İlk Derece Mahkemesi 2024/266 E. 2025/355 K.

T.C. İZMİR 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2024/266 Esas KARAR NO : 2025/355 DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 21/03/2024 KARAR TARİHİ : 15/04/2025 Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;... plakalı aracın 19.08.2022 tarihinde...plakalı araç ile kazasının meydana geldiğini kazanın oluşumunda ... plakalı aracın asli ve tam kusurlu olduğunu,... plakalı aracın ...Sigorta tarafından düzenlenmiş olan trafik poliçesinden 91.500,00 TL’lik hasar ödemesi aldığını, davacı tarafından düzenletilen ekspertiz raporunda ...lakalı aracın hasar bedelinin 188.756,60 TL olduğunu, oluşan hasar bakiyesi ile ilgili olarak Sigorta Tahkim Komisyonuna başvuru yapıldığını, yapılan başvuru ile trafik poliçesinden limit dahilinde toplamda 100.000,00 TL alındığını, trafik poliçesi limitinin tükenmesinden dolayı oluşan bakiye için oluşan bakiyenin davalı tarafın kasko poliçesinde yer alan IMM teminatından karşılanması gerektiğini, davacının aracının anahtar teslim yapılması konusunda zorlandığını aracın onarımının layığı ile yapılmadığını, değişimi gereken parçaların orijinal olmayan yan sanayi parçalar ile yapıldığını, davacının gerçek zararını ortaya çıkarmadığını, yaşanan trafik kazasından dolayı davacıya ait araç hasarlanmış ve aracın tramer kaydına hasar işlendiğini, müvekkiline ait aracın ikinci el piyasa rayiç değerinde bir kayba sebep olduğunu, davacı tarafın 373,54 TL ücret ödeyerek düzenletmiş olduğu ekspertiz ücretinin ödenmesi gerektiğini, yapılan arabuluculuk başvurusu sonrasında herhangi bir anlaşmanın sağlanmadığını belirterek müvekkilin aracında meydana gelen hasardan kaynaklı olarak maddi hasar bedeline mahsuben talep edilebilir tazminat bedelinin Sayın Mahkemenizce yaptırılacak bilirkişi incelemesi ile tespit edileceği baz alınarak, ( HMK m.107 gereği belirsiz alacak davamızı) fazlaya ilişkin talep ve dava hakkımız saklı kalmak kaydıyla müvekkilin aracında meydana gelen hasardan kaynaklı şimdilik 10,00 TL maddi hasar alacağının davalı ... şirketinin temerrüde düştüğü tarihten itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak müvekkile ödenmesine, talep edilebilir tazminat bedelinin Sayın Mahkemenizce yaptırılacak bilirkişi incelemesi ile tespit edileceği baz alınarak, fazlaya ilişkin talep ve dava hakkımız saklı kalmak kaydıyla (HMK m.107 gereği belirsiz alacak davamızı) şimdilik 10,00 TL değer kaybı tazminatının davalı ... şirketinin temerrüde düştüğü tarihten itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ... şirketinden alınarak müvekkile ödenmesine, müvekkilimizin aracında meydana gelen hasarın kayıt altına alınması için ekspere ödenen 350,00 TL eksper ücretinin yargılama giderinden sayılarak davalıdan alınarak müvekkile ödenmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı,19.08.2022 tarihinde meydana gelen kaza sonucu... plakalı aracın hasara uğradığını iddia ederek ... plakalı aracın,... numaralı poliçesine istinaden değer kaybı tazminatının tahsilini davalı şirketten talep ettiğini davacı tarafın ZMMS poliçe teminat limitinin tüketilmesine ilişkin belge ibraz edilmediğinden başvuranın değer kaybı talebinin reddi gerektiğini, başvuranın talep ettiği değer kaybı tutarı net bir şekilde tespit edilebilir bir zarar kalemi olduğunu, davalı şirkete başvurusu kapsamında da kısmi nitelikte bir talepte değil net bir tutar talep edildiğini, başvurunun kısmi dava olarak ikamesinin başvuran açısından hukuki faydası bulunmadığını, Yargıtayın yerleşik uygulamasında olduğu üzere öncelikle