl alacak miktarı 192.000,00-TL. olduğunu, müvekkili davalı firmanın davacı yana herhangi bir borcu bulunmadığını, aksine müvekkili davalının davacıdan alacağı bulunmadığını, davacı yanın sözleşmeye konu makineyi, sözleşmede belirtilen bedelinin tamamını ödememesine rağmen ayıpsız şekilde teslim alıp 1 yılı aşkın süre kullandığını, ancak ne zamanki müvekkili firma artık sözleşmenin bakiye bedelinin ödenmesi gerektiğini aksi halde davacı firma hakkında icrai takip yapılacağı konusunda davacıyı uyarınca davacı yan 1 yılı aşkın bir süre sonra makineyi almadığından bahisle haksız yere alacak talep etme yoluna gittiğini, davacı müvekkilinin ticari defter ve kayıtları incelendiğinde davacının iddialarının gerçek dışı olduğu ve haksız yere alacak talep ettiğinin anlaşılacağını, davacı yanın ayıpsız şekilde teslim alıp kullandığı makineyi hiç teslim almadığını iddia ederek haksız kazanç sağlama yoluna gittiğini, müvekkili davalı firmanın, davacı firmaya artık bakiye ödemenin yapılması gerektiğini aksi halde işleme başlanılacağını söyleyip davacının talep ettiği süre davacıya verilmeyince davacı yan da “bende makineyi almadım der, senden verdiğim parayı isterim” diyerek “neredeyse eskittiği makinelerle ilgili” müvekkil hakkında iş bu davayı ikame ettiğini, bu nedenle davacı yanın davasına itiraz ettiklerini ve davanın reddini talep talep etmiştir. DELİLLER: İzmir ... İcra Müdürlüğü ... sayılı dosyası aslı, İrsaliyeli Fatura suretleri delil olarak değerlendirilmiştir. Bilirkişiden alınan 17/03/2022 tarihli raporun sonuç kısmına göre; "...1) Davacı şirketin 2018,2019,2020 yıllarına ait Ticari defterlerinin noter açılış onaylarının ve kapanış onaylarının yaptırılmış olduğu, 6100 sayılı H.M.K 222. Maddesine göre delil vasfına sahip olup olmadığı hususunun Sayın Mahkemenizin takdirlerinde olduğu, 2) Davacının incelenen 2018,2019,2020 yılları yasal defterlerinde; davalının düzenlendiği 11.12.2018 tarihli 283,200,00 TL bedelli dava konusu makine faturasının kayıtlı olduğu, sonrasında 09.11.2020 tarihinde iade faturası düzenlendiği, davalının yasal defterlerinde kayıtlı olup olmadığı tarafımca bilinmediği, taraflarca imzalanmış dava konusu 21.09.2018 tarihli Sözleşmenin EK No1 1.maddesi gereği davacı yanca davalıya 96.000,00 TL peşinatın banka kanalı ile davalıya gönderildiği, davacının yasal defterlerinde davalıdan 96.000,00 TL alacaklı göründüğü, 3) Davacı, sözleşme gereği, davalı yanca makinenin hazır olduğunu yazılı olarak bildirmesi gerektiği halde bildirmediğini, bu sebeple de sözleşmede yazılı teslim ve kabul şartlarının gereğini yerine getiremediklerini ve makineyi teslim almadıklarını ifade etmektedirler. Davalı yan makineyi davacıya teslim ettiğini, davacının 1 yıldır makineyi kullandığını ifade etmiş olup, sözleşmede belirtilen teslim ve kabul şartlarının yazılı belgeler ile yerine getirildiğine dair ispatlayıcı bir belgeye dava dosyasında rastlanmadığı, I.Seçenek: Sayın Mahkemenizce davalının düzenleyip davacının yasal defterlerinde alış faturasını kaydetmesi ile makinenin davacıya teslim edildi sayılmasına karar verilmesi durumunda; davacının davalıdan alacaklı olduğunu ispatlayamayacağı, II:Seçenek: Sayın Mahkemenizce taraflarca imzalanmış sözleşme hükümleri çerçevesinde davalının davacıya makine teslim ettiğine dair yazılı belge sunması gerektiğine karar verilmesi ve davalı yanca da teslime ilişkin tevsik edici