İstanbul 17. Asliye Ticaret Mahkemesi 2021/524 E. 2023/133 K.

T.C. İSTANBUL 17. ASLİYE TİCARETMAHKEMESİ (DENİZCİLİK İHTİSAS MAHKEMESİ SIFATIYLA) ESAS NO : 2021/524 KARAR NO : 2023/133 DAVA : İtirazın İptali (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 31/12/2021 KARAR TARİHİ : 29/03/2023 Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 08/07/2020 tarihinde ...'den ...'a gönderici davalı, alıcı ... olmak üzere ihracatı yapılacak aydınlatma ürünlerinin taşımasına ilişkin davalı ile forwardelik hizmeti kurulduğunu, dava konusu emtiaların taşınmasına yönelik yükleme talimatı davalıdan geldiğini, yük yükleme ve taşıma süreçlerinin davalı ile takip edildiğini, davacı tarafından yüklemesi organize edilen ... nolu ... ile taşınan ihracat yükü 08/07/2020 tarihinde freight prepaid olarak ... gemisine yüklendiğini, deniz taşıması .... tarafından yapıldığını, emtiaların ...'ın ...m limanına 04/08/2020 tarihinde vardığını, alıcısı tarafından çekilmeyerek limanda bekletildiğini, yükün alıcısı tarafından çekilmemesi ve limanda bekletilmesi nedeniyle demuraj ücreti, yurt dışı liman masrafları ve konteyner gecikme ek hizmet bedeli gibi masrafların oluştuğunu, tüm bildirimlere rağmen halen yükün alıcısı tarafından çekilmediğini, daha fazla zarar oluşmaması ve oluşan zararın daha fazla artmaması nedeniyle oluşan demuraj ücreti ve sair masraflar karşılanarak emtiaların terki yoluna gidildiğini, söz konusu masraflar fiili taşıyan ... firması tarafından davacıya fatura edildiğini, davacı tarafından fatura bedellerinin ...'ye ödendiğini, davacının katlanmak zorunda kaldığı demuraj ve liman masraflarını 10/05/2021 tarihli fatura ile davalıya fatura ettiğini, davalıya kesinlen fatura, nakliye işleminden doğan demuraj yansıtma bedeli faturaları olduğunu, davalının faturaya itiraz ettiğini, söz konusu faturaya itirazı kabul edilmeyerek faturanın ticari defterlere kaydedilmesi konusunda davalıya ihtarname keşide edildiğini, davacı tarafından davalı aleyhine alacağın tahsili amaçlı olarak ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalı tarafından takibe itiraz edildiğini, takibin durduğunu belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla davanın kabulünü, davacının davalıdan olan 48.041,00 USD alacağına ilişkin ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı icra dosyasına vaki itirazın iptali ile takibin bu miktar üzerinden USD olarak devamını, borç bakiyesinin en yüksek Kamu Banka USD faizi ile birlikte davalıdan tahsilini alacaklarının likit ve belirlenebilir olduğundan davalının %20'den az olmamak kaydıyla icra inkar tazminatına mahkum edilmesini, ücreti-i vekalet ve yargılama giderlerinin davalı tahmiline karar verilmesini dava ve talep etmişlerdir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle;Davacı tarafça ...11.İcra Müdürlüğünün ... takip sayılı dosyasında yapılan itirazlar da belirtildiği üzere Hukuk Usülü Muhakemeleri Kanunu 6.Maddesi uyarınca görevli ve yetkili ... Ticaret Mahkemeleri olduğu hususunda karar verilmesini talep ettiklerini, dava ya konu taşıma ürünleri ...'ın ... şehrinde yapılan bir otel inşaatının aydınlatma ürünleri olduğunu, otel inşaatının işvereni ... olduğunu, ... Ltd. Şti'nin bütün dekorasyonu üstlendiğini, davalının ise ... Ltd Şti ile aralarında anlaşmaya dayalı olarak aydınlatma ürünlerini projesine uygun ürettiğini, nakliye süreci de yine ... tarafından temin edilerek ürünlerin teslim edildiğini, davalı tarafa alıcısı ... olan ürünlerin dava konusu süreçten öncesinde 11/12/2019,05/05/2020,30/06/2020 ve 13/07/2020 tarihlerinde dört defa nakliye için ürünler teslim edildiğini, nakliye bedelinin davalı tarafından ödenmediğini, dava konusu olaya ilişkin olarak davalı ile davacı arasında anlaşma bulunmadığını, aynı