İlk Derece Mahkemesi ·
İlk Derece Mahkemesi 2024/151 E. 2024/579 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Esas No
- 2024/151
- Karar No
- 2024/579
- Karar Tarihi
T.C. ANKARA 1. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/151 Esas - 2024/579 T.C. ANKARA 1. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2024/151 KARAR NO : 2024/579
DAVA : Marka İle İlgili Kurum Kararının İptali, Marka Hükümsüzlüğü DAVA TARİHİ : 26/03/2024 KARAR TARİHİ : 26/12/2024 KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 27/12/2024
Mahkememizde görülmekte olan marka ile ilgili kurum kararının iptali, marka hükümsüzlüğü davasının yapılan açık yargılaması sonunda, DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde ve diğer beyanlarında özetle; Müvekkili ... Şirketi (“...”), 25 yıl öncesine dayanan geçmişiyle dünyanın en büyük entegre yatırımlarından biri olan ... Tesisleri’nde besicilik, hazır paket et ve et ürünleri üretimi ve sevkiyatı yapmakta olup 2013 yılında gıda sektöründe "..." ve daha pek çok tanınmış markanın da sahibi olan ... ....Ş. bünyesine geçtiğini, müvekkili ...’nın, ...(“...”) nezdinde tescilli “...” ve esas unsurlu 200’e yakın markanın sahibi olduğunu, müvekkili “...” markasını ilk olarak 1993 yılında marka olarak tescil ettirdiğini, müvekkilinin “...” markasını ..... no ile tanınmış markalar siciline kaydedildiğini, müvekkilin ..., ..., ..., ..., ..., ..... nolu markalarına dayanarak davaya konu ... başvuru numaralı “...” ibareli marka başvurusuna itiraz etmiş, ... ... tarafından davaya konu marka kapsamından “Bal, arı sütü, propolis.Yiyecekler için çeşni/lezzet vericiler, vanilya, baharatlar, domates sosları dahil olmak üzere soslar.Mayalar, kabartma tozları.Her türlü un, irmikler, nişastalar.Şekerlemeler, çikolatalar, bisküviler, krakerler, gofretler.Sakızlar.Dondurmalar, yenilebilir buzlar.Hububattan (tahıl) imal edilmiş çerezler, patlamış mısır, yulaf ezmeleri, mısır cipsleri, kahvaltılık hububat ürünleri, işlemden geçirilmiş buğday, arpa, yulaf, çavdar, pirinç.Pekmez” emtialarının çıkarılmasına karar verildiğini, müvekkilin dava konusu markanın tümden reddi için karara itiraz ettiğini ancak itirazların ... ... tarafından reddedildiğini, müvekkiline ait markaların son derece tanınmış ve ayırt edici olduğunu, bu nedenle de müvekkiline ait markaların koruma alanının çok geniş olduğunu, markalar arasında en ufak bir benzerlik dahi diğer davalı markasının müvekkil markası olarak algılanmasına yol açacağını, somut olayda ise ufak bir benzerlikten ziyade müvekkiline ait markada “ç” harfi “sh” olarak değiştirilmiş böylece okunuşu “...” olan bir marka elde edilmiş, ... ibaresi esas unsur olarak kullanılmakla müvekkilin tanınmış markasının aynısı davalı markasında ön plana çıkarıldığını, markalar arasında ( ... – ...) görsel ve işitsel olarak ayniyete varan bir benzerlik bulunduğunu, markalar arasında benzerlik olduğu davalı kurumun da kabulünde olduğunu, diğer davalı tarafın marka başvurusunun müvekkilinin seri markaları nedeniyle de tescilinin mümkün olmadığını, seri markalar söz konusu olduğunda, tüketicilerin başvurusu yapılan markaya ait mal veya hizmetlerin kaynağı veya orijini açısından yanılmaları olasılığı veya başvurusu yapılan markanın yanlışlıkla seri markalardan birisi olduğunu düşünmeleri nedeniyle karıştırılma ihtimali ortaya çıkabileceğini, taraflara ait markalar arasında 30. sınıfta bir kısım mallar arasında benzerlik var ise bir kısım mallar açısından benzerlik olmamasının anlaşılamadığını, 30. sınıftaki mallar gıda ürünleri olup tüketicinin 30. sınıfa dahil bir kısım mallar üzerinde ... markasını gördüğünde müvekkilin markasıyla karıştıracağını düşünürken, 30. sınıfa dahil bir kısım mallar üzerinde ... markasını müvekkilimizin markasıyla karıştırmayacağının düşünülmesi hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, müvekkiline ait markalar tanınmış olması sebebiyle daha geniş bir korumadan yararlandığını, müvekkil şirketin büyük emek ve masraflarla yaratılan, piyasada ekonomik bir anlamı olan “...” “... ...” “... ...” ibareli markalarının, toplumda ve sektöründe oldukça iyi bilinen ibare olması nedeniyle tescilli olduğu mal ve hizmetler için, diğer tescilli markalar gibi aynı veya benzer mal ya da hizmetler yönünden karıştırma tehlikesi temelinde korunmasının yanında, benzer olmayan mal ve hizmetler açısından da korunması gerektiğini, diğer davalı yan son derece kötü niyetli olarak müvekkili markasını taklit etmekte ve haksız çıkar sağlamaya çalıştığını, ... ... kararının bu açıdan da hatalı olduğunu, işbu davanın davalısı ... Şirketi’nin tek yetkilisi ..., davaya konu başvurudan önce ... no ile “ ...” markasını ... nezdinde tescil ettirdiğini, müvekkil şirket anılan markanın hükümsüzlüğü için ...... Asliye Hukuk Mahkemesi’nin ..... E. sayılı dosyası ile markanın hükümsüzlüğü ve sicilden terkini davası ikame ettiğini, Mahkeme, 22/12/2021 tarihli gerekçeli kararında, davalı tarafa ait marka ile müvekkiline ait markalar arasında ayırt edilemeyecek derecede benzerlik olması sebebiyle davalıya ait ... no ile “ .....” markasının hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine karar verdiğini, ayrıca müvekkil şirket tarafından işbu davanın davalısı ... Şirketi aleyhine “...”, “...” ve “.....” logosunu ve ..... ve ..... alan adlarını kullanması sebebiyle marka hakkına tecavüz ile haksız rekabetin tespiti, önlenmesi, giderilmesi ve sonuçlarının ortadan kaldırılması ile ..... ve ..... alan adlarının iptali ve sicilden terkini talebiyle ikame etmiş olduğu davanın yargılaması da ...... Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesinin ..... E. sayılı dosyası ile görüldüğünü ve marka tecavüzü yönünden davalarının kabulüne karar verildiğini, davalı şirket yetkilisi, müvekkile ait markayı başkaları üzerinden kullanmayı denediğini, davalı şirket yetkilisinin akrabası ... uzantılı paylaşımında ...’nun “..... ” markası ile ilgili paylaşım yaptığını, ..., yukarıda ifade edilen diğer dava dosyalarında yer alan bilgilere göre aslen Irak vatandaşı olup sonradan Türk vatandaşlığı da aldığı anlaşılan dava dışı ... ile Türk vatandaşlığına geçtikten sonra aynı soyadını taşıması sebebiyle muhtemelen aynı aileden bir akraba, aynı şirkette çalışan bir kişi ve her hâlükârda dava dışı ... ile ticari ilişkisi bulunan ve ...’nun ürün ve markasının reklamını yapan bir şahıs olduğunu, bahsi geçen şahısların, kötü niyetli bir şekilde ... başvuru numaralı “...” ibareli ve “ ...” logolu marka başvurusunu ... isimli şahıs üzerinden gerçekleştirmiş, böylece kanunun arkasından dolanmaya niyetlendiğini, ...’nun, ... no ile tescil ettirmiş olduğu “ ...” ibareli markanın ...’ya ait ... başvuru numaralı “... ” ibareli marka başvurusu ile olan benzerliği yadsınamayacak derecede olduğunu, müvekkilin ... tarafından gerçekleştirilen işbu başvuruya karşı da dava ikame etmiş olup yargılama ..... . Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesinin ..... E. sayılı dosyası ile görülmüş, ilk derece mahkemesince markalar arasında karıştırılma ihtimali doğacak şekilde işaret ile mal ve hizmet benzerliği bulunduğu gerekçesi ile markanın yayımına itirazların reddine dair verilen ... kararının iptali ile markanın hükümsüzlüğüne karar verildiğini, dava dilekçesinde detaylıca anlatıldığı üzere, ... müvekkiline ait tanınmış “...” ve “.....” markasını ve “.....” logosunu kullanmak ve müvekkili markalarından haksız yarar elde etmek adına birçok yola başvurduğunu, müvekkiline ait markaları haksız bir şekilde kullanmak ve müvekkiline ait markalar üzerinden haksız çıkar sağlamak amacıyla hareket eden ... ile başkaları aracılığı ile de müvekkiline ait markayı kullanmasına yasal bir zemin hazırlamaya çalıştığını ifade ederek davalı ... ...’nun 05.02.2024 tarih ve ... sayılı kararının iptaline, tescili halinde diğer davalının 16.08.2021 başvuru tarihli ... sayılı “...” ibareli markasının hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. CEVAP: Davalı ... vekili cevap dilekçesiyle, verilen Kurum kararının usul ve yasaya uygun olduğunu belirterek; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı şirket vekili davaya cevap dilekçesiyle; müvekkili şirketin, ...’e ... sayılı başvurusunu tam vazgeçme şeklinde geri çektiğini, vazgeçmenin sicile kaydının 03.04.2024 tarihinde yapıldığını, ...'ndan gerekli evrak celp edileceğini, iş bu sebeple dava konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına dair karar verilmesini talep etmiştir. YARGILAMA: Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; ... ...’nun 05.02.2024 tarih ve ... sayılı kararının İptaline, tescili halinde davalıya ait ... sayılı “...” ibareli markasının hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine, karar verilmesi talebine ilişkin olduğu anlaşılmıştır. Davanın açılmasını müteakip tarafların dilekçeleri karşılıklı tebliğ olunmuş, sundukları deliller alınmış, tescil ve başvuru dosyaları getirtilmiş, dava şartları incelenmiş, ön inceleme duruşması yapılmış, taraflar sulhe teşvik olunmuş, sonuç alınamaması üzerine uyuşmazlık konuları tespit edilmiş, tahkikat icra olunmasını müteakip taraf vekillerine tahkikat ve yargılamanın geneliyle ilgili son sözleri de sorulmuş; sözlü iddia ve savunmada bulunma olanağı tanınmıştır. Türk Patent'den celbedilen işlem dosyasının tetkikinden; ... sayılı “...” ibaresinin 30. sınıftaki malların tescil edilmesi davalı firma tarafından 16.08.2021 tarihinde marka tescil başvurusu yapılmıştır. ... tarafından incelenen başvurunun 27.10.2021 tarih ve ..... sayılı ..... yayınlanmasına karar verilmiştir. Davacı şirket tarafından ... sayılı ... ..., ... sayılı ... ..., ... sayılı ... ..., ... sayılı ..., ... sayılı ... ve ... markalar ile karıştırılma ihtimali (6/1) tanınmışlık (6/4, 5) ve kötü niyet (6/9) gerekçesiyle itiraz edilmiştir. Davalı taraf itiraza karşı görüş sunmuş ve ..... sayılı markalar için marka kullanım ispat talebinde bulunmuş ancak davacı tarafından kullanım ispatı sunulmamıştır. İtirazı değerlendiren ..., 17.11.2022 tarihli kararında “Başvuru sahibi tarafından ..... tescil numaralı gerekçe markanın 30. sınıfa dahil mallar bakımından kullanımının ispatlanması talep edilmiştir. İtiraz sahibi tarafından kullanımının ispatına ilişkin yasal süre zarfında Kuruma belge sunulmadığı tespit edildiğinden söz konusu markalar bakımından 30. sınıfa dahil mallar 6/1 incelemesinde dikkate alınmamıştır. Md. 6/1 kapsamında yapılan inceleme sonucunda markaların, görsel, işitsel ve kavramsal açılardan benzer oldukları, aynı/aynı tür/benzer malları/hizmetleri kapsadıkları tespit edilmiş ve bu nedenle markalar arasında ilişkilendirilme dahil karıştırılma ihtimalinin bulunduğu sonucuna ulaşıldığından itiraz gerekçesi yerinde bulunmuştur.” şeklinde belirtilen gerekçeler ile marka başvurusundan “SINIF KODU : 30 Bal, arı sütü, propolis.Yiyecekler için çeşni/lezzet vericiler, vanilya, baharatlar, domates sosları dahil olmak üzere soslar.Mayalar, kabartma tozları.Her türlü un, irmikler, nişastalar.Şekerlemeler, çikolatalar, bisküviler, krakerler, gofretler.Sakızlar.Dondurmalar, yenilebilir buzlar.Hububattan (tahıl) imal edilmiş çerezler, patlamış mısır, yulaf ezmeleri, mısır cipsleri, kahvaltılık hububat ürünleri, işlemden geçirilmiş buğday, arpa, yulaf, çavdar, pirinç.Pekmez” mallarının çıkarılmasına karar verilmiştir. Taraflar, kısmi red kararına itiraz ederek ... (“...”) nezdinde yayına itirazın yeniden incelenmesi talebinde bulunmuştur. Yapılan itirazlar ... tarafından değerlendirilmiş, 05.02.2024 tarih ve ... sayılı karar ile: “... başvuru numaralı "..." ibareli başvurunun .....sayılı "...", "..." ibareli markalar ile karıştırılma ihtimali gerekçesiyle 6769 s. SMK'nın 6(1) maddesi uyarınca kısmen reddi yönündeki ... kararına karşı, başvuru hakkındaki kısmi ret kararının kaldırılması talebiyle başvuru sahibi tarafından ve başvurunun ilanına yapılmış olan itirazın kısmen reddi yönündeki ... kararına karşı, itiraz sahibi tarafından, başvurunun ..... sayılı "... ...", "....", ". ...", "...", "..." ibareli markalar ile karıştırılma ihtimali, tanınmışlık ve kötü niyet gerekçesiyle 6769 s. SMK'nın 6 ncı maddesi uyarınca tümden reddi talebiyle yapılan itiraz yapılan itiraz incelenmiştir. (...) 1) Başvuru sahibi adına yapılan itirazın incelenmesi sonucunda; Yapılan inceleme sonucunda, başvuru ile ret gerekçesi markaların aynı/aynı tür malları kapsadığı ve bütün olarak bıraktıkları izlenim dikkate alındığında karıştırılma ihtimalinin ortaya çıkabileceği kanaatine varılmış ve aynı tespit doğrultusunda ...'nca verilen ret kararı yerindegörülmüştür. Bununla birlikte, başvuru sahibinin emsal kararlar gerekçeli itirazı, farklı markalar hakkında verilen kararların incelenen başvuruyla ve bu başvuru hakkındaki kararla bağlantısının bulunmaması nedeniyle haklı bulunmamıştır. Sayılan nedenlerle itirazın tüm gerekçeler açısından reddedilmesi gerekmiştir. 2)İtiraz sahibi tarafından yapılan itirazın incelenmesi sonucunda; İtiraza karşı görüş formunda, başvuru sahibi tarafından, itiraz gerekçesi ..... sayılı markaların 30.sınıfa dahil mallarda kullanımının ispatlanması talep edilmiştir. Ancak, itiraz sahibi tarafından süresi içerisinde delil sunulmadığı tespit edildiğinden söz konusu markalar bakımından 30. sınıfa dahil mallar 6/1 incelemesinde dikkate alınmamıştır. 