İlk Derece Mahkemesi · İstanbul 5. Asliye Ticaret Mahkemesi
İstanbul 5. Asliye Ticaret Mahkemesi 2024/462 E. 2024/721 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Daire
- İstanbul 5. Asliye Ticaret Mahkemesi
- Esas No
- 2024/462
- Karar No
- 2024/721
- Karar Tarihi
T.C. İSTANBUL 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2024/462 Esas KARAR NO : 2024/721 DAVA : İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan), İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) DAVA TARİHİ : 02/08/2024 KARAR TARİHİ : 26/11/2024 Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan), İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile davalı şirket arasında lojistik hizmetine dayalı bir iş ilişkisi bulunduğunu, müvekkili şirketin yurt dışına ... ve ... olarak mal ihracatı yaptığını, malların lojistiğinin ise davalı şirket tarafından sağlandığını, ... satış türünde alıcı malları, satıcının fabrika veya deposundan teslim alarak nihai varış noktasına kadar gümrükleme, sevkiyat, sigorta dahil tüm masraflar ve riski üstlenmek şeklinde taşımasını gerçekleştirdiğini, ... satış türünde sadece taşıma ve navlun ücretinin satıcıya ait olduğunu, varış limanından itibaren gümrükleme, transfer ve malın teslim alınışına ilişkin masraf ve giderlerin alıcıya ait olduğunu, davalı şirketin müvekkiline ait pek çok farklı taşıma işini de bu şekilde yerine getirdiğini, bu sebeple taraflar arasında bir cari hesap düzeni ile çalışma meydana geldiğini, bu iş ilişkisi çerçevesinde davacının Rusya'da bulunan ve aynı grup çatısı altında yer alan ''...'' ve ''...'' isimli firmalara varış limanı ''...'' olacak şekilde bir teslimat gerçekleştirmiş olduğunu, taşımanın ... satış türü ile yapıldığından taşımaların navlun ücretleri de davalı şirkete müvekkili şirket tarafından ödendiğini, taşıma işi gerçekleştiğini, taşıma işinin üzerinden yaklaşık 9 ay geçtikten sonra davalı şirket tarafından müvekkili şirkete ''Ardiye Ücreti, Terminal Ücreti, Yurt Dışı Lojistik Ücreti'' adı altında faturalar kesildiğini, bahse konu taşıma işinin gerçekleştirilerek, alıcıya malların teslim edildiğini, tesliminden 9 ay sonra müvekkiline masraflar ve ardiye ücreti gibi nedenlerle kesilen faturalar haksız ve mesnetsiz olduğunu, müvekkilinin faturalara itiraz ederek ödemeyeceğini beyan ettiğini, bir kısım faturaların tehdit altında müvekkiline ödetildiğini, müvekkilinden haksız şekilde tahsil edilen fatura bedellerinin iadesi için de ayrıca dava açılacağını, ancak geriye kalan ''...'' numaralı ve 12.054,00.-USD bedelli fatura için ise müvekkil tarafından iptal faturası kesildiğini, bunun üzerine ise davalı şirket ile aralarında bu konuda birçok yazışma yapıldığını, müvekkili tarafından ... 31. Noterliği'nin ... tarih ve ... tarihli ihtarnamesi ile davalı şirkete mesnetsiz ve hukuka aykırı olarak kesilmiş faturanın ödenmeyeceği ve iptali talebini içeren bir ihtarname gönderildiğini, davalı tarafından faturanın iptalinin yapılmadığını, iptal faturası üzerine 30.09.2023 tarihinde ''...'' numaralı ve 13.054,00.- tarihli fatura tekrar kesildiğini, davaya konu ''...'' numaralı ve 12.054,00.-USD bedelli fatura ... 37. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas Sayılı dosyası ile ''Cari Hesap Alacağı'' mesneti altında davalı tarafından icra takibine konu edildiğini, müvekkilinin ise cebri icra tehdidi altında ihtirazı kayıt koyarak dosya borcunu ödediğini, dosyanın kapatıldığını, cebri icra tehdidi altında ödenmiş olan paranın iadesi için istirdat dava yoluna gidilmek zorunda kalındığından dava şartı olan arabuluculuğa başvurulduğunu, anlaşılamadığını, ... 37. İcra Müdürlüğü’ nün... Esas Sayılı dosyasına ihtirazi kayıtla yapılan, 12.274.-USD asıl alacak, icra takip masrafı, harç, vekalet ücreti ve faizi olmak üzere toplam ödemenin ödeme tarihinden itibaren ticari faizi ile birlikte istirdatı ve ile davacı müvekkiline ödenmesini yargılama gideri vekâlet ücretinin davalı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin davacı ile arasındaki ticari ilişki uyarınca davacı'ya da taşımacılık ve lojistik hizmeti sağladığını, müvekkili şirketin davacıya muhtelif taşımalar nezdinde birçok kereler hizmet vermesi nedeniyle taraflar arasındaki ticari ilişki cari hesap ilişkisi ile sürdürüldüğünü, davacının haksız ve hukuki mesnetten yoksun davaların konusunun deniz taşımasına ilişkin olduğunu, bu davalar bakımından denizcilik ihtisas mahkemesinin görevli olduğunu, davaya konu taleplere ilişkin ve cevap dilekçesinde dayanılan tüm hususlara ilişkin yasal düzenlemelerin tamamıyla deniz ihtisas mahkemesinin görev alanına giren ve ttk'nun deniz ticareti başlıklı kitabında yer alan hükümlere ilişkin olan dava kapsamındaki uyuşmazlığın çözümünde görevli mahkemenin İstanbul/denizcilik ihtisas mahkemesi olarak bunun ... 17. asliye ticaret mahkemesi olduğunu, davanın öncelikle mahkemenizin görevsizliği nedeniyle usulden reddini davacının, hiçbir şekilde borçlusu müvekkili şirket olmayan giderlere ilişkin müvekkili şirkete yapılan ödeme sebebiyle müvekkili şirketin sebepsiz zenginleştiği yönündeki iddialarının muhatabı alıcı firma olduğundan davanın herhalükarda pasif husumet yokluğu nedeniyle reddini, davacının alıcının sorumlu olduğuna ilişkin iddialarının kabulü halinde işbu talepleri sebepsiz zenginleşen alıcı firmaya yöneltmesinin gerektiğini, müvekkili şirket nezdinde herhangi bir sebepsiz zenginleşme meydana gelmediği ve davacının iddiaları doğrultusunda sebepsiz zenginleşme mevcutsa dahi sebepsiz zenginleşmenin alıcı firma nezdinde meydana geldiğinin açık olduğunu, davacının öne sürdüğü taleplerinin muhatabı dava dışı alıcı firmalar olduğundan müvekkili şirketin pasif husumet ehliyetini haiz değildir ve bu nedenle davanın her halükarda pasif husumet eksikliğinden reddinin gerektiğini, davacının demuraj masrafının oluşmadığı veya demurajdan sorumlu olmadığı yönünde hiçbir iddia öne sürmemesine karşın demuraj ücretine ilişkin ödemeleri de geri talep etmesinin açıkca kötüniyetinin göstergesi olduğunu, davacının iddialarının aksine müvekkili şirket tarafından kesilen faturalara herhangi bir itirazda bulunulmaksızın faturaların karşılığının müvekkili şirkete ödendiğini, davacının, müvekkili şirket tarafından düzenlenen faturalara 8 gün içerisinde itiraz etmediğini, davacı şirket'in söz konusu faturaları ve fatura bedellerini kabul etmiş olduğunun ve bu surette dava konusu masraflardan sorumlulu olduğunu, dava bakımından deniz ihtisas mahkemelerinin görevli olduğunu, davacının sebepsiz zenginleşme iddialarının muhatabının yine kendi iddiaları doğrultusunda dava dışı alıcı firmalar olduğu ve bu nedenle müvekkili