İstanbul 5. Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/907 E. 2024/590 K.

T.C. İSTANBUL 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2022/907 Esas KARAR NO : 2024/590 DAVA : Menfi Tespit (Abone Sözleşmesi) DAVA TARİHİ : 22/12/2022 KARAR TARİHİ : 09/10/2024 Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Abone Sözleşmesi) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekilinin dava dilekçesinden özetle: Müvekkiline ait ... işletmesi olarak faaliyet gösteren, bir kebap restoranı olduğu, bugüne kadar tanzim edilen tüm elektrik faturalarını müvekkilinin düzenli şekilde ödediğini, bağlantı anlaşması yapıldıktan sonra, elektrikçi ustası kofradan termik manyetik şaltere kadar 4x16 mm2 kablo çekmiş, saatin altındaki 80 ampere bağlamış, 80 amperden 80/300 Na kaçak akıma bağlanarak kombi saate bağlandığı, küçük saate de kompak şalterden ayrı bir koblo 2x6mm2 kesitinde olan kablo sayaç panosunun içinde götürülerek bağlantısı yapıldığı, 28.11.2022 tarihinde ... muayene memurları tesisat kontrolü ve saat mühürlenmesi için gelmişler ve yapılan incelemede sadece termik manyetik şalter eksikliği bulunduğunu belirterek tamamlanmasını istemişler, buna karşın herhangi bir kaçak tespitinde bulunmamış oldukları, müvekkilinin yaz-kış dönemlerinde klima kullanımına bağlı olarak değişmekle birlikte son ödediği faturalar ortalama 20-30bin TL civarında olup, ödenmemiş faturası bulunmadığı, müvekkili yaptığı başvurunun neticesini ve geçmiş tüketimine göre bir faturalandırma yapılacağını beklerken birden bire dava konusu olan 07.12.2022 tarihli 108.492,67TL bedelli ... no’lu ve 370.196,67TL bedelli ... no’lu iki adet faturanın geldiğini, müvekkili yüksek gelen faturalara bir anlam veremediği, araştırdığında ise faturaların kaçak kullanım gerekçesiyle düzenlendiğini öğrendiğini, müvekkili ...’ın güç artırımı isteği üzerine yaklaşık bir aydır işyerinde elektrik tesisatı işleri yapıldığını, tesisatın daha 10 gün önce ... tarafından muayene edildiğini ve muayenede kaçak tespiti yapılmadığını, sadece şalter eksikliği bulunduğunun belirtildiği, bunun ise giderildiğini ancak tesisat yenilemeleri sırasında arızalar meydana geldiğini, eğer herhangi bir kaçak durumu olsa idi bunun muayene memuru veya sayaç değişim elemanı tarafından görülmemesinin ve kayıt altına alınmamasının mümkün olmadığını, müvekkili tarafından öğrenilmiş olup, şayet kaçak elektrik faturaları böyle bir durum neticesi düzenlenmiş ise tümüyle haksız ve fahiş olacağı açık olduğundan, müvekkili haberdar olmadığı gibi, bu noktada davalı tarafın kaçak iddiasına ilişkin olarak müvekkiline tebliğ edilmiş hiçbir bilgi, belge, tutanak veya rapor bulunmadığını, ...’a başvurularak ilgili tutanak bilgi ve belgeler istenmiş ve faturanın nasıl hesaplandığı sorulmuş ise de cevap verilmediğini, ...’a başvuru yaptığı ve onaylanan proje uygulaması için elektrik ustası ile anlaşarak işi verdiği, yani tüm işin baştan sona davalı ...’