İstanbul 17. Asliye Ticaret Mahkemesi 2019/427 E. 2022/416 K.

T.C. İSTANBUL 17. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ (DENİZCİLİK İHTİSAS MAHKEMESİ SIFATIYLA) ESAS NO :2019/427 Esas KARAR NO :2022/416 DAVA :İtirazın İptali (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan) DAVA TARİHİ :25/12/2019 KARAR TARİHİ :21/06/2022 Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin İstanbul'un ... Limamanından Birleşik Arap Emirlikleri'nin Sharjalı Limanı'na ... ... adlı gemiyle taşınan bir konteyner muhteviyatı 80 adet plastik varil içinde 25.040,000 brüt kilogram sıvı glükoz şurubu için emtea nakliyat sigorta güvencesi verildiğini, eşyanın alıcısına teslimi sırasında varillerin gövdesinde bükülme ve eşyada sızma (akar) meydana gelmiş olduğu tespit edildiğini, söz konusu eşya, müvekkilinin sigortalısı ... Sanayi ve Ticaret A.Ş tarafından ton başına 415 ABD Doları bedelle ... şirketine satıldığını, alıcı firma, zayi olmuş eşya için müvekkilinin sigortalısı ... Sanayi ve Ticaret A.Ş'ye 1.763,08 ABD Doları bedeli yansıtma/iade faturası kestiğini, ekspertiz neticesinde 12 varilde toplam 3.600 kg eşyanın zayi olduğu tespit edilerek, zarar/ziyan tutarının 1.643,40 ABD Doları olduğunun belirlendiğini, müvekkilinin sigortalısına 7.991,52 TL sigorta tazminatı ödediğini ve TTK m. 1472 uyarınca sigortalısına halef olduğunu, dava konusu taşımayı üstlenen 2 no.lu davalı ... A.Ş olup, adı geçen bu firma, müvekkilinin sigortalısı ... Sanayi ve Ticaret A.Ş'ye navlun faturasını kesen akdi taşıyan olduğunu dava konusu eşya yükleme yerinden varma yerine 29.07.2018 tarihinde düzenlenen ... sayılı konişmento tahtında ... ... adlı gemiyle taşınmış olup, konişmento taşıyan ... 'nin acentesi sıfatıyla ... A.Ş tarafından düzenlenip imzalandığını, buna göre ... nin fiili taşıyan olduğunu ve onun acentesi de ... A.S' olduğunu , müvekkili tarafından davalılar aleyhine .... İcra Dairesi'nin 2019/... İcra numaralı dosyasında 14.05.2019 tarihinde icra takibi başlatıldığını ve fakat davalıların haksız itirazları nedeniyle takibin durduğunu belirterek itirazın iptali ile takibin devamına karar verilmesini talep etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Dava şartı noksanlığı, Milletlerarası yetki itirazı ile CFR" teslim şeklinde göre yük yükleme limanında gemiye yüklendiği anda yükteki tüm risk ve sorumluluk dava dışı alıcıya geçtiğini, sigortalının zararının ne olduğu belli olmadığını, sigortalı mal bedelini tam ve eksiksiz Tahsil ettiğini, iddia olunan hasarın ne zaman ve ne şekilde meydana geldiği açık ve belli olmadığını, kara nakliyesine meydana gelen zararlardan ... A.Ş. 'in herhangi bir sorumluluğu bulunmadığını, istif hatasından ileri gelen zararlardan taşıyanlar sorumlu olmadığını, 7-TTK m. 1185 gereğince taşıyana süresinde hasar ihbarı yapılmadığını, 8-TTK m. 1185/2 uyarınca hasarlı olduğu iddia edilen yük üzerinde her iki tarafın iştiraki ile ve mahkemeler vasıtası ile yapılmış bir tespit bulunmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Dava, Tarafların aktif ve pasif husumet ehliyetinin bulunup bulunmadığı, sigorta sözleşmesinin geçerli olup olmadığı, geçerli bir sözleşme uyarınca ödemenin yapılıp yapılmadığı, hasara ilişkin süresinde ve geçerli bir ihbarın bulunup bulunmadığı ve hasarın deniz taşıması esnasında meydana gelip gelmediği, hasardan davalının sorumlu olup olmadığı ve hasarın miktarının tespiti ile arabuluculuk şartının usulüne uygun olarak yerine getirilip getirilmediği ve milletlerarası yetki itirazı noktasında toplandığı görülmüştür. ... İcra Müdürlüğünün 2019/... esas sayılı icra dosyasının incelemesinde; alacaklısının ... Sigorta A.Ş. olduğu, borçlularının ... IMO numaralı ... ... Gemisi Taşıyanı ... A/S ye İzafeten Acentesi Sıfatıyla ... A.Ş. Ve ... A.Ş. olduğu, 8.572,16.TL nin tahsili için takibe geçildiği ve ödeme emrinin borçlulara 20/05/2019 tarihinde tebliğ edildiği, ... vekilinin 23/05/2019 ve ... vekilinin 28/05/2019 tarihli itiraz dilekçesi ile takibin durduğu, iş bu davanın 25/12/2019 tarihinde İİK Md. 67 uyarınca 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır. Mahkememizce dava dışı ... San. Tic. A.