İstanbul 6. Asliye Ticaret Mahkemesi 2024/33 E. 2025/248 K.

T.C. İSTANBUL 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2024/33 Esas KARAR NO : 2025/248 DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 16/01/2024 KARAR TARİHİ : 17/04/2025 Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ -İSTEM / Davacı vekili dava dilekçesinde ve özetle; müvekkili şirketin ... plakalı aracın sahibi olduğunu, müvekkilinin aracına 25.11.2023 tarihinde davalının sigortalısı ...'in sevk ve idaresinde bulunan ...plakalı aracın kusuru ile çarptığını ve müvekkilinin aracının hasar almasına yol açtığını, kaza sonucu müvekkiline ait aracın hasar gördüğü ve tramer kaydına yaklaşık 26.085,00-TL hasar kaydının işlendiğini, hasarsız araçlara göre aracının değer kaybettiğini, bu değer kaybının davalı sigorta şirketi tarafından tazmin edilmesi gerektiğini, söz konusu aracın bedeli kaza tarihi üzerinden yapılacak ilan araştırmaları ile yine aracın değerinin hesaplanmasının teknik uzmanlık gerektiren bir bilgi ve incelemeye ihtiyaç olması nedeniyle işbu davanın belirsiz alacak dava olarak açıldığını beyanla davalarının belirsiz alacak davası olarak kabulü ile, daha sonra talep artırım dilekçesi ile artırılmak üzere müvekkilinin aracında oluşan değer kaybı alacağının şimdilik 100,00-TL olarak davalıdan dava tarihinden başlamak üzere avans faizi ile tahsiline, yargılama harç masrafları ile vekalet ücretinin davalı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davacı vekili 09/07/2024 tarihli dilekçesi ile; taraflarına 11/01/2024 tarihinde 2.500,00-TL ödeme yapıldığını ancak araç değer kaybı tutarı çok çok üstünde olup sigortanın yaptığı ödemenin değer kaybının çok altında ödeme yaptığının bilirkişi incelemesi sonucunda ortaya çıkacağını belirtmiştir. SAVUNMA / Davalı vekili cevap dilekçesinde ve özetle; ilgili kazaya karışan ... plakalı aracın müvekkili şirket tarafından 28.06.2023 - 28.06.2024 tarihlerini kapsayan ... poliçe numaralı Karayolları Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortası ile sigortalandığını, müvekkili sigorta şirketinin sorumluluğunun işbu sigortalı aracın kusuru oranında poliçe limitleri ve poliçe dönemi ile sınırlı olduğunu, olayın vukuundan itibaren 2 yıl içinde dava açılması gerektiğini, bu nedenle öncelikle zamanaşımı itirazlarının değerlendirilmesi gerektiğini, müvekkili şirket tarafından ... tarihinde ... Sigorta A.Ş.'ye 26.085,93TL rücuen tazminat ödemesinin yapıldığını, müvekkili şirket tarafından davacıya 11/01/2024 tarihinde 2.500,00 TL araç değer kaybı ödemesi ödemesinin yapıldığını, müvekkili şirket nezdinde sigortalı aracın karışmış olduğu kaza neticesinde davacıya ait araçta meydana gelen değer kaybı bedeli tazmini talebiyle yapılan başvuru üzerine; usulüne uygun başvuru olmadığı halde ... numaralı hasar dosyasının açıldığını ve taraflarına her ne kadar eksik evrak ile başvuru yapılmış olsa da taraflarınca inceleme yapıldığı ve araçta meydana gelen değer kaybına ilişkin usulüne uygun eksper raporu doğrultusunda araç değer kaybının ödendiğini, davacı taleplerinin dava öncesi karşılanmış olması nedeniyle bakiye bir alacak bulunmadığını, hasar dosyası kapsamında yapılacak ödemelerin teminat limitiyle sınırlı olduğunu, ...plakalı araç bakımından ... poliçe numaralı karayolları mali sorumluluk (trafik) sigorta poliçesi maddi araç başına sigorta limiti 120.000,00-TL olduğunu, müvekkili