İlk Derece Mahkemesi ·
İlk Derece Mahkemesi 2025/556 E. 2025/556 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Esas No
- 2025/556
- Karar No
- 2025/556
- Karar Tarihi
T.C. ANKARA 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas - Karar No: 2025/556 Esas - 2026/20 T.C. ANKARA 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2025/556 Esas KARAR NO : 2026/20 T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A K A R A R ... DAVA : Tazminat (Rücuen Tazminat) DAVA TARİHİ : 02/07/2025 KARAR TARİHİ : 13/01/2026 KARAR YAZIM TARİHİ : 13/01/2026 Mahkememizde görülen yukarıda yazılı davanın yapılan açık yargılaması sonunda; DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde, müvekkili ... hizmet binalarındaki aşçı, garson gibi hizmetleri ihale yoluyla temin ettiğini, bu kapsamda ...'nin ise 01/01/2020-31/12/2021 dönemlerinde hizmet verdiğini, bu dönemlerde kesintisiz olarak çalışan işçi ... emekliliği üzerine, 01/03/2018-09/08/2024 dönemi için hak ettiği kıdem tazminatının müvekkili idare tarafından 29/08/2024 tarihinde toplam 250.065,82 TL olarak ödendiğini, davalılar ile imzalanan hizmet alım sözleşmeleri ve şartnamelerinde, personelin tüm hak ve alacaklarından yüklenicinin sorumlu olduğunun açıkça düzenlendiğini, ...içtihatlarının da bu yönde olduğunu, asıl işveren-alt işveren ilişkisindeki rücu taleplerinde taraflar arasındaki sözleşme hükümlerinin esas alınması gerektiğini belirterek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik her bir davalıdan 50.000,00 TL olmak üzere toplam 100.000,00 TL'nin ödeme tarihi olan 29/08/2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan kendi sorumluluk dönemleri dikkate alınarak rücuan tahsilini talep etmiş, 08/12/2025 tarihli ıslah dilekçesiyle, 03/12/2025 tarihli bilirkişi raporu doğrultusunda talebini davalı ... yönünden 71.280,44 TL'ye, davalı ... yönünden ise 77.654,25 TL'ye yükseltmiştir. CEVAP : Davalı ... vekili cevap dilekçesinde, 4857 sayılı İş Kanunu'nun 112. maddesinde ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nda yapılan değişikliklerle, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında kıdem tazminatı sorumluluğunun doğrudan kamu idarelerine yüklendiğini, 11/09/2014 tarihinden sonraki ihalelerde teklif fiyata dahil olan giderler arasından kıdem tazminatının çıkarıldığını, bu nedenle kendilerine ödenmeyen bir giderden sorumlu tutulamayacaklarını, davacı ile aralarındaki sözleşmede, ödenen kıdem tazminatının yükleniciye rücu edileceğine dair açık bir hüküm bulunmadığını, bu nedenle yasal düzenlemeler gereği davacının rücu hakkı olmadığını savunarak davanın reddini istemiştir. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde, öncelikle alacak miktarının belirli olması nedeniyle kısmi dava açılmasında hukuki yarar bulunmadığını, taleplerin zamanaşımına uğradığını ve kendi hizmet dönemleri dışındaki kısımlar için husumet yöneltilemeyeceğini ileri sürerek usulden itirazlarda bulunduğunu, esasa ilişkin olarak ise asıl işverenin davacı kurum olduğunu, işçinin işe alınması ve çıkarılması gibi süreçlerde yetkilerinin bulunmadığını, emekliliğin kendi hizmet dönemlerinden sonra gerçekleştiğini, birim fiyat sözleşmesinde kıdem tazminatı için bir bedel öngörülmediğini, yasal düzenlemeler uyarınca sorumluluğun davacıda olduğunu, aksi kabul edilse dahi sözleşmede açık hüküm olmadığından sorumluluğun