İlk Derece Mahkemesi ·
İlk Derece Mahkemesi 2025/57 E. 2026/239 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Esas No
- 2025/57
- Karar No
- 2026/239
- Karar Tarihi
T.C. İSTANBUL 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2025/57 Esas KARAR NO : 2026/239
DAVA : İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) DAVA TARİHİ : 23/01/2025 KARAR TARİHİ : 11/03/2026
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı Vekilinin Mahkememize Tevzi Edilen Dava Dilekçesinde Özetle; davacı şirket, ... numaralı Nakliyat Abonman Sözleşmesi ve ...-9 no'lu Nakliyat Emtia Sigortası Poliçesi (seferlik) ile sigortalı ... ... Taş. ve Elek. San. Tic. A.Ş.'yi dava konusu olaya ilişkin nakliye rizikolarına karşı sigortaladığını, Türkiye’de bulunan sigortalı ... ... Taş. ve Elek. San. Tic. A.Ş. firması 49 palet 19.831 adet solar profil (Brüt: 19.500,00 kg) emtiasını Almanya’da bulunan ... ... ... Firmasına sattığını, organize edilen nakliye planı dahilinde satışı gerçekleştirilen emtialar davalı taşıyıcı ... Loj. Dış Tic. Ltd. Şti. firması sorumluluğunda ... plakalı araca yüklendiğini, söz konusu emtiaların tahliyesi esnasında bir kısmının hasarlı olduğu tespit edildiğini, konu hasar ile ilgili olarak yetkili birimlere hasar ihbarında bulunulduğunu, dava konusu hasarın meydana gelmesinde, taşıyıcı konumundaki davalı ... Loj. Şirketi tam ve sağlam teslim almış olduğu emtiaları hasarlı teslim etmesi nedeniyle dava konusu hasarın meydana gelmesinde davacı şirkete karşı sorumluluğu söz konusu olduğunu, dava konusu hasar sonrası yapılan ekspertiz çalışmalarına göre hasar miktarı; 27.849,49-TL olduğunu, söz konusu hasarı sebebi ile; davacı şirket sigortalısına, 30.634,43-TL tazminat ödemesi yapıldığını, borçlunun .... İcra Müdürlüğü 2023/... E. sayılı dosyasından gönderilen ödeme emrine karşı yaptığı haksız itirazın iptalini, asıl alacağa takip talebindeki gibi faiz işletilmesine ve takibin aynen devamını, haksız itiraz eden borçlu aleyhine alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini, tüm yargılama giderleri ile avukatlık ücretlerinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı Vekilinin Mahkememize Sunmuş Olduğu Cevap Dilekçesinde Özetle; dava konusu olay ile ilgili sorumluluğun ve husumetin ... ... Taş. Ve Elek. San. Tic. A.Ş. firmasına yöneltilmesi gerekirken davalıya yöneltilmesi hatalı ve usule aykırı olup davanın pasif husumet yokluğundan reddi gerektiğini, davacı sigorta şirketinin huzurda ikame etmiş olduğu dava haksız ve hukuka aykırı olduğunu, iddiaları, kendi ekspertizlerine yaptırmış oldukları hasar tespit raporlarına müstenit olduğundan işbu ihtilaf bakımından dikkate alınmaması gerektiğini, davacının iddialarını kabul anlamına gelmemek kaydıyla; davacı sigorta şirketinin hesaplamış olduğu ve tarafımıza rücu ettiği hasar bedeli gerçek bedelin çok üzerinde hesaplandığını, haksız davanın reddini, yargılama ve vekâlet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir. .... İcra Müdürlüğünün 2023/... Esas Sayılı icra dosyasının incelemesinde; davacı/alacaklı tarafından davalı/borçlu aleyhine 27.849,49-TL toplam alacak borcun ödenmesi amacıyla icra takibi başlatıldığı, borçluya çıkartılan ödeme emrinin 20/12/20223 tarihinde tebliğ edildiği, borçlunun 18.12.2023 tarihinde icra takibine itiraz ettiği, takibin durdurulmasına karar verildiği, davanın İcra İflas Kanunu'nun (İİK) 67. maddesinde düzenlenen bir yıllık hakdüşürücü süre içinde açıldığı görülmüştür. Bilirkişi heyetinin 09/02/2026 tarihli 23 sayfadan ibaret raporunda özetle: Türkiye’de bulunan sigortalı ... ... Taş. ve Elek. San. Tic. A.