İlk Derece Mahkemesi · İstanbul 4. Asliye Ticaret Mahkemesi

İstanbul 4. Asliye Ticaret Mahkemesi 2021/788 E. 2024/601 K.

Mahkeme
İlk Derece Mahkemesi
Daire
İstanbul 4. Asliye Ticaret Mahkemesi
Esas No
2021/788
Karar No
2024/601
Karar Tarihi

T.C. İSTANBUL 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2021/788 Esas KARAR NO : 2024/601 DAVA : Alacak (Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 15/11/2019 KARAR TARİHİ : 07/11/2024 ... 2. Asliye Ticaret Mahkemesinde ...Esas sayılı dosyaı ile açılan ve bu mahkemece verilen yetkisizlik kararı neticesinde Mahkememize tevzi edilen dava dosyası mahkememiz esasının yukarıda belirtilen sırasına kaydı yapıldı. Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı- karşı davalı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili ile davalı ... arasında ...Projesinde ... nolu ve ... nolu bağımsız bölümler için, ... 17. Noterliği'nin ... tarihli ve ... ve aynı tarihli ... yevmiye nolu konut satış vaadi sözleşmeleri yapıldığını, aynı projedeki değişik bağımsız bölümler için de davalı ... Şirketi ile müvekkilin yetkilisi olduğu ...'ün yetkilisi olduğu diğer şirketler arasında da sözleşmelerin yapıldığını, bu çerçevede toplam 5 adet bağımsız bölümün müvekkili şirkete ve ...'ün yetkilisi olduğunu, şirketlere devrinin yapılmasının kararlaştırıldığını, davalılardan ... şirketi davacı müvekkiline borçlu olduğunu, aynı zamanda diğer davalı ... Şirketinin ... Projesindeki konutları pazarlamaya tek yetkili firma olduğunu, ... şirketi borcunu ... Firmasının söz konusu projesindeki dairelerle ödemeyi teklif ettiğini, ve bu çerçevede satış vaadi sözleşmeleri yapıldığını, sözleşmelerin amacını ... A.Ş'nin, ...'ün yetkilisi olduğunu müvekkili şirketin ve diğer şirketlere olan borcunu satış vaadi sözleşmesine konu bağımsız bölümlerin tapu devri ve teslimi şeklinde ifa etme amacı oluştuğunu, taraflarca davacı müvekkiline teslim edilecek dairelerin toplam satış bedelinin 12 milyon TL'nün büyük bir kısmı olan 9 milyon TL'sinin, ... Şirketinin projeyi pazarlamaya yetkili kılınmış olan ... A.Ş tarafından ödenmesini kararlaştırıldığını, Davalı ... Şirketi tarafından davacının yapacağı ödemeler için çek ve senetlerin alındığını, ... şirketinin ...A.Ş'de kullanılabilir hesabı olduğuna ilişkin belgeleri davacı müvekkiline verdiğini, ödeme gücü olduğunu, bu hususta güven uyandırdığını ve davalı ... şirketine de ... çekleri verildiğini, ... Şirketi ile yapılan sözleşmeler uyarınca ... tarafından ödenecek tutarın karşılığında kalan 5 adet bağımsız bölüme karşılık toplamda 3.000.000,00-TL tutarın müvekkili tarafından davalılara ödenerek taşınmazın tapu devrinin yapılmasının amaçlandığını ve bu kapsam da müvekkilinin yetkilisi olduğunu, ... firmasına çeşitli tarihlerde ödemeler yapıldığını, davalı ... Şirketine müvekkili tarafından ... 15. Noterliği'nin ... tarihinde ihtarname çekildiğini, ihtarnamenin tebliği tarihinden itibaren 3 gün içinde toplamda 67.649,15 USD'nin ödeme tarihinden itibaren işleyen yasal faizi ile birlikte müvekkilinin belirtilen hesabına ödenmesini, aksi halde yasal hakların kullanılacağının bildirildiği, iş bu ihtarnamenin muhataba 07/01/2019 tarihinde tebliğ edildiği, ancak davalılar tarafından ödeme yapılmadığını, davalıların ödenen tutarının cezai şarktı olarak alıkoyması maddi ve hukuki dayanaktan yoksun olduğunun kabul edilmeyeceğini, bu nedenle 40.199 USD ve 27.450,15 USD olmak üzere toplamda 67.649,15 USD'nin, şimdilik 1.500 USD'sinin ödeme tarihinden itibaren işlenecek faizi ile birlikte davacıya ödenmesine karar verilmesi talep etmiştir. Davalı-karşı davacı ... A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile davacı, 706.893,75-usd ve 1.035.211,05-usd tutarında satış bedeli karşılığında dava konusu taşınmazların satışı için anlaşıldığını, taraflar arasındaki 08.11.2017 tarihli ... ve ... yevmiye numaralı ... 