İlk Derece Mahkemesi · İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesi
İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/532 E. 2025/298 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Daire
- İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesi
- Esas No
- 2023/532
- Karar No
- 2025/298
- Karar Tarihi
T.C. İSTANBUL 16. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2023/325 Esas KARAR NO :2025/300
DAVA:İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) DAVA TARİHİ:10/05/2023 KARAR TARİHİ:22/04/2025
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili ile dava dışı ... ve Tekstil Tic. Ltd. Şti., arasında Nakliyat Sigorta Poliçesi Emtea- Kamyon poliçesi düzenlendiğini, sözleşmeye istinaden 31/05/2022 yükleme tarihide İtalya'dan Türkiye'ye taşınacak dava dışı şirkete ait ve poliçe kapsamında sigortalı bulunan, davalı tarafından taşınan emtia , nakliyeci muteriz borçlunun sorumluluk sahasında iken kaybolduğunu, 16/06/2022 tarihli Sayım Tutanağında ilgili husus fiili taşıyıcı şirket yetkililerince tespit edildiğini, sigortalı dava dışı şirket tarafından ise mezkur hasara ilişkin bildirim taşıcı şirketi yapıldığını, ekspertiz raporu ile meydana gelen hasarın niteliği ve miktarı yönünden tespit yapıldığını, sigorta poliçesi kapsamında sigortalı bulunan mezkur emtianın bedeli 25.124,00-TL olduğunu, eksper raporuna göre belirlenen sigorta tazminatı bedelinden muafiyet bedeli tenzili neticesinde bakiye meblağ müvekkili tarafından 26/07/2022 tarihinde sigortalıya ödendiğini, mezkur ödemeden %10 poliçe ilave bedelinin tenzili neticesinde 5.812,08-TL bakımından sigortalının haklarına halef olunduğunu, davalı konumundaki taşıyıcı şirket emtianın kendisine teslim edildiği andan, gönderilene teslim edildiği ana kadar geçen süre içinde oluşabilecek ziya ve hasarlarından sorumlu olduğunu, kendilerine bu hususta yapılan müracaatlardan da sonuç alınamadığından, alacağın tahsili amacı ile ....İcra Müdürlüğü'nün ... takip nolu dosya ile icra takibi başlatıldığını, davalının itirazı ile takibin durduğundan bahisle , yapılan arabuluculuk görüşmelerinden de bir sonuç alınamadığını belirterek işbu davanın açıldığını , davanın kabulüne, takibin devamına, takip konusu alacağın %20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı yana tahmiline karar verilmesini arz ve dava etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davanın zamanaşımına uğradığını, süresi içinde açılmadığını , davacının sigortalısının bir zararının olup olmadığının, davacı tarafından ödenen tazminatın bir zarara karşılık ve haklı olup olmadığının araştırılmasının gerektiğini, davanın CMR Konvansiyonu hükümlerine tabi olduğu , mal bedelinin fahiş olduğunu, CMR m.23 hükümlerine uygun olarak yeniden belirlenmesi gerektiğini, eksik emtianın 2 kap , 8 adet brüt 5,76 kg olduğunu ve buna göre sorumluluğun da 47,98 SDR ile sınırlı olduğunu, fili taşıyıcının ... ... Taş. Hizm. Tic. A.Ş., olduğunu , bu firmanın kendi sorumluluk sigortacı ... Sigorta A.Ş'ne başvurarak eksper raporu aldırdığı ve fiili taşıyıcının sorumluluk sınırı olarak belirlenen 47,98 SDR karşılığı 1.103,99-TL'nin ... Sigorta A.Ş tarafından davacı ... A.