İstanbul 5. Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/481 E. 2024/656 K.

T.C. İSTANBUL 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2023/481 Esas KARAR NO : 2024/656 DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 18/07/2023 KARAR TARİHİ : 05/11/2024 Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, müvekkili ...'nin ... plakalı 2020 model ... marka - model araçla 09/01/2023 tarihinde, davalılardan ... Şti.'ye ait, ... sevk ve idaresindeki ... Plakalı aracın müvekkiline ait, park halindeki ... plakalı araca çarpmak suretiyle maddi hasarlı trafik kazasına sebebiyet verdiğini, kaza neticesinde müvekkiline ait ... Plakalı araçta maddi hasar meydana geldiğini, olay yerinde kaza tespit tutanağı düzenlendiğini, kazaya sebebiyet veren ... plakalı aracın davalılardan ... Sigorta Şirketi'nin ... poliçe numarası ile sigortalandığını, müvekkiline ait ... plakalı aracın bu olaydan önce herhangi bir kazasının bulunmadığını, müvekkile ait aracın kazasız emsallerinin satış bedelleri 8.000.000,00 TL - 8.500.000,00 TL civarında olduğunu, kaza sonrasında müvekkilin aracı kazalı ve boyalı araç sınıfına düştüğünü, aracın piyasa değeri büyük oranda azalarak aracın değer kaybettiğini, müvekkiline ait ... plakalı aracın hasar onarımının ... A.Ş.'ye ait ...'de yapıldığı ve toplamda KDV dahil 179.166,67 TL tutarında hasar bedeli çıkartıldığını, müvekkilinin ... Plakalı aracında meydana gelen yüksek miktardaki değer kaybını ve araçtan mahrum kalma bedelini talep ettiklerini, davamızın kabulü, 09/01/2023 tarihli kaza nedeniyle, müvekkiline ait ... plakalı araçta meydana gelen şimdilik 1.000,00-TL değer kaybı bedelinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini, şimdilik 1.000,00 TL araçtan mahrum kalma bedelinin işlemiş / işleyecek faizi ile birlikte, sigorta şirketi dışındaki diğer davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini, İİK md. 257/2 veya HMK md. 389/1 hükmü uyarınca, müvekkili lehine işbu dava neticesinde hükmolunabilecek tazminatların tahsilinin imkansız hale gelebileceğini bu takdirde müvekkilinin telafisi imkansız zarara uğrayacağı ve mağduriyetinin doğacağı hususları da dikkate alınarak, davaya konu alacaklarını teminen, takdiren teminatsız olarak, davalıya ait ... Plakalı araç üzerine ihtiyati tedbir / ihtiyati haciz konulmasını, yargılama harç ve giderleri ile vekalet ücretinin davalı taraflar üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı ... Sigorta Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının dava niteliği itibari ile belirsiz alacak davası olarak dava ikame ettiğini, söz konusu davanın belirsiz alacak davası şeklinde açılabilmesinin mümkün olmadığını, davacının alacağının miktar olarak tespitini, mahkeme tarafından yapılacak delil tespitine veya hesap verme ve bilgi vermeye yönelik müstakil bir davanın açılmasına gerek olduğu durumlarda, HMK. m 107 anlamında davanın açıldığı tarihte alacağın miktarını yahut değerini tam ve kesin olarak belirleyebilmesinin kendisinden beklenemeyeceği bir durum söz konusu olduğunda mümkün olacağını, söz konusu başvuruda bu hususun bulunmadığını, davanın usulden reddinin gerektiğini, dava dilekçesinde bahsi geçen 09/01/2023 tarihli kazaya karıştığı belirtilen ... plakalı aracın müvekkili şirkete 13/10/2022 - 13/10/2023 tarihleri arasında geçerli olmak üzere ... numaralı karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk poliçesi ile sigortalı olduğunu, poliçede belirtilen araç başı teminat limitinin 120.000 tl olduğunu, davacı yanın aracının kasko sigortası ile sigortalı olduğu ... sigorta şirketi'ne 22.6.2023 tarihinde takas-mahsup yöntemi ile poliçe