zamanda ticari ilişkinin sürecinde de yükümlülüğün davalıda bulunmadığının davacı tarafından bilindiğini, davalı ile davacı arasında dava konusu edilen 10/02/2021 tarihli 48.041,00 USD bedelli faturada düzenlenen demuraj bedeli yurt dışı yansıtma bedeli ve konteyner bedeli ayrı talep edilemeyeceğini, nakliye bedelinin feri niteliğinde olduğunu, taraflarca demuraj bedelinin belirlenmesine yönelik sürastarya süresi ve ücreti belirlenmediğini, davalının bu alacaklar nedeniyle sorumluluğu bulunmadığını, demuraj bedeli yurtdışı yansıtma bedeli ve konteyner bedeli ayrı talep edilemeyeceğini nakliye bedelinin feri niteliğinde olduğunu, nakliye bedelinin ödenmesi yükümlülüğü kapsamında olduğunu, davacının nakliye bedeli ödenmesi yükümlülüklerinin bulunmadığının kabul edildiğini konteyner beklemesi veya gecikmesi sebebiyle taşıyan lehine doğan alacaklar bir yıllık zamanaşımına bağlı olduğunu, TTK m 1246- 161. bu süre alacağın muaccel olduğu andan itibaren işlemeye başlayacağını, gün üzerinden konteyner bekleme ve gecikmesi parasının kararlaştırıldığı durumlarda her günün sonunda doğan alacak için ayrıca bir yıllık zamanaşımı süresi işlemeye başlayacağını, davalının 08/07/2020 tarihinde yüklemesi yapılan ürünlerin 04/08/2020 tarihinde limana ulaştığını, takip konusu alacakların hukuken ayrıca, zamanaşımına uğradığını belirterek, davanın yetkili ... Ticaret Mahkemelerinde yetkili ve görevi olduğu hususunda karar verilmesini, haksız ve mesnetsiz davanın reddi ile ücret-i vekalet ve yargılama giderlerinin davacı tahmiline karar verilmesini arz ve talep etmiştir. Dava; faturaya dayalı icra takibine itirazın iptali davası olup dava konusu olan ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı icra dosyasının incelenmesinden, davacı ...şirketinin 48.041,00 USD alacağın takip tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte tahsili için borçlu / davalı ...Ltd Şti aleyhine 11.06.2021 tarihinde ilamsız icra takibi başlattığı, davalının itirazı üzerine icra takibinin durdurulduğu, takibe itiraz ile davanın İİK 67.Maddesine göre süresinde olduğu anlaşılmıştır. ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ...Esas sayılı dosyası ile 30/12/2022 tarihinde alınan bilirkişi raporunda özetle; Dosyada yer alan mevcut bilgi ve belgeler ve davalı ...Ltd. Şti.'nin 2020-2021 yılına ait ticari defterleri ile sair belgeler üzerinde yapılan inceleme ile davalının ... Şirketi ile ilgili kayıtların incelenmesi ve değerlendirilmesi sonucu hukuki değerlendirmesi ve delillerin takdiri mahkemeye ait olmak üzere; ... Tic.Ltd. Şti.'nin davalı ....ltd. adına demuraj bedelinin tahsili için açılan dava ile ilgili davalı... Tic.Ltd.Şti İle ... Ltd. Şirket kayıtlarının incelenmesinde; dava konusu demuraj bedelinin söz konusu olduğu ihracat işleminin öncesinde ihracat işlemine ... Ltd. Şirketinin aracı olduğunu, yapılan ihracat ürünlerinin taşınması nedeniyle ...Ltd.'nin nakliye, navlun bedelini ... Tic.Ltd.Şti'ne ödemediğini ancak tüm ihracat işlemlerinin davalı ...Ltd. adına yapıldığını, ... Ltd. Şirketi arasında yapılan “mail” yazışmalara istinaden ihracat işleminin kabul edilerek nakliye firması ...Tic.Ltd.Şti.'ne teslim edildiğini, bu durum nedeniyle ...Tic.Ltd.Şti.'nin talep ettiği demuraj bedelinin ödenmesinin davalı ...Tic.Ltd tarafından kabul edilmediği anlaşılmıştır. 