İlk Derece Mahkemesi 2025/278 E. 2025/897 K.

T.C. İstanbul Anadolu 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2025/278 KARAR NO : 2025/897 DAVA : Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 27/03/2025 KARAR TARİHİ : 06/11/2025

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı şirketin ---------- kanalında yayınlanan "-----------" programında yer almak üzere davalı taraf ile anlaşma sağlayarak taraflar arasında 14.11.2024 tarihli Katılımcı Sözleşmesi imzalandığını, en az 10 dakikalık bir yayın olması konusunda mutabakat sağlanması üzerine davalı yapımcıya 26.11.2024 tarihinde 136.800,00 - TL tutarında katılım ücreti ödenerek işbu ödeme karşılığında davalı yapımcı tarafından düzenlenen faturanın kayıtlara alındığını, davacı şirketin katılım ücretini ödeyerek asli yükümlülüğünü tam ve gereği gibi ifa etmiş olmasına karşın davalı yapımcının, çekimlerin belirtilen tarihlerde (Ocak 2025) -------- kanalında yer alan -------- programında yayınlanmasını sağlayamadığını asli yükümlülüğünü yerine getirmediğini, davalı yapımcının, bu kapsamda sürekli davacı ... oyalayarak, gerçeğe aykırı beyanlarda bulunarak süreci sürüncemede bıraktığını, davalı yapımcının müvekkilinin ödediği 136.800 TL tutarında sebepsiz zenginleşmiş olduğunu, TBK m.77 uyarınca bir başkasının malvarlığından veya emeğinden zenginleşen, bu zenginleşmeyi geri vermekle yükümlü olduğunu beyan ederek davanın kabulüne, sebepsiz zenginleşme konusu 136.800 TL tutarındaki katılım ücretinin temerrüt tarihi olan 21.02.2025 tarihinden itibaren işleyecek en yüksek ticari faizi ile birlikte davalı yapımcıdan alınarak davacı şirkete verilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davalı şirketin, dava dışı --------Ş ile “--------” programının yayımı konusunda sözleşme akdettiğini, buna istinaden bir çok katılımcı ile sözleşmeler yapılarak program çekimi, kurgusu, montajı gibi işlerin tamamlandığını, davacı şirket ile de bu kapsamda 14.11.2024 katılımcı sözleşmesi imzalandığını ve 25.11.2025 tarihinde çekimin tamamlandığını, nihayet | hafta içinde kurgu, montaj işleri tamamlanabilecek iken, yayınlanacağı kanalın müvekkili şirket ile aralarındaki sözleşmeyi hukuka aykırı olarak feshettiği için yayının yapılamadığını, yayının gerçekleşmemesinin davalı şirkette kaynaklanmadığını, Sözleşmenin 4.2 maddesinde bu ihtimalin düzenlenmiş olduğunu, davacı şirketin noterden ihtar göndererek yaptığı ödemeyi geri istediğini, cevabi ihtarnamede de bu hususun belirtilerek yayının gerçekleşmemesinin nedeninin kendileri olmadığını, basiretli tacir gibi hareket eden davalı şirketin davacı tarafa çekimleri reytingi daha yüksek olan --------- yayınlanması yönünde yapılan teklifleri davacının kabul etmediğini belirterek, sözleşmenin 4.2 maddesi gözetilerek davanın reddine, davacının talep ettiği gibi TBK'nın sebepsiz zenginleşme hükümlerinin uygulanması halinde davalı şirket tarafından çekim, kurgu, montaj gibi masrafların da dikkate alınmasını talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :Dava, sözleşmeden dönülmesi neticesinde ödenen hizmet bedelinin iadesine ilişkin alacak davasıdır. Taraflar arasındaki uyuşmazlık konusunun; taraflar arasında imzalanmış program katılım sözleşmesi uyarınca 136.800- TL hizmet bedelini ödeyen davacının sözleşmede belirlenen kanalda programın yayınlama hizmetinin verilmemesi nedenine dayalı olarak sözleşmeden dönme ve davalı yapımcıdan ödenen bedelin iadesini istemekte haklı olup olmadığı, davalı savunmasına göre hizmetin sözleşmede yer alan kanaldan verilememesinden dolayı davalının sözleşmesel sorumluluğunun olup olmadığı hususlarında olduğu belirlenmiştir. Dosya iddia, savunma, davaya konu sözleşme, sunulan deliller, USB, CD içerisindeki video kaydı, kapsamlıca değerlendirilmek suretiyle rapor hazırlanmak üzere sektör bilirkişisi ile nitelikli hesaplamalar