teminat limiti olan 120.000,00 tl rücuen tazminat ödemesi yapıldığını, yapılan ödemelerin poliçe teminat limitinin dolduğunu, davacı yanın taleplerinin ... plaka sayılı aracın kasko poliçesinden karşılanmasının gerektiğini, kusur durumunun tespitinin gerektiğini, kabul anlamına gelmemekle birlikte, karayolları trafik kanunu ve poliçe genel ve özel şartları uyarınca, müvekkili şirketin poliçeden kaynaklanan sorumluluğunun ancak sigortalısının kusurlu olması halinde doğduğunu ve kusur oranı ve poliçe limiti ile sınırlı olduğundan dava konusu kazaya karışan sigortalı araç sürücüsünün kusur oranının ve zarar miktarının mahkeme tarafından tespit edilmesinin gerektiğini, dosyada öncelikle kusur tespiti yapılmasını, kusur tespitinin yapılabilmesi için dosyanın adli tıp kurumu trafik ihtisas dairesi’ne gönderilmesini, şayet bir hesaplama yapılacak ise yürürlükte bulunan karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlar ekine göre yapılmasının gerektiğini, hesaplama ve talebe yönelik değerlendirme, poliçe tanzim tarihi itibarıyla, 04.12.2021 tarihinde resmi gazetede yayımlanan karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlarında değişiklik yapılmasına dair genel şartlar esas alınarak yapılmasının gerektiğini, kabul manasına gelmemek kaydıyla, hesaplama yönteminin yanı sıra “gerçek değer kaybı”nın belirlenebilmesi için gerekli kriterlerin incelenmesi, ve bu incelemenin de alanında uzman bilirkişi kanalı ile yapılmasının gerektiğini, aracın ağır hasar halinin olup olmadığı tespit edilmesini, aracın ağır hasar kaydı bulunması halinde değer kaybı talebinin reddedilmesini, ... plakalı aracın daha önce hasara uğrayıp uğramadığının tespit edilmesinin gerektiğini, davaya konu aracın daha önce hasara uğramış olması halinde, araç tekrar değer kaybına uğramayacağından değer kaybına ilişkin talebin reddinin gerektiğini, değer kaybı talebinin teminat dışı kaldığı hallerin mevcut olup olmadığının araştırılması, bu hallerin mevcut olması halinde davanın reddine karar verilmesini, faizin hatalı talep edildiğini, haksız ve fahiş olan maddi tazminat talebinin ve davanın reddini, haksız ve yasal dayanağı bulunmayan davanın reddi ile aleyhimize hüküm kurulmaması halinde, yargılama masrafları ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ... Şirketi vekilinin sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle; davanın görevli mahkemede açılmadığını, kazadaki kusur oranlarının tespitinin gerektiğini, taraflar arasında tutulan Trafik kazası tespit tutanağına istinaden ... plakalı aracın sürücüsü ...'ya %100 kusur oranı atfı yapılmışsa da bunun kabul edilmesinin mümkün olmadığını, mahkemece tarafsız bir bilirkişiye kazanın meydana gelmesinde tarafların kusurunun hesaplattırılarak bir değerlendirme yapılmasının gerektiğini, davalının dava dilekçesinde belirttiği şekilde kusur ve zarara sebebiyet iddiasının kabul edilemeyeceğini, trafik kaza tespit tutanağındaki beyanların sadece olay anlatımına dair olduğunu, bu bakımdan davacının asli kusur izafesinin yersiz ve hatalı olduğunu, davacının bu kaza nedeniyle tazminat talep edebilmesi için, maddi bir zarara uğradığını, bu zararın davacının hukuka aykırı eylemi ile meydana geldiğini, hukuka aykırı eylemde bulunan kişinin kusurlu olduğu ve zarar ile haksız fiil arasındaki illiyet bağını ispat etmesi gerektiğini, huzurda görülmekte olan davada, müvekkilinin kusurlu olup olmadığının kusur oranları denetime elverişli şekilde tespit edilmemiş olduğunu, kaza tespit tutanağındaki gözlemlere dayalı olarak müvekkilinin kusurlu olduğu ileri sürülemeyeceğini, davacı tarafından tazminatın hiçbir unsurunun ispat