İlk Derece Mahkemesi 2025/189 E. 2026/395 K.

T.C. İstanbul Anadolu 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2025/189 KARAR NO : 2026/395

DAVA : Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı) DAVA TARİHİ : 28/02/2025 KARAR TARİHİ : 06/05/2026

Mahkememizde görülen Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle; Davaya konu trafik kazasında Ruhsat sahibi ---- şirketi davalı ---- İle uzun süreli kiralama sözleşmesi imzalandığını, 2918 sayılı Kanunun 85. maddesi hükmüne göre, trafik kazası zararında kaideten işleten sorumlu olduğunu, Aynı Yasanın 3. maddesi de uzun süreli kiralama halinde kiracı işleten sayıldığını, Böyle bir hal varsa, trafik kazası zararından aracın kiracısı sorumlu olduğunu, Bu sebeple kiralayan ---. Davalı olarak gösterildiğini, müvekkiline ait ---- plakalı araç 27-02-2024 tarihi saat 18:00 sularında seyir halindeyken arkadan gelen davalı--- idaresindeki ---- plakalı aracın ön kısımlarıyla müvekkiline ait aracın arka kısımlarına çarpması sonucunda müvekkilinin aracı da --- Plakalı araca arkadan çarparak müvekkilinin hem ön hem de arka tarafından hasarlandığını, meydana gelen trafik kazasında olay yerinde davalıya ait olan ---- araç trafik polisleri tarafından tutulan kaza tespit tutanağına göre %100 kusurlu bulunduğunu ve kaza tespit tutanağına derç edilmiş olduğunu, Müvekkiline ait---plakalı aracın ise meydana gelen trafik kazasında kusuru bulunmadığını, Müvekkilinin aracında davalı ---- kullandığı aracın haksız fiiline binaen meydana gelen trafik kazası sonucu yapılan tamiratlar neticesinde Hasar bedeli kazaya sebep olan ---Plakalı aracın sigortası olan ---- tarafından karşılanmış ve poliçe limitinin dolduğunu, Mevcut kaza sebebiyle aracın bir kısım parçaları yenileriyle değiştirilmiş olduğunu, bir kısım parçaları ise tamir görerek onarılmış olduğunu, aracın gördüğü iş bu kapsamlı tamir/onarım/boya/parça değişimi tramer kayıtlarına işlendiğini, İş bu nedenlerle müvekkiline ait araçta meydana gelen hasara binaen, ikame araç bedeli ve değer kaybı masraflarının tahsili amaçlı huzurdaki davayı açtıklarını, Davalı ---- yönetimindeki aracın haksız fiil ve kusuru ile meydana gelen trafik kazası neticesinde müvekkiline ait araçta oluşan değer kaybına binaen şimdilik 500,00 TL’nin; kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle davalılardan tahsili ile müvekkiline ödenmesini, Davalı --- yönetimindeki aracın haksız fiil ve kusuru ile meydana gelen trafik kazası neticesinde müvekkile ait araçta meydana gelen hasar nedeni ile hasarın giderilmesi için aracın serviste kalması sebebi ile ikame araç bedeli için şimdilik 500,00 TL’nin kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle davalılardan tahsili ile müvekkiline ödenmesini, Diğer yargılama giderleri ile lehimize hükmedilecek vekalet ücretinin karşı yana yüklenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı -----Şirketi vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle; Dava konusu trafik kazası, Müvekkili Şirket ile ---- arasında akdedilen uzun süreli araç kiralama sözleşmesi kapsamında, Müvekkili Şirket’e tahsis edilen aracın, şirket personeli Diğer Davalı'nın sevk ve idaresindeyken meydana geldiğini, Kaza tespit tutanağında açıkça görüleceği üzere, kazaya karışan ---- plakalı aracın sürücüsü Diğer Davalı, takip mesafesi kuralına aykırı hareket ederek kazaya sebebiyet verdiğini ve söz konusu tutanakta %100 oranında asli kusurlu olarak