belge sunulamaması durumunda davacının ödediği ispatlanan 96.000,00 TL peşinat ile sözleşmenin 6.1 maddesinde yazılı olan “teslimat belirtilen sürede gerçekleşmez ise …… satıcı alıcıya aldığı peşinatın 2 katı olarak ödemeyi peşinen kabul ve taahhüt etmiştir.” hükmü gereği 96.000,00 TL yi talep edebileceğine karar verilmesi durumunda davacının davalıdan, 192.000,00 TL alacaklı olacağı, Karşıyaka ...Noterliğinin... nolu ihtarnamesinin davalıya 22.03.2019 tarihinde tebellüğ ettiği, 07.04.2019 tarihinde temerrüde düşüldüğü ancak davacının icra takibindeki talebi gereği 96.000,00 TL üzerinden 09.04.2019 ile 31.12.2019 arası 266 gün %19,50 faiz oranı ve 01.01.2020 ile icra takip tarihi olan 30.12.2020 arası 364 gün %15 faiz oranı uygulandığında işlemiş faiz tutarı 28.003,07 TL hesab edilmekte olup davacının talebi ile bağlılık ilkesi gereği 26.857,65 TL’nin kabul edilebilir olduğu kanaatlerimi Sayın Mahkemenizin nihai takdirlerine sunarım.." şeklinde rapor sunulduğu görülmüştür. Adana... ATM'nin... Talimat sayılı dosyasından alınan 23/12/2023 tarihli raporun sonuç kısmına göre; "...1) Taraflar arasındaki 21.09.2018 tarihli sözleşmeye konu “T-5160 Hidrolik Sistem Jumbo Kağıt Bobin Dilimleme Makinesi (1600 Mm) 1 Takım” ile ilgili olarak, davalı tarafından davacı adına 11.12.2018 tarihli fatura ve sevk irsaliyesi düzenlenmiştir. 2) Davacı tarafından, davalıya 03.10.2018 tarihinde 96.000,00-TL gönderilmiştir. 3) Davalı tarafından 2018 yılına ait defterler sunulmamış olup, bu nedenle söz konusu işlemlerin davalının 2018 yılına ait yasal defter kayıtlarına alınıp alınmadığı konusunda tespit yapılamamıştır. 4) Sunulan 2019 ve 2020 yılı yasal defterlere göre davalının davacıdan 187.200,00-TL alacağı bulunduğu görülmüştür. 5) Davacı tarafından davalı adına düzenlenmiş 09.11.2020 tarih ve ... seri numaralı toplam (KDV dahil) 283.200,00-TL tutarlı “iade” faturasına, davalının yasal defter kayıtlarına rastlanmamıştır. 6) Taraflar arasında düzenlenen sözleşmede yer alan cezai şartın net olmaması nedeniyle, iki ayrı hesaplama yapılmış olup, buna göre;- Cezai şart nedeniyle davalının ödemesi gereken tutarın 96.000,-TL olduğunun kabulü halinde, 07.04.2019 tarihinden takip tarihi olan 30.12.2020 tarihine kadar işleyecek faiz 24.783,12-TL dir.- Cezai şart nedeniyle davalının ödemesi gereken tutarın 192.000,-TL olduğunun kabulü halinde, 07.04.2019 tarihinden takip tarihi olan 30.12.2020 tarihine kadar işleyecek faiz 49.566,25 -TL dir..." şeklinde rapor sunulduğu görülmüştür. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE; 1-Dava İİK 67.Maddesi uyarınca açılmış itirazın iptali davasıdır. 2-Davacı vekili dava dilekçesinde, taraflar arasında davacı şirketin iş sahibi, davalının yüklenicisi olduğu makine imalat sözleşmesi imzalandığını, sözleşme kapsamında süresinde teslim edilmeme halinde cezai şart düzenlemesi yapıldığını, davacı şirketin sözleşme ile belirlenen 96.000,00-TL peşinatı davalı şirket hesabına göndermiş olduğu, davalı şirketin fatura düzenleyerek davacı şirkete göndermiş olduğunu, davalı şirketin peşinat ödemesi yapılmasına rağmen sözleşme ile kararlaştırılan sürede makinenin teslimatını yapmadığını, davalıya gönderilen noter ihtarnamesine rağmen makinenin davacıya teslim edilmediğini, bunun üzerine davacının ödenen peşinat ve cezai şart bedeli hususunda görülmekte olan icra takibini başlattığını ileri sürerek itirazın