17. noterliğinin düzenleme şeklindeki sözleşmelerinin 5 numaralı ve alıcının temerrüdü, ... A.Ş tarafından sözleşmenin feshi ve sonuçları başlıklı maddesi uyarınca, davacı sözleşmenin müvekkili şirket tarafından feshi halinde satış bedelinin %15'i oranında cezai şart, taşınmazın davacı zilyetliğinde bulunduğu her ay için satış bedelinin %1'i oranında ecrimisil bedeli, satış bedelinin %1'i oranında koruma-kollama bedeli, bağımsız bölüme ilişkin varsa hasar bedeli veya yenileme bedeli ile değer kaybı, ödenmemiş site yönetim giderleri ile aidatları ödemeyi taahhüt edildiğini, her iki sözleşme için bu kalemler toplamı 390.331,993-usd'ye, bağımsız bölüme ilişkin hasar bedeli ve/veya yenileme bedeli toplamı 87.800-tl'ye ve site yönetim giderleri ile aidatların toplamı da 7.397,69-tl'ye denk geldiğini, davacı, taraflarca akdedilen işbu sözleşmelere binaen müvekkil şirkete toplamda 67.649,15-usd tutarında ödeme yapıldığını, davacının müvekkili şirketin sözleşmeleri haklı nedenle feshi dolayısıyla müvekkili şirkete borçlu durumunda olduğunu, sözleşmelerde satış bedelinin bir kısmının diğer davalı şirket tarafından ödeneceği kararlaştırıldığını, müvekkili şirket tarafından diğer davalı şirketin borcunun üstlenilmesi veya borcuna katılma söz konusu olmadığını, davacı 04.06.2018 tarihli dilekçesi ile "12 adet çalıntı araçlarını satan yatırım ... a.ş.'den aldığı 9.000.000,00-tl tutarındaki ... çekini, müvekkil şirketten satın alınan taşınmazların satış bedelini ödemesini yapmak üzere ...'a verdiğini yine 1.030.000,00-tl tutarındaki 5 adet sıralı çeki de diğer davalı ... şirketine verdiğini, ...'ın kendisine ya da müvekkil şirkete ödeme yapmadığını, bu ödemelerin davacının şahsen yapma gücü bulunmadığı ve bu nedenle sözleşmelerinin iptal edilerek ödemelerin iadesini" talep ettiğini, davacının ... 15. noterliğinin ...tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile iddialarını değiştirerek 08.11.2018 tarihli sözleşmelerin konusunu diğer davalı şirketin davacıya olan borçlarına karşılık müvekkil şirkete ait taşınmazların tapu devri ve tesliminin yapılmasının oluşturduğundan bahisle, müvekkil şirketin sözleşmeyi haklı nedenle fesih ihtarı dikkate alınmaksızın sözleşme kapsamında yapılan 67.649,15-usd ödemenin iadesini talep ettiğini, davacıya karşı borçlu olduğunu ve bu borcuna karşılık müvekkil şirkete ait projede bulunan taşınmazların tapu devir ve tesliminin vaat edildiğini iddia ettiğini, öncelikle davacıya ait iki farklı tarihli beyan ve iddiaların çelişkili olduğu açık olduğunu, ilk dilekçesinde davacı taşınmaz satış bedeli yerine geçmek üzere diğer davalı şirkete çekler verdiğini ve bu çeklerin müvekkili şirkete ödenmediğini ifade ederken ihtarnamesinde ve dava dilekçesinde ise çeklerin müvekkil şirkete verildiğini ve aynı çekler dolayısıyla diğer davalının davacıya borçlu olduğunu ve bu borcuna karşılık müvekkil şirkete ait taşınmazların tapu devrinin yapılacağını iddia edildiğini, müvekkili şirket gayrimenkul inşa ve satışı konusunda ticari faaliyet gösterdiğini, bu halde üçüncü bir kişinin borcuna karşılık ticari faaliyetine konu taşınmazlarından feragat etmesi akla ve mantığa aykırı olduğunu, bu nedenle müvekkil şirketin diğer davalının borcundan sorumlu olduğunu söyleyebilmek için taraflar arasındaki ticari ilişkiye hukuki olarak dahil olması gerektiğini, ancak somut olayda bu durumlardan hiç birisinin bulunmadığını, bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep etmişlerdir. Davalı-karşı davacı ... A.