İlk Derece Mahkemesi · İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesi
İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesi 2019/539 E. 2020/129 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Daire
- İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesi
- Esas No
- 2019/539
- Karar No
- 2020/129
- Karar Tarihi
T.C. İZMİR 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2019/539 Esas KARAR NO : 2020/129 DAVA : Alacak (Taşınmaz Kira Sözleşmesinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 26/08/2009 KARAR TARİHİ : 20/02/2020 Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Taşınmaz Kira Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı...Liman İşletmeleri AŞ vekili mahkememize verdiği 26/08/2009 tarihli dava dilekçesinde; Müvekkili şirket ile davalı Tasfiye Halinde ... Ltd Şti ile arasında Kuşadası Yolcu Limanı içerisinde yer alan ... Alışveriş Merkezi’ndeki ... nolu bölümlerin kiralanmasına ilişkin 24.03.2008 tarihli beş yıl süreli kira sözleşmesi imzalandığını, bu sözleşmenin 27. maddesi uyarınca diğer davalı... Ltd Şti’nin elektrik-su bedelleri, ortak alan giderleri, depozito vs konularında kiracı Tasfiye Halinde ... Ltd Şti’nin ödemediği borçları ödemek için 340.000 EURO’ya kadar kefil olduğunu, davalı kiracı Tasfiye Halinde ... Şti’nin Kuşadası... Noterliğinin 12.06.2009 tarihli...nolu ihtarnamesi ile kira sözleşmesini 30.06.2009 tarihi itibarı ile feshettiğini, mecurun anahtarlarını teslim ettiğini, ihtarname ile durumu müvekkili şirkete bildirdiğini, müvekkilinin haksız fesih nedeniyle açacağı davalardan doğan haklarının saklı kalmak kaydı ile Kuşadası ... Noterliği’nin 09.07.2009 tarihli ihtarnamesi ile anahtarları teslim aldığını davalıya bildirdiğini, davalının gönderdiği ihtarnamedeki dayanaklarının tümünün mesnetsiz olduğunu, sözleşmeye aykırı fesih yaptığını, kira sözleşmesi uyarınca mecurun aylık kirasının 30.05.2009 tarihine kadar 22.500 EURO+KDV (= 26.550 EURO) ve 01.06.2009 tarihinden itibaren ise; 23.175 EURO+KDV (= 27.346,50 EURO) olduğunu, taraflar arasında 09.10.2008 tarihli kira bedeli indirim protokolü yapıldığını, 31.03.2013 tarihine kadar... tarafından feshedilmemesi ve mecurun anılan tarihe kadar tahliye edilmemesi şartıyla 01.06.2008-31.05.2009 tarihleri arasında aylık kira bedelinin 12.500 EURO+KDV, 01.06.2009-31.05.2010 tarihleri arasında ise; aylık kira bedelinin 15.100 EURO+KDV’ye indirilmesi konusunda anlaştıklarını, bu protokolün 2. maddesinde kira sözleşmesinin 31.03.2013 tarihinden önce ...arafından kira sözleşmesinin 20 ve 31. maddelerine veya başka herhangi bir haklı sebebe dayanmaksızın ... tarafından veya herhangi bir haklı sebebe dayanarak ... tarafından feshedilmesi halinde geçerli indirim sözleşmesinin kendiliğinden sona ereceğinin kararlaştırıldığını, bu halde 01.07.2008 tarihinden itibaren kira sözleşmesinin fesih tarihine kadar kira bedeli ile indirimli kira bedeli arasındaki farkların nakden ve defaten...’a ödeneceği” düzenlemesinin yer aldığını, kira sözleşmesinin davalı kiracı tarafından haklı bir sebep olmaksızın 31.01.2013 tarihinden önce feshedilmekle 09.10.2008 tarihli kira bedeli indirim protokolünün