edelemediğini, müvekkillerinin kusurunun bulunmadığını, kusur atfını kabul etmemekle birlikte davacının da kazanın meydana gelmesinde müterafik kusuru olup olmadığının değerlendirilmesinin gerektiğini, davacı aracına park halindeyken aracın çarptığını iddia ettiğini, park yasağı olan bir yerde mi park ettiğini, park kurallarına uyup uymadığını, araçların manevrasını engelleyecek şekilde köşe başında mı park ettiği vs. Uzman bilirkişiler tarafından değerlendirilmesinin gerektiğini, davacı tarafından ... plakalı aracın sürücüsü ...'nun kusuru ispat edilemediğini, zarara uğradığının hesaplanabilir ve somut delillerle ispat edemediğini, asla davacı taleplerini kabul manasına gelmemek kaydıyla, tarafların kusur ve tazminat oranı belirlenirken “ hal/mevkiinin icabı ve hatanın ağırlığının" da gözetilmesini, sigorta şirketince yapılmış bir ödeme olup olmadığını, eğer var ise sigorta şirketince yapılan ödemenin zarardan indirilmesi gerektiğini, davacı fahiş değer kaybı talep ettiğini, kabulünün mümkün olmadığını, kesinlikle kabul anlamına gelmemekle davacının iddia ettiği araçtan mahrum kalma bedelini ispata yarar dayanak sunmadığını, davacıya sigortadan araç tedarik edilmişse bu durumun da tespitinin gerektiğini. hem sigortadan ikame araç almış hem de müvekkillerden araç mahrumiyetine ilişkin zarar talep edilmesinin davacının sebepsiz zenginleşmesine yol açacağını, kabul edilmesinin mümkün olmadığını, davanın öncelikle dava şartı yokluğundan aksi halde usulden ve esastan reddini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yüklenmesini talep etmiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE; Dava, 09/01/2023 tarihinde meydana gelen trafik kazası neticesinde davacıya ait araçta oluşan değer kaybı ve tamir süresince araçtan yararlanılamamasından doğan zararın davalılardan tahsili istemine ilişkindir. Mahkememizce Türkiye Noterler Birliği, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi, davalı ... Sigorta Şirketine müzekkereler yazılarak celp edilen evraklar incelenip dosya arasına alınmıştır. Mahkememizin 28/11/2023 tarihli celse ara kararı gereği, dosya üzerinden inceleme yapılarak öncelikle dava konusu olaydaki kusur oranının tespit edilmesi, akabinde araçta meydana hasar gözetilerek tamir süresinin ne kadar olacağı, bu süreçte uğrayacağı zararın ne kadar olacağı ile değer kaybı talebi yönünden benzer davalara ilişkin Yargıtay 17.Hukuk Dairesinin ...K.sayılı kararında belirtildiği üzere kaza nedeniyle oluşan hasarın nitelik ve niceliği, aracın modeli, markası, kaza tarihindeki yaşı, kilometresi gibi hususlar gözönünde bulundurularak, kaza tarihi itibariyle serbest piyasadaki 2. el piyasa rayiç değeri (hasarsız haliyle) ile aracın hasarı onarıldıktan sonraki haline göre serbest piyasadaki 2. el piyasa değeri arasındaki fark (aradaki farkın değer kaybı olarak kabul edilmesi) hususlarında, ayrıntılı, gerekçeli, denetime elverişli bir rapor alınmasına karar verilerek, dosyaya Bilirkişi ...'ın sunmuş olduğu 13/02/2024 tarihli raporunda, 09.01.2023 tarihli trafik kazasında ...plakalı aracın sürücüsü ..." ın %100 oranında kusurlu olduğu, ... plakalı aracın sürücüsü /malikine izafe edecek kusur bulunmadığı, dava konusu hasar nedeniyle dava konusu araçta meydana gelen değer değer kaybının güncel 90.000,00 TL, hasar tarihi itibariyle 66.500,00 TL mertebesinde olduğu, makul onarım süresini içeren 7 gün sürede araçtan yararlanamaması nedeniyle meydana gelen davacı zararının 22.400,00 TL olduğu kanaatine varıldığını bildirdiği görülmüştür. Mahkememizin 05/03/2024 tarihli ara kararı gereği, dosyanın daha önce rapor alınan bilirkişiye yeniden tevdi ile, taraf vekillerinin kök rapora yapmış olduğu itirazların ayrı ayrı değerlendirilerek denetime elverişli ek rapor alınmasına karar verilerek, Bilirkişi ...'