İlk Derece Mahkemesi 2026/112 E. 2026/58 K.

TÜRK MİLLETİ ADINA T.C. BURSA 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2026/ KARAR NO : 2026/

HAKİM : ... ... KATİP : ... ...

DAVACI : 1- DAVACI : 2- VEKİLLERİ : Av. Av. DAVALI : 1- VEKİLİ : Av. DAVALILAR:2- 3- 4- 5- 6- 7- 8- 9- 10- VEKİLLERİ : Av.

DAVA : Tapu İptali Ve Tescil DAVA TARİHİ : 26/02/2024 KARAR TARİHİ : 13/02/2026 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 02/03/2026

Mahkememizde görülmekte olan Tapu İptali Ve Tescil davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde; "Davacı tarafça ... 4. Genel İcra Dairesinin 2024/... e. sayılı dosyasında borçlu müteahhit sirket aleyhine 1.200.000,00 tl meblağlı bono'ya istinaden icra takibi başlatıldığı, İş bu dava için gerekli olan icra iflas kanunu md 94/2 gereği icra dairesinden yetki alındığı görülmekle, ... 4. genel icra dairesinin 2024/... e. sayılı dosyasınında davalı borçlu olan ... insaat taahhüt sanayi ve ticaret anonim sirketi'nin bahse konu icra dosyası kapsamında yapılan araştırma sonucu üzerine sadece 1 adet aracın (16 aln 088) bulundugu herhangi bir banka hesabında para bulunmadığı başkaca gayrimenkulünün de bulunmadığı ve adına kayıtlı tek araç üzerinde ise 29 adet haciz sorgusu) olduğu tespit edilmiştir. Borçlu müteahhit şirketin borcu karşılayacak herhangi bir malvarlığı söz konusu olmadığı görülmekle, Bununla birlikte davacının yapmış olduğu harici araştırmalarda borçlu şirket ... ile davalı arsa sahiplerinin ... ili, ... ilçesi, halitpaşa mahallesi, 1573 ada, 2 parsel numaralı taşınmazla ilgili; ... 1. noterliği'nce tanzim edilen 22/04/2021 tarih ve yevmiye nolu arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesini akdettiği, uhdesinde birtakım bağımsız bölümlerin olduğu ve arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesine konu projenin de bitme aşamasına geldiği tespit edilmiştir. Davacı tarafça borçlu aleyhine icra takibi başlatmış olmasına rağmen alacağını tahsil edememiş ve bu bağlamda malvarlığının pasifi artmıştır. ekonomik olarak derin bir darboğazda olan davacının, alacağına bir an önce kavuşması için söz konusu bağımsız bölümlerin 3. bir şahsa devrinin önüne geçilmelidir. Halihazırda, arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinde borçlu müteahhitin uhdesinde olması gereken b blok 1 kat 8 numaralı bağımsız bölüm, b blok zemin kat 2 numaralı bağımsız bölüm ve b blok zemin kat 4 numaralı bağımsız bölüm arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesine taraf olmayan 3. kişilere devredilmiş olup borçlu uhdesine düşen diğer bağımsız bölümlerin de üçüncü kişilere devredilme tehlikesi mevcuttur. işbu sebeple arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinde borçlu uhdesine düşen bağımsız bölümler için tedbir kararı alınması gerekmektedir." şeklinde talepte bulunduğu görülmüştür. Davacı vekili 20/05/2024 tarihli cevaba cevap dilekçesinde özetle; Her ne kadar davalılar tarafından hukuki yarar yokluğundan davanın reddi talep edilmişse de müvekkilimizin işbu davayı açmakta hukuki yararı olduğu gibi başka bir seçeneği de olmadığı görülmekle, Dava dilekçemizde de bahsettiğimiz üzere; dava dilekçesindeki talepleri ile davasının kabulünü talep etmiş olduğu görülmekle, '' Şeklinde cevap dilekçesi sunmuştur CEVAP Bir Kısım Davalılar Vekili 22.04.2024 Tarihli Cevap Dilekçesinde" Davacı dava dilekçesinde 1.200.000-TL'lik alacağın icraya konulduğu belirtmiş ancak dava değerini 10.000.00 tl göstermiştir. Davanın dayanağı iik 94/2 olduğuna göre ve bu maddenin amacı alacağın tahsili olduğuna göre davacı icra dosyasındaki alacağı kadar harç yatırmak zorundadır. Harç ikmali kamu düzeni, ile ilgili olup tamamlanmadan davaya devam olunamaz. tedbir kararından önce davacı alacağı oranında harç yatırmak zorundadır. davacıya 2 haftalık kesin ihtaratlı davetiye tebliğ edilerek, dava tarihindeki toplam alacağa göre harç ikmali yapılması için süre verilmelidir. Tedbir kararı verilecekse hmk teminat almayı zorunlu kıldığından taşınmazların değeri nazara alınarak teminat alınmalıdır. 