başvurunun esasa girilmeksizin usulden reddinin gerektiğini, davacının tahkim başvurusunda bulunulmadan önce müvekkili şirkete usulüne uygun başvuruda bulunulmadığını, hasar ve/veya değer kaybının mevcut olup olmadığını tespit etmeye yarayan belgeler eksiksiz olarak sunulmadığından KTK madde 97 hükmü uyarınca başvuru şartı yerine getirilmediğini, dosyanın kusur durumunun tespitinin yapılması gerektiğini, kabul anlamına gelmemek üzere müvekkili şirketin yürürlükte bulunan kara araçları kasko genel şartları kapsamında ve poliçede belirlenen esaslar çerçevesinde sorumlu olduğunu, hasar miktarının 01.06.2015 tarihli genel şartlar hükümlerine göre tespit edilmesi gerektiğini, davalı ... şirketinin KDV’den sorumlu olmadığını, başvuru sahibi vekilinin davalı ... şirketine yapmış olduğu huzurdaki haksız, usul ve yasaya aykırı başvurunun usulden reddine, aksi takdirde haksız ve sebepsiz zenginleşmeye yol açacak nitelikteki talebinin esastan reddine, yargılama masraf ve vekalet ücretinin başvuru sahipleri üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir. Dava, haksız fiil sonucu ZMMS limitleri tüketildiğinden İMM poliçesi kapsamında bakiye hasar bedeli ile değer kaybı istemine ilişkindir. Davacı 19/08/2022 tarihli trafik kazasında ...aracın işleteni olup, davalı ...plakalı aracın İMMS poliçesini düzenleyendir. Davalı, kazaya karışan... plakalı aracın kaza tarihini kapsayan ihtiyari mali sorumluluk sigortacısıdır. (cevap dilekçesi ve 13/05/2024 tarihli müzekkere cevabı ekinde yer alan poliçe). Davalı, poliçede de yer verildiği üzere ihtiyari mali sorumluluk klozu ile Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası hadlerinin üzerinde kalan kısmını poliçede yazılı hadlere kadar temin etmekle yükümlüdür. Bahse konu düzenlemeden de anlaşılacağı üzere, yasa koyucu, trafik kazalarından doğan zararlar bakımından trafik sigortacısı ve varsa ihtiyari mali sorumluluk sigortacısı bakımından müştereken ve müteselsilen bir sorumluluk öngörmemiş, sıralı bir sorumluluk düzenlemiştir. Başka bir anlatımla, zarar miktarı aracın zorunlu mali mesuliyet sigortası kapsamında kalmakta ise bu aracın ihtiyari mali mesuliyet sigortacısının sorumluluğu doğmayacaktır. Ancak limit aşımında ihtiyari mali mesuliyet sigortacısının sorumluluğu söz konusu olacaktır. ...plakalı aracın zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesini düzenleyen ...' ye mahkememizce yazılan müzekkereye verilen cevabi yazıya göre davacı zarar görene kaza tarihinde ki poliçe limit olan 100.000,00 TL' nin üzerinde ödendiği sabittir. Bu nedenle zmms poliçesi kapsamında zarar miktarı davacıya ödendiğinden fazla zarardan davalının sorumluluğu bulunmaktadır. TBK' nın 50. maddesi uyarınca davacı zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır. Bu sebeple davacı bilirkişi deliline dayanmış olup tramer kayıtları da celp edilerek mahkememizce bilirkişilerden kusur, hasar bedeli ve değer kaybı bedelinin belirlenmesi için rapor aldırılmıştır. Bilirkişilerden alınan 30/10/2024 tarihli raporun sonuç kısmına göre; KUSUR DURUMU İLE İLGİLİ OLARAK: Yukarıda açıklanan hususlar neticesinde: Kazaya Etken Trafik Kural İhlalleri *Davalı ... Sigorta nezdinde 21.09.2021/2022 tarihleri arasında ...umaralı Kara Taşıtları Kasko poliçesiyle sigortalı ... plakalı 2007 model ... marka kamyonet sürücüsü ...'