belirlendiğini, Somut olayda, kazaya karışan araç Müvekkili Şirket’in personeli tarafından sevk ve idare edilmekte olduğunu, sürücünün %100 oranında asli kusurlu olduğu, kaza tespit tutanağı ile sabit olduğunu, Kazanın doğrudan sürücünün takip mesafesi kuralına aykırı hareketi sonucu meydana gelmiş olduğunu, kazanın oluşumunda Müvekkili Şirket’in kusuru bulunmadığını, Müvekkili Şirket’in kazanın oluşumuna doğrudan ya da dolaylı şekilde sebebiyet verdiğini, gözetim veya denetim yükümlülüğünü ihlal ettiğine ya da herhangi bir ihmali bulunduğuna dair somut bir iddia veya tespit mevcut olmadığını, Bu nedenle Müvekkili Şirket’e hukuken kusur izafe edilmesi mümkün olmadığını, Kazaya konu olayda Müvekkili Şirket’in herhangi bir kusuru ya da hukuki sorumluluğu bulunmadığını, Aracın sevk ve idaresi doğrudan çalışan personele ait olduğunu, kaza, sürücünün şahsî ve açık kusuruyla meydana geldiğini, Müvekkili Şirket’in kazanın oluşumuna neden olacak herhangi bir fiilî müdahalesi, kusurlu eylemi veya denetim/gözetim yükümlülüğüne aykırı bir davranışı mevcut olmadığını, Nitekim, detaylıca izah edeceğimiz üzere, Müvekkili Şirket ile Diğer Davalı arasında Araç Zimmet Sözleşmesi ve Araç Kullanım Talimatı bulunduğunu, Bu nedenle Müvekkili Şirket’in kazadan dolayı sorumlu tutulması, yerleşik Yargıtay içtihatlarına da aykırılık teşkil ettiğini, Nitekim, Sürücünün şahsî kusuru açık olduğunu, Müvekkili Şirket’e yüklenebilecek herhangi bir yönetim, sevk veya denetim kusuru bulunmadığını, Müvekkili Şirket ile çalışanı Diğer Davalı arasında akdedilmiş olan Araç Zimmet Sözleşmesi ve Araç Kullanım Talimatı hükümleri uyarınca, personelin aracı trafik kurallarına uygun şekilde kullanma yükümlülüğü mevcut olduğunu, Ayrıca bu düzenlemeler kapsamında, meydana gelen kazalarda sürücünün kusur oranı %50’nin üzerinde olduğu takdirde, doğan zararların tamamından şahsen sorumlu tutulacağı açıkça belirtildiğini, Bu sözleşmesel düzenlemeler, Müvekkili Şirket’in olay öncesinde gerekli dikkat ve özeni gösterdiğini, iç denetim mekanizmasını işletmiş olduğunu ve sorumluluğun münhasıran sürücüye ait olduğunu ortaya koyduğunu, Bu nedenlerle, sadece işleten sıfatı esas alınarak Müvekkili Şirket’e hukuki sorumluluk yüklenmesi hukuken mümkün olmadığını, Bu bağlamda, kazanın meydana gelmesinde tüm kusur, aracı sevk ve idare eden Diğer Davalı ---- ait olduğunu, zararın doğrudan ve münhasır sebebi sürücünün şahsî kusurlu davranışı olduğunu, Dolayısıyla, varsa dahi doğmuş bulunan zararların tamamı bakımından hukuki sorumluluk, doğrudan ve yalnızca sürücü sıfatını haiz Diğer Davalı’ya yöneltilmesini, Müvekkili Şirket’e herhangi bir hukuki veya maddi sorumluluk yüklenmesi mümkün olmadığını, tazminat istemlerinin muhatabı olarak yalnızca kusurlu sürücünün gösterilmesi gerektiğini, Bu itibarla, kazanın meydana gelmesinde herhangi bir kusuru bulunmayan ve olay öncesinde gerekli dikkat ve özeni gösterdiği açık olan Müvekkili Şirket'in, yalnızca işleten sıfatına dayanılarak zarardan sorumlu tutulması hukuken mümkün olmadığını, Tüm kusur, aracı sevk ve idare eden Diğer Davalı’ya ait olduğunu, araç malikinin----. olması ve sigorta poliçesinin de bu şirket nezdinde düzenlenmiş bulunması karşısında, varsa dahi doğmuş zararlardan öncelikle ve doğrudan bu kişilerin sorumlu tutulması gerektiğini, Bu nedenle, Mahkemenizce tazminata hükmolunması hâlinde, talebin münhasıran asli kusurlu sürücü olan Diğer Davalı --- ile poliçe teminatı kapsamında ---- yöneltilmesini, Müvekkili Şirket’e yöneltilen taleplerin ise hukuki dayanaktan yoksun olması sebebiyle reddine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ----- vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili davaya konu edilen kaza tarihinde Diğer Davalı ------. bünyesinde iş sözleşmesi ile çalıştığını, (09.08.2024 tarihinde işten ayrılmıştır). İş görme ediminin ifası kapsamında müşteri ziyareti gerçekleştirmek üzere ---- plakalı araç ile seyir halinde iken trafik kazası gerçekleştiğini, müvekkili hız sınırları içinde ve takip mesafesine uygun olarak seyir halinde iken önünde seyreden Davacı'ya ait aracın aniden yavaşlayarak durması nedeniyle kaza vuku bulduğunu, Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin "Yavaş Sürme ve Yavaşlama" başlıklı 108 inci maddesi gereğince "Araç sürücülerinin; a) Araçlarını zorunlu bir neden olmadıkça, diğer araçların ilerleyişine engel olacak şekilde yavaş sürmeleri, b) Belirlenen hız sınırlarının çok altında ve trafiğin akışına engel olacak şekilde sürmeleri,c) Güvenlik nedeni veya verilen herhangi bir talimata uyulması dışında, başkalarını rahatsız edecek veya tehlikeye sokacak şekilde gereksiz ve ani yavaşlamaları, Yasaktır." Davaya konu edilen trafik kazasında; Dava dışı --- ait ---plakalı aracın ani yavaşlaması ve durması sonucu Davacı'ya ait ---- plakalı araç da aniden yavaşlayarak durduğunu, Üçüncü kişinin söz konusu eylemi trafik güvenliğini tehlikeye sokmuş ve kazaya neden olduğunu, Kaza tespit tutanağında üçüncü kişinin kusuru olarak değerlendirilmesi gereken bu hususa hiç değinilmediğini, Kaza Tespit Tutanağında Müvekkiline ait aracın Davacı'ya ait araca çarpması sonucu, Davacı'ya ait aracın da önünde seyreden bir başka araca çarptığı tespitine yer verildiğini, Buna karşın önce Davacı'ya ait aracın önünde seyreden üçüncü kişiye ait araca çarparak durmuş olduğunu, ardından müvekkilinin kullandığı aracın Davacı'ya ait araca çarpmış olduğu yönünde kuşkularımız bulunduğunu, Davacı'ya ait aracın, önünde seyreden üçüncü kişiye ait başka bir araca çarpmasında müvekkilinin kusuru bulunmadığını, Bu nedenle doğan zararlardan da sorumlu olmadığını, Mahkemeniz aksi kanaatte ise BK. Md. 52 gereğince zarar görenin ve üçüncü kişinin kusurunun dikkate alınmasını, ayrıca müvekkilinin kullandığı aracın bakım eksikliğinden dolayı durması gereken mesafede durmaması da kazanın gerçekleşmesinde etkili olduğunu, Aracın lastikleri eski ve yıpranmış olması yanında kaza tarihi göz önüne alındığında kış lastiği de bulunmadığını, İşveren sıfatını haiz diğer davalı iş güvenliği önlenlerini almayarak kazanın meydana gelmesine sebebiyet verdiğini, Kazaya karışan araç işveren olan diğer davalı -- tarafından dava dışı ---- kiralanmış olduğunu, taraflar arasında akdedilen "Operasyonel Araç Kiralama Sözleşmesi"nin 7.3.3 üncü maddesi gereğince kiraya veren şirketin ihtiyari mali mesuliyet sigortası (İMMS) yaptırması gerektiğini, Nitekim kiraya veren şirket tarafından --- İMMS yaptırılmıştır. ---- tarafından mahkemenize sunulan --- Poliçe Numaralı Genişletilmiş Filo Kasko Sigorta Poliçesi İhtiyari Mali Sorumluluk Klozu içerdiğini, davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yüklenilmesine karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLER: Dava dilekçesi, cevap dilekçesi, trafik tescil kayıtları, hasar ve poliçe sureti, tramer kayıtları, bilirkişi raporu. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, 27/02/2024 tarihli kaza nedeni ile değer kaybı ve ikame araç bedeli tazminatı istemine ilişkindir. Tarafların iddia ve savunmalarının değerlendirilmesi sonucunda; Uyuşmazlığın; davacının malik olduğu --- plakalı araç ile davalı şirkete kira sözleşmesi ile kiralanan ve diğer davalı--- plakalı araç arasında 27/02/2024 tarihinde meydana gelen kazada tarafların kusur durumları, davacının davalılardan değer kaybı ve ikame araç bedeli talep edip edemeyeceği noktasında toplandığı tespit edilmiştir. Tarafların delilleri toplanarak, dosya üzerinden makine mühendisi bilirkişiden inceleme yaptırılarak teknik ayrıntıları gösterilen dosyada mübrez bilirkişi raporu tanzim ettirilmiştir. Dosyada mübrez bilirkişi raporunda özetle; Sürücü ---- plakalı otomobili ile seyrederken öndeki araçlarla emniyetli takip mesafesini korumadığı ve trafik yavaşladığı anda ---plakalı otomobile arkadan çarparak daha öndeki --- plakalı otomobile çarpmasına neden olduğu için KTK 56/e-84/d ve KTY 107- 157/a/4 maddelerinde açıklanan kusurları işlediği; zincirleme kazanın meydana gelmesinde asli ve “0100 kusurlu olduğu; Sürücü ---- idaresindeki ----plakalı otomobili ile normal seyrederken trafik yavaşladığında ---- plakalı otomobilin arkadan çarpması sonucu öndeki --- plakalı otomobile arkadan çarptığı için zincirleme kazanın meydana gelmesinde kusurunun olmadığı; sürücü --- idaresindeki --- plakalı otomobili ile trafik yavaşladığında ---plakalı otomobilin arkadan çarpması sonucu kazaya karıştığı için zincirleme kazanın meydana gelmesinde kusurunun olmadığı, Davalı ----- KTK 3gereğince işleteni olduğu----plakalı otomobilin sürücüsü ---- - kusurundan KTK 85/1-5 maddesi gereğince kendi kusuru gibi ve kusuru nedeniyle oluşan zarardan müştereken ve müteselsilsen sorumlu olduğu; Tazminata konu--- plakalı, --- marka tipi, ---- model,289.028 km'de, 27.02.2024 tarihinde kazaya karışmış,----adına tescilli hususi otomobilin kaza tarihindeki; Rayiç değerinin hasarsız 898.000 TL, onarıldıktan sonra 800.000 TL ve piyasa şartlarında değer kaybının 898.000 — 800.000 — 98.000 TL olduğu; Onarım süresinin 7 işgünü ve onarım süresince mahrumiyet zararının 8.750 TL olduğu; Kaza tarihi 27.02.2024 itibariyle yasal faiz talebinin uygun olduğu; Tazminata konu ----- plakalı otomobilin 98.000 TL değer kaybı ile 8.750 TL mahrumiyet zararının toplamı 106.750 TL zararın kaza tarihi 27.02.2024 itibariyle yasal faizi ile talep edilebileceği; Yönündeki tespit, görüş ve kanaatini bildirmiştir. Davacı vekilinin ıslah dilekçesi ile; 500 TL göstermiş olduğu araç mahrumiyet tazminatını 8.250,00 TL daha artırarak 8.750,00 TL üzerinden ıslah ettiklerini, 500 TL göstermiş oldukları değer kaybını 97.500,00 TL daha artırarak 98.000,00 TL üzerinden ıslah ettiklerini, Davalarını 105.750,00 TL artırarak 106.750,00 TL üzerinden ıslah ettiklerini, Davanın bilirkişi raporu doğrultusunda karara çıkmasını talep etmiştir. Tüm dosya kapsamı ve deliller birlikte değerlendirildiğinde; davalı ---tarafından uzun süreli kiralama sözleşmesi ile kiralanan ve davalı ---- idaresindeki -----plakalı araç ile davacıya ait----- plakalı araç arasında 27/02/2024 tarihinde davadışı araçların da karıştığı trafik kazası meydana geldiği, kazanın meydana gelmesinde davalı aracın kusurunun bulunduğu ve davacının aracında değer kaybı ve mahrumiyet zararı oluştuğu iddiası ile eldeki davanın açıldığı anlaşılmıştır. Deliller toplanmış dosya bilirkişiye tevdi edilmiştir. Olayın