geçerliliğini yitirdiğini, 01.07.2008-30.06.2009 tarihleri arasındaki kira bedeli indirim farkının 139.446,80 EURO tutarının kiracı şirket tarafından müvekkiline ödenmesinin gerektiğini, İİK m. 270 ve devamı maddelerine göre; borçlu şirketin menkul malları üzerinde Kuşadası ... İcra Müdürlüğü’nün... E. sayılı dosyasıyla hapis hakkını kullandığını, davalı şirkete ait mecurda bulunan menkul malların defterlerini tutturduğunu, 15.000 EURO’nun tahsili istemiyle rehnin paraya çevrilmesi yoluyla takip yapıldığını, bu miktarın mahsubuyla geri kalan alacağının 124.446,80 EURO olacağını, davalının haklı olmayan sebeple fesih nedeniyle davalı-kiracının kira sözleşmesi 31. madde uyarınca; üç aylık KDV dahil kira bedeli karşılığı 82.039,50 EURO cezai şart alacağının olduğunu, yine davalının BK m. 264 uyarınca; müvekkili şirkete 159.300,00 -EURO ’dan az olmamak kaydıyla tazminat ödemesi gerektiğini, davalının bu haksız feshi nedeniyle sözleşmenin bitimine kadarki süreye ait tüm kira bedellerini talep etme yetkisinin olmadığını, ancak; sözleşmenin feshinden kira sözleşmesinin bitimine kadarki süreye ait mecurun üçüncü bir kişiye daha az kira bedeliyle kiralanması halinde ise kira sözleşmesinin sonuna kadar olan kira bedeli farklarını talep ve dava etme hakkına sahip olduklarını, bu nedenle şimdilik 159.300,00 -EURO’nun tahsilini talep ettiklerini belirtmiş kira sözleşmesinin davalılar tarafından sözleşmenin bitiminden önce haksız ve hukuka aykırı feshi nedeniyle 124.446,80 EURO kira bedeli indirim alacağı, BK m. 264 gereğince; altı aylık kira bedeli tutarı 159.300,00-EURO tazminat ve 82.039,50 EURO kira sözleşmesinin 31. maddesi uyarınca cezai şart olmak üzere toplam 365.786,30 EURO alacaklarından banka teminat mektubu ile tahsil edilen 45.000,00 EURO tahsil edildikten sonra bakiye kalan 320.786,30 EURO’nun mecurun tahliye günü olan 07.07.2009 tarihinden itibaren 3095 sayılı kanun m. 4/a uyarınca EURO ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranıyla birlikte işleyecek faiziyle birlikte BK m. 83 uyarınca fiili ödeme günündeki Türk Lirası karşılığının davalılarından müteselsilen tahsilini talep etmiştir. Davalılardan Tasfiye Halinde... Ltd Şti vekili mahkememize verdiği 28.10.2009 tarihli cevap dilekçesinde; kira sözleşmesinin müvekkili şirket tarafından haklı nedenlere dayanarak feshedildiğini, müvekkili şirketin kuruluşunu tamamlayarak kiralanana taşındıktan sonra kiralanan yerin emsallerine oranla çok fahiş bir bedelle kiralanmış olduğunu öğrendiklerini, bu bedelle ticaret yapamayacağının anlaşılması üzerine kira bedellerinde indirim konusunda davacı ile anlaştıklarını, davacının İİK m. 270’e göre; Kuşadası ... İcra Müdürlüğü’nün ... E. sayılı dosyasıyla müvekkili şirketin satışa arz ettiği malların satış olanaklarını kısıtladığını ve hapis hakkını kullandığını, müvekkilinin yüklü tutarda ödeme yaparak kira bedeli indirim protokolünü imzalamak zorunda kaldığını, kiralanan yerin kış ve sonbahar aylarında hiçbir müşterisinin olmadığını, 2009 yılı yaz sezonunda yapılacak satışlar için hazırlık yaparken müvekkili şirketin tasfiye sürecine girdiğini, davacının müvekkilinin çalışmasını engellediğini, BK