şirketin bu teminat limiti ile sorumlu olduğunu, toplamda 28.585,93 TL ödeme yapılmış olup bakiye teminat limitinin 91.414,04-TL olduğunu, davacının dava ikame etmeden önce müvekkili şirkete başvuru şartını yerine getirmediğini, bu nedenle dava şartı yokluğundan davanın reddine karar verilmesini, davacının belirsiz alacak davası açmasında hukuki yararının bulunmadığını, davanın hukuki yarar yokluğu sebebiyle usulden reddi gerektiğini, başvurana ait aracın başvuruya konu kazadan daha öncesinde bir kazaya karışıp karışmadığının ve aynı bölgeye hasar almış olup olmadığının tespitini, davacının aracı daha önce hasara uğradı ise bir araç birden fazla kez değer kaybına uğrayamayacağından değer kaybına yönelik taleplerin her halükarda reddi gerektiğini, davacının, taleplerini kabul etmemekle birlikte hesaplama yapılmak üzere, dosyanın bilirkişiye tevdiine, poliçe tanzim tarihi itibariyle geçerli olan Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortası Genel Şartları ve Ek-1 Değer Kaybı Hesaplama Tablosuna göre değer kaybı hesaplaması yapılmasını, sigortalı araç yönünden yapılan kusur değerlendirilmesini ve kusur dağılımını kabul etmediklerini, müvekkil şirketin sorumluluğunun, sigortalı araç sürücüsünün kusur oranında ve zarar nispetinde olduğunu, faiz talebinin reddini, aksi halde haksız fiil hükümleri kapsamında yasal faiz uygulanması gerektiğini beyanla haksız davanın reddine, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin karşı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. KANITLAR / Taraflarca gösterilen deliller toplanmış, davacı şirketin İTO kaydının tamamı, davalı şirketin... kaydının bir kısmı çıkarılarak dosyamız arasına alınmış,...ve ...plaka sayılı araçların malik ve ruhsat bilgileri ile trafik tescil kaydı celbedilmiş, ... plakalı aracın tramer kaydı celbedilmiş, hasar dosyaları celbedilmiş ve dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılarak bilirkişi raporu alınmıştır. Mahkememizin 07/11/2024 tarihli duruşmasının (2), (3) ve (4) numaralı ara kararları ile; ''2-Davalı vekilinin zaman aşımı def'inin, eldeki davaya konu kazanın 25/11/2023 tarihinde gerçekleştiği, işbu davanın ise 16/01/2024 tarihinde açılmış olduğu gözetilerek reddine, 3-Davalı vekilinin özel dava şartı itirazının dava tarihinden önce davalıya başvuruda bulunulduğu anlaşılmakla reddine, 4-Davalı vekilinin, davacının, davayı belirsiz alacak davası olarak ikame etmekte hukuki yararının olmadığına yönelik hukuki yarar itirazının yerinde olmadığı kanaatine varıldığından reddine'' karar verilmiştir. Mahkememizin 07/11/2024 tarihli duruşmasının (5) numaralı ara kararı ile; "... davacının iddiası, davalının savunması ve tüm dosya kapsamına göre ön inceleme duruşmasında tespit edilen uyuşmazlıkların halli için dosya üzerinde GÜNSÜZ OLARAK, mahkememizce re'sen seçilecek bir değer kaybı ve bir kusur konularında uzman bilirkişiler marifetiyle bilirkişi incelemesi yaptırılmasına" dair karar verilmiş ve işbu doğrultuda Kusur bilirkişisi ...ve Makine Mühendis... tarafından tanzim edilen 25/11/2024 tarihli bilirkişi heyet raporunda özetle; 1- KUSUR YÖNÜNDEN DEĞERLENDİRME ; ... Plakalı otomobil sürücüsü ...'nun maddi hasar ile neticelenen dava konusu trafik kazasında kusursuz olduğu, ... plakalı otomobil sürücüsü ...'