10.000-TL gibi kabul edilemez bir miktar ile mülkiyet hakkı sınırlanamaz. davacı 10.000 tl lik dava açtığına göre talep ettiği alacağı aşacak şekilde milyonlarla ifade edilen taşınmazlara tedbir konulamaz. Ayrıca ... 1. noterliğinin 2023/ ek sözleşmesi ile davalılara ve yüklenicilere kalacak daireler açıkça paylaşılmıştır. tedbir konulan taşınmazlar yükleniciye değil davalılara ait dairelerdir. yükleniciden olan alacak iddiası ile davalıya ait taşınmazlara tedbir konulamaz. bu açıkça yasaya aykırı bir durum ve haksız bir karardır. tensiple konulan tedbir kararının ivedilikle kaldırılması gerekmektedir." açıklamaları ile davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ... Vekili 22.04.2024 Tarihli Cevap Dilekçesinde" Dava dilekçesinde 1.200.000 tl lik alacağın icraya konulduğu belirtmiş ancak dava değerini 10.000.00-TL göstermiştir. Davanın dayanağı iik 94/2 olduğuna göre ve bu maddenin amacı alacağın tahsili olduğuna göre davacı icra dosyasındaki alacağı kadar harç yatırmak zorunda olduğu, Harç ikmali kamu düzeni ile ilgili olup tamamlanmadan davaya devam olunamaz. davacı iddia ettiği alacağı oranında harç yatırmak zorunda olduğu, Davacıya 2 haftalık kesin ihtaratlı davetiye tebliğ edilerek, dava tarihindeki toplam alacağa göre harç ikmali yapılması için süre verilmelidir. Harç tamamlanmadan davaya devam olunamaz. davanın belirsiz dava olarak görülmesi mümkün değildir. zira icra takibindeki iddia edilen alacak net bellidir, dava alacağı tahsil amaçlı açılmıştır...'' şeklinde cevap dilekçesi sunmuştur.Davalı ... Vekili 20.05.2024 Tarihli İkinci Cevap Dilekçesinde" Her ne kadar davalı şirket tarafından hukuki yarar yokluğundan davanın reddi talep edilmişse de müvekkilimizin işbu davayı açmakta hukuki yararı olduğu gibi başka bir seçeneği de yoktur. Dava dilekçemizde de bahsettiğimiz üzere; davalı ... inşaat taahhüt sanayi ve ticaret a.ş. hakkında müvekkilimiz tarafından icra takibi başlatılmış, takip kesinleşmiş ancak davalının borca batık olduğu ve üzerine kayıtlı tek araç üzerinde 29 adet haczin olduğu görülmüştür. Müvekkilimizin yaptığı harici araştırmalar sonucu davalı/borçlu şirketin ...'da davaya konu arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinde yüklenici olduğu anlaşılmıştır. takip dosyası olan ... 1. Genel İcra Dairesi 2024/... e. sayılı dosyasından alınan; ''... belediyesi'nden, söz konusu arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinin celbi'' kararı doğrultusunda borçlu şirketin uhdesinde olması gereken bağımsız bölümlerin davalı adına tescil edilmediğinden müvekkilimizin alacağına kavuşması için tek yol olan işbu tapu iptal ve tescil davası ikame edilmiştir. İcra iflas kanunu madde 94/2 gereği müvekkilimiz tarafı olmadığı ya da hak etmediği bir alacağı istememektedir. aksine davalı arsa maliklerinin diğer davalı şirkete yapması gereken ancak bu zamana kadar yapılmamış olan devir işleminin gerçekleştirilmesini talep etmektedir...'' Şeklinde cevap dilekçesi sunmuştur.Dava, davacı tarafından ... 