oluş şekli, deliller ve bilirkişi raporundan; sürücü --- idaresindeki ---- plakalı otomobili ile seyrederken öndeki araçlarla emniyetli takip mesafesini korumadığı ve trafik yavaşladığı anda ----plakalı otomobile arkadan çarparak daha öndeki---- plakalı otomobile çarpmasına neden olduğu için KTK 56/e-84/d ve KTY 107-157/a/4 maddelerinde açıklanan kusurları işlediği, zincirleme kazanın meydana gelmesinde asli ve %100 kusurlu olduğu, sürücü---- idaresindeki----plakalı otomobili ile normal seyrederken trafik yavaşladığında ---- plakalı otomobilin arkadan çarpması sonucu öndeki ----plakalı otomobile arkadan çarptığı için zincirleme kazanın meydana gelmesinde kusurunun olmadığı, sürücü --- idaresindeki ---- plakalı otomobilin kusurunun bulunmadığı, davalı --- KTK 3 gereğince aracın işleteni olduğu, ---- plakalı otomobilin sürücüsü --- - kusurundan KTK 85/1-5 maddesi gereğince kendi kusuru gibi ve kusuru nedeniyle oluşan zarardan müştereken ve müteselsilsen sorumlu olduğu, bilirkişi raporu ile davaya konu ---- plakalı, ----marka tipi, ---- model, 289.028 km'de, 27.02.2024 tarihinde kazaya karışmış, ----- adına tescilli hususi otomobilin kaza tarihindeki, rayiç değerinin hasarsız 898.000,00 TL, onarıldıktan sonra 800.000 TL ve piyasa şartlarında değer kaybının 898.000,00 - 800.000,00 = 98.000,00 TL olduğu, onarım süresinin 7 işgünü ve onarım süresince mahrumiyet zararının 8.750 TL olduğunun tespit edildiği, rapor hükme ve denetime elverişli olduğundan rapor hükme esas alınmış, temerrüdün kaza tarihi itibari ile gerçekleştiği kanaati ile bu tarihten itibaren yasal faize hükmedilmiş, davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere: 1-Davanın KABULÜ İLE, davaya konu ----- plakalı aracın 98.000,00 TL değer kaybı tazminatı ile 8.750,00 TL mahrumiyet zararının toplamı 106.750,00 TL’nin 27.02.2024 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, 2-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gerekli 7.292,00 TL karar ve ilam harcından başlangıçta alınan 615,40 TL peşin harç ve 1.896,00 TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 4.780,60 TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye gelir kaydına, 3-Davacı tarafından dava açılırken yatırılan 615,40 TL başvurma harcı ve 615,40 TL peşin harç ve 1.896,00 TL ıslah harcı toplamı olan 3.126,80 TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı tarafa ödenmesine, 4-Davadan önce gidilen ara buluculukta devletçe karşılanan 4.700,00 TL ara buluculuk ücretinin davalı ---- Şirketi'nden tahsili ile hazineye irat kaydına, bu nedenle bu miktar yönünden de harç gibi tahsil müzekkeresi hazırlanmasına, 5-Davacı tarafça yapılan yargılama giderleri olan 8.000,00 TL bilirkişi ücreti ve 1.070,00 TL posta/müzekkere masraflarının toplamı olan 9.070,00 TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine, 6-Davalı tarafça yapılan yargılama gideri olmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına, 7-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan 45.000,00 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı tarafa ödenmesine, 8-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleşmesinden sonra HMK'nun 333.maddesi uyarınca yatıran tarafa iadesine, Dair karar, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, karar gerekçesinin tebliğinden itibaren 2 hafta içinde ---- Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık olarak verildi, açıkça okundu usulen tefhim olundu.