17/01/2023 Tarihli Bilirkişi Raporunda Özetle; Satım faturasındaki ... terimine rağmen olayda satıcı davalı ... firmasının asıl taşıtan gibi hareket ettiğini en azından dosyadan bu sonucun anlaşıldığını ... firmasının navlun/hizmet faturasını kime kestiğininde araştırılması gerektiğini, ... firmasının ...'nın navlun alacağının muhatabı olduğunu ve ...'ya ödemeler yapıldığından bahisle ...'un alt taşıtan olarak kabulünün gerektiğini dolayısıyla somut olayda alt navlun sözleşmesinin ... ile ... arasında kurulduğunu, ... firmasının alt navlun sözleşmesi dahilinde yapmış olduğunu bir masrafı ödemeyi kendi akidi asıl taşıtan ...'a rücü edebilmesi için bunun hukuka uygunluğunu ispat etmesi gerektiğini, olayda faturalar dışında taşımayla ilgili herhangi bir ayrıntı bulunmadığını, nihayetinde dosyanın bu haliyle davacının davalıdan bir talepte bulunamayacağını ancak yine asıl ve alt sözleşme ilişkileri dikkate alınarak alt navlun sözleşmesindeki faturaların tek başına ödeme yoluyla asıl sözleşme dahilinde rücü edebileceği konusunda nihai taktirin mahkemede olduğu anlaşılmıştır. İcra takibine konu alacak 10.05.2021 tarihli, ... numaralı, 48.041 USD bedelli faturaya dayanmaktadır. Söz konusu fatura incelendiğinde; alacağın ...A.Ş. faturalarına istinaden "demuraj" yurt dışı masraf" ve "konteyner gecikme ek hizmet" kalemlerinden oluştuğu, alacakların ... nolu deniz yük senedi kapsamında ... ve ... numaralı iki konteynerin ... Limanından, ... Limanına ... gemisiyle ... firmasına gönderilen malların taşınmasıyla alakalı oluştuğu görülmektedir. Dolayısıyla davacının talebi fiili taşıyana ödenen konteyner demuraj/ bekleme ücreti/yurt dışı masraf bedilinin yükleten/ yükün satıcısı olan davalıya rücu edilmesi istemine ilişkindir. Davacı vekili, müvekkili ... firması ile davalı ... Şirketi arasında ... arası deniz yoluyla taşıma için forwarderlik sözleşmesi kurulduğunu, organize edilen deniz taşımasının fiilen ... tarafından gerçekleştirildiğini, yükün alıcı tarafından çekilmemesi ve limanda beklemesi sebebiyle icra takibine konu alacakların oluştuğunu, bu alacakların müvekkili ... tarafından ... firmasına ödendiğini beyan etmektedir. Taşınan mal ile ilgili satım sözleşmesi satıcı davalı ... firması ile alıcı dava dışı ... firması arasında akdedilmiştir. Bu satıma ilişkin 30.06.2020 tarihli faturada ... teslim şekline yer verildiği görülmektedir. ... teslim şeklinde navlun sözleşmesinin kurulması alıcıya düşmektedir. Bu itibarla satıcı, taşıtan değil üçüncü kişi yükleten olarak karşımıza çıkmaktadır. Alıcı ise taşıtan ve gönderilen sıfatlarını bünyesinde barındıran kişidir. Davacının icra takibine konu ettiği faturada, ... Acenteliğinin kendilerine kestiği faturaların davalı borçluya yansıtıldığı belirtilmiş olup...Acenteliği'nin davacı ... şirketine kestiği faturalar da dosyada bulunmaktadır. Bu faturalarda konişimentoya yada konteyner numarasına yer verilmemiş olsa da miktar olarak davacı faturası ile uyumlu olduğu görülmektedir. .... numaralı deniz yük senedinde; yükleten olarak davalı / satıcı ..., gönderilen olarak ise satım sözleşmesinin alıcısı ... firması gösterilmiştir. Deniz yük senedinde ... "..." olarak gösterilmiş olması tek başına onu taşıtan haline getirmemektedir. Zira konişimento ya da deniz yük senetlerinde taşıtan değil navlun sözleşmesinin tarafı olsun ya da olmasın, yükletene "..." hanesi altında yer verilmektedir. Öte yandan dosyaya sunulan yükleme talimatı ile ...Gümrük müdürlüğünün 08.02.2023 tarihli cevabi yazısı ekinde gönderilen gümrük beyannamesinde ihracatçı olarak ... firması gösterilmiş, 30.06.2020 tarihli mal faturası da bunun tarafından kesilmiştir. Buna göre ihracat işlemlerinin ... adına yapıldığı görülse de, talimat yolu ile alınan muhasip raporu ekindeki 22.12.2022 tarihli tutanakta, ... firması muhasebecisi olan ...'ın bahse konu ihracat işleminin ... firmasının ... firmasından teklif istemesi ile başladığını ...'