Ş. vekili 03/06/2024 tarihli Islah dilekçesinde özetle; İşbu davada karşı dava açıldığını ve açılan karşı davadaki iddia ve savunmalar doğrultusunda 100.000- TL talep edildiğini, 12.06.2023 tarihli bilirkişi raporu doğrultusunda 100.000,- TL tutarındaki taleplerini ve davacı-karşı davalı tarafından yapılan 67.649,15 USD'nin mahsup edilerek taleplerini toplamda dava tarihinden itibaren işleyecek kamu bankalarında 1 yıl vadeli USD mevduata uygulanan azami faizi birlikte 322.682,436-USD ve 95.197,69-TL olarak arttırdıklarını, satış bedelinin %15'i oranında cezai şart bedeline karşılık 40.000,- TL olan talebi; ... yevmiye sayılı sözleşme için 106.034,062-USD ile ... yevmiye sayılı sözleşme için 155.281,658- USD toplamda 261.315,72 USD'den 67.649,55-USD'nin mahsubu ile 193.666,17 USD olarak, taşınmazın davacı zilyetliğinde bulunduğu her ay için satış bedelinin %1'i oranında ecrimisil bedeline karşılık 40.000,- TL olan talebimizi; ... yevmiye sayılı sözleşme için 49.482,5625-USD (7.068,9375 x 7 ay) ile ... yevmiye sayılı sözleşme için 62.112,663-USD (10.352,1105x 6 ay) toplamda 111.595,225 USD olarak, satış bedelinin %1'i oranında koruma-kollama bedeline karşılık 10.000 TL olan talebimizi; ... yevmiye sayılı sözleşme için 7.068,9375-USD ile 36780 yevmiye sayılı sözleşme için 10.352,1105-USD toplamda 17.421,058 USD olarak, hasar/yenileme bedeline karşılık 5.000,- TL olan talebimizi; ... yevmiye sayılı sözleşme için 57.800-TL ile ... yevmiye sayılı sözleşme için 30.000-TL toplamda 87.800,- TL olarak, ödenmemiş site yönetim giderleri ile aidatlarına karşılık 5.000,- TL olan taleplerini 36779 yevmiye sayılı sözleşme için 4.503,34-TL ile 36780 yevmiye sayılı sözleşme için 2.894,35-TL toplamda 7.397,69 TL olarak arttırdıklarını, karşı dava ile 67.649,55-USD'nin mahsubu ile toplam talep olunan bedelin 322.682,45 USD ve 95.197,69 TL olduğunu, buna göre harca esas değer (TL karşılığı); 10.535.749,70 TL - (dava tarihinde talep edilen) 100.000,- TL'nin mahsubu ile toplam 10.435.749,70 TL olduğunu, açıklanan nedenlerle talebin kabulüne ve ıslah yolu ile arttırılan kısım ile dava dilekçesinde talep edilen miktarların birleştirilmesi sonucu toplamda 322.682,45 USD ve 95.197,69 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek kamu bankalarında 1 yıl vadeli USD mevduata uygulanan azami faizi ile birlikte davacı/karşı davalıdan alınarak müvekkili davalı/karşı davacı ... A.Ş.'ne ödenmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara tahmiline karar verilmesini talep etmiştir. Davacı- karşı davalı vekili 04/06/2024 tarihli Islah dilekçesinde özetle; Satış vaadi sözleşmelerinin haksız feshi ve edimlerin yerine getirilmemesi sebebiyle davalıdan tazminini talep ettikleri miktarı 66.149,15 USD (güncel USD efektif satış kuru üzerinden hesaplanan 2.130.756,73 TL'yi) arttırdıklarını, ıslah dilekçesi uyarınca talep ettikleri miktarı 66.149,15 USD (güncel USD efektif satış kuru üzerinden hesaplanan 2.130.756,73 TL'yi) arttırarak neticeden 67.649,15 USD'nin 3095 sayılı kanun madde 4/a uyarınca ödeme tarihinden itibaren işletilecek devlet bankalarının USD için açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranı ile birlikte fiili ödeme tarihindeki kur üzerinden davanın kabulü ile taraflarına ödenmesine, karşı davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLER: Bilirkişi incelemesi, uzman görüşü raporu, tapu kayıtları, ... 