uzmanı bilirkişiden oluşan heyete tevdi edilmiş, bilirkişi raporunda özetle;'' Taraflar arasındaki sözleşmede davalı/yapımcı şirketin, ücreti karşılığında ------- kanalında yayınlanmak üzere davacı/katılımcı şirket için program çekimi yapılması, yayına hazırlanması ve yayınlanması işlerini üstlenmesi gözetilerek taraflar arasındaki sözleşmenin geniş anlamda eser sözleşmesi, dar anlamda film yapım ve yayın sözleşmesi niteliğinde olduğu söylenebileceği, davacı şirketin esas ve nihai amacının çekilecek programın ------- kanalında yer alan “yeni nesil işler” programı içinde yayınlanması olduğu açıkça anlaşıldığı, yapımcı/davalı şirket bunun yanı sıra programın çekimi,kurgusu, montajı vb. işleri de üstlenmiş olmakla birlikte, bunların tümünün programın yayınlanabilmesine yönelik hazırlık çalışmaları olduğu, davalı/yapımcı şirket ile dava dışı --------Ş arasındaki sözleşmenin bu şirket tarafından feshedilmiş olması sebebiyle davalı şirketin artık --------- kanalında program yapamadığı ve davacı/katılımcı için çekilen filmin bu sebeple yayınlanamadığı anlaşıldığı, TTK.m.18/2 gereğince ticaretine ait bütün işlerinde basiretli bir iş adamı gibi hareket etme yükümlülüğü bulunan davalı şirketin, programın yayınlanacağı --------- kanalı ile ilişkileri, yeni dönem için sözleşmesinin devam edip etmeyeceği, fesih ihtimali ve bunun sonuçları gibi konuları kendisinin yönetmesi gerektiği, davaya konu olaydaki durumun, sözleşmenin 4/2 maddesinde “------- ya da başka mecralardan oluşabilecek direktifler doğrultusunda” şeklinde yer alan sorumsuzluk kaydının kapsamına girmediği değerlendirildiği, buradaki amacın idari kuruluşların kararı ile kanalın kapatılması, yayının durdurulması ve programın yayından kaldırılması gibi hususları kapsadığı, taraflar arasındaki 14.11.2024 tarihli sözleşme kapsamında davalı şirketin esas edimi olan --------- kanalında yayınlanma koşulu yönünden “sonraki imkansızlık” söz konusu olduğu, baştaki imkansızlıktan farklı olarak sonraki imkansızlığın sözleşmeyi sona erdirmeyeceği ve borçlunun temerrüdü kapsamında kalacağı, davacı şirket için çekilecek programın, taraflar arasındaki sözleşmede kararlaştırılan -------- kanalında yayınlanması ile davalının teklif ettiği ------- yayınlanması sözleşmenin en temel unsurunda esaslı değişiklik anlamına geleceğinden, bu konudaki değişikliğin, iki tarafın karşılıklı ve birbirine uygun irade beyanlarıyla yapılabileceği, dolayısıyla davalının farklı bir kanalda yayın teklifinin davacı tarafça kabul edilmemesiyle davacı tarafa bir kusur izafe edilemeyeceği ve bunun bir indirim sebebi olamayacağı değerlendirildiği, davalı taraf, konunun sebepsiz zenginleşme kapsamında ele alınması ihtimalinde programın çekimi, kurgusu, montajı vs. için yapılan çalışmaların da dikkate alınmasını talep etmiş ise de, ayrıntıları yukarıda izah edildiği üzere yapımcının esas edimi olan --------- kanalında yayın gerçekleşmediğinden ve sözleşmenin ifası yönünden davacı şirketin herhangi bir kusuru bulunmadığından, davacı şirketin usulünce sözleşmeden dönmesi sebebiyle, tarafların aldıklarını geri vererek işin tasfiyesi gerektiği, davalı şirketin herhangi bir kesinti yapılmaksızın temerrüt tarihinden itibaren ticari temerrüt faiziyle iade etmesi gerekeceği, '' yönünde görüş ve kanaat bildirilmiştir. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 123. maddesi uyarınca "(1)Karşılıklı borç yükleyen sözleşmelerde, taraflardan biri temerrüde düştüğü takdirde diğeri, borcun ifa edilmesi için uygun bir süre verebilir veya uygun bir süre verilmesini hâkimden isteyebilir." 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 124. maddesi uyarınca "(1)Aşağıdaki durumlarda süre verilmesine gerek yoktur: 1. Borçlunun içinde bulunduğu durumdan veya tutumundan süre verilmesinin etkisiz olacağı anlaşılıyorsa. 