6769 sayılı SMK'nın 6(1) maddesi hükmü anlamında karıştırılma ihtimalinden söz edebilmek için iki koşulun birlikte var olması gerekmektedir. Bu iki koşuldan birincisi, tescili talep edilen markanın daha önceden tescilli ya da başvurusu yapılmış bulunan itiraz gerekçesi marka(lar) ile aynı ya da benzer olması, diğeri ise uyuşmazlığa konu markaların aynı ya da benzer mal ya da hizmetleri kapsamasıdır. Öncelikle mal ve hizmetlerin benzerliği açısından yapılan incelemede, başvuru kapsamında yer alan emtia ile itiraz gerekçesi markaların tescil kapsamında bulunan emtianın karşılıklı değerlendirilmesi gerekmiştir. Malların/hizmetlerin benzerliği, karıştırılma ihtimalinin ortaya çıkabilmesi için varlığı zorunlu koşullardan birisi olduğundan (.....) ve somut olayda, uyuşmazlığa konu işaretlerin mal/hizmetleri arasında bir benzerlik bulunmadığı tespit edilmiş olduğundan, çekişme konusu markalar arasında karıştırılma ihtimali bulunmadığı sonucuna ulaşılmış ve 6769 sayılı SMK'nın 6(1) maddesi kapsamında yapılan itiraz haklı bulunmamıştır. Bununla birlikte, muterizin md. 6(4), 6(5) ve 6(9) gerekçeli itirazları, sunulan bilgi ve belgeler ışığında incelenmiş ve yerinde bulunmamıştır. Son olarak, itiraz sahibinin emsal kararlar gerekçeli itirazı, farklı markalar hakkında verilen kararların incelenen başvuruyla ve bu başvuru hakkındaki kararla bağlantısının bulunmaması nedeniyle haklı bulunmamıştır. Sayılan nedenlerle itirazın reddedilmesi gerekmiştir.'' gerekçesiyle ''Her iki itirazın da reddine oybirliği ile karar verilmiştir.'' şeklinde karar verildiği, eldeki davanın iki aylık yasal süre içerisinde tarihinde açıldığı anlaşılmış, işin esasına girilmiştir. Ön inceleme duruşmasında tespit edilen uyuşmazlık konusuyla ilgili iddia, savunmalar doğrultusunda rapor düzenlenmesi için AYRI AYRI seçilen 2 bilirkişiye tevdiine karar verilmiştir. Marka vekili bilirkişi tarafından düzenlenen raporda ve ek raporda özetle: 1)Davacı tarafın itirazlarına ve davaya mesnet gösterdiği ..... sayılı markaların kullanımının ispatlanamadığı, bu nedenle değerlendirmeye alınmadığı, 2)Dava konusu marka başvurusu kapsamında bulunan çekişme konusu mallar ile davacı tarafın itiraza/davaya mesnet ..... sayılı markaları kapsamında bulunan malların aynı ya da benzer olmadığı, 3)Dava konusu marka başvurusu ile davacı markalarının, görsel, işitsel açıdan ve genel görünümleri itibariyle benzer olduğu; 4)Ancak, rapor kapsamında açıklanan nedenlerle işaretler arasında SMK 6/1 maddesine göre karıştırılma ihtimaline yol açacak bir benzerliğin mevcut olmadığı, 5)Davacı taraf markalarının SMK 6/4 ve 6/5 maddeleri kapsamında tanınmışlığının ispatlanamadığı, 6)Davacının “kötü niyet” iddialarının değerlendirmesinin hukuki niteliği yüksek olduğundan Mahkeme tarafından yapılması gerektiği, takdirin mahkemeye ait olduğu, bildirilmiştir. Gıda uzmanı bilirkişi tarafından düzenlenen raporda ve ek raporda özetle: 1)Davacı tarafın itirazlarına ve davaya mesnet gösterdiği ..... sayılı markaların kullanımının ispatlanamadığı, bu nedenle değerlendirmeye alınmadığı, 2)Dava konusu marka başvurusu kapsamında bulunan çekişme konusu mallar ile davacı tarafın itiraza/davaya mesnet ..... sayılı markaları kapsamında bulunan malların benzer / ilişkili olduğu, 3)Dava konusu marka başvurusu ile davacı markalarının, görsel, işitsel açıdan ve genel görünümleri itibariyle benzer olduğu; 4)Rapor kapsamında açıklanan nedenlerle işaretler arasında SMK 6/1 maddesine göre karıştırılma ihtimaline yol açacak bir benzerliğin mevcut olduğu, 5)Davacı taraf markalarının SMK 6/4 ve 6/5 maddeleri kapsamında tanınmışlığının ispatlanamadığı, 6)Davacının “kötü niyet” iddialarının değerlendirmesinin hukuki niteliği yüksek olduğundan Mahkeme tarafından yapılması gerektiği, bildirilmiştir. Bilirkişi raporlarının her iki tarafın iddia ve savunmasının kapsamı, taraf delilleri, marka kapsamları dikkate alınarak düzenlendiği, hüküm kurmaya yeterli incelemenin yapıldığı, raporlarının usul ve yasaya aykırı yönünün bulunmadığı, hukuki değerlendirme nihai olarak mahkememizce yapılacağından yeniden rapor alınmasını gerektirir yön bulunmadığı anlaşılmıştır. GEREKÇE: Tescilli bir markanın ait olduğu mal ve hizmetler bakımından sağladığı korumanın kapsamı ve sınırları 10.01.2017 tarihinde yürürlüğe giren 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu (SMK) ile düzenlenmiştir. “Marka tescilinde nispi ret nedenleri ” başlığı altında düzenlenen 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanununun 6. maddesi ise; (1) Tescil başvurusu yapılan bir markanın, tescil edilmiş veya önceki tarihte başvurusu yapılmış marka ile aynılığı ya da benzerliği ve kapsadığı mal veya hizmetlerin aynılığı ya da benzerliği nedeniyle, tescil edilmiş veya önceki tarihte başvurusu yapılmış marka ile halk tarafından ilişkilendirilme ihtimali de dâhil karıştırılma ihtimali varsa itiraz üzerine başvuru reddedilir. (2) Ticari vekil veya temsilcinin, marka sahibinin izni olmaksızın ve haklı bir sebebe dayanmaksızın markanın aynı veya ayırt edilemeyecek kadar benzerinin kendi adına tescili için yaptığı başvuru, marka sahibinin itirazı üzerine reddedilir. (3) Başvuru tarihinden veya varsa rüçhan tarihinden önce tescilsiz bir marka veya ticaret sırasında kullanılan bir başka işaret için hak elde edilmişse, bu işaret sahibinin itirazı üzerine, marka