21. Asliye Ticaret Mahkemesinin ...Esas sayılı dosyası, E-defter suretleri, ihtarname, taraf beyanları ve tüm dosya kapsamı. GEREKÇE: Dava, satım sözleşmesinden kaynaklanan alacak istemine ilişkindir. Davacı ile davalı ... arasında ... Projesinde ... nolu ve ... nolu bağımsız bölümler için, ... 17. Noterliği'nin ... tarihli ve ... ve aynı tarihli ... yevmiye nolu konut satış vaadi sözleşmeleri imzalanmıştır. Davacı ..., davalıların birlikte hareket ederek iradesini sakatladığını, davacı ve grup şirketlerine satılan bağımsız bölümlerin bedellerinin bir kısmının davalı ... tarafından karşılanacağının taahhüt edildiğini ancak ...’ın bu taahhüdüne uygun davranmadığını ve ... AŞ’ye karşı davacıyı mağdur ettiğini, davalı ... AŞ nin sözleşmeleri haksız yere feshettiğini, haksız fesih ve davalıların edimlerini ifa etmemesi sebebiyle davalılara ödenen 67.649,15 USD nin tahsilini talep etmiştir. Karşı davacı ... AŞ ise ... ile böyle bir anlaşmalarının bulunmadığını, davacı ile davalı ... arasındaki anlaşmaya dahil olmadığını belirterek sözleşmeyi haklı sebeple feshettiğini ve sözleşmenin 5.maddesi uyarınca alacaklarının muaccel olduğunu belirtmiştir. Davalı/karşı davacı ... AŞ tarafından muhatap davacı ...'ya keşide edilen ... 40. Noterliği ... tarih ve ... yevmiye sayılı ihtarnamesi ile; üzerine düşen yükümlülükleri yerine getirmesine rağmen ... numaralı bağımsız bölüm için bugüne kadar 27.450,15 USD, 53 numaralı bağımsız bölüm için ise 40.199,40 USD ödeme yapıldığı, ödeme planlarında kararlaştırılan ödeme yükümlülüklerinin yerine getirilmediği, ayrıca şirkete verilen 04.06.2018 tarihli dilekçede ödemeler konusunda ciddi sıkıntılar yaşandığı, senetleri ödeme durumunun bulunmadığı ve iyi niyetli olarak sözleşmelerin iptalinin talep edilmesi nedeni ile 2 adet satış vaadi sözleşmesinin haklı nedenlerle feshedildiği, fesih nedeni ile sözleşemeden kaynaklanan cezai şart, kullanım bedeli gibi ...'ya yöneltilecek tüm talepelrden bugüne kadar ödenen bedelin mahsup edileceği ihtar edilmiştir. Davacı taraf davalı/karşı davacı ... AŞ ye sunmuş olduğu 04.06.2018 tarihli dilekçe ile; ödemeler konusunda çok ciddi sıkıntılar yaşadığını, senetleri ödeme şanslarının bulunmadığını daha fazla mağduriyet yaşanmaması ve ... AŞ ile mahkemelik olmak istenmediğinden iyi niyetle sözleşmelerin iptal edilerek yatırılan taksitlerin iade edilmesini ve mağduriyetlerin giderilmesini talep etmiştir. Her iki sözleşmede alıcının temerrüdü ve davalı/karşı davacı ... AŞ’nin sözleşmeyi feshi 5.maddede düzenlenmiştir. Buna göre; alıcının sözleşme hükümlerinden birini veya bir kısmını noksansız, gereği gibi veya zamanında yerine getirmemesi halinde (a) veya alıcının kalan borcunun en az onda birini oluşturan ve birbirini izleyen en az iki taksiti veya kalan borcun en az dörtte birini oluşturan bir taksidi ödemede temerrüde düşmesi ve bunun üzerine yapılan muacceliyet ihtarı sonrasında kalan borcun tümünü verilen süre içinde ödememesi halinde (d) ya da