Ş'nin hesaplarına ödendiğini belirterek davanın reddini, davacı aleyhine %20'den az olmamak üzere kötüniyet tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı yana tahmiline karar verilmesini arz ve talep etmiştir. TAHKİKAT, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE; Dava; dava dışı sigortalıya ödendiği beyan edilen hasar bedelinin davalı taşıyıcıdan rücuen tahsili istemiyle başlatılan takibe yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir. Mahkememizce celp edilen ....İcra Müdürlüğü'nün ... takip sayılı icra dosyasının yapılan tetkikinde; takibin davacı tarafça davalı aleyhine rücu alacağına istinaden faizler dahil toplam 6.313,55-TL alacağın ticari faizi ile birlikte tahsili için yapılan ilamsız icra takibinden ibaret bulunup davalının vekili marifetiyle yasal süre içerisinde sunduğu itiraz dilekçesi ile; ödeme emrine, borca, ferilerine itiraz ettiği, takibin durduğu ve davanın yasal süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır. Davalının zamanaşımına yönelik iddialarının incelenmesinde; CMR Konvansiyonunun 32. maddesinde'' Bu Sözleşme gereğince yapılan taşımalardan doğacak davaların bir yıl içinde açılması gerekir....'' şeklinde düzenlemenin yer aldığı, yüklemenin 31.05.2022 tarihi olduğu, teslimin daha sonraki bir tarihe tekabül etmesi gerektiği, ancak yükleme tarihinden itibaren dahi 03.03.2023 tarihinde başlatılan icra takibine kadar 1 yıl sürenin geçmediği, yine takiple kesilen zamanaşımı sonrası 10.05.2023 tarihinde açılan eldeki davaya kadar yine 1 yıl sürenin geçmediği anlaşılmakla yargılamaya devam olunmuştur. Bilirkişiler ... tarafından düzenlenen 25/06/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle; ''..1-Eşyanın antrepoya alınması aşamasında ... tarafından düzenlenen AN8 formunda eşyanın 2 kap eksik alındığının, iş bu belgeye derç edilmekle birlikte, Antrepoda görev yapan ... (yetkilendirilmiş gümrük müşaviri)'nin Gümrük İdaresine yapmış olduğu bildirimde; ... Gümrük Müdürlüğü denetimi altında faaliyetini sürdüren ... (... ... Nakliyat Ve Tic. A.Ş.) antrepo kodlu A tipi genel antrepoya gelen ... dorse plakalı aracın halat ve gümrük mühür kontrolleri yapılarak sağlam olduğu görülmüştür, ilgili araca ait 14.06.2022 tarihli ... tescil nolu T2 muhteviyatı eşyaların antrepoya tahliyesi tamamlanmıştır. Yapılan sayım ve tespit sonucunda 4. Kalem muhteviyatı ... firması adına beyan edilen 59 kap 321,14 KG. eşyanın 2 kap 5,60 KG. noksan olduğu tespit edildiği, zayi olan 2 kap 8 adet eşyanın fatura bilgilerine göre bedelinin 25.124,00-TL olduğu, geri kalan eşyalar hakkında alıcısı dava dışı ... Ve Tekstil Ticaret Ltd. Şti unvanlı firma adına işlem gören Serbest Dolaşıma Giriş Beyanname ve ekleri ile döviz transfer dekontu, dosya ekinde bulunmadığından, yurt dışına transfer edilen döviz miktarının tespit edilemediği, bu halde noksan çıkan 8 adet eşyaya tekabül eden döviz miktarının yurt dışına noksan gönderilip gönderilmediğinin gümrük evrakları bakımından tespit edilemediği, 2-Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; taşıma sürecinde dava dışı sigortalısına ait emtianın hasar görmesi nedeniyle davacı şirket tarafından poliçe kapsamında ödenen tazminatın, sigortalısına halef olarak ve rücuen davalı taşıyıcı şirketten talep edilip edilemeyeceği ve edilebilecekse rücu miktarının tespiti ile faiz türü ve miktarının ne olduğundan ibaret olduğunun değerlendirildiği; 3-Somut olayda davacı sigorta şirketinin, geçerli ve yürürlükte olan