4. Genel İcra Dairesinin 2024/... Esas sayılı dosyasından İİK'nın 94. Maddesi uyarınca alınan yetki ile açılan tapu iptal ve tescil davasıdır. ... 3. Asliye Hukuk Mahkemesi'nden 25/09/2025 tarihli, 2024/ Esas, 2025/ sayılı kararında "...Somut olay incelendiğinde davacı vekili, davalı müteahhit şirket olan ...nden bonoya dayalı bir alacağı bulunmaktadır. Müteahhit şirketin haczi kabil yeterli malvarlığı bulunmadığından davacı taraf bonoya dayalı alacağını tahsil edebilmek amacıyla İcra dairesinden İİK'nın 94. maddesine dayanarak yetki almış ve müteahhit şirketin arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi uyarınca uhdesine kalacak olan bağımsız bölümlerin tapusunun yine müteahhit şirkete devredilmesi için ilgili sözleşmenin diğer tarafında yer alan kişilere dava açmıştır. Bu bağlamda; uyuşmazlığın kaynağı esasen davacının bonoya dayalı alacağını tahsil etmek istemesinden ileri gelmektedir. Bono ise 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 776 vd. maddelerinde düzenlenmektedir. Bu sebeple açılan davanın mutlak ticari davalardan olduğu kanaatine varılarak dosyanın görevli ... Ticaret Mahkemesine gönderilmesine..." denilerek görevsizlik kararı verildiği ve dosyanın mahkememiz esasına kaydedildiği anlaşılmıştır.İİK'nın 94/2. maddesinde; ''Borçlunun reddetmediği miras veya başka bir sebeple iktisap eyleyip henüz tapuya veya gemi siciline tescil ettirmediği mülkiyet veya diğer aynı hakların borçlu namına tescili alacaklı tarafından istenebilir. Bu talep üzerine icra dairesi alacaklının bu muameleyi takip edebileceğini tapu veya gemi sicili dairesine ve icabında mahkemeye bildirir..." hükmüne yer verilmiştir. 6102 sayılı TTK.m.4/1 "Her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın; TTK'da düzenlenen hususlar ile Bankalara, diğer kredi kuruluşlarına, finansal kurumlara ve ödünç para verme işlerine ilişkin düzenlemeler ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılır." Devam eden TTK.m.5/1 "Aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın Asliye Ticaret Mahkemesi tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevlidir." hükmü düzenlenmiştir. 6100 sayılı HMK'nin 2. maddesinde; asliye hukuk mahkemelerinin görevi üst başlığı ile birinci fıkrasında, dava konusunun değer ve miktarına bakılmaksızın mal varlığı haklarına ilişkin davalarla şahıs varlığına ilişkin davalarda görevli mahkemenin aksine bir düzenleme olmadıkça Asliye Hukuk Mahkemesi olduğuna yer verilmiştir. Mahkemelerin görevi, ancak kanunla düzenlenir. Görevle ilgili düzenlemeler kamu düzenine ilişkin olup, taraflar ileri sürmese dahi yargılamanın her aşamasında re'sen gözetilir. ... 15. Hukuk Dairesi'nin 11/03/2010 tarihli 2010/ E. 2010/ K. sayılı ilamında ''...Yüklenici adına yetki belgesine dayanılarak davayı açan yüklenici .... den alacaklı olan kişidir. Dava İİK’nın 94/II. maddesine dayanılarak açılmıştır. Bu nitelikteki davaların genel mahkemede görülmesi gerekir. Taraflar arasında 4077 Sayılı Kanun’dan kaynaklanan bir uyuşmazlık bulunmamaktadır. Mahkemece davanın Asliye Hukuk Mahkemesi'nde görülmesi gerektiği belirtilerek, mahkemenin görevsizliği nedeniyle dava dilekçesinin reddine, süresinde başvuru halinde dosyanın görevli ... Asliye Hukuk Mahkemesi’ne gönderilmesine karar verilmesi gerekirken, işin esası hakkında inceleme yapılıp hüküm kurulması doğru olmamış, kararın bozulması gerekmiştir...'' şeklinde karar verilmiştir. ... 