m. 249 hükmüne aykırı faaliyetlerde bulunduğunu, turistlerin alışveriş merkezine uğramaksızın gezdirilmelerini sağladığını, müvekkilini zarara uğrattığını, alışveriş merkezine gelmeyen turistler nedeniyle satış yapılamadığını, BK m. 117/1 gereğince kendi kusuruyla müvekkilini müşterisiz ve faaliyetsiz bıraktığını, ayrıca kira sözleşmesi m. 15/5 gereğince kiralanın dışına masa, sandalye vs emtia koymaması gerekirken koyması nedeniyle turistlerin alışveriş merkezine girmediklerini, mücevherat ve diğer değerli madenleri satamadığını, kira sözleşmesinin 16. maddesine göre; davacının kiraya verilen yerin çevresini mevzuata uygun olarak koruması gerekirken; aksine hareket ettiğini, alışveriş merkezi dışında pazaryeri oluşturduğunu, bu nedenle; müvekkili açısından çekilmez bir durum olan bu sözleşmenin 12.06.2009 tarihinde feshedildiğini, davacının İİK m. 270’e dayanarak şirket adresinde bulunan hapis hakkını kullandığını, müvekkilinin haklı fesih yaptığını, bu nedenle; karşı tarafın tazminat ve cezai şart isteyemeyeceğini belirtmiş davanın reddini karşı dava yönünden de 20.000,00 .-TL tazminatın tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. Davalı... Ltd Şti vekili mahkememize verdiği 23/03/2011 tarihli cevap dilekçesinde; müvekkilinin ticaretini Türkiye'de yapmak istediğini, uygun yer arayışına girdiğini, bunun üzerine turist gemilerinin yanaştığı Kuşadası Limanı içerisinde bulunan ... Alışveriş Merkezi İşleticisi olan davacı yetkilileri ile görüştüğünü ve yapılacak ticaret için uygun yer olduğu hususunda ikna edildiğini, ancak davacının basiretsiz yönetimi nedeniyle başlangıçta öngörülen ticaretin bu şartlar altında yapılamayacağının anlaşıldığını, diğer davalı müvekkilinin iflas durumuna gelmesinin de açıkça ortaya çıktığını, mevcut zararın daha fazla artmaması için diğer davalı tarafından kira sözleşmesinin haklı nedenle feshedildiğini, müvekkilinin kira sözleşmesini müşterek borçlu müteselsil kefil sıfatıyla imzaladığını, ancak davacı tarafça yapılan icra takipleri ve davadan önce herhangi bir bildirim ile haberdar edilmediğini, temerrüte düşürülmediğini, temerrüte düşürülmeden hakkında dava açılan müvekkili bakımından başkaca araştırma yapılmaksızın davanın reddinin gerektiğini, müvekkilinin sözleşmenin kurulması aşamasında yapmış olduğu görüşmelerde esaslı hususlar bakımından yanıltıldığını, müvekkilinin kira bedeli rayici dışında da akdin esaslı unsurları bakımından açıkça hataya düşürüldüğünü, alışveriş merkezi yönetimince yapılan kiracıları zor durumda bırakan ancak davacı yanın rant elde etmesini sağlayan haksız uygulamaların açıkça kira sözleşmelerindeki hakkın kötüye kullanılması olduğunu, haksız uygulamalar dolayısıyla müvekkilinin zarara uğradığını, müvekkilinin uluslararası marka imajının zedelendiğini belirtmiş, davanın reddine, karşı davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir. Mahkememizce asıl dava dosyasının kısmen kabulüne, karşı dava dosyasının reddine dair verilen karar Yargıtay ... HD Başkanlığının... Karar sayılı ilamı ile " Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre; davacı-karşı davalı tarafın tüm, davalılar-karşı davacı tarafın sair temyiz itirazlarının reddi gerekir. 