Ş. firmasının 49 palet 19.831 adet solar profil (Brüt: 19.500,00 kg) emtiasını Almanya’da bulunan ... ... ... Firmasına sattığı, bu emtiaların ... Loj. Dış. Tic. Ltd. Şti. firmasının sorumluluğunda ... plakalı araca yüklendiği, emtiaların Almanya’da tahliye esnasında yapılan kontrollerde yükün araç içerisinde kaydığı ve bu nedenle hasarlandığı tespit edildiği, emtiaların kayma nedeniyle yamulduğu ve bozulduğu tespit edildiği, emtiaların Türkiye’den Almanya’ya ... Loj. Dış. Tic. Ltd. Şti. firmasının sorumluluğunda nakli esnasında, nakliyenin yapıldığı ... plakalı aracın güzergahı üzerinde karıştığı bir trafik kazası raporlanmadığı, hasarın nakliyede kullanılan yarı römorkta emtiaların farklı yol şartlarında seyri sırasında oluşabilecek savrulma ve/veya kayma olasılığına karşı emtiaların hasarlanmasını engelleyecek şekilde yükleme / istiflemenin yapılmaması, yükleme / istiflemenin hatalı yapılması sonucu meydana geldiği görüşüne varıldığı, Toplam hasarın 30.634,44 TL olacağı görüş ve kanaatine varılmıştır. Davaya konu taşımacılığın Türkiye - Almanya arasında gerçekleşen bir karayolu taşımacılığı olduğu, CMR Konvansiyonu kapsamında yapılan bir taşımacılık olduğu, bu nedenle; taşıma esnasında meydana gelen hasar ve zıyaın öncelikli olarak CMR Konvansiyonunda (Karayoluyla Uluslararası Eşya Taşıma Sözleşmesine İlişkin Anlaşma) hükümleri ile çözülmesi gerektiği, davaya konu sevkiyat evraklarına yükleme sırasında, üründe yüklemeden kaynaklı oluşabilecek uygunsuzlukla ilgili bir not düşülmediğinden ürünlerin taşıyıcıya tam ve sağlam teslim edildiği anlaşılmakta olup CMR Konvansiyonunun ilgili maddeleri gereği varma yerinde teslimat sırasında fark edilen hasardan davalı taşıyıcının kusuru/sorumluluğu olduğu kanaatine varıldığı, ancak, bunun sebepleri yükleme ve istiflemeye izafe edilebildiği ölçüde müterafik kusur değerlendirmesi yapılabileceği, davaya konu taşımacılık için hazırlanan ekspertiz raporunda tahliye esnasında yapılan kontrollerde yükün araç içerisinde kaydığı ve bu nedenle hasarlandığının tespit edildiği, davaya konu taşımacılıkta meydana gelen kısmi hasarda dava dışı gönderici ve davalı taşıma firmasının CMR madde 17/5 hükmü gereği müterafik kusurlu oldukları kanaatine varıldığı, meydana gelen kısmi hasarda müterafik kusur oranları; araç yükleme, araç içi istifleme ve araç içi sabitleme sorumluluğunu karayolları taşıma şartlarına göre yapmayan asli kusurlu göndericinin %75 oranında, araç yükleme, araç içi istifleme ve araç içi sabitleme işlemlerinin karayolu taşıma şartlarına göre uygun yapılıp yapılmadığını denetlemeyen tali kusurlu taşıyıcının %25 oranında müterafik kusurlu oldukları kanaatine varıldığı, Sayın Mahkemenin davalı taşıma şirketini tazminat ödemesini taktir etmesi durumunda; davaya konu taşımacılık işinde meydana gelen hasarla ilgili olarak davalı taşıyıcı şirket için CMR Konvansiyonunun 29. maddesinin uygulanmasına yer olmayıp, davalı taşıyıcının “taşıyıcının sınırlı