İstanbul 4. Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/783 E. 2024/794 K.

T.C. İSTANBUL 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2023/783 Esas KARAR NO : 2024/794 DAVA : Alacak (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan Sebepsiz İktisab Nedeniyle) DAVA TARİHİ : 29/11/2023 KARAR TARİHİ : 25/12/2024 Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan Sebepsiz İktisab Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA VE TALEP : Asıl davada davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı Şirket tarafından Müvekkili Şirket aleyhine ... 20. İcra Dairesinin ... esas numaralı dosyası ile Kambiyo senetlerine özgü haciz yoluyla takip yapılmış olduğunu, Müvekkili tarafından İcra tehdidi altında 36.083,26 TL ödeme yapıldığını, Müvekkili şirketin yetkilisinin ... olduğunu, ancak söz konusu çekin müvekkili şirket yetkilisi ... tarafından ciro edilmediğini, çekin kim tarafından ciro edildiği ve çek üzerindeki imzanın kime ait olduğunu bilmediklerini, söz konusu çekteki kaşe ve imzanın sahte olduğunu, Müvekkili şirketin hiç tanımadığı iki firma tarafından fatura kesildiğini ve e-arşivde bu durumu fark eden müvekkilinin hemen faturaya itiraz ettiğini, bu firmaların, ... Şti. (...), ve ... Ltd. Şti. (...). şirketleri olduğunu, sahte imza ve kaşe ile çek düzenlenmesi nedeniyle ... CBS'ye şikayette bulunduklarını, davalının takipte haksız ve kötü niyetli olduğunu, bu nedenlerle Müvekkili şirket tarafından icra tehdidi altında borçlu olmadığı halde ödemek zorunda kaldığı 36.083,26 – TL'nin (fazlaya dair hakları saklı tutularak) istirdadına, müvekkili şirkete yasal faiziyle birlikte ödenmesine, tamamıyla kusurlu hareket eden faktoring şirketi aleyhine %20'den az olmamak kaydıyla kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, cebri icra tehdidi altında yapılan ödemenin dava sonuna kadar icra kasasında bekletilerek ödeme yasağı kararı alınmasına, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Birleşen davada davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirket aleyhine ... 25. İcra Dairesinin ... esas numaralı dosyası ile kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile takip yapıldığını, müvekkili tarafından icra tehdidi altında 107.895,92-TL ödeme yapıldığını ancak müvekkilinin böyle borcu bulunmadığını, söz konusu çekteki kaşe ve imzanın sahte olduğunu, müvekkili şirketin yetkilisinin ... olduğunu, söz konusu çekin müvekkili tarafından ciro edilmediğini, imzada sahtecilik yapılarak müvekkili şirket hakkında icra takibi başlatılması sebebiyle müvekkilinin daha fazla mağdur olmaması açısından HMK madde 30/1 gereğince müvekkilinin imza örneklerinin alınmasını, imzası ve kaşesi Müvekkili şirket yetkilisinden sadır olmayan çeke ilişkin icra tehdidi altında yapılan ödemelerin müvekkiline geri ödenmesi gerektiğini, müvekkili şirket tarafından icra tehdidi altında borçlu olmadığı halde ödemek zorunda kaldığı 107.895,92-TL nin fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla istirdat yönünde haklı davanın kabulüne karar verilmesini, müvekkili şirkete yasal faiziyle birlikte ödenmesine, tamamıyla kusurlu hareket eden faktoring şirketi aleyhine %20'den az olmamak kaydıyla kötü niyet tazminatına hükmedilmesini, cebri icra tehdidi altında yapılan ödemenin dava sonuna kadar icra kasasında bekletilmek suretiyle ödeme yasağı kararı alınmasını, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. CEVAP : Asıl davada davalı vekili davaya cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili şirket ... A.Ş. ile dava dışı ... Şirketi (V.K.N. ...) arasında 05.05.2023 tarihinde faktoring sözleşmesi tanzim edildiğini, taraflar arasında imzalanan faktoring sözleşmesine istinaden ''... Bankası A.Ş. ... Şubesine ait ... seri numaralı 20,000.00 TL bedelli 30.09.2023 keşide tarihli çek''in müvekkili şirket tarafından fatura ile tevsik edilerek temlik alındığını, Müvekkili şirketin faktoring sözleşmesindeki müşteri ... Şirketi ile kendisinden önceki ciranta olan davacı... Şirketi ile arasındaki fatura ve alacak bildirim formu gereğince söz konusu alacağı ve kambiyo senedini temlik alarak yetkili hamil sıfatını kazandığını, ilgili çekin bankaya ibraz edildiği halde ödeme yapılmaması nedeniyle ... 