2. Borçlunun temerrüdü sonucunda borcun ifası alacaklı için yararsız kalmışsa. 3. Borcun ifasının, belirli bir zamanda veya belirli bir süre içinde gerçekleşmemesi üzerine, ifanın artık kabul edilmeyeceği sözleşmeden anlaşılıyorsa." 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 125. maddesi uyarınca "(1)Temerrüde düşen borçlu, verilen süre içinde, borcunu ifa etmemişse veya süre verilmesini gerektirmeyen bir durum söz konusu ise alacaklı, her zaman borcun ifasını ve gecikme sebebiyle tazminat isteme hakkına sahiptir. (2) Alacaklı, ayrıca borcun ifasından ve gecikme tazminatı isteme hakkından vazgeçtiğini hemen bildirerek, borcun ifa edilmemesinden doğan zararın giderilmesini isteyebilir veya sözleşmeden dönebilir. (3)Sözleşmeden dönme hâlinde taraflar, karşılıklı olarak ifa yükümlülüğünden kurtulurlar ve daha önce ifa ettikleri edimleri geri isteyebilirler. Bu durumda borçlu, temerrüde düşmekte kusuru olmadığını ispat edemezse alacaklı, sözleşmenin hükümsüz kalması sebebiyle uğradığı zararın giderilmesini de isteyebilir." Mahkememizce yapılan değerlendirmede; taraflar arasında imzalanan Katılımcı Sözleşmesinin esas amacının davacı şirketin tanıtımına yönelik çekilecek programın -------- kanalında yayınlanması olduğu, sözleşmenin 5/1 maddesindeki “Burada yapımcının temel sorumluluğu şirketin -------- programında anlaşmaya tabi olan sürede yayına vermektir. Yayın yapıldığında yapımcı kuruluş sorumluluğunu yerine getirmiş olur” şeklindeki ifade tarafların ortak ve gerçek amaçlarının çekim vs. değil -------- kanalında yayın olduğu, ancak davalı şirketin dava dışı --------Ş ile arasındaki sözleşmenin feshedilmiş olması sebebiyle -------- kanalında program yapmasının imkansız hale geldiği, bilirkişi raporunda da tespit edildiği üzere davalı şirketin gerçekleştirdiği programın çekimi,kurgusu, montajı işlerinin programın yayınlanabilmesine yönelik hazırlık çalışmaları olduğu, çekilen program -------- kanalında yayınlanamadığından davalı yapımcının temerrüte düştüğü ve davacının noter ihtarnamesi ile sözleşmeden döndüğü, dönmenin anılan sebeplerle hüküm ve sonuçlarını doğurduğu ve taraflar arasındaki sözleşmenin sona erdiği, tüm bu sebeplerle tarafların ifa yükümlülüğünden kurtulduğu ve aynı zamanda daha önce ifa ettikleri edimleri geri isteyebilecekleri, bu kapsamda davacının ödemiş olduğu 136.800,00 TL hizmet bedelinin iadesini talep etmekte haklı olduğu, tarafların tacir olması nedeniyle alacağa ticari faiz işlemesi gerektiği kanaatine varılmış, tüm bu gerekçelerle davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davanın KABULÜ ile, 136.800,00 TL alacağın 27/03/2025 dava tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, 3-Harçlar Kanununa göre alınması gerekli 9.344,80-TL harcın, davacı tarafından yatırılan 2.336,21-TL peşin harçtan mahsubu ile kalan 7.008,59‬-TL harcın davalıdan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA, 4-Davacı tarafından peşin harç olarak yatırılan 2.336,21 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 5-Dosya kapsamında bulunan 7.500,00 TL bilirkişi ücretinin bilirkişi UYAP sisteminden açıldığında ödemesi yapılmak üzere dosyada bırakılmasına, 6-Davacı tarafından yapılan 15.280,00-TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine, 7-Davacı vekili lehine AAÜT göre hesaplanan 45.000,00-TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine, 8-Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(13) maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddeleri ile Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca ------- bütçesinden ödenen 4.600,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA, 9-Dosyada mevcut gider avansının karar kesinleştiğinde resen yatıran tarafa iadesine, Dair, Gerekçeli kararın taraf vekillerine tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okundu, usulen anlatıldı.06/11/2025