İlk Derece Mahkemesi 2025/150 E. 2025/704 K.

T.C. ANKARA 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2025/150 Esas - 2025/704 T.C. ANKARA 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2025/150 Esas KARAR NO : 2025/704

DAVA : Tazminat (Rücuen Tazminat) DAVA TARİHİ : 27/02/2025 KARAR TARİHİ : 31/10/2025 KARAR YAZMA TARİHİ :24.11.2025

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA DİLEKÇESİ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı ... tüzel kişiliğe sahip kamu iktisadi kuruluşu olduğu, davacı ..... hizmet binası ile işletmekte olduğu havaliman/meydanlardaki güvenlik hizmetlerinin piyasaya yaptırıldığı, dava konusu ... teknik hizmetlerinin; 2017/2018 tarihleri arasında davalı şirket tarafından yürütüldüğü, Davalı şirket bünyesinde ... çalışmakta iken işten ayrılan dava dışı işçi ...'e 22.03.2024 tarihinde 20.000,00-TL ve 04.04.2024 tarihinde 6.116,42-TL (stopaj dahil) ödendiği, Davalılar ile imzalanan muhtelif tarihli sözleşme eklerinde yer alan teknik şartnamelerin ilgili maddelerinde “Yüklenicinin istihdam ettiği işçilerin; İş Kanunu, ..... Mevzuatı ve diğer kanun ve mevzuatlarla belirlenen uygulamalar, hak ve alacaklar bakımından muhatabı da sorumlusu da yüklenicidir. Yüklenici tarafından istihdam edilen işçilere ilişkin herhangi bir sorumluluk ...'ne yüklenemez. Yüklenicinin istihdam ettiği işçilerin İş Kanunu, ..... Mevzuatı ve diğer kanun ve mevzuatlarda belirlenen tüm hak ve alacakları, yüklenici tarafından karşılanır. ... bu gibi konularda sorumlu sayılmayacaktır.” hükmüne yer verildiği, Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun .....sayılı ilamında, tarafların sorumluluğu yönünde sözleşme hükümleri dikkate alınarak karar verilmesi gerektiği” belirtilerek, “davacı ..... tarafından ödenen 26.116,42- TL'nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı şirketten müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı tarafından dosyaya cevap ve yanıt dilekçesi sunulmamıştır. DAVANIN NİTELİĞİ VE UYUŞMAZLIK:Davanın, taraflar arasında imzalanan hizmet sözleşmeleri kapsamında çalıştırılan dava dışı işçi ...'in mahkeme ilamları ile hüküm altına alınan işçilik alacakları için icra dosyasında davacı tarafça ödenen işçilik alacaklarının davalılardan rücuen tazmini istemine ilişkin olduğu görüldü. Mahkememiz yetkisine itiraz edilmemiştir, Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; davalılar tarafından davaya cevap verilmemiş olduğundan, dava dilekçesindeki tüm hususlar uyuşmazlık konusu olmakla birlikte özellikle, davalının davacının yapmış olduğu ödemelerden sorumlu olup olmadıkları, sorumlu ise miktarları ve sorumluluğunun niteliği, faizin başlangıcı ve oranına ilişkin olduğu tespit edildi. DELİLLER:.....Mahkemesine, ... İcra Dairesine ve ...'ya yazılan müzekkerelere cevap verildiği ilgili dosyaların UYAP üzerinden mahkememize gönderildiği ve dosyamız arasına alındığı, mahkememiz ara kararı gereği dosyanın iş mevzuatı bilirkişisi Sinan Yazıcıya tevdine karar verildiği ve bilirkişiden rapor istendiği görülmüştür. BİLİRKİŞİ RAPORU : Bilirkişinin raporunda özetle: Davalı şirketin davacı ... dava dışı işçi ... için yaptığı ödemnin tamamından (26.116,42-TL) sorumlu olacağı, Davacı ... tarafından icra dosyasına 22.03.2024 tarihli tahsilat makbuzu ile 20.000,00-TL ve 04.04.2024 tarihli tahsilat makbuzu ile 4.560,86-TL olmak üzere toplam 24.560,86-TL yatırıldığı yönünde kanaate vardığını bildirir raporunu sunmuştur.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava; dava dışı işçiye işçi alacaklarından dolayı ödenen tazminatının davalıdan rücuen tahsiline ilişkindir. Hizmet alım sözleşmeleri; ihale şartları ile belirlenen işin sözleşmede kararlaştırılan bedel ile yapılmasının üstlenildiği sözleşmelerdir. Bu sözleşme türünde yüklenicinin edimi, hizmetin kendi işçisi ile yerine getirilmesi, işverenin edimi ise sözleşme bedelinin ödenmesidir. Sözleşme kapsamında yapılması gereken iş yüklenici işçisi tarafından yerine getirilecektir. İş akdinin yüklenici ile işçi arasında yapıldığı hususu ihtilaflı değildir. ... kayıtları da bu hususu doğrulamaktadır. Hizmet alımı tip sözleşmelerinde işverenin, yüklenici tarafından çalıştırılan işçinin ücretinin ödenmesi, sosyal haklarının takibi gibi denetim dışında işçiye karşı bir sorumluluğu yoktur. İşveren ile yüklenicinin İş Kanunu’na göre işçiye karşı müteselsilen sorumlu olmasına rağmen rücu ilişkisinde taraflar arasında imzalanan sözleşmenin uygulanması sözleşme hukukunun en temel ilkelerindendir. İşçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin; yüklenici işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması, işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacı işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekir. ( ..... Dairesinin 15/09/2020 tarihli .....) Hizmet alım ihaleleri aynı yüklenici tarafından alındığı gibi, değişik yükleniciler tarafından da alınabilmektedir. Bu halde işyeri devri suretiyle işçiler yeni yükleniciye devredildiği için hizmet akitleri kesintiye uğramadan devam etmekte ve işçilik alacakları da bu doğrultuda hesaplanmaktadır. İşçiye ödenen kıdem tazminatı iş sözleşmesinin feshedildiği tarihteki giydirilmiş ücret üzerinden hesaplanmakta olup bu kıdem tazminatının tamamından işçiyi çalıştırdıkları dönemle orantılı olarak yükleniciler işverene karşı sorumludurlar. Yıllık izinler kullanılmadığı taktirde iş sözleşmesinin feshi ile ücrete dönüşmektedir. Sözleşmeyi feshedenin son yüklenici olduğu ve yıllık izinlerin de bu fesih ile ücrete dönüştüğü gözönüne alındığında yıllık izin ücretinden son yüklenici sorumlu olacaktır. İhbar tazminatından son işveren sorumludur. Bunların dışında hafta tatil ücreti, ücret alacağı, fazla mesai ücreti gibi işçiye ödenen tazminatlardan yükleniciler işverene karşı işçiyi çalıştırdıkları dönemle sınırlı olarak sorumlu olacaklardır. İşveren tarafından bu ödemelerin feri mahiyetinde yapılan ödemeler de ayrı esasla yüklenicilerden tahsil edilebilecektir.