ın sunmuş olduğu 17/04/2024 tarihli ek raporunda, DEĞERLENDİRME: Hukuk muhakemesi usulüne göre ispat yükü sonuçtan fayda sağlayacak tarafa ait olup, bilirkişinin dosyaya belge temin ve/veya talep etme şeklinde bir sorumluluğu bulunmamaktadır. Araçlarda meydana gelen değer kaybı, onarım tutarının, hasar emarelerini ortadan kaldıracak şekilde onarılan hasarları içermesi nedeniyle doğrudan onarım tutarı ile ilgili değildir. Karayolu taşıtlarında hasarlanmaları durumunda değer kaybına neden olacak parçaların sayısı araç tipine bağlı olarak yaklaşık 25 adet olup, tam zayi olduktan sonra tekrar tescil ettirilen araçların rayiç değerlerinin hasarsız emsallerine göre 9030-40 mertebesinde daha düşük olduğu göz önüne alındığında, dava konusu araçta tespit edilen değer kaybına yapılan itiraz isabetli bulunmamıştır. Dava konusu aracın hasarsız muadilinin rayiç değeri rapora alınan tüm ilanlar incelenerek tespit edilmiş olup, muadil araçlardan en yüksek değer sahip olanın aracın rayiç değeri olarak kabul edilmesi uygun değildir. Değer kaybı hesabında kullanılan yöntem kök raporun 7. ve 10.maddelrinde ortalama bir kişinin anlayacağı şekilde açıklanmış, hesaplamada kullanılan belgeler kaynakları ile birlikte verilmiştir. Hesaplamada, dava konusu aracın güncel değeri üzerinden tespit edilen güncel değer kaybı hasar tarihine, güncel ve hasar tarihi itibariyle kasko değerleri üzerinden güncellenmiş olup, yapılan hesaplamada bir hata bulunmamaktadır. Kök rapora tespit edilen onarım süresi Yargıtay uygulamaları doğrultusunda makul onarım süresi olup makul onarım süresini aşan onarım süresinin takdiri Yüce Mahkeme' ye aittir. Dava konusu aracın günlük kira bedelinin tespitinde kullanılan bilgi ve kaynaklar kök raporda verilmiş olup, ikame araç bedeli yönünden yapılan itiraz isabetli bulunmamıştır. Kaza şartına ilişkin olarak dava dosyasına sunulan belgelerde, davacı aracının hatalı park etiğin dair bir tespit ve/veya hatalı park tespitini ispatlayacak bir belge bulunmamaktadır. Takdir Yüce Mahkeme' ye ait olmak üzere, davacının kasko sigortasının kendisine sağlamış olduğu ikame araç hizmetini kullanma zorunluluğu bulunmamaktadır. Diğer yanda, kök raporda tespit edilen onarım süresi makul onarım süresi olup, davacı beyanına göre aracın onarım süresi 52 gün olup, makul onarım süresini 45 gün aşmıştır. Bu hali ile, davacının kasko sigortasının ikame araç hizmetini kullanış olması durumunda dahi makul onarım süresini aşan kısmı karşılamadığı açıktır. Kök raporda kusur, değer kaybı ve ikame araç bedeli yönünden varılan kanaat değişmemiştir. SONUÇ: 09.01.2023 tarihli trafik kazasına ilişkin olarak hazırlanış 13.02.2024 tarihli kök raporda, kusur, değer kaybı ve ikame araç bedeli yönünden varılan kanaatlerin değişmediğini bildirir raporu bildirdiği görülmüştür. Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, 09.01.2023 tarihinde saat 14:10 sıralarında, ... İli, ... İlçesi,...Sokak üzerinde park halinde olan davacıya ait ... plakalı aracın sağ yan ön kısmına sürücü ... yönetiminde seyir haline olan ... plakalı aracın çarpması sonucu dava konusu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, kazaya sebebiyet veren ... plakalı aracın davalılardan ... Nak. Loj. Hizmetleri Ticaret Limited Şirketi'ne ait olduğu, anılan aracın sigortacısının davalılardan ... Sigorta Şirketi olduğu, sigorta şirketi yönünden yapılan incelemede kazaya sebebiyet veren ... plakalı aracın ... numaralı Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Poliçesi