ın maddi hasar ile neticelenen dava konusu trafik kazasında %100(yüzdeyüz) oranında asli derecede kusurlu olduğu, 2- DEĞER KAYBI YÖNÜNDEN İNCELEME: Dava konusu... plakalı ... marka ... tip, 2021 model, siyah renk ... şasi nolu aracın 25.11.2023 tarihinde kazaya karıştığını, kaza anında 41.927 kilometrede olduğunun anlaşıldığı, araca ait kaza görsellerinden aracın sağ ön cam ve kumanda kutusu bölgelerinden hasar aldığı ve ancak kumanda kutusunun değer kaybı hesabında etkili olacağı, dava konusu araca ait değer kaybının, geçmişte herhangi bir tramer kaydı olmadığı dikkate alındığında, ekte sunulan araç piyasa değerlendirme sonuçlarına göre, aracın mevcut durumda hasarsız ortalama bedeli ile (2.617.000,00-TL), emsal hasarlı durumdaki piyasa değeri (2.549.800,00-TL) arasındaki farkın 67.200,00-TL olduğu ve kaza anına endekslendiğinde ise, ekte sunulan hesaplama sonucuna göre dava konusu araçtaki değer kaybının kaza tarihi referans alındığında ise 46.710,66-TL olacağı görüş ve kanaati bildirilmiştir. Mahkememizin 03/01/2025 tarihli ara kararının (1) numaralı ara kararı ile; "Davalı vekilinin bilirkişi raporuna karşı itirazlarının değerlendirilmesi ve itirazlarını karşılayacak mahiyette ek rapor tanzimi için dosyanın önceki bilirkişi heyetine tevdiine" dair karar verilmiş ve işbu doğrultuda Kusur bilirkişisi ...ve Makine Mühendisi ... tarafından tanzim edilen 09/01/2025 tarihli bilirkişi heyeti ek raporunda özetle; 1- KUSUR YÖNÜNDEN DEĞERLENDİRME ; ... Plakalı otomobil sürücüsü ...'nun maddi hasar ile neticelenen dava konusu trafik kazasında kusursuz olduğu, ... plakalı otomobil sürücüsü ...'ın maddi hasar ile neticelenen dava konusu trafik kazasında %100(yüzdeyüz) oranında asli derecede kusurlu olduğu, 2- DEĞER KAYBI YÖNÜNDEN İNCELEME; Dava konusu ... plakalı ...marka aracın 25.11.2023 tarihinde kazaya karıştığını, otomobilin ön tampon tarafı ile çarpıştıkları, kök raporda sehven “ön cam” ibaresi kullanıldığı, ancak değer kaybı belirleme de ön tampon onarım ve işçilik dikkate alınarak raporun tanzim edildiği, bu nedenle kök rapordfa herhangi bir revizyona gidilmesinin söz konusu olmadığı, dolayısıyla dava konusu araca ait değer kaybının, geçmişte herhangi bir tramer kaydı olmadığı dikkate alındığında, ekte sunulan araç piyasa değerlendirme sonuçlarına göre, aracın mevcut durumda hasarsız ortalama bedeli ile (2.617.000,00-TL), emsal hasarlı durumdaki piyasa değeri (2.549.800,00-TL) arasındaki farkın 67.200,00-TL olduğu ve kaza anına endekslendiğinde ise, ekte sunulan hesaplama sonucuna göre dava konusu araçtaki değer kaybının kaza tarihi referans alındığında ise 46.710,66-TL olacağı görüş ve kanaati bildirilmiştir. Bilirkişi raporları dosya kapsamına uygun, bilimsel verilere dayalı, teknik anlamda yeterli ve denetime elverişli bulunarak Mahkememizce hükme esas alınmıştır. Davacı vekili 25/11/2024 tarihli talep artırım dilekçesi ile; dava dilekçesinin netice ve talep bölümünde belirtilen toplam taleplerini, 44.110,66 TL daha artırmak suretiyle 44.210,66-TL olarak artırılmasına, davanın kabulü ile alacaklarına davalının tacir olması sebebiyle 25.11.2023 olan kaza tarihinden itibaren ticari avans faizi hükmedilmesine ve müvekkile ödenmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE / Dava, maddi tazminat davasıdır. HMK'nun 320 maddesi uyarınca taraflar arasındaki uyuşmazlık konularının; dava konusu kazada tarafların kusur durumunun ne olduğu, dava konusu ... plakalı araçta davaya konu kaza sonucu davacı şirkete yapılan ödeme de gözetilerek davacının bakiye değer kaybı zararlarının meydana gelip gelmediği, meydana gelen gerçek değer kaybı tutarlarının ne olduğu, bu zararın davalıdan talep edilip edilemeyeceği ile davalının zamanaşımı def'i ve özel dava şartı itirazlarının yerinde olup olmadığı noktalarında toplandığı tespit edilmiştir. 