20. İcra Müdürlüğü ... Esas dosyası ile icra takibi başlatıldığını, icra takip dosyasına istinaden dava dışı borçlular tarafından haricen ve icra dosyasına ödeme yapıldığını ve yine davacı borçlu tarafından icra dosyasına ödeme yapıldığını, davacının davasında imza itirazına dayanmışsa da imzaya itiraz davası açmadığını, davacı tarafından çekteki lehtarın imzasının sahte olduğu iddiasının haksız şekilde borçtan kurtulmak saikiyle ortaya atıldığını, takibe konu çekin davacı lehtar ... tarafından imzalanıp imzalanmadığı, davacının imza ve yazı örneklerinin alınması ve akabinde yapılacak bilirkişi incelemesi ile ortaya çıkacağını, davacı faturaya itiraz ettiğini iddia etmişse de buna ilişkin herhangi bir delil ibraz etmediğini, davacının faturaya itiraza ilişkin herhangi bir delili olmadığından bu iddiasının kabulünün mümkün olmadığını, davacının iddialarının gerçeği yansıtıp yansıtmadığının tespiti amacıyla çek üzerinde ciro veya kaşesi bulunan tüm şirketlerinin ticari defter ve kayıtlarının araştırılması, birbirlerine fatura kesip kesmediklerinin araştırılması gerektiğini, davacının müvekkili şirketin yaptığı faktoring işleminin usulsüz olduğuna ilişkin iddialarının gerçeği yansıtmadığını, davanın haksız ve mesnetsiz olması nedeniyle reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı taraf üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir. Birleşen davada davalı vekili davaya cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin faktoring sözleşmesindeki müşteri ... Şirketi ile kendisinden önceki ciranta olan davacı şirket ile arasındaki fatura ve alacak bildirim formu gereğince söz konusu alacağı ve kambiyo senedini temlik alarak yetkili hamil sıfatını kazandığını, ilgili çekin bankaya ibraz edildiği halde ödeme yapılmaması nedeniyle icra takibi başlatıldığını, icra takip dosyasına istinaden dava dışı borçlular tarafından haricen ve icra dosyasına ödeme yapıldığını ve yine davacı borçlu tarafından icra dosyasına ödeme yapıldığını, davacı tarafından dava değeri olan değer gösterilmiş ise de bu tutarda ödeme yapılmadığını, davacı tarafın davasında imza itirazında dayanmışsa da imzaya itiraz davası açmadığını, davacı tarafın çekteki lehtarın imzasının sahte olduğu iddiasının haksız şekilde borçtan kurtulmak saikiyle ortaya atıldığını, takibe konu çekin davacı lehtar şirketin tarafından imzalanıp imzalanmadığının, davacının imza ve yazı örneklerinin alınması ve akabinde yapılacak bilirkişi incelemesi ile ortaya çıkacağını, davacının faturaya itiraz ettiğini iddia etmiş ise de buna ilişkin herhangi bir delil ibraz etmediğini, davacının müvekkili şirketin yaptığı faktoring işleminin usulsüz olduğuna ilişkin iddialarının gerçeği yansıtmadığını, haksız ve mesnetsiz davanın reddi ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı taraf üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir. DELİLLER : ... 20. İcra Dairesinin ...esas numaralı uyap dosyası, ... 25. İcra Dairesinin ...esas numaralı uyap dosyası, ticaret sicil kayıtları, grafolog bilirkişi raporu. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ KABUL VE GEREKÇE: Davacı tarafından açılan dava, menfi tespit ve istirdat davasına ilişkindir. Taraflar arasındaki ihtilaf, Davalara konu edilen çeklerdeki imzanın davacı şirket yetkilisine ait olup olmadığı hususlarındadır. Davaya konu çekler ve mukayese imza örnekleri toplandıktan sonra davaya konu çekler üzerindeki imzanın davacı şirket yetkilisi ...'a ait olup olmadığı hususunda rapor düzenlenmesi için dosya grafolog bilirkişi ...'ya tevdi edilmiş, bilirkişi mahkememize sunmuş olduğu raporunda özetle; İnceleme konusu, ...bank ... Şubesine ait, keşidecisi “...Şti.”, keşide yeri ..., keşide tarihi 30.09.2023 olan, “ 20.000-Yirmibin TL” tutarlı ... seri nolu çek ve ...Bank ... Şubesine ait, keşidecisi ..., keşide yeri ..., keşide tarihi 30.09.2023 olan, “ 72.000-Yirmibin TL” tutarlı ... seri nolu çekte “... Tic. Ltd. Şti.” adına atılmış ciro imzaları ile ilgili şirket yetkilisi ...'a ait mevcut mukayese imzalar” arasında ; tersim biçimi, işleklik derecesi, alışkanlıklar, istif, doğrultu, seyir, hız ve baskı derecesi bakımından uygunluk ve benzerlikler saptanmadığından söz konusu 2 adet ciro imzasının mevcut mukayese imzalarına kıyasla ...'IN ELİ ÜRÜNÜ OLMADIĞI " yönünde kanaat bildirmiştir. Bilirkişi Raporu dosya kapsamına uygun, ayrıntılı, açıklayıcı ve hüküm kurmaya elverişlidir. İcra ve İflâs Kanunu’nun 72/6. maddesi uyarınca "Borçlu, menfi tesbit davası zımmında tedbir kararı almamış ve borç da ödenmiş olursa, davaya istirdat davası olarak devam edilir”. Anılan madde uyarınca menfi tespit davası icra takibinden önce sonuçlanmaz ve ihtiyati tedbir kararı verilmemiş olması yahut ihtiyati tedbir kararının kaldırılması nedeniyle, dava sırasında borç alacaklıya (davalıya) ödenmiş olursa, menfi tespit davası kanunun açık hükmü gereği (kendiliğinden) istirdat davasına dönüşür. Bu hâlde mahkeme menfi tespit davasına istirdat davası olarak devam eder, davacının talep