İstanbul 17. Asliye Ticaret Mahkemesi 2018/473 E. 2022/183 K.

T.C. İSTANBUL 17. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ (DENİZCİLİK İHTİSAS MAHKEMESİ SIFATIYLA) ESAS NO : 2018/473 Esas KARAR NO : 2022/183 DAVA : Alacak (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 14/12/2018 BİRLEŞEN MAHKEMEMİZ 2019/... ESAS SAYILI DOSYASINDA; DAVA : Alacak (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 25/07/2019 KARAR TARİHİ : 07/04/2022 Mahkememizde görülmekte olan Alacak davalarının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Asıl davada, Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin kendisine ait ...-... 90 marka su robotunun Şile açıklarında batan "... ..." isimli gemide inceleme yapmak üzere davalıya 12.12.2017 tarihinde kiralandığını, davalıya ait ... isimli gemi ile söz konusu incelemenin yapılması için 18.12.2017 tarihinde Şile açıklarına gidildiğini, müvekkilinin olay günü kendine düşen tüm sorumlulukları yerine getirdiğini, sorumlu personelin hava ve deniz koşullarının ...^un denize indirilmesine müsait olmadığının bildirildiğini, davalının baskıları üzerine ...'un suya indirildiğini, 2 dakika sonra ...'un parçalarının su yüzeyinde görüldüğünü, ...'un 6 metredeyken ... gemisinin pervanesine çarparak parçalandığını, kendisi ... operatörü atamış olsa da akıntı gibi teknik detayIann davalıya ait geminin kaptanının sorumluluğunda bulunduğunu, parçalanan ...'un bedelinin 2015 yılında 270.586,00 Euro ve 2018 yılında 294.258,00 Euro olduğunu beyanla kusur tespitinin yapılması ile zayi olan ... bedelinin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; ... ... gemisinin batmış olduğu mevkide gerekleştirilmesi planlanan 87 metreye kadar karışım gaz dalışından sörvey amaçlı kullanılmak üzere davacıya ait ... cihazına ihtiyaç duyulduğunu, hizmet alımının davalıdan karşılanmasına karar verildiğini, meydana gelen olay sonucunda ... gemisinin iskele pervane iki kanadının uç kısımlarında çizikler oluştuğunun tespit edildiğini, ...'un parçalanması sebebiyle hizmet alınamadığından ilgili ödemenin de yapılmamasına karar verildiğini, ...'un kullanılması için sertifıkasyonun gerekli olduğu ancak kaza anındaki kullanıcının sertifika ve yeterliliğe sahip olup olmadığının bilinmediğini, davacıya zorla bir iş yaptırılmadığını ve cihazın deniz şartlarına ve kapasitesine göre kullanılıp kullanmayacağı hususunun davacı tarafça bilinmesi gerektiği ve kendisine bildirilmesinin gerektiğini, davacının operatörünün cihazı hatalı kullanması sebebiyle kaza meydana geldiğinden davacının taleplerinin kabulünün mümkün olmadığını beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Birleşen davada, Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili olduğu kuruluşun 16-22 Aralık 2017 tarihleri arasında ... ... gemisinin batmış olduğu mevkide gerçekleştirilmesi planlanan 87 metreye kadar karışım gaz dalışında sörvey amaçlı kullanılmak üzere, kullanıcısıyla birlikte ... cihazını davalıdan kiralandığını, ... Gemisi'nin Açık Deniz Dalış Eğitimi esnasında ... cihazı davalı firmasının operatörü tarafından hatalı kullanıldığını, gemisinin iskele taraf pervanesine çarparak zayi olduğunu, ... Gemisi'nin pervanesinde herhangi bir hasar olup olmadığının tespiti için ... firmasından sualtı dalış sörveyi hizmeti alındığını, bu sebeplerle davalıya ait ... cihazının müvekkil kuruluşa verdiği hizmet sırasında kazaya uğraması nedeniyle müvekkil kuruluş tarafından ... firmasına ödenen 1.600,00 TL+144 TL (KDV) ile BV Klas Kuruluşununa ödenen 709,78 EURO tutarın arabuluculuk bürosuna başvuru tarihinden itibaren işleyecek en yüksek faizleri ile birlikte davalıdan alınarak müvekkil kuruluşa ödenmesini, işbu davanın tarafları ve dava sebebi aynı olan mahkememizin 2018/473 esas sayılı dosyası ile birleştirilmesine karar verilmesini, masraf ve vekalet ücretinin davalıya tahmilini talep ve dava etmiştir. Birleşen Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin davacı ile yapmış olduğu kiralama sözleşmesine istinaden olay günü ...'u tam ve eksiksiz olarak davacının kullanımına hazır bulundurduğunu, ... 