2-Davalıların BK 264. maddesine göre hesaplanan tazminata yönelik temyiz itirazlarına gelince; Taraflar arasında imzalanan 24.03.2008 tarihli kira sözleşmesi hususunda uyuşmazlık bulunmamaktadır. Sözleşmenin 31. maddesinde kiracının sözleşmeyi haklı bir sebeb olmaksızın feshetmesi halinde kiralayanın her türlü zarar, ziyan, tazminat hakları saklı kalmak kaydıyla ve bunlara ek olarak kiracının kiralayana 3 aylık kira bedelini cezai şart olarak ödeyeceği kararlaştırılmıştır. Şirket olan taraflar arasında özgür irade ile kararlaştırılmış bu şart geçerlidir ve tarafları bağlar. Dava tarihine göre uygulanması gereken 818 Sayılı BK.nun 98/2. maddesi delaletiyle 44.maddesine göre, kural olarak, kiracı kiralananı haklı ve kabul edilebilir bir sebep olmaksızın akit süresi içinde tek taraflı olarak feshetmesi halinde sürenin sonuna kadar geçecek süre için kira parasını kiralayana ödemekle yükümlüdür. Ancak kiralayan da bu süre içerisinde her halükarda kira parasının ödeneceği gerekçesiyle kiralananı kiraya vermekten kaçınmamalı, aynı koşullarla kiralananın kiraya verilebilmesi için beklenen çabayı göstermeli, böylece kiracı borçlunun zararının artmamasına neden olmalıdır. Hal böyle olunca, kira sözleşmesinin 31. maddesinde erken tahliye halinde 3 aylık kira bedelinin cezai şart olarak ödeneceği kabul edildiğine göre, kiracının tazminat sorumluluğu kararlaştırılan 3 aylık makul süre kadardır. Bu nedenle Mahkemece, erken fesih nedeniyle 3 aylık kira bedeline hükmedildiği halde, erken fesih tazminatı niteliğindeki BK 264. maddesine göre ayrıca 6 aylık kira bedeline hükmedilmesi doğru olmadığından hükmün bozulması gerekmiştir." gerekçesi ile bozularak gelmiş, usul ve yasaya uygun bulunan bozma ilamına uyularak yargılamaya devam olunmuştur. Kuşadası... İcra Müdürlüğü’nün... E sayılı dosyasının incelemesinde alacaklının ... İşletmeleri A.Ş. borçlunun Tasfiye Halinde ...nternational Mücevher ve Aksesuar İth İhr. Ltd Şti, takibin menkul rehninin paraya çevrilmesi yoluyla takip olduğu ödeme emrinin borçluya 16.07.2009 tarihinde tebliğ edildiği ,borçlunun 22.07.2009 tarihli dilekçesiyle borca itiraz ettiği itiraz üzerine takibin durdurulmasına karar verildiği belirlenmiştir. Kuşadası İcra Mahkemesinin...Karar sayılı dosyasının incelemesinde davacının ... İşletmeleri A.Ş. Davalının Tasfiye Halinde ... Mücevher ve Aksesuar İth İhr. Ltd Şti davanın itirazın kaldırılması davası olduğu mahkemece 20.07.2010 tarihinde davanın kabulü ile davalının Kuşadası... İcra Müdürlüğü’nün ... E sayılı dosyasına yaptığı itirazın kaldırılmasına takibin takip tarihi olan 24.06.2009 tarihi itibarıyla 15.000 Euro asıl alacak üzerinden devamına karar verildiği belirlenmiştir. Kuşadası... İcra Müdürlüğünün... Esas sayılı dosyasının incelemesinde; alacaklının...İşletmeleri AŞ, borçlunun ... Mücevher ve Aksesuar İth İhr. Ltd Şti, borç miktarının 217.099,35 Euro, takibin rehnin paraya çevrilmesi yolu ile takip olduğu belirlenmiştir. Aydın...İdare Mahkemesinin ... Karar sayılı dosyasının incelemesinde; davacının ... İşletmeleri A.