bağımsız bölümün, ... AŞ’nin anlaşmalı olduğu banka veya konut finansmanı kuruluşundan kredi kullanılmak suretiyle satın alınması durumunda, alıcının kredisini ödememesi nedeniyle ödemeleri ...AŞ’nin yapmak durumunda kalması halinde (e) sözleşme, ... AŞ tarafından tek taraflı feshedilebilir. Alıcı, ödemeleri vadesinde yapmaması halinde herhangi bir ihtar ve/veya ihbara gerek kalmaksızın kendiliğinden temerrüde düşecektir. Alıcının temerrüdü vukuunda, geciken borç için geciken tutar üzerinden ayrıca %15 gecikme cezası ödenir. Alıcı, apart ünite üretiminin katı bir finans disiplinini gerektirdiğini bildiğini beyanla, ödemesi gereken bu gecikme cezasını fahiş bulduğunu ileri sürerek bu gecikme bedelini ödemekten imtina edemez, tenkisini talep edemez. … Ödemenin nasıl yapılacağı 4.maddede düzenlenmiştir. 10.04.2018 Tarihli Tutanağın incelenmesinde; Dava dilekçesi ekinde sunulan el yazılı tutanak suretinde kısaca; tutanağın ... ile ... arasında yapılan toplantı neticesinde, ... tarafından satışı yapılan 15 adet taşınmazın listesinin yazılı olduğu, 2. sayfada yer alan 9 numarada; “... Ltd. Şti., ..., ...,... (2) firmalarına satılan 5 adet daire ödemeleri tamamlandığından ve 08.11.2017 vadeli senetleri de dahil ödemeler tamamlandığında daireleri ve tapu devri yapılacaktır” ibaresinin yazılı olduğu, belirtilen 15 adet dairenin ödemelerinin taahhüt edilen sürelerde ... ve müşteriler tarafından yapıldığı takdirde tapularının verileceği tutanak altına alınıp kabul edilmiş ve tutanak ... İnş. AŞ adına ...ve ... tarafından, ... tarafından, ... tarafından imza altına alınmıştır. 02.05.2018 Tarihli E-Postanın incelenmesinde; ... adına ... tarafından ... adresinden ... yetkilisi ...’ın ... hesabına gönderilen 02.05.2018 tarihli e-postanın 4 numaralı maddesi "..., ..., ..., ..., ...'ın Kasım senetleri (30.000 USD) ayrıca nisan ayında yapılması gereken ara dönemlerden kalan 175.680,16 USD olmak üzere toplam 205.680,16 USD" Şeklindedir. Davacı alıcı ile satıcı avalı/karşı davacı ... AŞ arasında akdedilen sözleşmelerde, ödeme taahhütnamelerinde ve ekindeki ödeme planlarında, borçlu davacı ve davacının diğer grup şirketleri olup davalı ...’ın adı geçmemektedir. Davacı tarafından sunulan 10.04.2018 tarihli tutanakta, davacı tarafından düzenlenen 04.06.2018 tarihli dilekçede ve 04.01.2019 tarihli ihtarnamede; davacı ve diğer şirketlerine satışı yapılan bağımsız bölümlerin borçlarına ...’ın katıldığı, ödemelerin ... ve davacı ile diğer şirketleri tarafından birlikte yapılacağının belirtildiği görülmektedir. Davacının, davalı/karşı davacı ... AŞ’ye olan borcunun bir kısmının ... tarafından üstlenildiği, davacının bu kısım yönünden borçtan kurtulduğu şeklinde ... AŞ’nin kabulünü içerir bir belge, taraflar arasında imzalanmış bir sözleşme bulunmadığından, davacı ... AŞ’ye olan borcundan sorumludur. Ödemelere ilişkin sözleşmelerde ve ödeme taahhütnameleri ile ödeme planlarında ödemenin davacı ... tarafından yapılacağı belirtilmiş ise de, avalı/karşı davacı ... AŞ ile ... arasında TBK’nun aradığı özelliklere sahip bir borca katılma veya borcun dış üstlenilmesi sözleşmesi bulunduğundan söz edilemeyecektir. Davacı .. ile ... arasındaki anlaşma borcun kısmen iç üstlenilmesi olarak değerlendirmiştir. Sözleşmenin 5.maddesinde, (a) alıcının sözleşme hükümlerinden birini veya bir kısmını noksansız, gereği gibi veya zamanında yerine getirmemesi halinde veya (d) alıcının kalan borcunun en az