başvurusu reddedilir. (4) ... Sözleşmesinin 1 inci mükerrer 6 ncı maddesi bağlamındaki tanınmış markalar ile aynı veya benzer nitelikteki marka başvuruları, aynı veya benzer mal veya hizmetler bakımından itiraz üzerine reddedilir. (5) Tescil edilmiş veya tescil başvurusu daha önceki tarihte yapılmış bir markanın, Türkiye’de ulaştığı tanınmışlık düzeyi nedeniyle haksız bir yararın sağlanabileceği, markanın itibarının zarar görebileceği veya ayırt edici karakterinin zedelenebileceği hâllerde, aynı ya da benzer markanın tescil başvurusu, haklı bir sebebe dayanma hâli saklı kalmak kaydıyla, başvurunun aynı, benzer veya farklı mal veya hizmetlerde yapılmış olmasına bakılmaksızın önceki tarihli marka sahibinin itirazı üzerine reddedilir. (6) Tescil başvurusu yapılan markanın başkasına ait kişi ismini, ticaret unvanını, fotoğrafını, telif hakkını veya herhangi bir fikri mülkiyet hakkını içermesi hâlinde hak sahibinin itirazı üzerine başvuru reddedilir. (7) Ortak markanın veya garanti markasının yenilenmeme sebebiyle koruma süresinin sona ermesinden itibaren üç yıl içinde yapılan, ortak marka veya garanti markasıyla aynı veya benzer olan ve aynı veya benzer mal veya hizmetleri içeren marka başvurusu, önceki hak sahibinin itirazı üzerine reddedilir. (8) Tescilli markanın yenilenmeme sebebiyle koruma süresinin sona ermesinden itibaren iki yıl içinde yapılan, bu markayla aynı veya benzer olan ve aynı veya benzer mal veya hizmetleri içeren marka başvurusu, önceki marka sahibinin itirazı üzerine bu iki yıllık süre içinde markanın kullanılmış olması şartıyla reddedilir. (9) Kötüniyetle yapılan marka başvuruları itiraz üzerine reddedilir." şeklindedir. Bu düzenleme uyarınca getirilen yaptırımın iki koşulun bir arada bulunması hâlinde uygulanacağı görülmekte olup, bunlardan birincisi tescil başvurusu yapılan markanın, tescil edilmiş veya önceki tarihte başvurusu yapılmış marka ile aynı ya da benzer olması, ikincisi ise; her iki markanın da kapsadığı mal veya hizmetlerin aynı ya da benzer olmasıdır. Ayrıca, 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanununun 6. maddesinin 1. fıkrasında geçen "halk tarafından karıştırılma ihtimali" konusunda ölçünün; bu işin ilgilisi veya uzmanı değil, tüketici olan halk olduğunun göz önünde tutulması gerekmektedir. Karıştırılma ihtimalinde önemli olan husus, halkın bu iki işaret arasında herhangi bir şekilde herhangi bir sebeple bağlantı kurma, ilişkilendirme ihtimalidir. Buradaki “ihtimal” kelimesi özenle ve özellikle kullanılmış bir kelime olup, ..., ses, anlam, genel görünüm, çağrışım ve bir seri içinde bulunma izlenimi bu kapsamda değerlendirilmektedir. Hatta markalar arasında birçok noktada fark bulunduğu tespit edilse bile “umumi intiba” ikisinin karıştırılabileceği yönünde ise, iki işaret arasında karıştırma ihtimalinin bulunduğu kabul edilmelidir (.....). Bir başka anlatımla, "iltibas tehlikesi" görsel, biçimsel, anlamsal, işitsel benzerlikler, çağrıştırma, bir bütün olarak uyandırdığı toplu kanaat, malın veya hizmetin hitap ettiği alıcı grubunun toplumsal düzeyi ve durumu, markayı taşıyan malın değeri ve alıcının bu malı almaya ayırdığı zaman, markanın esas unsurları ve tamamlayıcı unsurları, karşılaştırılan işaretler arasındaki benzerlik, telaffuz, anlam veya biçimden, işaretlerin toplu olarak bıraktığı izlenimden, seri içine girmekten veya başka bir çağrışımdan kaynaklanabilir. Yine halkın, karşılaştırılan işaretler arasında herhangi bir şekilde “bağlantı” kurabilmesi de benzerlik bulunduğunu kabul etmek için yeterli olmaktadır. SMK m.6/3 hükmü bağlamında tescil engelinden veya hükümsüz nedeninden söz edebilmek için aşağıdaki unsurların tamamının kümülatif olarak varlığı gerekir. Bu koşullardan herhangi birinin sağlanmamış olması halinde diğerlerinin varlığı hükmün uygulanması için yeterli olmayacaktır: -Tescilsiz bir marka veya ticaret sırasında kullanılan bir başka işaret olmalıdır. - Başvuru veya varsa rüçhan tarihinden önce tescilsiz bir marka veya ticaret sırasında kullanılan bir başka işaret için hak elde edilmiş olmalıdır. Ancak burada 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanununun 6. maddesinin (5) numaralı fıkrasının hatırlatılması da gereklidir. Zira tescil edilmiş veya tescil için başvurusu yapılmış markanın, Türkiye’de ulaştığı tanınmışlık düzeyi nedeniyle haksız bir yararın sağlanabileceği, markanın itibarının zarar görebileceği veya ayırt edici karakterinin zedelenebileceği durumlarda, tescil edilmiş veya tescil için başvurusu daha önce yapılmış bir marka sahibinin itirazı üzerine, farklı mal veya hizmetlerde kullanılacak olsa bile, sonraki markanın tescil başvurusu ret