iptalini ve %20 oranında inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir. 3-Davalı vekilince cevap dilekçesinde yetki itirazında bulunulmuş, esasa yönelik olarak davalının davacıya borcunun bulunmadığını, aksine davacının davalı şirkete borçlu olduğunu, davacının dava konusu makineyi ayıpsız bir şekilde teslim alıp 1 yılı aşan sürede kullandığını, davalı yüklenici tarafından davacıdan olan bakiye alacağı talep edilmiş olması nedeniyle görülmekte olan takibin başlatıldığını savunmuş, davanın reddi ile %20 oranında tazminata hükmedilmesini talep etmiştir. 4-Davalının yetki itirazının incelenmesinde, taraflar arasında imzalanan sözleşmede yetki şartı yer aldığı ve İzmir Mahkeme ve İcra Dairelerinin yetkili kılındığı görüldüğünden yetki itirazının redidine karar verilmiştir. 5-Taraflar arasındaki uyuşmazlık davalının yüklenicisi olduğu makine imalat sözleşmesi uyarınca edimini yerine getirip getirmediği, davacının ödemiş olduğu peşinatın ve sözleşmenin 6.1. Maddesi uyarınca öngörülen cezai şartın davacıya ödenmesinin gerekip gerekmediği noktalarında toplanmaktadır. 6-Uyuşmazlık konusu eser sözleşmesinden kaynaklanmaktadır. Eser sözleşmesinde işin yapılıp teslim edildiğini ve iş bedeline hak kazanıldığını kanıtlama yükü yükleniciye, iş bedelinin ödendiğini ispat külfeti ise iş sahibine düşer. Bir mal veya hizmetin yüklenici tarafından iş sahibine teslim edildiği noktasında ispat imzalı fatura veya sevk irsaliyesi ile sağlayabileceği gibi mal veya hizmetin borçluya verildiğini ispat eden diğer yazılı, görsel delillerle ispat edebilebilir. Yine kendi ticari defterlerinde lehine olan kayıtların davalı ticari defterleri ile doğrulanması veya davalının ticari defterlerini ibraz etmemiş olması halinde de alacağın varlığı ispat olunabilir. Zira Yargıtay'ın artık istikrar kazanmış uygulamasına göre bir tacirin ticari defterlerine bir faturayı kaydetmiş olması, fatura içeriği mal veya hizmetin kendisine sağlandığının ispatı olarak kabul edilmektedir.Somut uyuşmazlıkta taraflarca sunulan bilgi ve belgelerde dava konusu makinenin davacı şirkete teslim edildiğine dair yazılı bir delil sunulmadığı görülmüştür. Taraflarca ticari defter ve kayıtlara dayanılmış olup, davacı şirkete ve davalı şirkete ait ticari defterlerin incelenmesinde, davalı yüklenici tarafça makineyle ilgili düzenlenen 11/12/2018 tarihli KDV dahil 283.200,00-TL bedelli faturanın davacı şirketin ticari defterlerine kayıtlı olduğu görülmüştür. Bir tacirin ticari defterlerine bir faturayı kaydetmiş olması, fatura içeriği mal veya hizmetin kendisine verilmiş olduğu hususunda karine olarak kabul edilmektedir. Davalı yüklenicinin içeriğinde sözleşme konusu makine detaylarının gösterildiği faturası davacı tarafından ticari defterlerine işlenmiş olmakla fatura içeriği makinenin davacıya teslim edilmiş olduğu ispat edilmiştir. Her ne kadar davalı tarafın 2018 yılı ticari defterleri incelemeye sunulmamış ise de davalının kendi ticari defterini sunmamış olması davacı defterlerinde lehine elde edilen sonuçtan faydalanmasının önüne geçmemektedir. Açıklanan nedenlerle davalı şirketin dava konusu makineyi davacı şirkete teslim ettiğini ve iş bedeline hak kazandığını ispat ettiği kabul edilmiştir. Davacı tarafça makine bedeli hususunda ödenen peşinat ve cezai şartla ilgili olarak 09/11/2020 tarihli 283.200,00-TL bedelli iade faturası düzenlenmiş olup, fatura davacı ticari defterlerinde kayıtlı olmakla birlikte davalı ticari defterlerinde kayıtlı değildir. Davalı şirketin yalnızca 2019 ve 2020 yılı ticari defterleri incelemeye sunulmuş olup, iade faturasının 2020 tarihli olduğu dikkate alındığında 2018 yılı ticari defterinin sunulmaması sonuca etkili görülmemiş ve davacının iade faturasında gösterilen miktarda alacaklı olduğunu ispat edemediği değerlendirilmiştir. 