onda birini oluşturan ve birbirini izleyen en az iki taksiti veya kalan borcun en az dörtte birini oluşturan bir taksidi ödemede temerrüde düşmesi ve bunun üzerine yapılan muacceliyet ihtarı sonrasında kalan borcun tümünü verilen süre içinde ödememesi halinde davalı/karşı davacı ... AŞ’nin sözleşmeyi feshedebileceği düzenlenmiştir. Dosya içeriği, fesih ihtarı ve bilirkişi incelemesi ile davacı tarafından ödemelerin zamanında yapılmayarak sözleşmenin 5. maddesinin (a) bendinin, en az iki taksidin art arda ödenmemesi nedeniyle de (d) bendinde yer alan fesih sebeplerinin ve temerrüdün gerçekleştiği anlaşılmıştır. TBK madde 124/1 uyarınca borçlunun içinde bulunduğu durumdan veya tutumundan süre verilmesinin etkisiz olacağı anlaşılıyorsa borçluyu temerrüde düşürmek için ayrıca ihtara gerek bulunmadığı kabul edilmektedir. Davacı tarafından gönderilen 04.06.2018 tarihli dilekçede, davacının borcu ifa edemeyeceği açıkça belirtilmiş olduğundan, TBK m.124/1 uyarınca ihtarsız temerrüdün şartları gerçekleşmiştir. Bu nedenle davalı akrşı davacı ... AŞ nin sözleşmelerin 5. Maddesine göre cezai şart, ecrimisil ve koruma kollama ücreti talep etme hakkı bulunmaktadır. Davacı davalıların birlikte hile yaparak zararın artmasına sebebiyet verdiklerine ilişkin iddiasını ispata yarar her hangi bir delil sunmamıştır. Davalı tarafın kayıtları üzerinde yapılan bilirkişi incelemesi ile 155.281,68 USD cezai şartın davalının ekonomik mahvına sebep olmayacağı tespit edilmiştir. Davalı karşı davacı ... AŞ bağımsız bölüme ilişkin hasar yenileme bedeline, site yönetim giderleri ile aidatlarına ilişkin 95.197,69 TL yönünden talebini ispatlar belge, delil sunmadığından bu kısım hakkındaki davası kabul edilmemiştir. Dosya içeriğine uygun, denetime elverişli bilirkişi raporu ile davacının cezai şart, ecrimisl ve koruma kollama bedeli toplam 390.331,986 USD alacağı bulunduğu, davacı karşı davalı ...’nın ödediği 67.649,55-USD nin mahsubu sonrası davacının 322.682,436 USD alacağı bulunduğu anlaşılmıştır. Davalı/karşı davacı eldeki karşı davayı fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak alacağın 100.000,00 TL sinin tahsili talebi ile açmış, yargılama sırasında ıslah dilekçesi ile 66.149,15 USD (güncel USD efektif satış kuru üzerinden hesaplanan 2.130.756,73 TL'yi) arttırarak neticeden 67.649,15 USD'nin tahsilini talep etmiş olup, davacı tarafın dava açarken tercih hakkını yabancı para cinsinden alacağın "TL" karşılığının tahsili yönünde kullandığı, bu durumda eldeki davadaki talebin TL cinsinden olduğu, dava dilekçesinde tazminat talep edilirken o tarihteki Amerikan Doları karşılığı Türk lirasından fazla haklar saklı tutularak ödetme istenmiş olmakla BK'nın 83. maddesi uyarınca seçimlik hakkın dava tarihindeki kur karşılığı olarak kullanıldığının kabulü gerektiğinden, davacılar yararına hükmedilen yabancı para alacağının dava tarihindeki kur karşılığı (1 USD= 5,9489) Türk lirası olarak hüküm altına alınmıştır. Asıl davada davacı davalı ... AŞ ye ödemiş olduğu taşınmaz alım bedelinin iadesini talep etmiştir. Karşı davanın kabulü ve karşı davacının davacı karşı davalıdan olan alacağını mahsup etmesi nedeni ile sözleşmenin feshinden dolayı davacı karşı davalının her ... bir alacağı bulunmamaktadır. Davalı ... ile davacı arasında sözleşmesel bir ilişki bulunmadığı gibi ödemeler de davalı ... AŞ ye yapıldığından davalı ... şirketi yönünden davanın husumet yokluğu nedeni ile usulden