ın onayı, sürekli kontrol ve denetimi altında yürütüldüğü, kaldı ki gerek 28.11.2022 tarihinde işyerine gelen ... muayene memuru tarafından yapılan tesisat ve sayaç kontrolünde herhangi bir kaçak tespitinde bulunmadığı, sadece şalter eksikliği tespit edildiği ve eksikliğin giderilmesi için süre verilerek tekrar kontrole gelineceğini de bildirildiği, gerekse 02.12.2022 tarihli sayaç değişiminde herhangi bir kaçak tespiti yapılmadığı gibi hususlar hep birlikte nazara alındığında; işyerine kaçak kullanım yapılmadığı ve sürekli denetimler nedeniyle yapılmasına da imkan bulunmadığının açık olduğu, müvekkilinin yapılan ve devam eden işlerde bir hata olup olmadığını bilmesi veya anlamasının mümkün olmadığı, öte yandan kurum talebiyle başlanmış ve yine onun onayı, kontrol ve denetimine tabi olan güç artırımı işinde, kurumca sürekli kontrol yapıldığı halde elektrik tesisatında, kaçak kullanıma neden olacak bir müdahalede ve/veya kullanımda bulanamayacağı izahtan vareste olduğu, ortada kendiliğinden yapılan veya olağan bir elektrik tesisat işi değil, aksine kurumca istenmiş güç artırımı ve bu nedenle yapılan ve davalı ... tarafından sürekli kontrol edilen bir çalışma olduğu, işletmenin klima kullanımına bağlı olarak yaz ve kış ayları tüketimleri farklılaşabilmekle birlikte ortalama aylık faturalası otuzbin TL civarında olup, bugüne kadar tüm faturalar düzenli şekilde ödendiği, kaçak iddiasıyla kesilen dava konuş faturalar dışında borcu bulunmadığı, dava konusu faturanın toplam bedeli 478.689,34-TL olup, bu faturalardan dolayı müvekkili aleyhine takip başlatılması ve özellikle elektriğinin kesilmesi halinde telafisi güç ve imkansız sonuçlar doğacağı, borcun varlığı ve miktarının tespiti yargılamaya muhtaç olup dava konusu faturaların düzenlediği mahallin iş yeri olduğu, faturaların son ödeme tarihinin 19.12.2022 olduğu ve davalı tarafından elektrik kesme işlemlerine başlandığı nazara alınarak fatura bedelinin %15’i veya uygun görülecek teminat karşılığında müvekkilinin elektriğinin kesilmemesi yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesini ve davaya konu faturalara dayalı başlatılacak icra takibinin önlenmesi/durdurulması hakkında ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep ve dava etmişlerdir. Davalı vekilinin cevap dilekçesinden özetle: Huzurdaki dava açılmadan ticari uyuşmazlıklarda zorunlu arabuluculuk yolu işletilmemiş olup bu davanın öncelikle usulden reddinin gerektiği, kurum işlemlerinde herhangi bir hata bulunmadığı, davacı taraf her ne kadar faturalarını düzenli ödediğinden bahisle; aleyhine tahakkuk ettirilen faturaların haksız olduğunu iddia etmiş ise de huzurdaki uyuşmazlığın normal dönem faturalarından kaynaklanmayıp kaçak elektrik kullanımından kaynaklanması sebebiyle bu iddia geçerliliğini yitirdiği, davacı tarafça her ne kadar davalı müvekkili şirket tarafından tek taraflı olarak tanzim edilen kaçak elektrik tutanaklarına istinaden haksız yere faturalandırıldığı iddia edilmişse de bu iddiaların tarafça kabulünün mümkün olmadığı, davacı her ne kadar kaçak elektrik kullanmadığını, tutanakların hukuka aykırı olarak düzenlendiğini iddia etmiş olsa da; dosyasına iddiasını ve tutanakların aksini kanıtlar nitelikte, tespit tutanağı ve sair belgelerle aynı kapsam ve mahiyette herhangi bir somut delil sunamadığı, davacı tarafından eğer ki kaçak tespit tutanağında tespiti yapılan maddi olgunun aksi ve bu nedenle kaçak kullanım bedelinden sorumlu olunmadığı iddia ediliyorsa buna dair somut argümanlarını sunarak davasını ispatlaması gerekirken dosya kapsamına böylesine somut bir delilin sunulamamış olması nedeniyle ispatlanamayan davanın reddine karar verilmesi gerektiği, kamu hizmeti yürüten müvekkili şirketçe tutulan kaçak elektrik tespit