İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/747 E. 2025/6 K.

T.C. İZMİR 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2023/747 KARAR NO : 2025/6 DAVA : İtirazın İptali (Kira Sözleşmesinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 20/09/2023 KARAR TARİHİ : 07/01/2025 Davacı tarafından davalı aleyhine açılan İtirazın İptali (Kira Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda, tüm dosya incelendi. İDDİA VE TALEP: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile davalı arasında bir ticari ilişki bulunduğu, taraflar arasında 26.07.2020 tarihinde... Operatörlük Sözleşmesi adı altında sözleşme imzalandığı, sözleşme davalı tarafça ötelenip 04.09.2020 tarihinde tekrardan imzalandığı, sözleşmenin 2.sayfasının 4.3.maddesi kapsamında "40 adet 350 W alt segment B1" model scooter teslim edileceğinin belirtildiği, ilgili scooterların teslim edilmesi anında yapılan kontrol ve akabinde gerçekleşen kontroller ile scooterların davalı şirketçe taahhüt edilen nitelik ve teknik özelliklere sahip olmadığının görüldüğü, 23.10.2020 tarihinde Gebze Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... D.İş sayılı dosyasında scooterların keşfe konu teşkil edildiği, yapılan keşifte elektrikli scooterların motorlarının 250 W olduğunun sabitlendiği, sözleşmede belirlenen diğer unsurunda sözleşme tarihinden itibaren... sorumlu yerel yönetimlerden gerekli izinleri almakla yükümlü olduğuna ilişkin hüküm olduğu, ancak sözleşme tarihinden itibaren davalı şirketin üzerine düşen yükümlülüğü yerine getirmediği, yerel yönetimlerden izin alamadığı, müvekkilinin de faaliyete başlayamadığı, sözleşmenin 6.11.maddesinde belirtilen bu hüküm gereğince...nin kira ve teminat bedellerini iade etme yükümlülüğünün bulunduğu, davalı şirketin sözleşme kurallarını ihlal ettiği, bunun üzerine PTT kanalı ile 21.10.2020 tarihinde ve 26.10.2020 tarihinde e-posta kanalıyla sözleşmeden dönüldüğüne ilişkin ihtarname gönderildiği, ayrıca 26.10.2020 tarihinde Kocaeli ...Noterliği kanalıyla da... nolu ihtarname gönderildiği, ihtarnamede kiralanan scooterlardaki hatanın müvekkili şirketin beklediği faydaları ortadan kaldırdığı ve 6098 ile 6102 Sayılı Kanuna göre scooterların ayıplı mal olduğunun belirtildiği, ilgili kanunlar kapsamında sözleşmeden dönme hakkının kullandıklarını bildirdikleri, ihtarnameler ile davalı borçluya bedel iadesi ile menfi ve müspet zararların iadesi için 7 günlük müddet verildiği, ancak geçen süreçte davalı şirketçe herhangi bir girişim gösterilmediği, müvekkili şirketin sözleşme hükümleri gereğince davalı borçludan 187.909,92 TL alacaklı konumda olduğu, bunun üzerine davalı borçlu hakkında İzmir ...İcra Müdürlüğü'nün... Esas sayılı icra takip dosyasıyla icra takibi başlatıldığı, davalı borçlunun takibe haksız ve kötüniyetli itirazı nedeniyle takibin durduğundan bahisle davalının itirazının iptaline, takibin devamına, %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. CEVAP VE SAVUNMA: Dava dilekçesi ile duruşma gün ve saatinin davalıya usulüne uygun olarak tebliğ edildiği, davalının duruşmalara katılmadığı ve davaya cevap vermediği görülmüştür. DAVA: Dava, taraflar arasındaki 04.09.2020 tarihli kira sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsili amacıyla girişilen icra takibine vaki itirazın iptali isteğine ilişkindir. DELİLLER: -İzmir ...İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasının sureti, -Kocaeli...oterliği'nden getirtilen... yevmiye nolu ihtarnamenin tebliğ şerhi sureti, -Gebze Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... D.İş sayılı dosyasının sureti, -Talimat yoluyla dinlenen davacı tanıkları...'ın alınan beyanları, -Urla Vergi Dairesi'nden getirtilen davalıya ait 2021, 2022 ve 2023 yılı Ba kayıtları, -İlyasbey Vergi Dairesi'nden getirtilen davacıya ait 2020, 2021, 2022 ve 2023 yılı Bs kayıtları, -Bilirkişi ... tarafından düzenlenen 18.12.2024 tarihli bilirkişi raporu, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: 01.07.2012 tarihinde yürürlüğe giren 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun (TTK) 6335 sayılı Kanun ile değişik 4. maddesinde ticari davalar tanımlanmıştır. Buna göre, her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ile maddenin devamı fıkralarında belirtilen davalar ticari dava olarak nitelendirilmiştir. Yine aynı Kanunu'un 5/3. maddesinde “Asliye ticaret mahkemesi ile asliye hukuk mahkemesi ve diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişki görev ilişkisi olup, bu durumda göreve ilişkin usul hükümleri uygulanır” hükmüne yer verilmiştir. Anılan yasal düzenlemeler karşısında, Asliye Ticaret Mahkemelerinin özel mahkeme niteliğinde bulunduğu, bu niteliği gereği görev alanının 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu hükümlerine göre belirleneceği ve genel mahkemeler ile arasındaki ilişkinin önceki kanunun aksine