reddine karar verilmiştir. Karşı davada, davalı karşı davacının sözleşmeyi haklı nedenle fesih ettiği kabul edilmekle taraflar arasında imzalanan sözleşme hükümlerine göre bilirkişi raporunda yapılan hesaplama ile davacının yapmış olduğu ödemenin mahsubu sonrası kalan 322.682,43 USD*5,9489=1.919.605,50 TL nin davacıya ödenmesine, asıl davanın reddine karar verilmiştir. HÜKÜM: Açıklanan yasal gerektirici nedenlere göre; A. Asıl dava yönünden; 1- Asıl davanın REDDİNE, 2- Davalı ... Şirketi hakkındaki davanın husumet yokluğu nedeni ile reddine, 3-Alınması gereken 427,60 TL karar harcının 147,97 TL peşin + 36.388,00 TL ıslah harcı olmak üzere yatırılan toplam 36.535,97 TL harçtan mahsubu ile fazla alınan 36.108,37‬ TL harcın davacıya iadesine, 4-Davalı ... A.Ş. vekili lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince reddolunan kısım üzerinden hesaplanan 300.918,51 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ... A.Ş.'ye verilmesine, 5-Taraflarca yatırılan, kullanılmayarak artan gider avansının kararın kesinleşmesi ve talep halinde yatıran tarafa iadesine, B. Karşı dava yönünden; 1-Karşı davanın kısmen kabulü ile, 1.919.605,50 TL nin, 100.000,00 TL sine dava tarihinden bakiye kısmına ise ıslah tarihi olan 03.06.2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davacı/karşı davalı ... Şirketi'nden alınarak davalı karşı davacı ... Anonim Şirketi' ne verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine, 2-Alınması gereken 131.128,25 TL nispi karar harcının peşin harç + ıslah harcı olarak yatırılan toplam 179.924,27 TL harçtan mahsubu ile fazla alınan 48.796,02 TL harcın davacıya iadesine, 3-Davacı vekili lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 271.156,61 TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, 4-Davalı vekili lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince reddolunan kısım üzerinden hesaplanan 659.484,33 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı tarafa verilmesine, 5-Davacı tarafından yapılan 1.707,75 TL karşı dava harcı, 178.216,52 TL ıslah harcı, 60,80 TL vekalet harcı olmak üzere toplam 179.985,07‬ TL yargılama giderinin kabul/red oranlarına göre hükmolan kısım üzerinden hesaplanan 33.107,37 TL'sinin davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine, bakiyesinin davacı üzerinde bırakılmasına, 6-Davalı tarafından yapılan 147,97 peşin harç, 44,40 TL başvurma harcı, 36.388,00 TL ıslah harcı, 6,40 TL vekalet harcı, 12.000,00 TL bilirkişi ücreti, 1.083,25 TL posta ücretleri olmak üzere toplam 49.670,02 TL yargılama giderinin kabul/red oranlarına göre hükmolan kısım üzerinden hesaplanan 40.533,465 TL'sinin davacıdan alınarak davalı tarafa verilmesine, bakiyesinin davalı üzerinde bırakılmasına, 7-Taraflarca yatırılan, kullanılmayarak artan gider avansının kararın kesinleşmesi ve talep halinde yatıran tarafa iadesine, Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı verilen karara karşı, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde mahkememize veya başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek istinaf dilekçesi ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere oy birliğiyle karar verildi. 07/11/2024 Başkan e-imzalıdır Üye e-imzalıdır Üye e-imzalıdır Katip e-imzalıdır

Atıf: İstanbul 4. Asliye Ticaret Mahkemesi, E. 2021/788, K. 2024/601, T. 07.11.2024, www.arakarar.com/karar/istanbul-4-asliye-ticaret-mahkemesi-2021-788-e-2024-601-k-a7b87d0a4e4c