Bu kapsamda, toplanan delillere, tarafların iddia ve savunmalarına, karar vermeye elverişli bilirkişi raporuna ve tüm dosya kapsamına göre; somut uyuşmazlıkta davacı ile davalılar arasında asıl işveren alt işveren ilişkisi mevcut olup, 4857 sayılı Kanunun 2/6. maddesine göre, davacı asıl işverenin davalı alt işverenlerin dava dışı işçisi ...'e karşı, o işyeri ile ilgili İş Kanunundan kaynaklanan yükümlülükler nedeniyle alt işverenle birlikte müteselsilen sorumlu tutulduğu, yani kanun kapsamında, asıl ve alt işverenlerin dış ilişki itibariyle işçiye karşı müteselsil sorumlu oldukları, söz konusu düzenlemenin işçi alacağını güvence altına alma amacı taşıdığı, asıl ve alt işverenler arasındaki ilişkide ise, Borçlar Kanunun ve sözleşmeler hukukunun esas alınacaktır. Buna göre somut olayda, davacı ..... davalı şirket ile hizmet alım sözleşmesi imzaladığı görülmüş olup, tarafların, sorumlulukların belirlenmesinde kanuna açıkça aykırı olmadıkça öncelikle sözleşme hükümleri, sözleşme eki teknik şartname ve ihale dokümanları nazara alınacaktır. Sözleşme eki genel şartname uyarınca, yüklenicinin istihdam ettiği işçinin muhatabı ve sorumlusunun yüklenici olmasına, yüklenicinin işçilerine ödemesi gereken kıdem tazminatı, yıllık izin ücreti gibi ödemelerdeki aksamalarda her türlü yasal sorumluluğun yükleniciye ait olmasına göre davacının asıl işveren olarak yaptığı ödemeden, işçinin davalı şirketlerde çalıştığı döneme isabet eden kısmı ile sınırlı olmak üzere davalıların sorumlu oldukları kanaatine varılmış olup karar vermeye elverişli 09.09.2025 tarihli bilirkişi raporu doğrultusunda, davalının hizmet alım sözleşmesi olan dönemle sınırlı olmak üzere davanın kabulüne karar vermiştir. Davacı tarafın ödeme yapılmakla o tarihte zarara uğradığı ve davalıların ödeme tarihinde zarara katlanmak zorunda kalmaları nedeniyle ödeme tarihinde temerrüt oluştuğu anlaşılmıştır. Ayrıca taraflar tacir olduğundan, rücen tazminat alacağa ödeme tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte tahsiline karar verilerek aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

H Ü K Ü M: Yukarıda Açıklanan Gerekçelerle; 1-)Davanın KABULÜ ile, 26.116,42TL rücuen tazminatın davalının hizmet alım sözleşmesi olan dönemle sınırlı olmak üzere - 20.000,00TL'sinin 22.03.2024 ödeme tarihinden itibaren, - 6.116,42 TL'sinin ise 04.04.2024 ödeme tarihinden itibaren işleyecek olan AVANS Faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, 2) 492 sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 1.784,01 TL harçtan, dava açılışında alınan 615,40 TL peşin harcın düşülmesi ile kalan 1.168,61 TL harcın DAVALIDAN ALINARAK HAZİNEYE GELİR KAYDEDİLMESİNE, 3) 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-13. maddesi uyarınca alınması gereken 4.600,00 TL arabuluculuk ücretinin DAVALIDAN ALINARAK HAZİNEYE GELİR KAYDEDİLMESİNE, 4) Davacı tarafından yapılan 615,40 TL peşin harç, 615,40 TL başvurma harcı, 4.500,00 TL bilirkişi ücreti, 455,00 TL posta gideri, olmak üzere toplam 6.185,80 TL yargılama giderinin DAVALIDAN ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE, 5) Davacının vekil ile temsil edilmesi nedeniyle karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 26.116,42 TL vekalet ücretinin DAVALIDAN ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE, 6) Kullanılmayan avansların Hukuk Muhakemeleri Kanununun 333. maddesi uyarınca karar kesinleştikten sonra Hukuk Muhakemeleri Kanunu Gider Avansı Tarifesinin 5. maddesi dikkate alınarak YATIRANA İADESİNE, Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı ve davalının yokluğunda miktar itibariyle kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 31/10/2025

Katip ..... ¸

Hakim ..... ¸