Ş. , davalının Kuşadası Belediye Başkanlığı davanın Aydın ili Kuşadası ilçesinde bulunan Kruvaziyer Limanının işletme hakkına sahip olan davacı şirketin işletme hakkına sahip olduğu alan için tanzim edilen 23.08.2006 gün ve... sayılı yapı ruhsatı ile 28.08.2006 gün ve... sayılı yapı kullanma izin belgesinin iptaline ilişkin 14.01.2010 gün ve... no lu davalı idare işleminin iptali davası olduğu 06.05.2011 tarihinde davanın reddine karar verildiği belirlenmiştir. Aydın...İdare Mahkemesinin...Karar sayılı dosyasının incelemesinde; davacının ... İşletmeleri A.Ş. , davalının ...Belediye Başkanlığı davanın Aydın ili ... ilçesi... Liman Caddesinde ve tapunun... parselinde kayıtlı taşınmazda bulunan Kruvaziyer Limanının işletme hakkına sahip olan davacı şirket hakkında davalı belediye tarafından tanzim edilen 17.06.2010 tarihli Yapı Tatil Zaptı ile buna ilişkin işlemin iptali davası olduğu 06.05.2011 tarihinde davanın reddine karar verildiği belirlenmiştir. Bozma ilamı öncesinde dava ve karşı dava yönünden alacak isteklerinin haklı olup olmadığı ve varsa alacak miktarının belirlenmesine yönelik olarak dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmış, alınan bilirkişi raporunda; davacının kira indirim farkları ve kira tazminatına istinaden davalıdan talep edebileceği toplam miktarın 205.385,00 Euro olacağı, bu miktardan 45.000,00 Euro'luk teminat mektubu bedelinin ve davacı tarafından davalı hakkında kullanılan hapis hakkına konu 15.000,00 Euro'nun mahsubu sonucunda davacının davalıdan talep edebileceği toplam bakiye miktarın 145.385,00 Euro olacağı, cezai şart alacağının olmayacağı, davalı karşı davacının davacı karşı davalıdan oluştuğunu beyan ettiği zararına istinaden davacıdan alacağının olmayacağı, 45.000,00 Euro'luk teminat bedelinin davacıya olan borcuna mahsup edildiğinden bu konuda da davacıdan alacağının olmayacağı kanaatine varıldığı ayrıntılı ve gerekçe olarak belirtilmiştir. Taraf vekillerince rapora itiraz edildiğinden itirazlar doğrultusunda bilirkişiden ek rapor istenilmiş, alınan ek bilirkişi raporunda; davacının kira indirim farkları ve kira tazminatına istinaden davalıdan talep edebileceği toplam miktarın 218.300,00 Euro olacağı, bu miktardan 45.000,00 Euro'luk teminat mektubu bedelinin ve davacı tarafından davalı hakkında kullanılan hapis hakkına konu 15.000,00 Euro'nun mahsubu sonucunda davacının davalıdan talep edebileceği toplam bakiye miktarın 158.300,00 Euro olacağı, cezai şart alacağının olmayacağı, davalı karşı davacının davacı karşı davalıdan oluştuğunu beyan ettiği zararına istinaden davacıdan alacağının olmayacağı, 45.000,00 Euro'luk teminat bedelinin davacıya olan borcuna mahsup edildiğinden bu konuda da davacıdan alacağının olmayacağı kanaatine varıldığı ayrıntılı ve gerekçe olarak belirtilmiştir. Toplanan tüm delillerin değerlendirilmesi sonucunda; davacı tarafça davacı şirket ile davalı Tasfiye Halinde ...Ltd Şti arasında Kuşadası Yolcu Limanı içerisinde yer alan... Alışveriş Merkezindeki... nolu bölümün kiralanmasına ilişkin 24/03/2008 tarihli 5 yıl süreli ticari nitelikli bir kira sözleşmesinin imza altına alındığı, sözleşmenin diğer davalı tarafından da müşterek borçlu müteselsil kefil olarak imza altına alındığı, söz konusu sözleşmenin