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85.maddesinde düzenlenen motorlu araç işleten ile araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibinin sorumluluğunun hukuki niteliği ise kural olarak tehlike sorumluluğudur. Mezkur Kanunun 85/1 maddesi uyarınca "bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar." Yine aynı kanunun 58/son maddesi uyarınca "İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur." Bu düzenlemeler kapsamında motorlu araç işletenin veya teşebbüs sahibinin, motorlu aracın işletilmesi nedeniyle ortaya çıkan zararlardan sorumluluğu kusur(haksız fiil) sorumluluğu olmadığı gibi, objektif özen yükümlülüğünün ihlaline dayanan olağan sebep sorumluluğu niteliğinde de değildir. Tehlike sorumluluğu niteliğindeki bu sorumluluğun doğması için, motorlu aracın işletilmesine özgü tipik tehlikenin gerçekleşmesi yeterli olup motorlu araç işletenin veya teşebbüs sahibinin kusuru yahut objektif özen yükümlüğünü ihlali aranmaz. Motorlu taşıt işletenin olağan sebep sorumluluğu istisna olup 2918 Sayılı Kanun'un 85/3 fıkrasında düzenlenmiştir. Buna göre işletme haline olmayan bir motorlu aracın sebep olduğu trafik kazasından dolayı işletenin sorumlu tutulabilmesi için, zarar görenin, kazanın oluşumunda işleten veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilere ilişkin bir kusurun varlığını veya araçtaki bozukluğun kazaya sebep olduğunu ispat etmesi gerekir. Somut olayda meydana gelen trafik kazası aracın işletilmesi sırasında meydana geldiğinden, işletenin sorumluluğunun tehlike sorumluluğu olduğunda şüphe yoktur. Bu sebeple işleten ancak kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya bir üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulabilir. Karayolları Trafik Kanunu'nun 91/1. maddesi ile motorlu araç işleten veya teşebbüs sahibine zorunlu mali sorumluluk sigortası yapma mecburiyeti getirilmiştir. Bu düzenleme ile sigortacının, motorlu taşıt işletenin veya teşebbüs sahibinin motorlu taşıtın işletilmesinden doğan sorumluluğunu teminat ile sınırlı olmak üzere karşılaması amaçlanmıştır. Aynı kanunun 92 maddesinde ise zorunlu trafik sigortacısının hangi zararlardan sorumlu olmadığı tahdidi biçimde sayılmıştır. Maddeye göre; aşağıdaki hususlar zorunlu mali sorumluluk sigortacısının sorumluluğu dışındadır: "a) İşletenin; bu Kanun uyarınca eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilere karşı yöneltebileceği talepler, b) İşletenin; eşinin, usul ve füruunun, kendisine evlat edinme ilişkisi ile bağlı olanların ve birlikte yaşadığı kardeşlerinin mallarına gelen zararlar nedeniyle ileri sürebilecekleri talepler, c) İşletenin; bu Kanun uyarınca sorumlu tutulmadığı şeye gelen zararlara ilişkin talepler, d) Bu Kanunun 105 inci maddesinin üçüncü fıkrasına göre zorunlu mali sorumluluk sigortasının teminatı altında yapılacak motorlu araç yarışlarındaki veya yarış denemelerindeki kazalardan doğan talepler, e) Motorlu araçta taşınan eşyanın uğrayacağı zararlar, f) Manevi tazminata ilişkin talepler. g) Hak sahibinin kendi kusuruna denk gelen tazminat talepleri, h) İlgililerin, sigortalının sorumluluk riski kapsamında olmayan tazminat talepleri, i) Bu Kanun çerçevesinde hazırlanan zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartları ve ekleri ile tanımlanan teminat içeriği dışında kalan talepler." Anılan düzenlemeler, toplanan deliller, bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamı çerçevesinde somut olay değerlendirildiğinde; dava konusu kazanın meydana gelmesinde ... plakalı araç sürücüsü dava dışı ...'