edilebilecektir. Tanınmış marka kavramı yerleşik Yargıtay içtihatlarında “bir şahsa veya teşebbüse sıkı bir şekilde matufiyet, garanti, kalite, kuvvetli reklam, yaygın bir dağıtım sistemine bağlı, müşteri, akraba, dost, düşman ayırımı yapılmadan coğrafi sınır, kültür, yaş farkı gözetilmeksizin aynı çevredeki insanlar tarafından refleks halinde ortaya çıkan bir çağrışım olarak” ifade edilmiştir. SMK m.6/6 hükmüne göre; tescil başvurusu yapılan markanın başkasına ait kişi ismini, ticaret unvanını, fotoğrafını, telif hakkını veya herhangi bir fikri mülkiyet hakkını içermesi hâlinde hak sahibinin itirazı üzerine başvuru reddedilir. SMK m.6/9 hükmüne göre; kötü niyetle yapılan marka başvuruları itiraz üzerine reddedilir. Bu bağlamda bir başvurunun kötü niyetle yapılmış olması başka herhangi bir nedene bağlı olmaksızın, tek başına tescil engeli oluşturmaktadır. SMK ile normatif hukuki temele kavuşan bu ret gerekçesinin uygulaması ise daha eskiye dayanmaktadır. Nitekim Yargıtay Hukuk Genel Kurulu vermiş olduğu bir kararda (YHGK., 16.07.2008 tarihli ve ..... sayılı karar.) durumu, “marka başvurusunun kötü niyetle yapılmış olması, yalnızca başvurunun reddine ilişkin bir hâl olmayıp, kötü niyetle tescil ettirilen markanın hükümsüzlüğünü de gerektirir.” şeklinde ifade etmiştir. Kötü niyetin belirgin bir tanımı olmamakla birlikte idari ve adli uygulamalarla oluşturulmuş çeşitli ölçütleri vardır. Bu ölçütler temelde markanın işlevi dışında başka amaca yönelik tescil edilme durumunun çeşitli örneklerinden oluşmaktadır. Ticari dürüstlük kurallarına aykırı olarak, başkasının markasını ele geçirmeye, başkasının markasından haksız yararlanmaya yönelik olarak yaptırılan haksız tesciller kötü niyetlidir. ... Marka İnceleme Kılavuzu’na göre; kötü niyet kavramı, “bilerek ve haksız bir avantaj kazanmak” veya “başkalarına zarar vermek amacıyla genel olarak kabul edilmiş ahlaki davranışların ve dürüst ticaret ilkelerinin dışında davranan kişinin durumu” olarak tanımlanmıştır. Hemen belirtmek gerekir ki bir marka başvurusunun kötü niyetle yapılıp yapılmadığı,başvuru anındaki duruma göre değerlendirilir. Nitekim SMK m.6/9 hükmü başvuru anına sonuç bağlamıştır. Bu anlamda sonradan yapılacak iş ve işlemler başlangıçtaki kötü niyeti ortadan kaldırabilecek nitelikte değildir. Bu açıklamalar ışığında somut olay incelendiğinde; Kullanımın İspatı: Mevzuatın 19/2. Maddesi; “6 ncı maddenin birinci fıkrası kapsamında yapılan itirazlarda, itiraz gerekçesi markanın itiraza konu başvurunun başvuru veya rüçhan tarihinde Türkiye’de en az beş yıldır tescilli olması şartıyla, başvuru sahibinin talebi üzerine, itiraz sahibinden, itiraza konu başvurunun başvuru veya rüçhan tarihinden önceki beş yıllık süre içinde itiraz gerekçesi markasını itirazına dayanak gösterdiği mal veya hizmetler bakımından Türkiye’de ciddi biçimde kullanmakta olduğuna ya da kullanmamaya dair haklı sebepleri olduğuna ilişkin delil sunması talep edilir. İtiraz sahibi tarafından bu hususların ispatlanamaması durumunda itiraz reddedilir. İtiraz gerekçesi markanın, tescil kapsamındaki mal veya hizmetlerin sadece bir kısmı için kullanıldığının ispatlanması hâlinde itiraz, sadece kullanımı ispatlanan mal veya hizmetler esas alınarak incelenir.” şeklindedir. Yine, 25/7 maddesinde ise; “6 ncı maddenin birinci fıkrası uyarınca açılan hükümsüzlük davalarında 19 uncu maddenin ikinci fıkrası hükmü def’i olarak ileri sürülebilir. Bu durumda kullanıma ilişkin beş yıllık sürenin belirlenmesinde dava tarihi esas alınır. Hükümsüzlüğü istenen markanın başvuru veya rüçhan tarihinde, davacının markası en az beş yıldır tescilli ise davacı ayrıca, söz konusu başvuru veya rüçhan tarihinde 19. maddenin ikinci fıkrasında belirtilen şartların yerine getirildiğini ispatlar.” hükmü düzenlenmiştir. Böyle bir durumda marka hükümsüzlüğü talep eden davacının dayanak yaptığı markasını kullandığını ispat etmesi gibi bir yükümlüğü doğacaktır. Hükümsüzlük davasına dayanak yapılan markanın tescilli markanın kullanılmadığına ilişkin def’i de makanın kullanılıp kullanılmadığı dava tarihinden itibaren geriye doğru beş yıl içinde gerçekleşmiş olmalıdır. Dava konusu marka başvurusu, 16.08.2021 yapılmış olup; itiraz aşamasında başvuru sahibi davalı, davacının itirazına dayanak gösterdiği ..... sayılı markaların 30.sınıfa dahil mallarda kullanım ispatı istemiştir. Bu kapsamda davacının itirazına mesnet gösterdiği ..... sayılı markaları, dava konusu marka başvurununun yapıldığı tarih itibariyle 5 yılı aşkın süredir tescilli olup, davacının iltibas iddiasına dayanak gösterdiği işbu markaları 30. Sınıflardaki mal ve hizmetler üzerinde kullandığını ispatlaması gerekmektedir.