'un suya indirilmesinin uygun olmamasına rağmen ... Gemisinin kaptanının talimatıyla suya indirildiğini, uygun hava ve deniz şartlarının kaptan tarafından yanlış değerlendirildiğini , ...'un suya daldığı esnada gemi kaptanının DP (dynamic position) makinalarının başında bulunmadığını ve çalıştırmadığını, ...'un parçalanmasından sonra batık '... ...' gemisine dalgıçlar aracılığıyla dalış yapılmaya çalışıldığını, ancak akıntının güçlü olmasından dolayı dalgıçların zor anlar yaşadığını , ... Gemisi'nde de panik meydana geldiğini, hayati tehlike oluştuğundan dalgıçların tekrar gemiye çıkmak zorunda kaldığını, gerekli ekipmanlara sahip davacı tarafın yeterli dikkati ve özeni göstermediğini, kusurun gemi kaptanı ve davacı tarafta olduğunu bu sebeplerle davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı taraf üzerinde bırakılmasını talep etmiştir. Asıl davanın, davacıya ait ...-Investigator 90 markalı su robotunun zayi olmasında tarafların kusur durumu, hasardan davalının sorumlu olup olmadığı, sorumlu ise miktarı noktalarında toplandığı anlaşılmıştır. Birleşen davanın, davaya konu ... kazası nedeniyle davalının kusur ve sorumluluğunun bulunup bulunmadığı, davalıdan alınan hizmetin sualtı robotunun operatörlüğünü kapsayıp kapsamadığı ve zarar miktarının tespiti hususlarında toplandığı anlaşılmıştır. Taraflar tanık deliline dayanmış olmakla taraf tanıkları dinlenmiştir. Mahkememiz 20/06/2019 tarihli duruşmasında davacı tanığı ... ifadesinde :"Ben ...inin başka bir taşeron firması olan ... isimli firmada dalgıçlık yapıyordum, olay günü ...inin dalgıçlarına eğitim vermek maksabıyla bulunuyordum, olay günün ... gemisi ile birlikte Karadeniz/Şile tarafına doğru gittik, batık geminin mahalinde DP pozisyonu alıp orada dalışımızı gerçekleştirecektik, olay günü 1,5 mil şiddetinde akıntı olduğu söylenmesine rağmen daha şiddetli bir akıntı olduğunu düşünüyorum, çünkü ... parçalandıktan sonra Stage yani çan isimli dalış ekipmanını suya indirdiğimizde akıntının daha yüksek olduğunu ve çanın kaydığını gördük, biz dalış panelindeydik, dalış panelinin hemen karşısında da ... ekipmanının bulunduğu konteyner vardı, konteynerin içinde de ... firmasının ekibi vardı, oradan makineleri durdurun sesini duydum, ancak stop verme anında bir kargaşa oldu ve ... pernaveye girerek parçalandı, gemide DP sistemi olduğu için geminin pernave suyuna hiçbir şeyi çekmemesi gerekir, pervanenin ... çekmemesi gerekirdi, kaptanın da DP sistemini bilmesi gerekmektedir, ... parçalandıktan sonra Çan indirilip denendi, akıntından dolayı bu kez orada dalış iptal edilip başka noktaya dalış yapılmaya çalışıldı." beyanında bulunmuş, beyanını imzası ile tasdik etmiştir. Aynı tarihli duruşmada davacı tanığı ... ifadesinde :"Ben davacı firma ortağıyım, ayrıca Rom operatörüyüm, olay günü bende mevcuttum, ... kaptanı ve dalış yapacak firma amiri ile ön görüşme yaptık, herhangi bir sıkıntıda pervanenin ve motorun stop edilmesini söyledik, nitekim bizden sonra dalış ekipleri de dalış yapacaktı, dalışa başladık, 1,5 mil akıntı olduğunu söylemişlerdi ancak çok akıntı olduğunu görünce operasyonu durduracaktık ancak akıntı ile ... pernaveye gitmeye başladı, bunun