İlk Derece Mahkemesi 2025/937 E. 2025/1011 K.

T.C. BAKIRKÖY 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2025/937 Esas KARAR NO : 2025/1011

DAVA : Ticari Şirket (Şirkete Özel Denetçi Tayin Edilmesi) DAVA TARİHİ : 03/10/2025 KARAR TARİHİ : 07/10/2025 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 13/10/2025

Mahkememizde görülmekte olan Ticari Şirket (Şirkete Özel Denetçi Tayin Edilmesi) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin Marmara Kurumlar VD. ... numaralı vergi mükellefi olan, Sicilin İST ... numarasında kayıtlı .... Plastik Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi'nin 1570 paya sahip hissedarı olduğunu, yönetim kurulu üyesi olduğunu, ... yönetim kurulu başkanı olduğunu,, ... yönetim kurulu başkanı olduğunu, ...... yönetim kurulu üyesi olduğunu,, imza yetkisi olmadığını, Yukarıda açıklanan sebepler ve sayın mahkemenizce resen gözetilecek sebepler ve deliller ışığında, davanın kabulü ile Dava konusu 02.09.2025 tarihli genel kurul toplantı tutanağındaki ... Denetim Eğitim Danışmanlık Ve Yönetim Ticaret Limited Şirketi ile sözleşme imzalanarak iç denetimin başlatılması hakkındaki genel kurul kararını alındığı ancak ifa edilmediği bu sebeplerle özel denetçi tayini talebiyle Yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE YARGILAMANIN ÖZETİ: Dava ; TTK 439.madde uyarınca özel denetçi tayini talebine ilişkindir. Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde: Özel denetçi atanması kurumu, yeni TTK sisteminde pay sahiplerinin ve azınlığın kontrol haklarına ilişkin üzerinde önemle durulan bir müessesedir. Kanunda bir taraftan pay sahibinin bilgi alma ve inceleme hakkı, diğer taraftan ise özel denetim isteme hakkı genişletilmiş ve güçlendirilmiştir. Bu sayede pay sahibine ve özellikle azınlığa, şirketin işleyişi ile ilgili daha şeffaf ve güvenilir bilgi elde etme imkânı sağlanmıştır. Özel denetim isteme hakkı, pay sahiplerinin, şirketle ilgili belirli konularda bilgi sahibi olarak pay sahipliği haklarını genel kurulda daha etkin ve bilinçli bir şekilde kullanabilmelerine hizmet eder. Böylece bilhassa çoğunlukta bulunmayan, yönetim kuruluna üye belirleme imtiyazına sahip olmayan pay sahiplerinin, şirketle ilgili belirli olayları açıklığa kavuşturmaları sağlanabilmektedir. Özel denetim müessesi 6102 sayılı TTK'nun 438-444 maddeleri arasında düzenlenmiştir. Özel denetimde, özel denetçi tarafından belirli olayların aydınlatılması amacıyla denetim yapılmakta ve sonuç rapor ile açıklanmaktadır. TTK md. 438 ile pay sahibinin özel denetçi talebinde bulunması için, pay sahipliği haklarının kullanılması için gereklilik ve bilgi alma ve inceleme hakkının kullanılmış olması şartları aranmaktadır. Uygulamada özel denetiminin yönetici ve denetçilerin sorumluluğuna hazırlık amacı taşıdığı, şirketin sevk ve idaresi konusunda amaca uygunluk ve yerindelik incelemesi niteliğinde olmadığı, organların takdir yetkilerinin incelenmesini içermediği, kuralsızlıkların açıklanması gerektiği, olayların açıklığa kavuşturulmasının amaçlandığı kabul edilmektedir. Bu doğrultuda, 6102 s. TTK hükümleri çerçevesinde her bir pay sahibi gündemde herhangi bir madde bulunmasına gerek olmaksızın özel denetçi atanmasını genel kuruldan isteyebilir. Pay sahibinin bu talepte bulunabilmesi için kanunun aradığı koşullar TTK. 438/1'e göre; bilgi alma ve inceleme haklarının kullanılmış olması, özel denetimin pay sahipliği haklarını kullanmak için gerekli bulunması, açıklığa kavuşturulması istenen olayların belirli olmasıdır. Genel kurul bu talebi reddettiği takdirde azınlık (sermayenin en az yüzde onunu temsil eden payların sahipleri) veya payların itibari değeri toplamı en az 1 milyon TL olan pay sahipleri şirket merkezinin bulunduğu yer Asliye Ticaret Mahkemesinden üç ay içerisinde şirkete özel denetçi atanmasını talep edebilirler. (TTK 439/1 md.) Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde: Belirli şartlara başlanmış olan özel denetçi istenmesine dair hakkın kullanılabilmesi için azlık, mahkemeyi ikna edici olay ve olgulara dayanarak ve zararın varlığına dair belirli bazı olayların incelenmesini talep edebilmektedir. Azlığın başvuru talebi için gereken ön koşul ise bilgi alma hakkını kullanmış olmasıdır. TTK md. 439’a dayalı olarak özel denetçi tayinine ilişkin davada Davacı özel denetçi genel kurulda bilgi edinme ve inceleme hakkının kullanmış olmakla birlikte talebinin gerekliliği ve kanunun veya esas sözleşmenin ihlâl edilmesi suretiyle şirketin veya pay sahiplerinin zarara uğratılmış olduğunu “ikna edici” biçimde ortaya koyamadığı, özel denetim talep ettiği hususların açık olmadığı tespit edildiğinden özel denetim talebinin bu koşullarda yerinde olmadığı ve Özel denetim talebinin genel kurulda ileri sürülebilmesi için özel denetim yapılmasının, pay sahipliği haklarından herhangi birinin kullanılabilmesi için gerekli olması gerektiği, somut uyuşmazlıkta “gereklilik” koşulunun sağlanmadığı gibi ...... yönetim kurulu üyesi olduğu ve Dava konusu 02.09.2025 tarihli genel kurul toplantı tutanağındaki ... Denetim Eğitim Danışmanlık Ve Yönetim Ticaret Limited Şirketi ile sözleşme imzalanarak iç denetimin başlatılması konusunda genel kurulu kararı zaten alındığı ve bir anlamda hukuki yararının kalmadığı dikkate alınmış olup hatta genel kurul tutanağında davacın Şirkete daha geniş kapsamlı bir iç denetim kurulduğundan dolayı genel kurul toplantısında özel denetçi tayin edilmesine gerek kalmadığı kararı kalmadığı beyanı dikkate alınmış ayrıca davacı tarafça Bilgi alma ve inceleme hakkımızın ihlali ile ilgili olarak kanuna aykırı hareket edildiği için Bakırköy ... Asliye Ticaret Mahkemesinde .... esas sayılı mahkemede dava açıldığı da görülmüş olup bu aşamada TTK, m. 438 hükmündeki şartları taşımadığı tespitleri nazara alınarak davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-DAVANIN USÜLDEN REDDİNE, 2-Harçlar Tarifesi uyarınca alınması gereken 615,40-TL harcın davacıdan alınarak hazineye irat kaydına, 3-Davacı tarafça yapılan yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına, 4-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider avansının HMK 333.maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden sonra talep halinde taraflara iadesine, 5-HMK'nin uygulanmasına dair yönetmeliğin 58/1 maddesi gereğince taraflardan birinin talebi halinde gerekçeli kararın taraflara tebliğine, HMK 439.madde uyarınca KESİN olmak üzere dosya üzerinde yapılan inceleme neticesinde taraf yokluğunda karar verildi 07/10/2025

Başkan ... e-imza Üye ... e-imza Üye ... e-imza Katip ... e-imza