yarı yarıya paylaşılması gerektiğini, sözleşmedeki sorumluluk hükümlerinin genel işlem koşulu niteliğinde olup geçersiz olduğunu, faizin ödeme tarihinden değil dava tarihinden başlatılması gerektiğini ve davacının tacir olmadığından avans faizi değil yasal faiz talep edebileceğini savunarak davanın reddini istemiştir. DELİLLER : Arabuluculuk son tutanağı, taraflar arasında imzalanan hizmet alım sözleşmeleri ve ekleri, dava dışı işçiye ait ... hizmet dökümü, 29/08/2024 tarihli ödeme belgesi, kıdem tazminatı hesaplama cetveli, 03/12/2025 tarihli hesap bilirkişisi raporu, 08/12/2025 tarihli ıslah dilekçesi ve tüm dosya kapsamı. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, hizmet alımı sözleşmesinden kaynaklı rücuen tazminat istemine ilişkindir. Davacı ile ihale yolu ile işi üstlenen davalı firmalar arasında 4857 sayılı İş Kanunu'nun 2/6. maddesinde tanımlanan asıl - alt işveren (yüklenici) ilişkisi bulunduğu, ihale sonucunda taraflar arasında hizmet alımı sözleşmesi imzalandığı görülmektedir. Hizmet alım sözleşmeleri, ihale şartları ile belirlenen işin sözleşmede kararlaştırılan bedel ile yapılmasının üstlenildiği sözleşmelerdir. Bu sözleşme türünde yüklenicinin edimi, hizmetin kendi işçisi ile yerine getirilmesi, işverenin edimi ise sözleşme bedelinin ödenmesidir. Sözleşme kapsamında yapılması gereken iş yüklenici işçisi tarafından yerine getirilecektir. İş aktinin yüklenici ile işçi arasında yapıldığı hususu ihtilaflı değildir. Hizmet alımı tip sözleşmelerinde işverenin, yüklenici tarafından çalıştırılan işçinin ücretinin ödenmesi, sosyal haklarının takibi gibi denetim dışında işçiye karşı bir sorumluluğu yoktur. İşveren ile yüklenicinin İş Kanunu'na göre işçiye karşı müteselsilen sorumlu olmasına rağmen rücu ilişkisinde taraflar arasında imzalanan sözleşmenin uygulanması sözleşme hukukunun en temel ilkelerindendir. İşçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin, yüklenici işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması, işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacı işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekir. Hizmet alım ihaleleri aynı yüklenici tarafından alındığı gibi, değişik yükleniciler tarafından da alınabilmektedir. Bu halde işyeri devri suretiyle işçiler yeni yükleniciye devredildiği için hizmet akitleri kesintiye uğramadan devam etmekte ve işçilik alacakları da bu doğrultuda hesaplanmaktadır. İşçiye ödenen kıdem tazminatı iş sözleşmesinin feshedildiği tarihteki giydirilmiş ücret üzerinden hesaplanmakta olup bu kıdem tazminatının tamamından işçiyi çalıştırdıkları dönemle orantılı olarak yükleniciler işverene karşı sorumludurlar. Yıllık izinler kullanılmadığı taktirde iş sözleşmesinin feshi ile ücrete dönüşmektedir. Sözleşmeyi feshedenin son yüklenici olduğu ve yıllık izinlerinde bu fesih ile ücrete dönüştüğü gözönüne alındığında yıllık izin ücretinden son yüklenici sorumlu olacaktır. İhbar tazminatından son işveren sorumludur. Bunların dışında hafta tatil ücreti, ücret alacağı, fazla mesai ücreti gibi işçiye ödenen tazminatlardan yükleniciler işverene karşı işçiyi çalıştırdıkları dönemle sınırlı olarak sorumlu olacaklardır. İşveren tarafından bu ödemelerin feri mahiyetinde yapılan ödemeler de aynı esasla yüklenicilerden tahsil edilebilecektir (...K sayılı ilamı). Dosyaya sunulan 03/12/2025 tarihli İş Mevzuatından