Ş.'nin mal bedelini tahsil edip etmediğinin tespiti için ... Asliye Hukuk Mahkemesine talimat yazılmıştır. ... Asliye Hukuk Mahkemesince resen seçilen bilirkişi ... ... Kayhan tarafından tanzim edilen 08/09/2021 tarihli talimat bilirkişi raporunda özetle; dava dışı ... A.Ş. nin ticari belge ve bilgilerinin incelenmesi sonucunda, dava dışı ... A.Ş. nin hasarlı eşya konusu malın bedelini alıcısı ... den tahsil ettiği, ayrıca dava dışı şirketin alıcısı ... firmasının eşya hasarı için düzenlediği 9.345,79 USD tutarındaki Debit Not faturasının kayıtlara alındığı, alıcının carisinden düştüğü tespit edildiğini belirtilmiştir. Mahkememizce resen seçilen bilirkişiler ... tarafından tanzime edilen 28/01/2019 tarihli raporda özetle; Davacının aktif husumet ehliyeti, 1 ve 2 nolu Davalıların pasif husumet ehliyetine haiz olduğu, meydana gelen hasarın nakliye sırasında varillerin dizilişi veya dışardan aldığı darbeden olabileceği kanaatine varılmakla birlikte, bu darbenin hangi aşamada ve nasıl meydana gelebileceği konusunda değerlendirme yapabilecek teknik bir uzmanın Heyetimiz'de yer almadığı, bu nedenle dava konusu hasardan 1 ve 2 no.lu davalıların sorumluluğunun bu aşamada değerlendirilemediği, mahkemenin aksi kanaatte olması durumunda, 7.991,52 TL tutarında hesaplanan hasar tutarının gerçekçi ve kadri marufunda olduğu, hasar ihbarının TTK mad 1185 uyarınca süresi içerisinde yapılmadığı, zararın taşıma esnasında taşıyanın veya adamlarının ticari kusuruyla meydana geldiğini ispat edilmesi gerektiği, TTK. m. 1188 uyarınca rücu davası için öngörülen hak düşürücü süre içinde açıldığına ilişkin görüş ve kanaatlerini bildirmişlerdir. Taraf vekillerinin rapora karşı beyan ve itirazları doğrultusunda dosya bilirkişi kuruluna yeniden tevdi edilmiştir. Bilirkişi kurulu tarafından tanzim edilen 25/05/2022 tarihli ek raporda; Konteyner içi yüklemenin deniz taşımasına uygun yapılmamış olabileceği ancak bu uygunsuzluğun dava dosyasına sunulan bilgi ve belgelere göre tam olarak tespit edilemediği, hasarın konteynerın gemiden tahliye edildikten sonra liman sahasından alıcının fabrikasına karayolu ile nakliyesi sırasında oluştuğu , davalıların hasardan sorumlu tutulamayacağına ilişkin görüş ve kanaatlerini bildirmişlerdir. Dava dışı sigortalı ... tarafından satışı yapılan glikoz şurubu emtiasının ... numaralı konteyner içinde 29.08.2018 tarihinde ... sayılı konişmento tahtında ... Limanından Dubai Limanına sevkedildiği, emtianın nakliyat rizikolarına karşı nakliyat emtia sigorta poliçesi ile sigortalandığı, varma yerinde emtianın hasarlı olduğunun tespit edildiği, ekspertiz incelemesi sonucunda tespit edilen hasar bedelinin davacı tarafça dava dışı sigortalısına ödendiği ve bu bedelin rücuan tahsilini talep ettiği görülmüştür. Dosyada mezkur konişmento vb belgelerden 2 nolu davalı ... ın akdi taşıyan, 1 nolu davalı ... in ise fiili taşıyan olduğu, 1 nolu davalı acente olması sebebiyle pasif husumet ehliyeti itirazında bulunmuş ise de dosyaya sunulu konişmentonun İstanbul'da davalı ... A.Ş tarafından düzenlenip imzalanması sebebiyle yargıtay içtihatları doğrultusunda davalının pasif husumet ehliyeti itirazının ve milletlerarası yetki itirazının ayrı ayrı reddine karar verilmiş, her iki davalının pasif husumet ehliyetinin bulunduğu, hasar nedeniyle davacı ... şirketinin ... numaralı nakliyat sigortası uyarınca 28.12.2018 tarihinde sigortalıya ödemede bulunması sebebiyle TTK 1472 maddesi uyarınca sigortalıya halef olduğundan davacının davacının aktif husumet ehliyetinin bulunduğu anlaşılmıştır. TTK 1188. maddesinde göre kısmi hasar ve geç teslim halinde taşıyana karşı açılacak davanın eşyanın teslim edildiği tarihten itibaren 1 yıl içinde açılmaması halinde hakkın düşeceği belirtilmiştir. Rücu hakkının ise teslim tarihinden itibaren 1 yıllık süreye malın