5-Yukarıda açılandığı üzere davalı tarafça makineyle ilgili olarak düzenlenen fatura davacı ticari defterlerinde kayıtlıdır. Davacı tarafça faturanın davalının güven veren davranışları nedeniyle davacı ticari defterlerine kaydedildiği ileri sürülmüş ise de davacının ticaret şirketi olduğu, basiretli bir tacir gibi hareket etme yükümlülüğü altında olduğu, yargısal içtihatlar ve ticari teamüllere göre faturanın ticari defterlere kaydedilmesinin o fatura içeriğinin alındığını kabul anlamına geldiğinin bilinmesi ve henüz içeriği teslim alınmamış ise o faturanın ticari defterlere işlenmemesi gerektiği dikkate alındığında davacının kendi aleyhinde delil olan ticari defterlerine sözleşme konusu makinenin teslim edildiği karine olarak kabul edildiğinden ve aksinin de dosya kapsamına göre ispat edilmemiş olduğu gözetilerek davanın reddine karar verilmiştir. 6-Davalı tarafça tazminat talebinde bulunulmuş ise de kötü niyet tazminatı koşullarının oluştuğu hususunda ispat külfeti davalı üzerindedir. Dosya kapsamındaki delillere göre davacının kötü niyetli hareket ettiğine dair delil bulunmadığı, malın teslim edilip edilmediği hususunun yargılamayı gerektirir nitelikte olduğu gözetilerek tazminatının reddine karar verilmiştir. HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davanın REDDİNE, 2-Kötü niyet ispat edilemediğinden kötü niyet tazminatı talebinin reddine, 3-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 179,90-TL harçtan peşin olarak alınan 2.643,26-TL harcın mahsubu ile fazla yatırılan 2.463,36‬-TL'nin karar kesinleştiğinde ve istek halinde davacıya iadesine, 4-Karar tarihinde yürürlükte bulanan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca davalı yararına takdir edilen 33.640,07-TL vekalet ücretinin davacıdan alınıp davalıya verilmesine, 5-Davacı tarafından sarf edilen yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına, 6-Artan gider avansının karar kesinleştiğinde ve resen ilgili taraflara iadesine, 7-Dava şartı arabuluculuk kapsamında hazine tarafından karşılandığı anlaşılan 1.320,00-TL arabuluculuk ücretinin davacıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydına, bu hususta harç tahsil müzekkeresi yazılmasına, Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, diğer tarafların yokluğunda gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize bir dilekçe verilmesi veya tutanağa geçirilmek kaydıyla mahkememiz zabıt katibine beyanda bulunmak ve bu beyanın mahkememiz Hakimi tarafından onaylanması sureti ile istinaf kanun yoluna gidilebileceği, yasal süre içinde istinaf kanun yoluna başvurulmadığı takdirde kararımızın kesinleşeceği, yasal sürede istinaf kanun yoluna gidilmesi halinde dosyanın ilgili İzmir Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesi'ne istinaf konusunda karar verilmek üzere gönderileceği açıklanmak sureti ile açık yargılama sonunda verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 27/04/2023 Katip ... e-imzalıdır Hakim ... e-imzalıdır