ın teklif mektubu ile ... firmasının bu teklifi kabul etmesinden sonra ürünlerin imalatı yapılarak, fabrikadan ...ya tesliminin gerçekleştirildiğini, ayrıca bir sözleşme yapılmadığını, ürünler ... edileceğinden bu ülkenin gümrük uygulamalarında ... Belgesi zorunluluğu olduğundan bu belgeyi ise sadece aydınlatma ürünleri imalatı yapan fabrikalar alabildiğinden ürünlerin ihracatının ... adına yapılmak zorunda kalındığını bu firmanın sadece ürünleri imalat ve fabrikada teslim sorumluluğunu üstlenip ihracat işleminin ..."İş yerinde teslim" şeklinde yapıldığını, davacı ... ile ... firması arasında dava konusu ihracat ile ilgili herhangi bir sipariş veya sözleşme, faturalaşma ve ödeme belgesi gibi herhangi bir ticari işlemin bulunmadığını ürünlerin fabrikadan ... teslim edildiğini bildirmiştir. Davaya konu satım ve taşıma ilişkisinde davacı ... şirketinin davalıya karşı denizyoluyla taşımayı taahhüt ettiğinde dair bir bilgi ya da belge ve dosyada mevcut değildir. Mal faturasındaki ... kaydına göre taşımının yapılması alıcı / gönderilen sorumluluğundadır. Tüm bunların karşısında davacı forwarder şirketinin taşımayı kime karşı üstlendiği, bir başka ifade ile alt taşıtanın kim olduğunun tespiti navlun faturasının kime kestiği, navlunu kimden tahsil ettiğinin belirlenmesi ile mümkün olacaktır. Bu açıdan 01.02.2023 tarihli ara karar ile dava konusu taşıma ile ilgili navlun faturaları ile ödeme belgelerinin dosyaya sunulmasına karar verilmiştir. Davalı vekilinin 20.03.2023 tarihli dilekçesi ekinde dosyaya sunulan ... numaralı 08.07.2020 tarihli dava konusu ..., ... numaralı konteynerlerin ...'dan ... Limanına taşınması ile ilgili navlun faturasının ... tarafından ... adına kesildiği, yine fiili taşıyan ... A.ş'nin de ... adına 09.07.2020 deniz ihracat navlun faturası düzenlediği görülmektedir. Davacı ... firması tarafından ... adına kesilen navlun faturası, alt taşıtanın ... olduğunu göstermektedir. Her ne kadar ihracat belgelerinde ... gösterilmiş olsa da davacı forwarder şirketinin kime karşı taşımayı üstlendiği, bir başka ifade ile alt taşıtanın kim olduğu tespit edilirken navlun faturası esas alınmalıdır. Davacının ... adına düzenlediği navlun faturası, alt taşıtanın Zen firması olduğunu ortaya koymaktadır....Tic. Ltd. Şti.'nin muhasebecisinin yukarıda açıklanan beyanı da bu doğrultuda olduğundan, tüm bu saptamalar sonucunda davalı ... firmasının dava konusu taşımada taşıtan sıfatının bulunmadığı değerlendirilerek, bu kanaat ışığında davalıya karşı açılan davanın pasif husumet yokluğundan reddine karar vermek gerekmiştir. HÜKÜM/Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere, 1-Davanın pasif husumet yokluğu nedeni ile REDDİNE, 2-Peşin alınan 8.743,17 TL harçtan, karar harcı olan 179,90 TL'nin mahsubu ile fazla alınan 8.563,27 TL'nin kesinleşmeye müteakip talep halinde davacıya iadesine, 3-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri olan 7.75 TL posta gideri ile 2.000,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 2.007,75 TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 4-Davalı vekil ile temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince tayin olunan 9.200,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 5-Tarafların dava şartı olan Arabuluculuk toplantısına katıldıkları halde anlaşamadıkları, Arabuluculuk son tutanağından anlaşıldığından 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-14 bendi uyarınca ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Suçüstü Ödeneğinden ödenen 1.320,00.-TL Arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına, 6-Taraflarca yatırılan gider avansı bakiyesinin karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine, Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde istinaf yolu (İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine başvuru yolu) açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.29/03/2023 Başkan ✍e-imzalıdır. Üye ✍e-imzalıdır. Üye ✍e-imzalıdır. Katip ✍e-imzalıdır.