tutanakları, aksi ispat edilinceye kadar geçerli belgeler olduğu, davacı tarafından her ne kadar ihtiyati tedbir kararı talep edilmiş olsa da ihtiyati tedbir kararının uygulanması için şart koşulan dava değeri olan 478.689,34-TL bedeli olan %10'u oranındaki 47.868,93 TL teminat miktarı HMK 393. maddesi kapsamında tedbirin tebliği tarihinden itibaren bir haftalık süresi içinde yatırılmamış ve ihtiyati tedbir kararının uygulanması talep edilmediği, haksız davanın reddine karar verilmesini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmişlerdir. Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Dava, davacının kaçak elektrik kullandığı iddiasıyla davalı şirket tarafından davacı aleyhine kesilen faturalardan dolayı davacıya borçlu olmadığının tespitine ilişkin menfi tespit davasıdır. Davacı vekili dava dilekçesinde davalı şirket tarafından davalı aleyhine 07/12/2022 tarih ve 108.492,62-TL bedeli ... nolu fatura ile 07/12/2022 tarih 370.196,67-TL bedelli ... nolu faturadan dolayı davacının davalıya borçlu olmadığının tespitini talep etmiştir. Davalı vekili ise davacı tarafın kaçak elektrik kullandığını bu sebeple müvekkili şirket tarafından tespit yapıldığını ve faturaların tahakkuk ettirildiğini belirterek davanın reddini talep etmiştir. Davalı kurumdan ... hizmet nolu sayaca ilişkin abonelik sözleşmesinin kaçak elektrik tespit tutanakları dosyamız arasına alınmış dosya bilirkişiye tevdi edilmiş bilirkişinin dosyaya ibraz etmiş olduğu 18/02/2024 tarihli bilirkişi raporunda 19.12.2022 son ödeme tarihli 370.196,67 TL bedelli ... no'lu Kaçak Kullanım Faturası ve 108.492,67-TL bedelli ... no'lu Ek Tüketim Faturasının Yönetmeliğin öngördüğü sürelere göre hesaplandığı, bu sürelere göre hesaplamanın birim fiyat, kaçak katsayısı, vergiler yönünden uygun olduğu görülmüştür. Harici hat çekilerek kaçak elektrik kullanımında Yönetmeliğe göre; en fazla 180 günlük kaçak kullanım hesabı yapılacağı, kaçak kullanım başlangıç tarihinin 180 günden daha önceki tarihlerde olması durumunda; 180 ik kaçak kullanıma ek olarak, kaçak kullanım başlangıç tarihinden 180 günlük kaçak kullanım hesabının yapıldığı başlangıç tarihine kadar da, Ek Tüketim hesabı yapılacağı belirtilmiştir. Ancak; Sigortaya girmeden harici hat çekilerek yapılan bağlantıda; 16,5 kW harici hattan beslenen cihazlar baz alındığında; günlük 230 kWh, aylık 6930 kWh kaçak tüketim hesaplanacağı görülmüş, Sayaç bilgi dökümü incelendiğinde; aylık tüketimlerin ortalamanın altına düştüğü 12.10.2022 tarihinden 05.12.2022 kaçak tutanak tarihine kadar, 54 günlük kaçak kullanım yapıldığı kanaatine varıldığı şeklinde rapor ibraz edilmiş bilirkişinin 07/07/2024 tarihli ek raporunda ise Harici hat çekilerek kaçak elektrik kullanımında Yönetmeliğe göre; en fazla 180 günlük kaçak kullanım hesabı yapılacağı, kaçak kullanım başlangıç tarihinin 180 günden daha önceki tarihlerde olması durumunda; 180 ik kaçak kullanıma ek olarak, kaçak kullanım başlangıç tarihinden 180 günlük kaçak kullanım hesabının yapıldığı başlangıç tarihine kadar da, Ek Tüketim hesabı yapılacağı belirtilmiştir. Ancak; Sigortaya girmeden harici hat çekilerek yapılan bağlantıda; 16,5 kW harici hattan beslenen cihazlar baz alındığında; günlük 230 kWh, aylık 6930 kWh kaçak tüketim hesaplanacağı görülmüş, Sayaç bilgi dökümü incelendiğinde; aylık tüketimlerin ortalamanın