teslim tarihinden itibaren işlemeye başlamakla birlikte hak sahibine ödeme yaptıktan sonra 90 günlük ek sürede kullanılması gerekmektedir. Somut olayda emtianın 30.08.2018 tarihinde tesliminin gerçekleştiği, icra takibinin ise 13.05.2019 tarihinde başlatıldığından davanın hak düşürücü süre içerisinde açıldığı görülmüştür. Davacı taraf yük hasarının deniz taşıması sırasında davalıların sorumluluğunda meydana geldiği iddiasında bulunmuş ise de , TTK 1185. Maddesinde "Zıya veya hasarın en geç eşyanın gönderilene teslimi sırasında taşıyana yazılı olarak bildirilmesi şarttır. Zıya veya hasar haricen belli değilse, bildirimin eşyanın gönderilene teslimi tarihinden itibaren aralıksız olarak hesaplanacak üç gün içinde gönderilmesi yeterlidir, Eşyanın zıya veya hasarı ne bildirilmiş ne de tespit ettirilmiş olursa, taşıyanın eşyayı denizde taşıma senedinde yazılı olduğu gibi teslim ettiği ve eğer eşyada bir zıya veya hasarın meydana geldiği belirlenirse, bu zararın taşıyanın sorumlu olmadığı bir sebepten ileri geldiği kabul olunur. Şu kadar ki, bu karinelerin aksi ispat olunabilir." düzenlemesi bulunmaktadır. Dosyadaki bilgi ve belgelerden 28.08.2018 tarihinde mal teslim edilmesine karşın TTK 1185 maddesinde belirtilen süre içerisinde davalılara yapılan yazılı ihbarın bulunmadığı anlaşılmıştır. Süresinde ihbarın yapılmaması sebebiyle TTK 1185/4 uyarınca hasarın taşıyanların sorumluluğunda meydana geldiğinin davacı tarafça ispatlanması gerekmektedir. Ekspertiz raporunda hasar nedeninin; vincin kullanılması sırasında konteynerin yere sertçe konulması sonucu üstteki varillerin alttaki varilleri ezmesi sonucu oluşmuş olabileceğinin belirtildiği, bilirkişi raporunda ise alıcının kalite kontrol raporunda paletlerin çoğunun hasarlı olduğunun belirtildiği bunun yüklerin ve paletlerin taşıma sırasında hareket ettiğini gösterdiği, konteyner içi yükleme , istifleme ,paletleme ,lashing besleme , destekleme ve emniyete alma işlemlerinin yetersizliğini gösterdiği, fakat dosyada konteynerin içini yüklemeyi gösterir fotoğraf bulunmaması sebebiyle bu konuda tam bir kanaat edinilemediğinin belirtildiği, dosyadaki tek hasar tutanağının konteynerin gemiden indikten sonra emtiaların alıcının fabrikasında iken tutulduğu, hasarın gemiden tahliye sonucu alıcının fabrikasına giderken oluşmuş olabileceğinin belirtildiği fakat dosya kapsamından tam bir kanaat edinilemediğinin belirtildiği, davacı tarafın konteyner içindeki yüklemeyi gösterir fotoğrafları ve başkaca hasarın davaların sorumluluğundayken meydana geldiğini ispata yarar dosyaya delil sunamaması sebebiyle, dava konusu hasardan davalı tarafların sorumluluğun bulunduğu uygun delilerle ispatlanamadığından davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: 1-Davanın REDDİNE, 2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harç Tarifesi gereğince peşin alınan 103,54 TL den karar harcı olan 80,70 TL nin mahsubu ile fazla alınan 22,84 TL'nin kesinleşmeye müteakip talep halinde davacıya İADESİNE, 3-Davalılar vekilleri için takdir edilen 5.100,00 TL red vekalet ücretinin davacıdan alınıp davalılara VERİLMESİNE, 4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde BIRAKILMASINA, 5-Tarafların dava şartı olan Arabuluculuk toplantısına katıldıkları halde anlaşamadıkları, Arabuluculuk son tutanağından anlaşıldığından 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-14 bendi uyarınca ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Suçüstü Ödeneğinden ödenen 1.320,00.-TL Arabuluculuk ücretinin davanın reddine karar verildiğinden davacıdan alınarak hazineye gelir KAYDINA, 6-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde taraflara İADESİNE, Dair, davacı ve davalılardan ... vekilinin yüzlerine karşı, davalı ... A.Ş. Vekilinin yokluğunda kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde ... Mahkemesine istinaf nezdinde temyizi kabil olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.21/06/2022 Katip ... ¸e-imzalıdır Hakim ... ¸e-imzalıdır