sorumluluk” ilkesinden yararlanabileceği kanaatine varılmakla beraber taşımacılık faaliyetinde alıcısına teslim edilen cam emtiasının brüt 269,43 kg ağırlığında olduğu, CMR m.25 atfı ile CMR m.23/3 gereği hesaplanan taşıyıcının sınırlı sorumluluk üst tutarının 2.980,27 USD olduğu, davaya konu hasar için hazırlanan ekspertiz raporunda tespit edilen hasar tutarının 995,22 USD olduğu, CMR m.25 atfı ile CMR m.23/3 gereği hesaplanan taşıyıcının sınırlı sorumluluk üst tutarının ekspertiz raporunda tespit edilen hasar tutarından daha yüksek olduğu, bu nedenle; somut olayda sınırlı sorumluluk uygulamasına yer olmadığı kanaatine varıldığı, Sayın Mahkemenin heyetimizce tespit edilen (dava dışı göndericinin %75 ve taşıyıcıların %25 oranında) müterafik kusur oranını taktir etmesi durumunda davalı taşıyıcıların ödeyeceği tazminat tutarı: Sayın Mahkemenin yeniden paketleme ve işçilik maliyetini “hasarın büyümesini önlemek için zorunlu” gider olarak taktir etmemesi durumunda; Davalı taşıyıcıların ödeyeceği tazminat tutarı: 995,22 USD * %25: 248,81 USD olarak hesaplandığı, Sayın Mahkemenin yeniden paketleme ve işçilik maliyetini “hasarın büyümesini önlemek için zorunlu” gider olarak taktir etmesi durumunda; Davalı taşıyıcıların ödeyeceği tazminat tutarı: 1.495,22 USD * %25: 373,81 USD olarak hesaplandığı, CMR Konvansiyonu madde 27/1 hükmü gereği; davacı sigorta şirketinin icra takip başlangıç tarihi olan 15.12.2023 tarihinden itibaren %5 faiz uygulayabileceği kanaatine varıldığı, Dava konusu yurtdışı karayolu taşıma işinde hasar ihbarının, CMR Konvansiyonu hükümlerine göre süresi içinde ve usulüne uygun yapıldığı kanaatine varıldığı, Kusur, zarar, sorumluluk ve tazminat bakımından yargılamayı gerektiren dosya kapsamı gözetilerek, takip yolu ile alacak talebi yöneltilmiş ise de inkâr tazminatına hükmedilip hükmedilemeyeceği hususunun tamamen Sayın Mahkemenin takdirinde olduğu, Sigorta bilirkişisi yönünden; yukarıda gerekçeleriyle birlikte açıklandığı üzere; Sigorta poliçelerinin geçerlilik şartlarından olan poliçe priminin/peşinatının/taksitinin ödenip ödenmediği hususunda dosyada herhangi bir ihtirazı beyanın görülmediği, sigorta poliçelerinin hasar tarihi itibariyle yürürlükte ve geçerli olduğu, davaya konu olayın ve oluşan zararların sigorta poliçesi yürürlük süresi içerisinde meydana geldiği, Abonman ve kati poliçe ilişkisi yönünden; davacı tarafın taleplerini dayandırdığı ...-0 Tecdit No:3 no.lu Nakliyat Abonman Sözleşmesi mucibince tanzim edilen ...-9 no.lu Emtia Nakliyat Sigorta Poliçesi (Kati Poliçe)’nin, poliçe özel ve genel şartlarına, sigortacılık mevzuatına ve tekniğine uygun silsilede tanzim edildiği, Emtia Nakliyat Sigortası Genel Şartları 5. maddesi ile ... (A) 1.1.82. CL.252, 4.3. klozu hükümleri hilafına, dava konusu hatalı yükleme/istifleme rizikosu ile bu rizikodan doğan zararların ...-0 Tecdit No:3 no.lu Nakliyat Abonman Sözleşmesi mucibince tanzim edilen ...