üzerine telsizden kaptana makineyi stop etmesini söyledik ancak cevap alamadık, 3 sefer devamlı anons ettik, dışarı cıkıp baktığımızda kaptan kedigözünde sigara içiyordu, bağırarak kaptanı uyardık, uyardıktan sonra kaptan içeriye geçti ve bu vakitten sonra makineyi stop etti, ancak ... pernaveye dolanmış ve kırılmıştı, " beyanında bulunmuş, beyanını imzası ile tasdik etmiştir. Aynı tarihli duruşmada davacı tanığı ... ifadesinde :"Bende olay günü ... ekinde teknik personel olarak bulunuyordum, dalış pozisyonuna geçtiğimizde akıntının fazla olduğu söylenildi, ... bey bu konuda gemi personeline gereken uyarılarda bulunmuştu, operasyondan önce bu hususlar görüşülmüştü, akabinde dalışa karar verildi, ancak 15-20 metre kadar dalış yapılabildi, bu seviyedeyken dalışın iptal edilmesi ve yukarıya çıkılması kararı alındı, kabloda vardım ve ben tutuyordum, çok zorlanmıştım, içeriden ... bey ... görüntülerinde pernavelere çok yanaştığını gördüğünde kaptana telsizde stop etmesi konusunda seslendi, dışarı çıktığımızda kaptanı kırlangıç denilen köprüüstünün dışındaki yerde gördük ve el hareketleriyle stop etmesini söyledik ancak pernave ... kapmıştı, kablo elime boş geldi " beyanında bulunmuş, beyanını imzası ile tasdik etmiştir. Aynı tarihli duruşmada davalı tanığı Mesut Korkut ifadesinde :" Ben ... Genel Müdürlüğünde 2011 yılında bu yana kaptan olarak görev yapıyordum, olay tarihi olan 18/12/2017 tarihinde davacı firma yetkilileri ile birlikte ayrıyeten balık adamlarımıza dalış eğitimi verecek ... firması yetkilileri ile birlikte açıldık ve Şile taraflarına doğru yaklaşık 7 mil yakınlarına gittik, acil bir durum için gitmedik, keşif ve dalış eğitimleri için gittik, gemi ayrıca dalış destek gemisi olduğu için dalış yapılacak bölgede Dinamik Konumlandırma Sistemini aktifleştirdik, bunun anlamı geminin sabit bir şekilde 1 metre dahi kaymaksızın durabileceği anlamındadır, kontrol listemizi doldurduk, ekran görüntülerinden akıntının hızı, durumu ve konumu, rüzgarın yönü, geminin yönünü gösterdik ve kayıtlarda mutabık kaldık, kontrol listesini ... firması yetkilisi de dahil olmak üzere imzaladık, davacı taraf gemi Kreynere ile birlikte Rovu suya bıraktı, hatta kendi elemanlarından bir dalgıç suya indi, Kreyneren koçasından çıkardı ve ... serbest halde yüzmeye başladı, nasıl dedik, normal dediler, ben köprüüstünde DP konsolunun başındaydım, ayrıca köprüüstünde başmühendis ve 2.kaptanımız vardı, 2.kaptanı geminin iskele tarafına yönlendirdim, amaç ... atılan yeri ve personelin daha iyi görülüp durumun bana bildirilmesiydi, 1 dakika içerisinde ikinci kaptan bana birşeylerin ters gittiğini söyledi, baktığımda ... yetkilileri ... kablosuna asılıyorlardı, DP'yi stand by konumuna alırken stop stop sesleri geldi, biz zaten makineyi stop etmiştikki ... parçaları yukarda görünmeye başladı, ardından ... bey yukarıya geldi ve dip akıntısının olduğunu söyledi, hatta hata bizde dediler, beraber tutanak tuttuk imzaladık, hatta ... beyde imzaladı, DP sistemini kullanmak üzere sertifikam mevcuttur," beyanında bulunmuş, beyanını imzası ile tasdik etmiştir. Aynı tarihli duruşmada davalı tanığı Serkan Tarakçı ifadesinde :" Ben elektrik teknikseniyim, ...inden görev yapıyordum, olay günü bende mevcuttum, dalış başlandığında Kreyner yani vinç vasıtasıyla Rovu denize indirdik, davacı taraftan bir görevli kontrol etmek maksadıyla ... başına geçti, ... gemiden açılacak şekilde ileri doğru sağa sola gitmeye başladı, sonra gemiye doğru geri geldi, ... geminni borda kısmından aşağıya doğru inmeye başladı, fazla gidince davacı tarafın görevlisi kablosunu tutamıyorum diye kontrol eden arkadaşını