görev ilişkisi olduğu açıktır. Asliye Ticaret Mahkemelerinin çekişmeli yargıdaki görev alanının TTK’de ve diğer özel kanunlarda ticari dava olduğu belirtilen davalarla sınırlı olduğu kuşkusuzdur. Öte yandan, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 6335 sayılı Kanun ile değişik 4. maddesinde ticari davaların; mutlak ticari davalar ve nispi ticari davalar olarak iki gruba ayrıldığı anlaşılmaktadır. Mutlak ticari davalar, tarafların sıfatına veya bir ticari işletme ile ilgili olup olmamasına bakılmaksızın kanun gereği ticari sayılan davalar olup TTK’nin 4/1. maddesinin b, c, d, e, f fıkralarında ve özel kanunlarda düzenlenmiştir. Nispi ticari davalar ise, tarafların tacir sıfatına haiz olduğu ve her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili uyuşmazlıklardan doğan davalardır. Bir başka ifade ile bu davalar ya bir ticari işletmeyi ilgilendirmeli ya da iki taraf için de ticari sayılan hususlardan doğmaları halinde ticari dava olarak nitelendirilebilirler. Gerek mutlak ve gerekse nispi ticari davaların Asliye Ticaret Mahkemelerinde görüleceği açıktır. HMK'nun 4/a maddesi hükmüne göre,"kiralanan taşınmazların 9.6.1932 tarihli ve 2004 sayılı İcra iflas Kanununa göre ilamsız icra yoluyla tahliyesine ilişkin hükümler ayrık olmak üzere, kira ilişkisinden doğan alacak davaları da dahil olmak üzere tüm uyuşmazlıkları konu alan davalar ile bu davalara karşı açılan davalara" bakmaya görevli mahkemenin sulh hukuk mahkemeleri olduğu belirtilmiştir. HMK'da yapılan bu yasal düzenleme ile icra hukukundan kaynaklanan tahliye davaları hariç olmak üzere kira ilişkisinden kaynaklanan tüm uyuşmazlıkları konu alan davalar, tarafların sıfatlarına ve miktara bakılmaksızın sulh hukuk mahkemelerinde bakılacağı belirtilmiştir. Yukarıda yapılan açıklamalar ve tüm dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğinde; Davacının kiralama bedeli, müspet zarar ve masraf alacağının tahsili amacıyla davalı aleyhine icra takibine giriştiği, davalının takibe itirazı üzerine davacının iş bu davayı ikame ettiği, taraflar arasındaki uyuşmazlığın 04.09.2020 tarihli ... Operatörlük Sözleşmesi'nden kaynaklandığı, bu sözleşmenin 4.maddesine göre taraflar arasında 50 adet Beany marka elektrikli scooterın kullanım ve işletme hakkının 1 yıllığına davacıya devredildiği, davacının bunun karşılığında davalıya bedel ödemeyi taahhüt ettiği, teslim edilen scooterların ayıplı olduğu, sözleşmeye aykırı hareket edildiğinden bahisle davacının dava konusu takibi başlattığı, her ne kadar söz konusu sözleşmenin 3.maddesinde sözleşmenin bayilik sözleşmesi olduğu belirtilmiş ise de, diğer sözleşme hükümlerinin birlikte yorumlanması neticesinde taraflar arasında elektrikli scooterların bedel karşılığında davacı tarafından kullanılmasının ve sözleşme süresi sonunda davalıya teslim edilmesinin kararlaştırıldığı dikkate alındığında sözleşmenin kira sözleşmesi olarak değerlendirilmesi gerektiği, bu kabulün tarafların dava ve savunmaları ile takip talebine de uygun olduğu, bu durumda somut uyuşmazlığın HMK'nun 4/a maddesi gereği Sulh Hukuk Mahkemesi tarafından çözümlenmesi gerektiği, 6100 sayılı HMK'nın 114/1-c maddesi uyarınca görev hususunun dava şartı olduğu, mahkemece yargılamanın her aşamasında re'sen gözetilmesi gerektiği anlaşılmakla mahkememizin görevsizliğine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir. HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-Davacının dava dilekçesinin 6100 sayılı HMK'nun 114/1-c ve 115/2. maddeleri uyarınca dava şartı yokluğundan USULDEN REDDİNE, Görevli mahkemenin İzmir Nöbetçi Sulh Hukuk Mahkemesi olması nedeniyle mahkememizin GÖREVSİZLİĞİNE, 2-6100 sayılı HMK'nın 331/2. maddesi uyarınca dosyanın görevli İzmir Nöbetçi Sulh Hukuk Mahkemesine gönderilmesi halinde, yargılama harç ve giderlerinin görevli mahkemece değerlendirilmesine; aksi durumda resen dosyanın ele alınarak yargılama giderleri hususunda bir karar verilmesine, 3-6100 sayılı HMK'nın 20. maddesi uyarınca görevsizlik kararına karşı taraflarca kanun yoluna başvurulmaması durumunda kararın kesinleştiği tarihten; kanun yoluna başvurulmuş ise bu başvurunun reddi kararının tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde talep halinde dosyanın görevli ve yetkili İZMİR NÖBETÇİ SULH HUKUK MAHKEMESİ'NE GÖNDERİLMESİNE, tarafların belirtilen süre içerisinde mahkememize başvurmaması durumunda DAVANIN AÇILMAMIŞ SAYILMASINA karar verileceğinin taraflara ihtarına (İHTARAT YAPILDI), Dair, karar HMK 341vd maddeleri gereğince tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde Mahkememize veya aynı nitelikteki başka yer Mahkemesine verilecek dilekçe ile İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 6 ve 23. Hukuk Daireleri nezdinde istinaf yolu açık olmak tarafların yüzlerine karşı açıkça okunup usulen anlatıldı. 07/01/2025 Katip ... e-imza Hakim ... e-imza