davalı tarafça haksız ve hukuka aykırı olarak feshedildiğinden bahisle haksız fesih nedeniyle oluşan zararın giderilmesine yönelik olarak davalı hakkında mahkememize dava açıldığı, davalı tarafça da cevap dilekçesinde davacının kira sözleşmesine aykırı fiilleri dolayısıyla zarara uğrandığı gerekçesi ile bu zararın giderilmesine yönelik olarak karşı dava açıldığı, davacı... İşletmeleri AŞ ile davalı Tasfiye Halinde... Ltd Şti arasında Kuşadası Yolcu Limanı içerisinde yer alan ... Alışveriş Merkezindeki ... nolu bölümün kiralanmasına ilişkin 24/03/2008 tarihli 5 yıl süreli ticari nitelikli bir kira sözleşmesinin imza altına alındığı, sözleşmenin diğer davalı... Ltd Şti tarafından da elektrik-su bedelleri, ortak alan giderleri, depozito vs konularında kiracı Tasfiye Halinde ... Ltd Şti’nin ödemediği borçları ödemek için 340.000,00 EURO’ya kadar kefil sıfatıyla imzalandığı , sözleşme ile kira bedelinin 01.04.2008 - 31.03.2010 tarihleri arası dönem için KDV dahil 26.550,00 Euro , 01.04.2010-31.03.2012 tarihleri arası dönem için KDV dahil 27.346,00 Euro olarak belirlendiği , taraflar arasında tanzim edilen 09.10.2008 tarihli kira indirim protokolu ile tarafların kira sözleşmesini 31.03.2013 tarihine kadar kiralayan veya kiracı tarafından fesih edilmemesi ve mecurun tahliye edilmemesi şartıyla kira bedelinin 01.06.2008 - 31.05.2009 tarihleri arası dönem için KDV dahil 14.750,00 Euro , 01.06.2009-31.05.2010 tarihleri arası dönem için KDV dahil 17.700,00 Euro olarak belirlendiği ve kira sözleşmesinin kiralayan tarafından haklı bir nedenle feshedilmesi veya kiracı tarafından haklı nedene dayalı olmaksızın feshedilmesi halinde yapılan indirimlerin herhangi bir ihbar veya ihtara gerek kalmaksızın geçersiz hale geleceği ve 01.07.2008 tarihinden itibaren yapılan indirimlerin kiralayana ödeneceğinin düzenlendiği ,ana kira sözleşmesinde kiracının sözleşmeyi haklı bir sebeb olmaksızın feshetmesi halinde kiralayanın her türlü zarar ,ziyan , tazminat hakları saklı kalmak kaydıyla ve bunlara ek olarak kiracının kiralayana 3 aylık kira bedelini cezai şart olarak ödeyeceğinin belirtildiği ,Davalı Tasfiye Halinde... İnternational Ltd Şti tarafından davacıya gönderilen 12.06.2009 tarihli ihtarname ile şirketin tasfiye sürecine girdiği bu sebeble kira sözleşmesinin devamının hukuken mümkün olmadığı belirtilerek 30.06.2009 tarihi itibarıyla kira sözleşmesinin sona erdiğinin bildirildiği ,davacı tarafça kira sözleşmesinin haksız olarak feshedildiği gerekçesiyle kira parası farkı, sözleşmedeki cezai şart ve BK 264.maddesinde düzenlenen tazminatın tahsiline yönelik olarak dava açıldığı, davalı tarafça fesih ihtarnamesinde şirketin tasfiye sürecine girdiği bu sebeble kira sözleşmesinin devamının hukuken mümkün olmadığının belirtildiği ancak şirketin tasfiye sürecine girmesinin haklı fesih sebebi sayılamayacağı ,davalı tarafça cevap dilekçesinde kiralananın emsallerine göre çok fahiş bedelle kiralandığı ,davalıların sözleşmenin kurulması aşamasında yapılan görüşmeler sırasında esaslı hususlar bakımından yanıltıldığı , kira bedeli rayici dışında da akdin esaslı unsurları bakımından açıkça hataya düşürüldüğü iddialarında