ın, üç araçlı zincirleme maddi hasarlı trafik kazasının oluşumunda 2918 sayılı KTK” nın diğer si kusurlarından 46/2-c ve 54/l-a ile icü asli kusurlarından 84/D maddelerini ihlal ettiği, *Davacı ... adına kayıtlı ...plakalı 2016 model...marka otomobil ...ile dava dışı ... plakalı 2007 model ...marka otomobil ... olmak üzere her iki araç sürücüsünün, üç araçlı zincirleme maddi hasarlı trafik kazasının oluşumuna katkı sağlayacak trafik kurallarına aykırı etken davranış faktörleri görülmediği, *Kazanın oluşumuna katkı sağlayacak başkaca etken kişi, kurum, kuruluş ve dış etmenler olmadığı, HASAR BEDELİ İLE İLGİLİ OLARAK: *... plakalı aracın üzerinde tespit edilen hasarın dosya eklerinde yer alan trafik kazası tespit tutanağında anlatıldığı üzere meydana gelebilecek nitelikte ve kaza ile uyumlu olduğu, Davaya konu olan kaza sonrasında davacıya ait araç üzerinde meydana gelen iskontosuz gerçek hasar bedelinin 159.963,22 TL+KDV (KDV DAHİL 188.756,60 TL) olduğu, *Davacı tarafın 100.000,00 TL hasar ödemi ldığı ve davalının trafik poliçe limitinin tükendiği dikkate alındığında, kalan 88.756,60 TL'lik bakiyenin davalı tarafın...SİGORTA'dan olan kasko poliçesinde yer alan İHTİYARİ MALİ MESULİYET teminatından ödenmesinin uygun olduğu, *Araç üzerindeki mevcut hasarın onarımı yapılabilir nitelikte olduğu, yapılan onarım işlemleri sonucunda aracın teknik standardizasyonunda herhangi bir bozulmanın oluşmayacağı ve aracın onarımının yapılmış olduğu, DEĞER KAYBI BEDELİ İLE İLGİLİ OLARAK: *-Dava konusu aracın üzerinde yapılan onarım işlemleri ve geçmiş hasar kayıtlarında herhangi bir hasarının olmadığı dikkate alındığında teknik olarak (hukuki değerlendirmesi Mahkemenizce yapılması kaydıyla) değer kaybının meydana geldiği, *-... plakalı aracın üzerinde meydana gelen değer kaybı bedelinin 41.000,00-TL olduğu, *-Davacı tarafın değer kaybı bedeli ödemesi almadığı ve davalının trafik poliçe limitinin tükendiği dikkate alındığında, oluşan 41.000,00-TL bakiyenin davalı tarafın...SİGORTA'dan olan kasko poliçesinde yer alan İHTİYARİ MALİ MESULİYET teminatından ödenmesinin uygun olduğu, "şeklinde rapor sundukları görülmüştür. Bilirkişi tarafından değer kaybına ilişkin hesaplama; trafik kazası sebebiyle davacının malik olduğu araçta oluşan değer kaybının aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları ile önceki hasarları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki 2. el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonra ikinci el satış değerinin tespiti ve arasındaki farka göre değerlendirme yapıldığından itiraz mahkememizce kabul edilmemiştir. Kaldı ki 6704 sayılı yasayla değişik 2918 sayılı KTK nun 90.maddesinde yer alan zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatlar bu kanun ve bu kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabi olan hükümlerinden tarafı olmadığı zmms sözleşmesindeki şartların davacı açısından bağlayıcı olmaması ve Anayasa Mahkemesi'nin nin 09/10/2020 tarihli resmi gazetede yayınlanan 17/07/2020 tarihli ve 2019/40 esas 2019/40 sayılı kararına göre 6704 Sayılı Kanunun 3.maddesiyle değiştirilen 90. maddesinin birinci cümlesinde yeralan “ve bu kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda” ibaresinin ve ikinci cümlesinde yeralan “ve genel şartlarda ’’ ibaresinin iptal edilmiş olması sebebiyle uygulanmayacağından hükme esas alınmıştır. Mahkememize sunulan bilirkişi raporu, açıkça itiraza uğramayan ve sürücülerin imzalarını taşıyan kaza tespit tutanağı ile uyumlu olduğundan kusura ilişkin değerlendirme, hasar bedeli ise kalem kalem gösterildiğinden ve bulunan bedellere iskonto uygulanmadan KDV' de eklenmek suretiyle sonuca ulaşıldığından hükme esas alınmıştır (İzmir BAM. 20. HD. 2021/293 E. , 2023/1184 K. , Yargıtay 17 HD'nın 15.12.2011 tarih 2011/4075 E. 2011/12321 K., 28.03.2016 tarih 2015/17481 E. 