-9 no.lu Emtia Nakliyat Sigorta Poliçesi (Kati Poliçe) limitine kadar teminat kapsamında olduğu kanaatine ulaşıldığı, Davalının %25 oranındaki kusur sorumluluğu doğrultusunda davacı sigorta şirketinin davalıya karşı rücu hakkının olabileceği, yukarıda SONUÇ kısmında belirlenen miktarın poliçe teminat limitleri kapsamında kaldığı ve davalıya rücu olanağının bulunduğu, bildirilmiştir. DELİLLER: -.... İcra Müdürlüğünün 2023/... Esas Sayılı icra dosyası -Bilirkişi raporu. -Tarafların beyan ve dilekçeleri -Tüm dosya kapsamı DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE Dava, taşıma sözleşmesinden doğan hasar için sigortalıya ödenen bedelin rucuen tahsili için başlatılan takipte itirazın iptali istemine ilişkindir. Uyuşmazlığın davacı sigorta şirketinin sigortalısı olan üçüncü kişi firmanın Almanya ülkesine sattığı ticari emtianın taşınması sırasında zarar görüp görmediği zararın doğumunda doğumun hangi bedelden kaynaklandığı ve kusurun taraflardan hangisinde olduğu ve kusur dağılımının nasıl olduğu ile davacı sigorta şirketinin taşıyıcı firmaya rücu hakkının bulunup bulunmadığı ile zararın CMR ve TTK kapsamında hesaplanıp hesaplanmadığı ve davalının takibe yönelik itirazının yerinde olup olmadığına ilişkin olduğu anlaşılmıştır. 6102 sayılı TTK'nın 1472 maddesine göre, sigortacı, sigorta tazminatını ödediğinde, hukuken sigortalının yerine geçer. Sigortalının, zarardan ötürü sorumlulara karşı dava hakkı varsa bu hak, tazmin ettiği bedel kadar sigortacıya intikal eder. Böyle bir davada sigortacı, gerçek zarar miktarını zarar sorumlusundan isteyebilir. Dava dışı sigortalı ... ... Taş. ve Elek. San. Tic. A.Ş' nin gönderici, Almanya'da bulunan yabancı şirketin alıcı, davalının fiili taşıyıcı olduğu anlaşılan CMR senedi kapsamında 49 palet 19.831 adet solar profil (cam) yükünün, Türkiye'den Almanya'ya uluslararası karayolu ile taşınması kararlaştırılmıştır. Yük 19/12/2022 tarihinde hasar şerhli olarak teslim alınmıştır. Hasardan dolayı davacı sigortanın, sigortalı göndericiye yaptığı ödemeyi davalıdan, ilamsız icra takibi ile rücuen tahsilini talep etmektedir. Davalı yan yükleme istifleme faaliyetinin sigortalı ... ... Taş. ve Elek. San. Tic. A.Ş tarafından yapıldığı nedenle husumetine sigortalıya yöneltilmesi gerektiği yönünde husumet itirazında bulunmuşsa da, hasarın geçiş anı ve sorumluluğun kime ait olduğuna dair belirlemenin esasa dair yapılacak yargılama sonucu ortaya çıkacağında itiraza değer verilmemiştir. Davaya konu sevkiyat evraklarında yükleme sırasında, yüklemeden kaynaklı üründe oluşabilecek uygunsuzlukla ilgili bir not düşülmediğinden ürünlerin taşıyıcıya tam ve sağlam teslim edildiği, CMR Konvansiyonunun ilgili maddeleri gereği kural olarak varma yerinde teslimat sırasında fark edilen hasardan davalı taşıyıcının kusuru/sorumluluğu olduğu, ancak davaya konu taşımacılık için hazırlanan ekspertiz raporunda tahliye esnasında yapılan kontrollerde yükün araç içerisinde kaydığı ve bu nedenle hasarlandığının tespit edildiği, bu durumda CMR madde 17/5 hükmü gereği davaya konu taşımacılıkta meydana gelen kısmi hasarda dava dışı gönderici ve davalı taşıma firmasının müterafik kusurlu olduğunun kabul edilmesi gerektiği, bilirkişi raporuyla; araç yükleme, araç içi istifleme ve araç içi sabitleme sorumluluğunu karayolları taşıma şartlarına göre yapmayan asli kusurlu göndericinin %75 oranında, araç yükleme, araç içi istifleme ve araç içi sabitleme işlemlerinin karayolu taşıma şartlarına göre uygun yapılıp yapılmadığını denetlemeyen tali kusurlu taşıyıcının %25 oranında müterafik kusurlu olduklarının bildirildiği, hasar dosyasındaki zarar miktarlarının piyasa