bulunulduğu ancak kira bedeli ve iş yerinin iş hacmi konularında davalının basiretli tacir olarak bu hususları kendisinin araştırması gerektiği söz konusu iddiaların haklı fesih sebebi sayılamayacağı ,davalı tarafça alışveriş merkezi yönetimince yapılan kiracıları zor durumda bırakan ancak davacı yanın rant elde etmesini sağlayan haksız uygulamaların açıkça kira sözleşmelerindeki hakkın kötüye kullanılması olduğu , haksız uygulamalar dolayısıyla davalının zarara uğradığı iddiasında bulunduğu ancak bu hususların varlığı ile ilgili davalı tarafça yapılmış bir tespit ve bu iddiaların doğruluğuna yönelik bir delil ibraz edilmediği gibi bu hususlarda fesihten önce davacıya yapılmış bir ihtar bulunduğunun da davalı tarafça iddia ve ispat edilemediği bu iddiaların da haklı fesih sebebi sayılamayacağı ,davalı tarafça ayrıca kiralananın imara aykırı ve hukuki ayıplı olduğu iddiasında bulunulduğu ancak davalının iddiasına dayanak Aydın ... İdare Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyalarının kira sözleşmesinin fesih tarihi olan 30.06.2009 tarihinden sonra açıldığı ve ayrıca söz konusu imara aykırılık iddiasının fesih öncesinde davalı tarafça ileri sürülmediği bu sebebler ile bu iddianın da haklı fesih sebebi sayılamayacağı tüm bu hususlar göz önüne alındığında kira sözleşmesinin davalı tarafça haksız olarak feshedilmiş olduğu, haksız fesih sebebiyle davacının 09.10.2008 tarihli kira indirim protokolünden kaynaklanan 138.650,00 Euro kira indirim farkı , sözleşmeden kaynaklanan 79.650,00 Euro 3 aylık kira bedeli oranında cezai şartı talep edebileceği, davacı tarafça ayrıca BK 264. Maddesi gereğince 6 aylık kira bedeli oranında tazminat talep edildiği ,sözleşmenin 31. maddesinde kiracının sözleşmeyi haklı bir sebeb olmaksızın feshetmesi halinde kiralayanın her türlü zarar, ziyan, tazminat hakları saklı kalmak kaydıyla ve bunlara ek olarak kiracının kiralayana 3 aylık kira bedelini cezai şart olarak ödeyeceğinin kararlaştırıldığı, şirket olan taraflar arasında özgür irade ile kararlaştırılmış bu şartın geçerli olduğu ve tarafları bağlayacağı ,dava tarihine göre uygulanması gereken 818 Sayılı BK.nun 98/2. maddesi delaletiyle 44.maddesine göre, kural olarak, kiracının kiralananı haklı ve kabul edilebilir bir sebep olmaksızın akit süresi içinde tek taraflı olarak feshetmesi halinde sürenin sonuna kadar geçecek süre için kira parasını kiralayana ödemekle yükümlü olduğu ancak kiralayanın da bu süre içerisinde her halükarda kira parasının ödeneceği gerekçesiyle kiralananı kiraya vermekten kaçınmaması, aynı koşullarla kiralananın kiraya verilebilmesi için beklenen çabayı göstermesi böylece kiracı borçlunun zararının artmasına neden olmaması gerektiği, hal böyle olunca kira sözleşmesinin 31. maddesinde erken tahliye halinde 3 aylık kira bedelinin cezai şart olarak ödeneceği kabul edildiğine göre, kiracının tazminat sorumluluğunun kararlaştırılan 3 aylık makul süre kadar olduğu, Mahkememizce erken fesih nedeniyle 3 aylık kira bedelinin hüküm altına alınması gerektiği belirlendiğinden erken fesih tazminatı niteliğindeki BK 264. maddesine göre ayrıca 6 aylık kira bedeline hükmedilemeyeceği , kabulü gereken