altına düştüğü 12.10.2022 tarihinden 05.12.2022 kaçak tutanak tarihine kadar, 54 günlük kaçak kullanım yapıldığı kanaatine varılmıştır. Kaçak Şekli :Harici Hat 12.10.2022 05.12.2022 tarihleri arası 6 gün kaçak kullanım Miktarı; Kaçak elektrik tüketim miktarının hesaplanması; MADDE 44 “*(3) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamında, mühürlenmiş sayaçtan geçirilmeksizin ayrı bir hat çekilerek birtakım cihazlar kaçak olarak beslenmiş ise, tüketilen elektrik enerjisi sadece bu hat üzerindeki cihazların kurulu gücü dikkate alınarak hesaplanır.” maddesine göre ve; Kaçak elektrik enerjisi tüketim miktarının hesaplanmasında ve faturalanmasında esas alınacak süre; MADDE 45 (1) Kaçak elektrik enerjisi tükettiği tespit edilen tüketiciye yapılacak faturalandırmada, aşağıda yer alan süreler esas alınır; b) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (b) bendi çerçevesindeki tespitlerde; kaçak elektrik enerjisi kullanımına ilişkin olarak yapılacak hesaplamada kullanım süresi esas alınır, bu süre 180 günü geçemez. ç) Birinci fıkranın (b) bendinde belirtilen sürenin dışında, tüketicinin kaçak elektrik enerjisi kullanım başlangıç tarihinin doğru bulgu ve belgelerle tespit edilmesi halinde, kaçak tüketime ek olarak birinci fıkranın (b) bendinde belirlenen başlangıç tarihinden itibaren, doğru bulgu ve belgelerle tespit edilmiş kaçak elektrik enerjisi kullanımı başlangıç tarihine kadar geriye dönük normal tüketim hesabı yapılır. Kaçak tüketimi ile kaçağa ilişkin normal tüketim hesabında esas alınacak sürelerin toplamı 12 ayı mez. Yapılacak hesaplamadı iketimin yapıl kabul edilen dönemlerdeki birim fiyatlar dikkate alınır ve gecikme zammı alınmaz. ”maddesine göre ve; Kaçak elektrik enerjisi tüketim miktarının hesaplanmasında ve faturalanmasında esas alınacak ire; MADDE 45 —“(3) Kaçak elektrik enerjisi tüketim miktarının hesaplanmasında ortalama günlük çalışma saatleri; c) Sanayi tüketici grubundan enerji alanlar ile turistik tesisler, akaryakıt istasyonları, hastaneler, alışveriş merkezleri gibi vardiyalı hizmet veren tüketicilerden, tek vardiyalı çalışanlar için 7 saat, iki vardiya çalışanlar için 14 saat, üç vardiya çalışanlar için 21 saat, Ayrı bir hat çekilerek kaçak elektrik kullanımında hat üzerindeki cihazların kurulu gücü dikkate alınarak hesaplama yapılmış, 05.12.2022 tarihli tutanakta tespit anında toplam gücün 16,5 kW tespit yapıldığı görülmüş, çalışma saati olarak 14 saat alınması yönetmeliğe uygun olduğu görülmüştür. Ancak, Gerek OSOS kayıtları incelenmesinde, gerek 04.10.20222 ve 20.10.2022 tarihlerinde düzenlenen kaçak tutanaklarında bu dönemler için kaçak kullanım tahakkuk yapılması nedeniyle 05.12.2022 tarihinde tespit edilen kaçak kullanımın 30.11.2022 ile 05.12.2022 tarihleri arasında 6 günlük süre içinde olabileceği değerlendirilmiştir. Davalı kurum tarafından 08.06.2022-05.12.2022 tarihleri arasındaki 180 günlük süre için 41580 kWh ve 05.12.2021-08.06.2022 tarihleri arasındaki 185 günlük süre için 42735 kWh kaçak kullanım ve Ek tüketim miktarı hesaplamasının yönetmeliğin öngördüğü maksimum süreler baz alınarak hesaplama yapıldığı, Davacı itirazında da belirttiği gibi bu dönemler için kaçak tüketim miktarı hesaplamasının 04.10.2022 tarihinde ve 20.10.2022 tarihinde düzenlenen kaçak kullanım faturaları nedeniyle mükerrer kaçak tahakkukuna neden