şirketin işbu dava bakımından pasif husumetinin bulunmadığını, müvekkili şirketin davacı ile aralarındaki ticari ilişki uyarınca yükümlülüklerini eksiksiz bir biçimde yerine getirdiğini, muhtelif taşımalarda yükün geç teslimi sebepli demuraj ve buna bağlı masraflar meydana geldiğini, davacının söz konusu masraflardan sorumlu olduğu ve bu sebeple kendisine faturalar kesildiğini, davacının iddialarının aksine davacı tarafından söz konusu faturalara itiraz edilmediğini, karşılıklarının hiçbir itirazda bulunmaksızın ödendiği ve nihayetinde müvekkili şirket aleyhine açılan her iki davanın da haksız ve hukuki mesnetten yoksun olduğunu, müvekkili şirket aleyhine ... 8. asliye ticaret mahkemesinin ...esas sayılı dosyası nezdinde ve mahkemenizin 2024/462 esas sayılı dosyası nezdinde ikame edilen haksız ve hukuki mesnetten yoksun davaların öncelikle denizcilik ihtisas mahkemesi görevli olduğundan mahkemenizin görevsizliğini, müvekkili şirketin işbu davalar bakımından pasif husumeti bulunmadığından davanın usulden reddini, aksi kanaatte itirazın iptali ve istirdat davalarının tüm talepler yönünden esastan reddini, davacı tarafın; itirazın iptali davasında haksız ve kötü niyetli olması sebebiyle asıl alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına, istirdat davasında davaya konu alacak likit ve muaccel olduğundan alacağın %20’sinden az olmamak üzere icra inkâr tazminatına mahkum edilmesini, yargılama masraf ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. BİRLEŞEN ... 8. ATM ...ESAS SAYILI DOSYASINDA; Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle: müvekkili şirket ile davalı şirket arasında lojistik hizmetine dayalı bir iş ilişkisi bulunmakta olduğunu, müvekkili şirketin, yurt dışına ... ve ... olarak mal ihracatı yapmakta olup bu malların lojistiği ise davalı şirket tarafından sağlanmakta olduğunu, ... satış türünde alıcı malları, satıcının fabrika veya deposundan teslim alarak, nihai varış noktasına kadar; gümrükleme, sevkiyat, sigorta dahil tüm masraflar ve riski üstlenmek şeklinde taşımasını gerçekleştirmekte olduğunu, ... satış türünde ise sadece taşıma ve navlun ücreti satıcıya ait olup varış limanından itibaren gümrükleme, transfer ve malın teslim alınışına ilişkin masraf ve giderler alıcıya ait olmakta olduğunu, davalı şirket, davalı müvekkiline ait pek çok farklı taşıma işini de bu şekilde yerine getirdiğini, bu sebeple taraflar arasında bir cari hesap düzeni ile çalışma meydana geldiğini, taraflar arasındaki ... satış türünde yapılan taşımaların navlun ücretlerininde, müvekkili şirketçe davalı şirkete ödendiğini, bunun üzerine taşımaların gerçekleştiğini, ancak taşıma işinin üzerinden yaklaşık 9 ay geçtikten sonra davalı tarafça "ardiye ücreti, terminal ücreti, yurt dışı lojistik ücreti" adı altında faturalar kesildiğini, kesilen faturaların haksız olduğunu, müvekkili şirketçe iade faturaları düzenlendiğini, davalının dava konusu olan taşımalar dışındaki başka taşımalara ait emtiaların alıcılara teslim edilmeyeceğini beyan etmesi karşısında dava ve takip konusu 5 adet faturayı ödemek zorunda kaldığını, müvekkilinin, davalıdan, işbu fatura bedellerinin geri iadesini talep etmesine rağmen iade etmediğini, bunun üzerine bu fatura bedellerinin geri tahsili amacıyla icra takibi başlattığını, takibe davalı tarafça yapılan itirazın haksız olduğunu belirterek, davalının dava konusu ... 27. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasındaki haksız ve hukuka aykırı itirazın iptali ile takibin devamına, davalı borçlunun haksız ve kötü niyetli itirazı nedeni ile asıl alacağın %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama gideri vekâlet ücretinin davalı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı şirkete usulüne uygun olarak dava dilekçesinin tebliğ edildiği, süresi içerisinde dosyaya cevap dilekçesi sunmadığı görülmüştür. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE; Asıl dosyada ; Davacı tarafın talebinin, taşıma işlemi nedeniyle ihtirazi kayıt ile fazladan ödenmek durumunda kalınan bedelin istirdatına ilişkin olduğu, davalı tarafın cevap dilekçesi ile davanın görevsiz mahkemede açıldığı ile davanın reddi talebinde bulunduğu görülmüştür. Birleşen dosyada; Davacı tarafın talebinin, taşıma işlemi nedeniyle fazladan ödenmek durumunda kalınan bedelin tahsiline yönelik ... 27. İcra Müdürlüğü ... E. sayılı icra takibine yapılan itirazın iptali ile icra inkar tazminatına hükmedilmesi olduğu görülmüştür. Dava; asıl dosyada ve birleşen dosyada taraflar arasındaki deniz taşıma işleminden kaynaklanan navlun ücretinin davalı tarafça fazladan tahsil edilip edilmediği, buna göre asıl dosyada istirdat, birleşen dosyada itirazın iptali ile icra inkar tazminatı koşullarının oluşup oluşmadığı noktalarında toplandığı anlaşılmaktadır. Tüm dosya kapsamının ve delillerin değerlendirilmesi sonucunda; dava konusu uyuşmazlığa 6102 sayılı yasanın 5/2-3 maddesine göre Deniz Ticaret İhtisas Mahkemesinin bakmakla görevli olduğu, H.M.K.'nın 1.maddesine göre, göreve ilişkin kuralların kamu düzeninden olduğu anılan kanunun 114/c maddesinde görev konusunun dava şartı olarak gösterildiği, dava şartının her aşamada res'en gözetilmesi gerektiği, davaya bakmaya Deniz Ticaret İhtisas Mahkemesi görevli olduğu anlaşıldığından, mahkememizin görevsizliğine, mahkememizin görevsizliği nedeniyle dava şartı yokluğundan davanın usulden reddine, karar kesinleştiğinde ve talep halinde dosyanın görevli İstanbul Denizcilik İhtisas Mahkemesine (İstanbul 17. Asliye Ticaret Mahkemesine) gönderilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: 1-Davacının davasının görev nedeni ile usulden reddine, 2-Karar kesinleştiğinde ve talep edilmesi halinde, dosyanın yetkili ve görevli İstanbul Deniz İhtisas Mahkemesi olan ... 17. Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesine, 3-HMK' nun 331/2 maddesi gereğince görevsizlik ve yetkisizlik kararından sonra davaya bir başka mahkemede devam edilmesi halinde yargılama giderleri, harç ve vekalet ücretlerinin o mahkemenin hükmedeceği, gönderme kararından sonra davaya bir başka mahkemede devam edilmemiş ise talep üzerine davanın açıldığı mahkemenin dosya üzerinden bu durumu tespit ile davacıyı yargılama giderlerini ödemeye mahkum edeceği ön görüldüğünden yargılama giderleri, harç ve vekalet ücretleri konusunda bu aşamada bir karar verilmesine yer olmadığına, Dair davacı vekilinin ve davalı vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık sürede İSTİNAF YOLU açık olmak üzere karar verildi. 26/11/2024 Katip e-imzalı Hakim e-imzalı "Bu belge 5070 Sayılı Kanun hükümlerince elektronik imza ile imzalanmıştır."