rayiçlerine uygun olduğu alınan denetime elverişli bilirkişi raporuyla, usulünce tespit edildiğinden, raporun mahkememizce hükme esas alındığı, dosya kapsamı ve hasar dosyasına göre hasarın meydana geliş sebebinin yükleme, sabitleme ve istifleme hatasından kaynaklandığı ve davalı taşıyıcının hasar bedelinden %25 sorumlu olduğu anlaşılmakla ödenen tazminat tutarı 1.495,22 USD'nin %25'i, 373,81 USD'nin 14/12/2023 takip tarihi itibariyle Merkez Bankası'nın Efektif Satış Kur bilgilerine göre 1-USD = 29.0328-TL üzerinden hesaplanan 10.852,75- TL üzerinden icra takibinin devamına, takipten sonra asıl alacağa, takip talebindeki oranı aşmamak kaydıyla, avans faiz uygulanmasına, İcra inkar tazminatı yönünden; davacının alacağının varlığı ve miktarının belirlenmesinin yargılamayı gerektirdiği, hasarın geçiş anına dair tespit, zararın boyutu, sovtaj durumu karşısında alacak tutarının likit olmadığı gözetilerek İİK'nın 67/2. maddesi uyarınca davalının icra inkar tazminatından sorumlu tutulmasına yasal olanak bulunmadığından davacının icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilmiş, aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir. HÜKÜM: Gerekçesi Yukarıda Ayrıntılı Açıklandığı Üzere; Davanın KISMEN KABULÜ ile; 1- Davacı tarafından davalı aleyhine başlatılan .... İcra Müdürlüğü'nün 2023/... Esas sayılı icra takip dosyasına davalı borçlu tarafından yöneltilen itirazın iptaline, takibin 373,81 USD'nin 14/12/2023 takip tarihi itibariyle Merkez Bankası'nın Efektif Satış Kur bilgilerine göre 1-USD = 29.0328-TL üzerinden hesaplanan 10.852,75- TL üzerinden devamına, takipten sonra asıl alacağa, takip talebindeki oranı aşmamak kaydıyla, avans faiz uygulanmasına, 2-Alacak niteliği itibari ile likit ve belirlenebilir olmadığından icra inkar tazminatı talebinin reddine, 3-Karar tarihi itibari ile alınması gereken 741,35-TL harçtan, peşin alınan 615,40-TL harç mahsup edilerek kalan 125,95-TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına, 4-Davacı tarafça yatırılan 615,40-TL peşin harç ve 615,40-TL başvuru harcının davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, 5-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 10.852,75-TL (kabul miktarı nazara alınarak) vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, 6-Davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 16.996,74-TL (red miktarı nazara alınarak) vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine, 7-Davacı tarafından yapılan tebligat, müzekkere, bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 24.087,50-TL yargılama gideri kabul ve red durumuna göre takdiren oranlayarak 9.386,70-TL'lik kısmının davalıdan tahsiliyle davacıya verilmesine; arda kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına, 8-6325 sayılı Kanunun 18/A-13 maddesi uyarınca Hazine tarafından karşılanan zorunlu arabuluculuk gideri olan 4.600,00-TL'nin Kabul-red oranına göre 1.792,60-TL'nin davalıdan, 2.807,40-TL'nin davacıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydına, 9-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde resen ilgilisine iadesine, Dair, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süresi içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. 11/03/2026
Katip ... Hakim ... e-imzalıdır ¸e-imzalıdır