olacağı değerlendirilmiştir. Bu nedenle, davacı ve davalı bilirkişi raporu itirazları yeniden değerlendirildiğinde; Gerek OSOS kayıtları, gerek 04.10.2022 ve 20.10.2022 tarihinde yapılan kaçak tahakkukları nedeniyle 05.12.2022 tarihinde tespit edilen “Tesisatta kayıtlı 63211450 nolu sayaca harici hat çekilerek kaçak enerji kullanılması" olayında kaçak kullanım başlangıcının 30.11.2022 tarihi alınması ve bu tarihten 05.12.2022 tutanak tarihine kadar olan sürede 6 günlük kaçak kullanım olarak, günlük 14 saat çalışma süresine göre ve tutanakta tespit edilen 16,5 kW toplam güce göre hesaplama yapıldığında; 6 gün*16,5 kW*14 h>1.386 kWh. olarak hesaplanmış olup; Tüketim Miktarı — : 1.386 kWh, Enerji Birim Bedeli : 2,368288 TL/kWh (4,736578 TL/kWh) (Düşük kademe) Enerji Birim Bedeli : 3,266517 TL/kWh (6,533034 TL/kWh) (kaçak katsayı 2) Dağıtım Birim Bedeli : 0,342716 TL/kWh (0,685432 TL/kWh) (kaçak katsayı 2) olduğunu belirterek enerji bedeli 9.054,65-TL dağıtım bedeli 950,01-TL BTV 452,71-TL KDV 1.882,36 TL olmak üzere toplam 12.339,89-TL kaçak kullanım bedeli hesaplandığı yönünde rapor ibraz edilmesi karşısında davalının davacı aleyhine kesmiş olduğu 07/12/2022 tarihli ... numaralı 108.492,67-TL ve 07/12/2022 tarihli ... numaralı 370.196,67-TL lik iki adet faturaların 466.349,45-TL'lik kısmı yönünden borçlu bulunmadığının tespitine, fazlaya ilişkin 12.339,89 T'lik istemin reddine karar vermek gerekmiş aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: 1-Davanın kısmen kabul kısmen reddi ile Davacının 07/12/2022 tarihli ... numaralı 108.492,67-TL ve 07/12/2022 tarihli ... numaralı 370.196,67-TL lik iki adet faturaların 466.349,45-TL'lik kısmı yönünden borçlu bulunmadığının tespitine, fazlaya ilişkin 12.339,89 T'lik istemin reddine 2-)Davacının kötüniyet tazminat talebinin ispatlanamadığından ve şartları oluşmadığından REDDİNE, 3-Harçlar Yasası'na göre alınması gereken 31.856,33-TL karar ve ilam harcından peşin alınan 8.154,82-TL Harcın mahsubu ile bakiye 23.701,51-TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına, 4-Davacı tarafından yatırılan 8.154,82-TL peşin harç 80,70-TL başvurma harcının davalıdan tahsil edilerek davacı tarafa verilmesine, 5-Davacı tarafından yapılan 3.028,25-TL yargılama giderinin kabul red oranına göre 2.950,12-TL davalıdan tahsil edilerek davacı tarafa verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerine bırakılmasına, 6-Davalı tarafından yapılan 28,00-TL yargılama giderinin 0,72-TL'sinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, bakiye kısmın davalı üzerinde bırakılmasına, 7-Davacı taraf duruşmalarda vekil ile temsil edildiğinden kabul edilen dava değeri itibariyle AAÜT uyarınca hesap olunan 73.952,42-TL vekalet ücretinin davalıdan tahsil edilerek davacı tarafa verilmesine, 8-Davalı taraf duruşmalarda vekil ile temsil edildiğinden kabul edilen dava değeri itibariyle AAÜT uyarınca hesap olunan 12.339,89-TL vekalet ücretinin davacıdan tahsil edilerek davalı tarafa verilmesine, 9-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine, Dair, Taraf vekillerinin yüzlerine karşı tebliğden itibaren 2 haftalık sürede HMK 341 maddesi uyarınca istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. 09/10/2024 Katip e-imzalıdır Hakim e-imzalıdır "Bu belge 5070 Sayılı Kanun hükümlerince elektronik imza ile imzalanmıştır."