23. Hukuk Dairesi'nin 2016/ E. 2016/ K. sayılı ilamında da "Davacı vekili, davalı borçlu aleyhine icra takibi başlatıldığını, davalılar arasında arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi bulunduğunu, buna göre davalı borçlu yüklenicinin hakettiği 1 numaralı bağımsız bölümün İİK'nun 94/2. maddesi gereğince davalı yüklenici adına tescilini talep ve dava etmiştir.Mahkemece, davanın, arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi gereğince İİK'nun 94/2. maddesine dayalı olarak açılan tapu iptal ve tescil talebine ilişkin olduğu, davacı ve davalı arsa sahibinin tacir olmadığı, TTK'da düzenlenen hususlardan kaynaklanmadığı, bu nedenle Ticaret Mahkemelerinin değil, Asliye Hukuk Mahkemesi'nin görevli olduğu gerekçesiyle, dava dilekçesinin dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilmiştir.Karar, davalı ... tarafından temyiz edilmiştir.Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere göre, davalı temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, davalı ...'nun tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün ONANMASINA," şeklinde karar verilmiştir. Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davacı tarafından borçlu müteahhit şirket aleyhine 1.200.000,00 TL bedelli bonoya dayanılarak icra takibi başlatıldığı, bu takip sonucunda ... 4. Genel İcra Dairesi’nin 2024/... esas sayılı dosyasında davacı/alacaklı vekiline İİK’nin 94. maddesi uyarınca işbu tapu iptal ve tescil davasını açtığı, davalı müteahhit şirket ile diğer davalılar ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ... arasında kat karşılığı inşaat sözleşmesi akdedildiği, davalı müteahhit şirketin bu sözleşmeden kaynaklanan alacağını talep etmekten kaçınması üzerine davacı alacaklının İİK’nin 94. maddesine dayalı olarak tapu iptal ve tescil davası açtığı, bu suretle davacı tarafın, davalı şirketin kat karşılığı inşaat sözleşmesinden doğan alacakları bakımından müteahhit şirketin halefi konumuna geçtiği, taraflar arasındaki hukuki ilişkinin kat karşılığı inşaat sözleşmesine dayandığı, bu uyuşmazlığın Türk Ticaret Kanunu’nda düzenlenen hususlardan olmadığı, uyuşmazlığın tarafların ticari işletmesiyle ilgili olmadığı anlaşılmakla, davanın Asliye Hukuk Mahkemesi’nin görevli olması nedeniyle göreve ilişkin dava şartı yokluğu nedeni ile davanın usulden reddine, mahkememizin görevsizliğine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir. H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-Davanın mahiyeti itibariyle Mahkememizin GÖREVSİZLİĞİNE, davanın HMK’nın 114/1-c ve 115. maddeleri gereğince dava şartlığı yokluğu nedeniyle USULDEN REDDİNE, 2-Görevli mahkemenin ... 3. ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ olduğunun tespitine, 3-Görev konusunda Mahkememiz ile ... 3. ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ arasında olumsuz görev uyuşmazlığı oluştuğundan işbu kararın taraflarca istinaf yoluna başvurulmaksızın kesinleşmesi halinde aynı Bölge Adliye Mahkemelerinin yargı çevresinde bulunan mahkemeler arasında görev uyuşmazlığı çıktığından HMK 21 ve 22.maddeleri uyarınca görevli mahkemenin belirlenmesi amacıyla dosyanın ... Bölge Adliye Mahkemesi ilgili hukuk dairesine gönderilmesine, 4-HMK'nın 331/2.Maddesi gereğince yargılama giderlerinin, vekalet ücretinin ve sair hususların görevli mahkemede değerlendirilmesine, Dair, tarafların yokluğunda dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 345. maddesi uyarınca gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize sunulacak yahut mahkememize gönderilmek üzere bir başka mahkemeye verilecek bir dilekçe ile ... Bölge Adliye Mahkemesinde ... açık olmak üzere karar verildi. 13/02/2026

Katip ... e-imzalıdır

Hakim ... e-imzalıdır