Kaynaklı Nitelikli Hesaplamalar Hesap Bilirkişisi ... tarafından düzenlenen raporda, dava dışı işçinin toplam hizmet süresinin 2354 gün olduğu, bu sürenin 671 gününün davalı ... nezdinde geçtiği, işçinin hak ettiği kıdem tazminatının davacı tarafından ödenen 250.065,82 TL'den daha yüksek olduğu, bu nedenle hesaplamanın fiilen ödenen 250.065,82 TL üzerinden yapılması gerektiği, taraflar arasındaki hizmet alım sözleşmeleri ve ... içtihatları uyarınca davalı alt işverenlerin kendi dönemlerine isabet eden miktarın tamamından sorumlu oldukları belirtilerek, ödenen tutarın hizmet sürelerine oranlanması suretiyle davalı ...'nin ise 77.654,25 TL'den sorumlu olduğu yönünde görüş bildirilmiştir. Yukarıdaki açıklamalar ışığında dosya kapsamı değerlendirildiğinde, taraflar arasındaki sözleşme ve ekindeki şartnameler kapsamında, sözleşme kapsamında çalıştırılan işçilerin işçilik alacaklarından davalı yüklenicilerin sorumlu olacağının kararlaştırıldığı, dava dışı işçinin davalıların ödemekle yükümlü olduğu işçilik tazminatının davacı tarafından ödenmek zorunda kalındığı, bilirkişi raporu ile dava değeri artırım dilekçesinde talep edilen alacak kalemleri birlikte değerlendirildiğinde, davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1- Davanın KABULÜ ile; - Davalı ...71.280,44-TL, - Davalı...77.654,25-TL alacağın ödeme tarihi olan 29/08/2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine, 2-Kabul edilen 148.934,69 TL üzerinden binde 68,31 oranında hesaplanan 10.173,73 TL karar ve ilam harcından 1.707,75 TL peşin harç, 835,70 TL ıslah harcı toplamı olan 2.543,45 TL harcın düşümü ile eksik kalan 7.630,28 TL harcın, kabul oranlarına göre 3.651,85 TL'sinin davalı ..., 3.978,43 TL'sinin davalı Davalılar ... alınarak hazineye gelir kaydına, 3-Davacı tarafından yatırılan 615,40 TL başvuru harcı, 1.707,75 TL peşin harç, 87,50 TL vekalet harcı, 835,70 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 3.246,35 TL harcın, kabul oranlarına göre 1.553,70 TL'sinin davalı Davalılar ... Şirketi''den, 1.692,65 TL'sinin davalı Davalılar ... alınarak davacıya verilmesine, 4-Davacının karşıladığı 435,00 TL tebligat gideri, 5.000,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 5.435,00 TL yargılama giderinin, kabul oranlarına göre 2.601,19 TL'sinin davalı Davalılar ..., 2.833,81 TL'sinin davalı Davalılar ... alınarak davacıya verilmesine, 5-Davalıların karşıladığı yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına, 6-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A maddesinin 13. fıkrası uyarınca ... bütçesinden karşılanan 4.700,00 TL arabuluculuk ücretinin, kabul oranlarına göre 2.249,42 TL'sinin davalı Davalılar .., 2.450,58 TL'sinin davalı Davalılar ... alınarak hazineye gelir kaydına, 7-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca kabul edilen 148.934,69 TL üzerinden takdir edilen 45.000,00 TL vekalet ücretinin, kabul oranlarına göre 21.537,00 TL'sinin davalı Davalılar ... alınarak davacıya verilmesine, 8-Karar kesinleştiğinde taraflardan alınan avansın harcanmayan kısmının re'sen yatırana iadesine, Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalıların yokluğunda verilen karar tebliğden itibaren iki haftalık süre içerisinde ... Mahkemesine istinaf kanun yolu açık olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı. 13/01/2026
... ¸ e-imzalıdır ¸ e-imzalıdır