bir poliçe ile güvence altına alınan nakliye hasarı riskinin gerçekleşmesi sonucu oluşan sigortalısının zararını, yürürlükte ve geçerli bir poliçe hükümleri kapsamında 9.428,47-TL ödeyerek tazmin ettiği ve TTK m.1472 gereği işbu davayı açmaya hak kazandığının değerlendirildiği; 4-Davalı taşıyıcı ... Şirketinin somut taşıma işin akdi taşıyıcı olduğundan dolaya işbu davanın kendisine karşı yöneltilebileceği ve Yargıtayın yerleşmiş içtihatlarına göre taşıyıcının hazırlamış olduğu belgelerden ya da beyanlarından hasardan haberdar olduğunun anlaşılması halinde kendisine CMR m.30 hükmüne uygun bir ihbar yapılmasa bile davanın davalı taşıyıcıya yöneltilebileceğinin düşmediğinin değerlendirildiği; 5-Yukarıda ayrıntılı olarak açıklandığı üzere dava bakımından zamanaşımı savunmasının yerinde olmadığının değerlendirildiği; 6-Somut olayda emtianın taşıma süreci içinde kaybolmak suretiyle zayi olması ve davalı taşıyıcının buna makul bir izah getirememesi ve yargıtayın yerleşmiş içtihatları gözetildiğinde davalı taşıyıcının pervasızca davranışı ile zarara sebep olmasından dolayı sınırlı sorumluluk hükümlerinden yararlanamayacağının (CMR m.29)değerlendirildiği; 7-Eksper raporunda emtia zararının faturalara ve belgelere uygun olduğu ve emtianın kullanılmamış olmasına ve TTK'ya göre fatura değeri üzerinden hesaplanan miktarın (25.124,00 TL) gerçek zarar ilkesine uygun olduğu, muafiyet tenzili ile ulaşılan poliçe zararı ve davacının sigortalısına ödediği miktar olan 9.428,47 TL'nin gerçek zararın altında kaldığı; Davacının fiili taşıyıcının sorumluluk sigorta poliçesinden tahsil ettiği 1.103,99-TL'nn ödeme miktarından mahsubu ile (9.428,47-1.103,99)- 8.324,48 TL rücu miktarına ulaşıldığı; Davacının takibe ise 5.812,08 TL'yi konu etmiş olmasına göre takip miktarı rücu miktarının altında kaldığının değerlendirildiği; 8-Davacı alacaklı yıllık %10,75 ve değişen oranlarda faiz talep etmiştir. Davacının bu talebinin takibin yapıldığı tarih nazara alındığında avans faiz oranı olarak yorumlanmasının takdiri Sayın Mahkemeye ait olduğu; Sayın Mahkemenin yerinde bulması halinde ödeme tarihi olan 26.07.2022 ile takip tarihi olan 03.03.2023 arasında yıllık %10,75 üzerinden 220 gün için (5.812,08x220x10,75)/36500- 376,59 TL işlemiş alacağı hesaplandığı; Sonuç ve kanaatine varılmıştır ."şeklinde mütalaada bulunmuşlardır. Yargılama kapsamında toplanan tüm delillerin değerlendirilmesi sonucunda;Dava dışı sigortalıya ait emtianın İtalya'dan taşınması sırasında kaybolmak suretiyle kısmen zayii olduğu iddiası ile dava dışı sigortalıya ödenen hasar bedelinin davalıya rücu edilmesi istemiyle başlayan takibe yapılan itiraz üzerine eldeki davanın ikame edildiği, ... kara yolu taşıması yapılmış olması nedeniyle uyuşmazlığın çözümünde CMR hükümlerinin uygulanması gerektiği, dosya kapsamında toplanan deliller, hasara ilişkin fotoğraflar, taşıma belgeleri ve alınan bilirkişi raporu uyarınca davalının taşıyıcı olduğu, antrepoda görevli gümrük müşavirince Gümrük İdaresine yapılan bildirimde davalı aracındaki eşyaların 14.06.2022 tarihinde tahliye edildiğinin ancak 2 kap 8 adet eşyanın eksik olduğunun beyan edildiği, bu belgede antrepo sahibi/yetkilisi kısmında da imza bulunduğu, karayolu ithalat yük çıkış ihbarı yazan belgede yük boşaltma deposu Setrans ... Antrepo yazdığı, bu sebeple eksik