iki kalem itibarıyla davacının talep edebileceği alacak miktarının 218.300,00 Euro tutarında olduğu ,bu bedelden 45.000,00 Euro teminat mektubu bedeli ile Kuşadası ... İcra Müdürlüğü’nün ... E sayılı dosyasında takip konusu edilen hapis hakkına konu 15.000,00 Euronun mahsubunun gerektiği yapılan mahsup işlemi sonucu davacının davalılardan talep edebileceği alacak miktarının 158.300,00 Euro tutarında olduğu asıl davanın bu miktar üzerinden kısmen kabulünün gerektiği söz konusu alacak için davalının dava tarihinden önce temerrüde düşürüldüğünün davacı tarafça ispat edilemediği ,karşı dava yönünden davalı karşı davacının davacı karşı davalıdan yapılan feshin haksız olduğu ve 45.000 Euro'luk teminat bedelinin de davacıya olan borcuna mahsup edildiği ve alacağının olmayacağı gerekçesiyle verilen 30/06/2016 tarihli red kararının bozma ilamı kapsamı dışında kaldığı ve kesinleştiği , karar kesinleşmiş olduğundan karşı dava ile ilgili Mahkememizce yeniden karar verilmesine yer olmadığı, incelenen tüm dosya kapsamı ile anlaşılmış, asıl davanın kısmen kabulüne karşı karşı dava yönünden ise yeniden karar verilmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiştir. HÜKÜM:Yukarıda Açıklanan Nedenlerle; A-ASIL DAVA DOSYASI YÖNÜNDEN 1-Davanın kısmen kabulü ile 158.300,00 Euronun dava tarihinden itibaren 3095 Sayılı Yasanın 4.maddesi uyarınca devlet bankalarının Euro ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına uyguladığı en yüksek faiz oranı ile birlikte ve fiili ödeme günündeki Türk Lirası karşılığının davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, Fazlaya ilişkin isteğin reddine, 2-Alınması gerekli 23.082,80-TL harç, peşin alınan ve daha sonra Mahkememizce çıkartılan 09/03/2017 tarihli Harç Tahsil Müzekkeresi ile tamamlanmış olduğundan fazla alınan 8.916,18 TL harcın karar kesinleştiğinde ve istek halinde davalı tarafa iadesine, 3-Davacı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. Hükümlerine göre hesap ve takdir edilen 32.111,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 4-Davalı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. Hükümlerine göre hesap ve takdir edilen 32.737,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 5-Davacı tarafından bozmadan önce yapılan yargılama gideri 861,00 TL , bozmadan sonra yapılan 2 davetiye 11,00 TL , olmak üzere toplam 872,00 TL yargılama giderinin red ve kabule göre 430,00-TL' lik bölümünün davalılardan alınarak davacıya verilmesine, kalan bölümünün davacı üzerinde bırakılmasına, 6-Davacı tarafça yatırılan 9.265,30 TL harç giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, B-KARŞI DAVA DOSYASI YÖNÜNDEN Karşı dava dosyası ile ilgili Mahkememizce verilen 30/06/2016 tarihli karar bozma ilamı kapsamı dışında kalmakla kesinleştiğinden karşı dava dosyası ile ilgili YENİDEN KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA, Dair tebliğden itibaren 2 hafta içinde Yargıtay yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar davacı karşı davalı vekili Av. ... ile davalılar vekili Av. ...'in yüzlerine karşı açıkça okunup usulen anlatıldı. 20/02/2020 Başkan ... E imza Üye ... E imza Üye ... E imza Katip... E imza