ile davalı sigorta şirketi tarafından kaza tarihini de içerecek şekilde 13/10/2022 - 13/10/2023 tarihlerini kapsar şekilde sigortalandığı, poliçede maddi trafik kazalarında araç başı teminat limitinin 120.000 TL olarak belirlendiği, davalı sigorta şirketinin davaya konu kaza nedeniyle davacıya ait aracın aynı zamanda kasko şirketi olması nedeniyle 22.06.2023 tarihinde takas - mahsup yöntemi ile poliçe limitinin tamamı olan 120.000 TL'nin rücuen tazminat ödemesinin yapıldığı, böylece teminat limitinin tüketildiği, ödemenin dava tarihinden önce yapıldığı dikkate alındığında davalı sigorta şirketinin davacıya karşı sorumluluğu kalmadığından bu davalı yönünden davanın reddine karar vermek gerekmiş; diğer davalılar yönünden yapılan incelemede meydana gelen trafik kazasına ilişkin olarak Kusur / Makina Müh. Bilirkişiden alınan kök rapor ve itirazları kapsar şekilde tanzim edilen ek raporda belirtildiği üzere, kazanın meydana gelmesinde davalı ...'nun tam kusurlu olduğu, kaza sonucu araçta oluşan değer kaybının 66.500 TL olduğu, aracın olağan tamir süresinin 7 gün ve bu süre içerisinde talep edilebilecek araç mahrumiyet bedelinin 22.400 TL olduğu, anılan tespitlerin Yargıtay içtihatlarında belirtilen kriterleri içerdiği ve denetim elverişli olduğu kanaatine varılarak aksi yöndeki itirazlara itibar edilmemiş olup, neticeten davacının talep arttırım dilekçesi doğrultusunda toplam 88.900-TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, dair karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis etmek gerekmiştir. H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-Davanın davalı ... Sigorta Şirketi yönünden reddine, diğer davalılar açısından kabulü ile 66.500-TL değer kaybı tazminatı ile 22.400-TL araç mahrumiyet bedeli toplamı olan 88.900-TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, 2-Harçlar tarifesi uyarınca alınması gereken 6.072,75-TL karar ve ilam harcından peşin alınan 1.754,85-TL harçtan mahsubu ile bakiye 4.317,90‬‬-TL harcın davalılar ... Şirketi ve ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsil edilerek Hazineye irat iadesine, 3-Davacı tarafından yatırılan 2.024,70-TL peşin ve başvurma harcı bedelinin davalılar ... Şirketi ve ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsil edilerek davacı tarafa verilmesine, 5-Davacı tarafından yapılan; posta, tebligat müzekkere ve bilirkişi ücretlerinden oluşan toplam 4.738,00-TL yargılama giderinin davalılar ... Şirketi ve ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsil edilerek davacı tarafa verilmesine, 6-Davalı ... Sigorta Şirketi duruşmalarda vekil ile temsil edildiğinden reddedilen dava değeri itibariyle AAÜT uyarınca takdiren 30.000-TL vekalet ücretinin davacıdan tahsil edilerek ... Sigorta Şirketi'ne verilmesine, 7-Davacı taraf duruşmalarda vekil ile temsil edildiğinden kabul edilen dava değeri itibariyle AAÜT uyarınca takdiren 30.000-TL vekalet ücretinin davalılar ... Şirketi ve ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsil edilerek davacı tarafa verilmesine, 8-Arabuluculuk ücreti olan 3.200-TL bedelin davalıdan davalılar ... Şirketi ve ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsil edilerek Hazineye irat kaydına, 9-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde HMK 333 maddesi uyarınca yatıran tarafa iadesine, Dair, Davacı vekili ve davalı ... vekilinin yüzüne karşı diğer davalıların yokluğunda tebliğden itibaren 2 haftalık sürede HMK 341 maddesi uyarınca istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. 05/11/2024 Katip e-imzalı Hakim e-imzalı "Bu belge 5070 Sayılı Kanun hükümlerince elektronik imza ile imzalanmıştır."