ikaz etti, bir anda ... pernaveye gitti ve parçaları su üzerine çıktı," beyanında bulunmuş, beyanını imzası ile tasdik etmiştir. Mahkememizce resen seçilen bilirkişiler ... tarafından tanzim edilen 21/05/2021 tarihli raporda, ... cihazı pusulasının hassas ve düzgün çalışmaması sebebiyle ... operatörünün ...'un doğru şekilde yönlendirememesi ve operasyonda kullanılan kablonun uygun olmamasına rağmen gerekli tedbirlerin de alınmaması sebebyle kazanın meydana geldiği, dava konusu kazanın meydana gelmesinde kusurlu tarafın davacı ... olduğu anlaşıldığından ve davalı ...inin gemi adamlarına bir kusuru izafe edilemediğinden ... cihazının parçalanmasından kaynaklanan zararlardan davalı ...i'nin sorumlu tutulmasının mümkün olmadığı, kazanın meydana gelmesinde ... cihazı ve ... personelinin kusurunun bulunduğu tespit olunduğuna göre ... gemisinde meydana gelen hasarın tespiti için yapılan masraflann davalı ...'tan talep edilebileceğine ilişkin görüş ve kanaatlerini bildirmişlerdir. Tarafların beyan ve itirazları üzerine dosya bilirkişi kuruluna yeniden tevdi edilmiştir. Bilirkişi kurulu tarafından tanzim edilen 21/02/2022 tarihli ek raporda, kök rapordaki görüş ve tespitlerini yinelemişlerdir. Asıl ve Birleşen dava dilekçeleri ,cevap dilekçeleri ,alınan bilirkişi raporları ile dosya içerisinde bulunan tüm deliller bir bütün olarak düşünüldüğünde ; Bilirkişi raporunda Dz.K.K lerinin yürürlükteki yönerge, yönetmelik ve talimnamelerine göre davaya konu olay değerlendirildiğinde ; Gemi pozisyonunun akıntı ve rüzgar açısından ... operasyonu için uygun olduğu, ... görüntü kayıtları, dosyadaki ifadeler ve diğer görüsel kanıtlar incelendiğinde ... pusulasının düzgün ve hassas çalışmadığının tespit edildiği, bu durumda operatör yönünü şaşırarak yanlış yöne rovu sevk edebileceği, görüntülerden operasyon sırasında kullanılan ... kablosunun yüzer tip kablo olduğu, bu kablonun kullanıldığı durumlarda kablonun ve ... cihazının ani oluşan durumlardan etkilenmemesi için DEPRESÖR (daldıncı birim) olarak tabir edilen bir ağırlığın emniyetli kablo çalışma mesafesi bırakıldıktan sonra ... kablosuna sabîtlenerek kablonun pervaneye ilerlemesi ve dolanmasının engellenmeye çalışılacağı , fakat davaya konu olayda böyle bir yöntemin kullanılmadığı sonuç olarak ... Operatörü görsel olarak refarans alabileceği bir obje kalmayınca ... pusulasının hassas çalışmamasından dolayı yönünü şaşırmış ve gemiden açasıya 225-245 arasındaki rotalarda olacak şekilde ilerleyerek dalış yapması gerekirken tam tersi hareket ederek ... kablosunun pervane akıntısına kapılmasına sebep olduğu ,güverte de görevli satıh destek ekibi kabloyu tutarak pervaneye dolanmasını her ne kadar engellemeye çalışsa da kablonun ani gerilmesi sonucu kuvvet yönünde ilerleyen ... kontrolden çıkarak pervanenin parçalandığı, olayda operasyonda faaliyet gösteren ... operatörlerinin gerekli eğitimleri aldıkları, kazanın meydana gelmesinde ...i veya ... gemisi kaptanı veya gemi adamlarına atfedilebilir bir kusurun bulunmadığı nitekim teknik raporunda bunu doğruladığının belirtildiği, teknik raporda gemi pozisyonunun akıntı ve rüzgar açısından ... operasyonu için uygun olduğu, diğer bir anlatımla kazanın meydana gelmesinde gemi pozisyonu itibariyle akıntı ve rüzgarının etkisinin bulunmadığının belirtildiği , ... pusulasının düzgün ve hassas çalışmadığı, bunun ... operatörü tarafından ... un yönlendirilmesini zorlaştırdığı, teknik değerlendirmede görüldüğü üzere kazanın medana gelmesinde davalı ...i veya ... gemisi kaptanı veya gemi adamlarına atfedilebilir bir kusurun bulunmadığı , TBK m. 66 uyarınca, adam çalıştıran çalışanının "kendisine