İlk Derece Mahkemesi 2025/783 E. 2026/268 K.

T.C. BAKIRKÖY 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2025/783 Esas KARAR NO : 2026/268

DAVA : Zayi Belgesi Verilmesi DAVA TARİHİ : 02/09/2025 KARAR TARİHİ : 05/03/2026 KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 30/03/2026 Davacı tarafından mahkememizde açılan davada yapılan yargılama sonunda; GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekilinin mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin yukarıda belirtilen adreste faal olup ticaret sicilinde ... MERSİS numarası ile kayıtlı olduğunu, Türk Ticaret Kanunu (TTK) ve ilgili yasal düzenlemeler uyarınca, müvekkil şirket, kuruluş aşamasında ve sonraki dönemlerde yasal defterlerini usulüne uygun olarak tasdik ettirmiş olduğunu, bu defterler arasında "Ortaklar Pay Defteri" de bulunmakta olduğunu, müvekkili şirketin idari biriminde gerçekleşen evrak-defter düzenleme ve arşiv nakli işlemleri sırasında, yukarıda bahsi geçen Ortaklar Pay Defteri'nin yerinde bulunamadığı tespit edilmiş olduğunu, durumun fark edilmesi üzerine, şirket içinde ve arşiv kayıtlarında yapılan tüm detaylı aramalara, titiz incelemelere ve ilgili tüm personel ile yapılan görüşmelere rağmen söz konusu deftere ulaşılamamış olduğunu, bu defterin kaybolduğunu öğrenme tarihi 21.08.2025 olduğunu tüm bu nedenlerle; müvekkili şirkete ait ortaklar pay defterinin zayi olduğuna dair belgenin tarafımıza verilmesine karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLER VE GEREKÇE: Dava, TTK'nın 82.maddesine dayalı zayi belgesi verilmesi istemine ilişkindir. Yukarıdaki düzenleme uyarınca tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler için zayi belgesi verilebilmesi, defter ve belgelerinin korunması amacıyla gereken dikkat ve ihtimamı göstermiş bulunmasına ve zayinin tacirin iradesi dışında bir durum nedeniyle meydana gelmiş olmasına bağlıdır. TTK'nın 82. maddesinde neler için zayi belgesi verilmesi istenebileceği tahdidi olarak gösterilmemiş, bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defter ve belgelerden söz edilmiştir Bu nedenle, talebe konu belgelerin somutlaştırılması gerekmekte olup, genel kapsamlı bir zayi kararı verilmesi de mümkün değildir. ( Yargıtay 11. HD; 08.12.2014 tarih ve 2014/12543 E.-2014/19170 K. sayılı ilamı) Yine, ticari defter ve belgeleri için zayi belgesi düzenlenmesini talep eden tacirin, zayi olduğunu iddia ettiği ticari defter ve belgelerin mevcudiyetine karine teşkil edecek ve bu konuda olumlu kanaat edinmesini sağlayacak bilgi ve belgeleri ibraz etmesi gerekir. Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 04/02/2008 tarih, 2006/14049 E., 2008/956 K. sayılı ilamına göre; "Tacirin belgelerini muhafazada gerekli dikkat ve özeni göstermesi gerekir. Zayi belgesi verilmesi istenilen defterin ne şekilde ve ne zaman zayi olduğuna dair somut bir iddia ve kanıt dahi sunulmamıştır. Davacı tacirin, defterin muhafazasında gerekli dikkat ve özeni göstermediğinden, ilk derece mahkemesince verilen red kararı isabetlidir." İstanbul BAM .... Hukuk Dairesi'nin E. ..., K. .... sayılı kararına göre; "Somut uyuşmazlıkta dava dilekçesinde, davacı şirkete ait karar defterinin tek ortağı olan ...'in vefatından sonra yaşanan karışık olaylar ve şirket merkezinin taşınması sırasında zayi olduğu, yaşanan olayların mücbir sebep oluşturduğu, defterin zayii olduğunun tespiti üzerine gazetede ilan verildiği belirtilmiş, başkaca bir iddia ileri sürülmeyip, başkaca bir delil sunulmamıştır. Buna göre davacı tarafından ileri sürülen yaşanan olağanüstü olayların ne olduğu açıklanarak mücbir sebep oldukları ispat edilmediği, şirket ortağının vefatı ile şirket merkezinin taşınması ise mücbir sebep teşkil etmediğinden, davacının ticari belgelerin saklanması hususunda gerekli dikkat ve özeni göstermediği, yeterli muhafaza tedbirlerini almayarak kusurlu davrandığı ve TTK'nın 82/7. maddesi uyarınca zayi belgesi verilmesi için gerekli koşulların oluşmadığı anlaşılmakla Mahkemece davanın reddine karar verilmesinde usul ve yasaya aykırılık görülmemiştir." İstanbul BAM .... Hukuk Dairesi'nin E. ..., K.... sayılı kararına göre; "Tacirin TTK'nun 82/7. maddesindeki düzenlemeden faydalanabilmesi için öncelikle ticari defterlerin korunması amacıyla gerekli dikkat ve ihtimamı göstermesi gerekmektedir. Tacirin ticari defterlerini korumada gerekli dikkat ve özeni göstermediği hallerde zayi belgesi verilmesi talep edilemez. Davacı vekili taşınmanın pandeminin etkileri nedeniyle vuku bulduğunu ileri sürmüş ise de; pandeminin olumsuz etkileri nedeniyle ekonomik sebeblerle taşınmak zorunda kalınması ile ticari defterlerin taşınma sırasında kaybolma hali kanunda harici bir etken ile gerçekleşmiş olsa dahi önlenmesi mümkün olmayan mücbir sebeb olarak kabul edilemeyeceğinden zayii belgesi talep koşullarının bulunmadığı sonucuna varılmaktadır." Dosya ve tüm deliller birlikte değerlendirildiğinde; Tacirin TTK'nun 82/7. maddesindeki düzenlemeden faydalanabilmesi için öncelikle ticari defterlerin korunması amacıyla gerekli dikkat ve ihtimamı göstermesi gerekmektedir. Tacirin ticari defterlerini korumada gerekli dikkat ve özeni göstermediği hallerde zayi belgesi verilmesi talep edilemez. Davacının talep dilekçesinde belirttiği hususların mücbir sebep teşkil etmediği; davacının ticari belgelerin saklanması hususunda gerekli dikkat ve özeni göstermediği, yeterli muhafaza tedbirlerini almayarak kusurlu davrandığı ve TTK'nın 82/7. maddesi uyarınca zayi belgesi verilmesi için gerekli koşulların oluşmadığı anlaşılmakla (aynı yönde kararlar için bknz; İstanbul BAM 13. Hukuk Dairesi'nin E. 2023/1298, K. 2023/1444; İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi'nin E. 2024/297, K.2024/249) açılan davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir. HÜKÜM-Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-Davanın REDDİNE, 2-Harçlar Kanunu'na göre belirlenen 732,00-TL ilam harcından peşin alınan 615,40-TL harcın mahsubu ile bakiye 116,60-TL'nin davacıdan alınarak Hazine'ye irat kaydına, 3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına, 4-HMK’nın 333. maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra artan avansın davacıya iadesine, Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi İSTİNAF yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 05/03/2026

Katip ... ¸e-imzalıdır

Hakim ... ¸e-imzalıdır