ürün bulunduğunun davalı yetkilisi tarafından da boşaltma esnasında bilindiği ve imza altına alındığı, böylece CMR 30 uyarınca ayrıca bir bildirime gerek kalmadığı ( Emsal karar : İstanbul BAM 12. H.D 2022/765 esas ve 2025/701 Karar) , davalı taşıyıcının emtianın kısmen kaybına ilişkin bir açıklama getiremediği nazara alındığında CMR'nin 23. maddesindeki sınırlı sorumluluk hükmünden yararlanamayacağı ( Emsal Karar İstanbul BAM 14. H. D 2021/1708 esas ve 2024/1975 karar) mahkememizce alınan bilirkişi raporunda fatura uyarınca kaybolan emtia bedelinin 25.124 TL olduğunun, davacının muafiyet tenzili ile sigortalısına ödediği 9.428,47 TL'den davalının dava dışı sigortası tarafından ödenen 1.103,99 TL nin mahsup edilmesi ile 8.324,48 TL davalıya rücu edilebileceğinin tespit edildiği, davacının ödeme tarihinden itibaren takip tarihine kadar işlemiş faiz de talep edebileceği, bu tutarın taleple bağlı kalınarak 5.812,08 TL üzerinden 376,59 TL bedele tekabül ettiği anlaşılmakla; davanın anılan tespitler kapsamında ve taleple bağlı kalınarak kısmen kabulüne, kusur ve hasar miktarı yargılama ile belirlendiğinden alacak likit olmamakla şartları oluşmayan icra inkar tazminatı talebinin ise reddine dair miktar itibari ile kesin olmak üzere aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. H Ü K Ü M : Gerekçesi açıklandığı üzere; 1-Davanın KISMEN KABULÜ ile, ... İcra Müdürlüğünün ... takip sayılı dosyasında, takip tarihi itibari ile davacının davalıdan 5.812,08-TL asıl alacak ve 376,59-TL işlemiş faiz olmak üzere olmak üzere toplam 6.188,67-TL alacaklı olduğunun tespiti ile bu miktara vaki itirazının iptaline, takibin diğer kayıt ve şartlarla aynen devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine, Alacak likit olmadığından icra inkar tazminatı talebinin reddine, 2-Kabul edilen dava değeri üzerinden hesaplanan 615,40-TL karar-ilam harcından, davacı tarafça peşin yatırılan 179,90-TL harcın mahsubu ile bakiye 435,50-TL harcın davalıdan tahsili ile Hazine'ye gelir kaydedilmesine, 3-Davacı tarafça yapılan 9.127-TL yargılama giderinden davanın kabul oranına göre hesaplanan 8.946,47-TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına, 4-Davalı taraf yargılama gideri yapmadığından bu hususta bir karar verilmesine yerolmadığına, 5-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve takdir olunan 6.188,67-TL vekalet ücretinin davalıdan alınıp davacıya ödenmesine, 6-Davalı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden, reddedilen talep üzerinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve taktir olunan 124,88-TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine, 7-Taraflarca yatırılan avansların kullanılmayan kısmının, karar kesinleştiğinde, istek halinde ilgili tarafa iadesine, 8-Davacı tarafça yatırılan 179,90-TL peşin ve 179,90-TL başvuru harcı olmak üzere toplam 359,80-TL nin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, 9-Devletçe karşılanan 3.120-TL arabuluculuk ücretinin, davanın kabul oranına göre hesaplanan 3.058,22-TL 'sinin davalı taraftan, bakiye 61,78-TL'sinin davacıdan tahsili ile Hazineye gelir kaydedilmesine, Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı , miktar bakımından KESİN olarak verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.22/04/2025
Katip ... e-imzalıdır
Hakim ... e-imzalıdır