2016/3833 K., 04.04.2016 tarih 2015/14700 E. 2016/4229 K., 17.03.2014 tarih 2014/4531 E. 2014/3704 K. Sayılı ilamları) Davacı vekili bedel artırım dilekçesi ile 129.756,60-TL maddi zararın davalı ... şirketinin temerrüte düştüğü 24/11/2023 tarihinde itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tahsilini talep etmiştir. Bedel arttırım dilekçe ile bilirkişi tarafından zararın hesaplanması sonucu yapılan mahsup işlemleri ve... plakalı aracın zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesini düzenleyen ...' nin müzekkere cevabında belirttiği bedeller arasında uyumsuzluk olmadığı görülmekle 15/04/2025 tarihli celsede; "Dava dışı sigorta şirketi tarafından yapılan ödemelerin bir kısmi icra takip dosyalarına yapıldığından ve bu ödemelerden ne miktarda mevcut zarara ilişkin mahsup işlemi yapılması gerektiği bu aşamada henüz belirli olmadığından ve bu hususta davacı vekili de ön inceleme celsesi 4 nolu ara kararı gereği usulüne uygun beyanda bulunmadığından; -davacı vekiline müvekkili lehine davaya konu trafik kazasına ilişkin başlatılan takip dosyasının numarasını ve icra dairesini bildirmek üzere 2 hafta kesin mehil verilmesine, kesin mehile rağmen icra müdürlüğü ve takip numarası bildirilmez ise yapılan tüm ödemelerin 09/09/2024 tarihli müzekkere cevabında belirtilen zarar kalemlerine karşılık yapıldığının kabul edileceğinin ihtarına (ihtarat yapıldı), 2-1 nolu ara karar ikmal edilir ise bildirilen icra müdürlüğü' ne ödeme tarihleri de nazara alınarak kapak hesabının gönderilmesi için müzekkere yazılmasına ve takip dosyasının dosyamız ile ilişkilendirilmesine," şeklinde ara karar tesis edilmiş ise de davacı vekili söz alarak; 09/09/2024 tarihli müzekkere cevabında belirtilen ödemeler düşülmek suretiyle bedel artırım dilekçesi sunulmuştur, bu sebeple ara karar gereğini yerine getirmemize gerek yoktur, mevcut hali ile dosya karara çıksın beyanında bulunmuş ve beyan imza ile tasdik edilmiştir. ... plakalı aracın zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesini düzenleyen ...' nin mahkememiz ara kararında belirtilen 09/09/2024 tarihli müzekkere cevabında "Sayın Mahkemeniz tarafından gönderilen ilgi yazıya konu ödemelere ilişkin; -91.500,09 TL Maddi hasara ilişkin, -6.512,93 TL değer kaybına ilişkin, -20.089,40 TL maddi hasara ilişkin, -1.776,03 TL değer kaybına ilişkin ödenmiştir. 310.652,97 TL kalan limit bulunmamaktadır. " şeklinde ödemeler yapıldığı belirtildiğinden ve davacı vekili ödemeler yönünden mahkememiz ara kararı gereği açıklama yapılmayacağını beyan ettiğinden ara kararda ki ihtarat doğrultusunda yapılan ödemeler bilirkişi tarafından belirlenen hesaplamalardan doğrudan mahsup edilmiştir. Somut olayda; 19/08/2022 tarihli trafik kazasında... plakalı aracın sigorta şirketi dava dışı sürücünün kusuru oranında sorumlu olacağından, dava dışı sürücünün tam kusurlu olduğu, davacının maliki olduğu araçta mahkememizce aldırılan bilirkişi raporuna göre 188.756,60 TL hasar ve 41.000,00 TL değer kaybının bulunduğu, dava tarihinden önce zarara tam kusuru ile sebebiyet veren...plakalı aracın zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesini düzenleyen ... Tarafından az evvel yukarıda da belirtildiği ve mahkememizce de kabul edilen müzekkere cevabına göre toplam 111.589,49 TL hasar ve 8.288,96 TL değer kaybı ödemesi yaptığı bu hali davacının 77.167,11 TL hasar ve 32.711,04 TL değer kaybı zararının karşılandığı kanaatine varılarak davanın kısmen kabulüne, kabul edilen maddi tazminat kalemine davalı ... şirketi başvuru tarihinden itibaren 8 iş günü sonunda, diğer davalılar ise kaza tarihinde temerrüte düşeceğinden bu tarihten itibaren yasal faiz işletilmesine karar verilmesi gerekmiştir. Arabuluculuk ücreti yönünden;6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A maddesinin birinci fıkrasında; "İlgili kanunlarda arabulucuya başvurulmuş olması dava şartı olarak kabul edilmiş ise arabuluculuk sürecine ilişkin aşağıdaki hükümler uygulanır." hükmü yer almaktadır. Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A maddesinin 18. fıkrasında ise özel kanunlarda tahkim veya başka bir alternatif uyuşmazlık çözüm yoluna başvurma zorunluluğunun olduğu veya tahkim sözleşmesinin bulunduğu hâllerde, dava şartı olarak arabuluculuğa ilişkin hükümler uygulanmayacağı düzenlemesi yer almaktadır. Kanunun bu özel düzenlemesi karşısında dava şartı olarak zorunlu arabuluculuğa ilişkin hükümler uygulanma yeri bulamaz. (Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin 2021/23273 Esas, 2022/901 Karar, sayılı ilamı aynı doğrultudadır.) Eldeki davada, dava öncesi davalı ... şirketine başvuru şartının yerine getirilmiş olması karşısında ayrıca zorunlu arabuluculuğa başvurulması gerekmediği halde davacı yanca arabuluculuğa başvurulmuş olmasından dolayı ortaya çıkan ücretin davacı tarafça karşılanması gerekmektir (İzmir BAM 20. H.D. 2024/762 Esas, 2024/687 Karar, Yargıtay 4. H.D. 09/09/2024 tarih, 2022/2615 Esas 2024/7426 Karar ). HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davanın KISMEN KABULÜ ile; -77.167,11 TL hasar ve 32.711,04 TL değer kaybı olmak üzere toplam 109.878,15 TL bedelli tazminatın davalı ... şirketinden (poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere) 24/11/2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte alınarak davacıya verilmesine, -Fazlaya ilişkin istemin reddine, 2-Alınması gereken 7.505,77 TL karar ve ilam harcının yatan 2.643,60 TL peşin harç ve tamamlama harcından mahsubu ile eksik kalan 4.862,17 TL' nin davalıdan alınarak Hazine' ye irat kaydına, 3-Davacı tarafından yatırılan ve mahsup edilen 2.643,6 TL ve 427,60 TL başvurma harcının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 4-Yargılama sırasında davacı tarafından yatırılan ve harcanan 373,00 TL posta ve diğer giderler, 350,00 TL ekspertiz ücreti ile 6.000,00 TL bilirkişi masrafı olmak üzere toplam 6.723,00 TL yargılama giderinin kabul red oranı nazara alınarak 5.693,05 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye giderin davacı üzerinde bırakılmasına, 5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan A.A.Ü.T. uyarınca kabul edilen miktar üzerinden hesap ve takdir edilen 30.000,00 TL vekâlet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, 6-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan A.A.Ü.T. Uyarınca reddedilen miktar üzerinden hesap ve takdir edilen 19.878,45 TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine, 7-6325 sayılı HUAK uyarınca, suçüstü ödeneğinden karşılanan 3.600,00 TL arabuluculuk giderinin davacıdan alınarak Hazine' ye irat kaydına, 8-Yargılama sonucunda ve re’sen yapılacak gider olmadığı takdirde, gerekirse re’sen yapılacak gider de mahsup edilmek ve 6100 sayılı HMK’nın 333. maddesi gereğince yatırılan avansın kullanılmayan kısmının yatırana iadesine, Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalı vekilinin yokluğunda tebliğden itibaren 2 hafta içerisinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesi ilgili hukuk dairesine hitaben mahkememize verilecek istinaf dilekçesi ile istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 15/04/2025

Katip ... e-imzalıdır

Hakim ... e-imzalıdır