verilen işi yaptığı sırada" başkalarına verdiği zararı gidermekle yükümlü olduğu, ... gemisi kaptanı veya diğer diğer gemi adamlarının ... operatörü tarafından yürütülecek bir dalış operayonuna ilişkin gemideki görevleri kapsamında bulunan herhangi bir işi yapmakla yükümlü olduklarından bahsedilemeyeceğinden ... gemisi gemi adamlarının davalı ...ini sorumlu kılacak herhangi bir eylemlerinin bulunduğu kabul edilemeyeceği, TTK 1088 de kaptanın sorumluluğunun düzenlediği , dava konusu kazada yalnızca ... cihazı kiralanmamış, cihazın operatörü ile birlikte kullanımına dair bir hizmet alımı yapıldığı, bu sebeple kaptanın üstüne düşen bir görev veya kusurundan bahsetmenin mümkün olmayacağı, davalı ...inin çalışanlarının kazanın meydana gelmesine sebep olan herhangi bir müdahalesi de bulunmadığından kaza sonucunda ... cihazının parçalanması sebebiyle ortaya çıkan zarardan sorumlu tutulmasının mümkün olmadığından asıl davanın reddine karar verilmiş, dosyaya ... operatörünün yeterlilik sertifikalan sunulmuş olmasına rağmen, teknik değerlendirmede kazanın sebebi ... cihazının pusulasının düzgün ve hassas çalışmaması sebebiyle operatörün yön tayinini yapamaması, somut operasyonda kullanılan kablonun uygun olmaması ve buna rağmen gerekli tedbirlerin de alınmaması olarak tespit edildiğinden kazanın ... operatörünün kusuru sonucu meydana geldiği ve ortaya çıkan zararlardan TBK m. 66 kapsamında ... sorumlu bulunduğu kanaatine varılmakla birleşen davanın kabulüne dair karar verilerek aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur. HÜKÜM:, 1-Asıl davanın REDDİNE, 2-Birleşen davanın ise KABULÜ ile ; -709,78- Euro’nun dava tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 4/A maddesi uyarınca işleyecek EURO faizi ile birlikte birleşen dosya davalısı ...tan alınarak birleşen dosya davacısı ...ine ÖDENMESİNE, -1.744- TL nin dava tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte birleşen dosya davalısı ...tan alınarak birleşen dosya davacısı ...ine ÖDENMESİNE, 3-Asıl davada, karar harcı olan 80,70.TL'den peşin alınan 35,90.TL'nin mahsubu ile bakiye 44,80.TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye İRAD KAYDINA, 4-Asıl davada davalı vekili için takdir edilen 1.000,00.TL red vekalet ücretinin davacıdan alınıp davalıya VERİLMESİNE, 5-Asıl davada, davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde BIRAKILMASINA, 6-Birleşen davada, karar harcı olan 428,85.TL'den peşin alınan 107,63TL'nin mahsubu ile bakiye 321,63TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye İRAD KAYDINA, 7-Birleşen davada, Davacı tarafından yapılan yargılama gideri olan (158,00.TL ilk harç 134,80.TL posta ücreti ve 1.500,00.TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam) 1.792,82TL'nin davalıdan alınıp davacıya VERİLMESİNE, 8-Birleşen davada, davacı vekili için takdir edilen 5.100,00.TL vekalet ücretinin davalıdan alınıp davacıya VERİLMESİNE, 9-Birleşen davada, Tarafların dava şartı olan Arabuluculuk toplantısına katıldıkları halde anlaşamadıkları, Arabuluculuk son tutanağından anlaşıldığından 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-14 bendi uyarınca ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Suçüstü Ödeneğinden ödenen 1.320,00.-TL Arabuluculuk ücretinin davanın kabulüne karar verildiğinden davalıdan alınarak hazineye gelir KAYDINA, 10-Bakiye gider avansının kesinleşmeye müteakip talep halinde taraflara İADESİNE, Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde ... Mahkemesine istinaf nezdinde temyizi kabil olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 07/04/2022 Katip ... e-imzalıdır Hakim ... e-imzalıdır