SMK’nun 9. Maddesi uyarınca şu haller “markayı kullanma” olarak kabul edilir: ...) Markanın ayırt edici karakteri değiştirilmeden farklı unsurlarla kullanılması. b) Markanın sadece ihracat amacıyla mal veya ambalajlarında kullanılması. Ayrıca markanın, marka sahibinin izni ile kullanılması da marka sahibi tarafından kullanım olarak kabul edilmektedir. Davacı tarafça ... nezdinde markaların kullanımına dair herhangi bir bilgi ve belge sunulmadığı tespit edilmiş olup söz konusu markalar iltibas değerlendirmesine esas alınmamıştır. Bu tespitler ışığında, SMK’nun 6/1 maddesi uyarınca değerlendirme yapmıştır. Taraf markaları tescil kapsamları ve işaretsel yönden karşılaştırıldığında;
Davalı Markası Örnek Davacı Markaları
... ...+... (30. sınıf) (29, 30, 32. sınıf)
Tarafların emtia gruplarına bakıldığında; davalıya ait dava konusu markanın 30. Sınıf “Kahve, kakao; kahve veya kakao esaslı içecekler, çikolata esaslı içecekler. Makarnalar, mantılar, erişteler. Pastacılık ve fırıncılık mamulleri, tatlılar: Ekmek, simit, poğaça, pide, sandviç, katmer, börek, yaş pasta, baklava, kadayıf, şerbetli tatlılar, puding, muhallebi, kazandibi, sütlaç, keşkül. Toz şeker, kesme şeker, pudra şekeri. Çaylar, buzlu çaylar. Tuz.” emtiaları kapsamındaki malların davacıya ait markaların 29. sınıf : Hazır çorba, tahin, reçel,30. sınıf : Helva, bal, pekmez, baharat, buğday nişastası, pirinç unu, mısır unu, galeta unu, mısır nişastası ile 29. sınıf: Et, balık, kümes ve av hayvanlarının etleri ile her nevi işlenmiş et ürünleri. Hayvansal kaynaklı sütler; bitkisel kaynaklı sütler; süt ürünleri (tereyağı dahil). Yenilebilir bitkisel yağlar. Kurutulmuş, konservelenmiş, dondurulmuş, pişirilmiş, tütsülenmiş, salamura edilmiş her türlü meyve ve sebzeler, salçalar. Yumurtalar, yumurta tozları. 30. sınıf: Şekerlemeler, çikolatalar, bisküviler, krakerler, gofretler. Sakızlar. Dondurmalar, yenilebilir buzlar. 32. sınıf: Maden suları, kaynak suları, sofra suları, sodalar. Sebze ve meyve suları, bunların konsantreleri ve özleri, meşrubatlar. Enerji içecekleri (alkolsüz); proteinle zenginleştirilmiş sporcu içecekleri. mallarıyla benzer/ilişkili olarak yer aldığı tespit edildiği; taraf markaları arasındaki ürün gruplarının doğrudan birbiri yerine geçmese de tamamlayıcılık ve algı bağlamında karıştırılma ihtimali içerdiği görülmektedir. Bu tespit bakımından sektör bilirkişisi olan gıda mühendisinin görüşü mal ve hizmetler bakımından hükme esas alınmıştır. Şu hâlde, SMK 6/1 maddesi yönünden tescil engellerinde aranan şartlardan biri belirtili emtialar yönünden gerçekleşmiştir. Yargıtay HGK’nun 13.06.2012 tarih ve ..... sayılı ilamında da belirtildiği üzere karıştırılma ihtimalinde ölçü bu işin ilgilisi veya uzmanı değil, tüketici olan halktır. Karıştırılma ihtimalinde önemli olan husus, halkın bu iki işaret arasında herhangi bir şekilde herhangi bir sebeple bağlantı kurma ihtimalidir. Buradaki “ihtimal” kelimesi özenle ve özellikle kullanılmış bir kelime olup, ..., ses, anlam, genel görünüm, çağrışım ve bir seri içinde bulunma izlenimi bu kapsamda değerlendirilmektedir. Hatta, markalar arasında birçok noktada fark bulunduğu tespit edilse bile “umumi intiba” ikisinin karıştırılabileceği yönünde ise, iki işaret arasında karıştırma ihtimalinin bulunduğu kabul edilmelidir” denilmektedir. Dolayısıyla ilgili tüketicinin aldığı mal ya da hizmetin başka bir işletmeye ait olduğunu bildiği ve fakat güvendiği işletme ile malını/hizmetini aldığı işletmenin arasında ekonomik bir bağlantı bulunduğunu düşünmesi hali dahi "karıştırılma ihtimali" nin var olduğunun kabulü için yeterli olacaktır. Davalının markasının incelenmesinde; davaya konu marka başvurusunun, hiçbir ... ve renk içermeyen baş harfi büyük diğer harfleri küçük ''...'' ibaresi ile baş tarafına iki adet küçük ... harfinin yerleştirilmesiyle oluşturulduğu, ''...'' ibaresi bir bütün olarak algılanmakla beraber markanın esaslı unsurunu ... ibaresi oluşturduğu, ''...'' ibaresi sözlük anlamı olan bir ibare olmadığı, ibarenin okunuşu /ay-taş/ şeklinde olacağı anlaşılmaktadır. Davacının markalarının incelenmesinde; davacı tarafa ait markaların, lacivert bir bant üzerine küçük harfler ile beyaz renkte ... ibaresinin yazılmasından ve baş tarafına küçük dikdörtgen içerisine yerleştirilen mavi zemin üzerine yazılan ... harfinden oluştuğu, ''...'' ibaresinin bir bütün olarak algılanan davacı markasının esaslı unsurunu ''...'' ibaresi oluşturduğu, ''...'' ibaresinin Türkçe bir ibare olduğu ve “ay gibi parlak ve görkemli taç, ya da hükümdara yakışır taç, Bütün istek ve özlemlerine kavuşmuş olan” manalarına geldiği tespit edilmekle birlikte yaygın kullanılan bir erkek ismi olduğu, ibarenin sözlük anlamı olmasına rağmen, ibare dava konusu malları tanımlamadığı, cins, vasıf vs. bildirmediği için ayırt ediciliği yüksek bir ibare olduğu, ''...'' ibaresinin yazıldığı gibi /ay-taç/ şeklinde okunduğu anlaşılmaktadır. Markalar arasında iltibasa yol açacak derecede bir benzerlik olup olmadığının tespitinde her iki markaya konu işaretin, ayırt edici ve baskın unsurları dikkate alınarak bütünü itibariyle görsel, işitsel ve anlamsal olarak bıraktıkları izlenimin esas alınması gerekmektedir. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 08.06.2016 gün ve ..... sayılı kararı uyarınca iltibas değerlendirmesinin hakimlik mesleğinin gerektirdiği genel hukuki bilgi ile çözümlenmesinin mümkün olduğu hususu da gözönünde bulundurularak yapılan incelemede, davacı adına tescilli "..." esas ibareli markalar ile davalının "..."ibareli markası arasında biçim, renk, grafik unsurlar, düzenleme ve tertip tarzı olarak görsel, sesçil ve anlamsal olarak ortalama tüketicileri iltibasa düşürecek derecede bir benzerlik bulunup bulunmadığı incelendiğinde; dava konusu markanın ... şeklinde oluşturulduğu, davacı tarafa ait markanın ... şeklinde oluşturulduğu, taraf markalarının standart yazım karakteri ile yazılmaları, her iki markanın başında da küçük ... harfinin yerleştirilmesi, 6 harften oluşan ... ibaresi ile 7 harften oluşan dava konusu ... markasının ilk dört harf dizilimimin birebir aynı olmasından dolayı davalı markasının davacı markasına yakınlaştığı, davacı tarafa ait markada ... ve renk unsuru bulunmasına rağmen kullanılan renk ve ... unsurunun basit ... olarak değerlendirilebileceği ve taraf markalarının görsel olarak farklılaştırmaya yetmediği ve taraf markaları arasında görsel benzerlik oluştuğu; davalı taraf markasının /.../ şeklinde telaffuz edileceği, davacı tarafa ait markanın /.../ şeklinde okunacağı, kulakta duyulan ilk sesin birebir /... ay-/ olduğu, ... ve ... ibarelerinin ikisinin de iki heceden oluştuğu ve ilk hecelerinin birebir aynı olduğu, ikinci hecesinin başlangıç kısmının da /ta-/ şeklinde aynı harfler ile başlamasından dolayı tüketicinin son ses olan /ş/ /ç/ ayırımına çok fazla dikkat etmeyeceği ve taraf markaları arasında işitsel benzerlik oluşacağı; davalının dava konusu edilen markasının, davacının “...” ibarelerini esas unsur olarak ihtiva eden markalarının serisinin bir devamı olarak algılanabilecek nitelikte bir türemeye sahip olduğu ve alt marka algısı yaratmaya uygun nitelikte olduğu, işin uzmanı veya dikkatli kişilerden oluşmayan, makûl düzeyde bilgilendirilmiş, marka ve başvuru konusu işareti aynı anda görüp detaylarını karşılaştırma olanağı bulunmayan, daha önce görüp yararlandığı markanın aşağı yukarı net anısının tesirinde olan ortalama düzeydeki alıcı kitlesinin, yargılama konusu ürünler için ayırdığı satın alım ve yararlanım süresi içinde, davalının "..." markasını gördüğünde bunun davacının mesnet markalarından farklı bir marka olduğunu algılayamayabileceği, tescilli markaların bir uzantısı, yeni bir versiyonu, yeni bir serisi olarak algılanmasının ihtimal dahilinde olduğu, taraf markaları arasında iltibas bulunduğu, iltibas tehlikesinin bulunması ve emtia listelerinin aynı/benzer olması halinde 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanununun 6. maddesinin (5) ve (9) numaralı fıkrasının tartışma alanı bulamayacağı izahtan varestedir. Açıklanan nedenleri ile neticeten Davaya konu ... sayılı ... kararının İPTALİNE, kararın verildiği tarihte dava konusu markanın tescilli olmadığı yapılan araştırmada anlaşıldığından hükümsüzlük talebi bakımından karar verilmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: Gerekçesi açıklandığı üzere: 1- Davaya konu ... sayılı ... kararının İPTALİNE, Hükümsüzlük talebi bakımından davaya konu marka tescil edilmemiş olduğundan, KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA, 2- Dava açılırken alınan peşin maktu karar ilam harcı yeterli olduğundan yeniden harç alınmasına yer olmadığına, 3-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesap olunan takdiren 40.000,00-TL maktu ücreti vekâletin davalılardan alınarak davacıya verilmesine, 4-Davacının yapmış olduğu ve aşağıda dökümü gösterilen 12.523,10-TL yargılama giderinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine, 5-Yatırılan ve kullanılmayan gider avansının, hükmün kesinleşmesini müteakip re'sen yatırana iadesine (HMK m.333), Dair verilen karar, hazır olan taraf vekillerinin yüzüne karşı, tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık yasal süre içinde Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf yolu açık olmak üzere açıkça okunup, usulen anlatıldı. 26/12/2024
Katip ..... Hakim ..... e-imzalıdır ¸ e-imzalıdır
MASRAF DÖKÜMÜ İlk Masraf : 916,00-TL İhtiyati Tedbir Harç Toplamı:1.132,10-TL Gider Avansı :10.475,00-TL TOPLAM :12.523,10-TL