ın %100 kusurlu, ...plakalı araç sürücüsü ...'nun ise kusursuz olduğu, işbu kaza nedeniyle ...plakalı araçta 46.710,66-TL değer kaybı zararının oluştuğunun tespit edildiği, bununla birlikte davacı tarafa davalı tarafça daha önceden 2.500,00-TL değer kaybı ödemesi yapıldığı, işbu ödemenin yetersiz bir ödeme olduğu kanaatine varılmakla ve KTK 85 ve 91.maddeleri gereğince davalının oluşan bu zarardan başka bir deyişle davacının değer kaybı zarararından sorumlu olduğu anlaşılmakla ve davacının talep arttırım dilekçesi de nazara alınarak Mahkememizce davacının maddi tazminat davasının 25/11/2024 harçlandırma tarihli dilekçe ile talep edilen tutar üzerinden kabulüne, 44.210,66-TL maddi tazminatın (değer kaybı tazminatı) temerrüt tarihi olan 11/01/2024 -2.500,00-TL'lik ödemenin yapıldığı tarih temerrüt tarihi olarak kabul edilerek işbu tarih baz alınmış hükümde sehven 11/01/2025 yazılı olduğu anlaşılmakla işbu hususta da tashih yapılarak- tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi -... plakalı aracın hususi nitelikte olması nedeni ile- ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmiştir. Tüm bu nedenlerle Mahkememizce aşağıda yazılı bulunan hüküm tesis olunmuştur. Yukarıda açıklanan nedenlerle; H Ü K Ü M / 1-Davacının maddi tazminat davasının 25/11/2024 harçlandırma tarihli dilekçe ile talep edilen tutar üzerinden KABULÜNE, 44.210,66-TL maddi tazminatın (değer kaybı tazminatı) temerrüt tarihi olan 11/01/2024 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, 2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesap olunan 3.020,03-TL karar ve ilam harcından başlangıçta peşin alınan 427,60-TL ve tamamlama harcı 755,00-TL olmak üzere toplam 1.182,60-TL'nin mahsubuna, bakiye 1.837,43-TL karar ve ilam harcının davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına, 3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 30.000,00-TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 4-Davacı tarafından yapılan 427,60-TL başvuru harcı, 427,60-TL peşin harç, 755,00-TL tamamlama harcı, 11.500,00-TL bilirkişi ücreti ve 136,00-TL posta masrafları olmak üzere toplam 13.246,20‬-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 5-... Arabuluculuk Bürosu tarafından ileride haksız çıkacak taraftan alınmak üzere suçüstü ödeneğinden karşılanan 3.600,00-TL arabuluculuk tarife bedelinin davalıdan alınarak hazineye irad kaydına, 6-Davalı tarafından yatırılan delil avansı ve yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta hüküm kurulmasına yer olmadığına, 7-HMK 333.maddesi gereğince davacı tarafından yatırılan gider avansından geriye kalan kısmının hüküm kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine, Dair, davacı vekilinin huzurunda, davalının yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık yasal süresi içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemeleri nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 17/04/2025 Katip ¸ Hakim ¸