sonucunu değiştirmesi için ıslah yoluna başvurmasına ya da karşı tarafın (alacaklının) muvafakati gerekmez." Kural olarak menfi tespit davasında ispat yükü davalı alacaklıya düşmekte ise de kambiyo senedindeki imzanın sahte olduğu hususunda ispat yükü davacı borçlu üzerinde bulunmaktadır. Mahkememizce alınan grafolog bilirkişi raporunda, dava ve icra takibine konu çekler üzerindeki imzanın davacı şirket yetkilisinin eli ürünü olmadığı tespit edildiğine göre davacının imzasını içermeyen dava konusu çeklerden dolayı borçlu sıfatıyla sorumlu tutulamayacağı ve davacı tarafça icra dosyalarına 107.895,92 TL ve 36.083,26 TL ödeme yapıldığı ve paranın alacaklıya ödendiği görüldüğünden asıl ve birleşen davalar yönünden davanın kabulü ile, davacının ... 20. İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı icra dosyası ve ... 25. İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı icra dosyası kapsamında davalıya borçlu olmadığının tespiti ile dosya kapsamında ödemiş olduğu 36.083,26 nin ödeme tarihi olan 23/10/2023 tarihinden,107.895,92 nin ödeme tarihi olan 23/10/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilerek aşağıdaki hüküm tesis edilmiştir. İcra takibinin dayanağı çeklerde davalı alacaklı ile davacı borçlu arasında doğrudanlık bulunmadığından, davalı alacaklının çeki ciro yoluyla aldığı görüldüğünden, bu haliyle davacının imzasının adı geçene ait olup olmadığını bilebilecek durumda olmadığı göz önünde bulundurulduğunda davacının kötü niyet tazminatı ödenmesine ilişkin talebinin yasal şartları oluşmadığından reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; Asıl dava yönünden; 1-Davanın kabulü ile, davacının ... 20. İcra Müdürlüğü'nün ...esas sayılı icra dosyası kapsamında davalıya borçlu olmadığının tespiti ile dosya kapsamında ödemiş olduğu 36.083,26 nin ödeme tarihi olan 23/10/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 2-Davacının şartları oluşmayan tazminat talebinin REDDİNE, Birleşen dava yönünden; 1-Davanın kabulü ile, davacının ... 25. İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı icra dosyası kapsamında davalıya borçlu olmadığının tespiti ile dosya kapsamında ödemiş olduğu 107.895,92 nin ödeme tarihi olan 23/10/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 2-Davacının şartları oluşmayan tazminat talebinin REDDİNE, Asıl dava yönünden; a-Harçlar Kanununca alınması gerekli 2.464,84 TL ilam harcından peşin yatırılan 616,22 TL harcın mahsubu ile bakiye 1.848,62 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydedilmesine, b-Karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T gereğince hesaplanan 30.000,00 TL avukatlık ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, c-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13,14. Maddeleri ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği 26.maddesi gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.120,00 TL arabuluculuk ücretinin davanın kabul / ret oranına göre 1.273,28 TL'sinin davalıdan, 46,72 TL'sinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydedilmesine, Birleşen dava yönünden; a-Harçlar Kanununca alınması gerekli 7.370,37 TL ilam harcından peşin yatırılan 1.842,60 TL harcın mahsubu ile bakiye 5.527,77 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydedilmesine, b-Karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T gereğince hesaplanan 30.000,00 TL avukatlık ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, c-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13,14. Maddeleri ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği 26.maddesi gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.120,00 TL arabuluculuk ücretinin davanın kabul / ret oranına göre 1.273,28 TL'sinin davalıdan, 46,72 TL'sinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydedilmesine, Asıl ve birleşen davalarda davacı tarafından yapılan (269,85 TL + 269,85 TL) 539,70 TL başvuru harcı, (616,22 TL + 1.842,60 TL ) 2.458,82 TL peşin harç, 3.500,00 TL bilirkişi ücreti, 247,00 TL tebligat ve müzekkere giderlerinden oluşan toplam 6.745,52 TL yagrılama giderlerinin asıl ve birleşen davanın davalısından alınarak, asıl ve birleşen davanın davacısına verilmesine, asıl ve birleşen davanın davalısı tarafından yapılan masrafların kendi üzerinde bırakılmasına, kullanılmayan bakiye gider avanslarının karar kesinleştiğinden yatıran taraflara iadesine, Dair tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık yasal süresi içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar taraf vekillerinin yüzüne karşı açıkça okunup, usulen anlatıldı. 25/12/2024 Katip ¸e-imzalıdır Hakim ¸e-imzalıdır