İlk Derece Mahkemesi ·
İlk Derece Mahkemesi 2023/399 E. 2026/820 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Esas No
- 2023/399
- Karar No
- 2026/820
- Karar Tarihi
T.C. İSTANBUL 16. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/399 Esas KARAR NO : 2026/820
DAVA : Tazminat (Sözleşmeden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 13/06/2023 KARAR TARİHİ : 29/09/2026
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Sözleşmeden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; taraflar arasında 01/05/2021 tarihinde akdedilen Franchise Sözleşmesi'nin davalı tarafça 21/10/2021 tarihli ... 53. Noterliği'nin 29041 yevmiye numaralı ihtarnamesiyle 25/10/2021 tarihinde haksız ve tek taraflı olarak feshedildiğini, davacının ... markasını fesih tarihine kadar yalnızca 132 gün kullanabildiğini belirterek kullanılmayan günlerin karşılığı olan 54.733,76-TL franchise lisans bedelinin 25/10/2021 tarihinden itibaren işleyecek reeskont avans faiziyle birlikte tahsilini talep ettiğini, ayrıca 3.635,89-TL franchise sözleşmesi damga vergisi ile 9.480,00-TL alt kira sözleşmesi damga vergisinin de 25/10/2021 tarihinden itibaren işleyecek faiziyle ödenmesini istediğini, ... işletme sisteminin kurulumu için fatura edilen 16.750,00-TL rölöve ve projelendirme hizmet bedelinin, 8.150,00-TL ... Cihazı bedelinin, 2.150,00-TL doğalgaz boya işi ve linear menfez bedelinin, 19.000,00-TL doğalgaz projelendirme ve tadilatı bedelinin, 3.100,00-TL cephe branda bedelinin, 5.248,02-TL duvar görselleri uygulama bedelinin, 300,00-TL ajans hizmet bedelinin, 1.087,00-TL broşür baskı bedelinin, 1.201,00-TL görsel baskı bedelinin, 3.581,00-TL dış ünite bedelinin, 87,00-TL kargo gönderim bedelinin, 17.000,00-TL cephe tabela bedelinin, 5.000,00-TL nakliye ve konaklama bedelinin ile 2.225,00-TL ekipman taşıma bedelinin 25/10/2021 tarihinden itibaren işleyecek reeskont avans faiziyle tahsilini talep ettiğini, haksız fesih neticesinde ... yerine daha az değerli farklı marka klima takılması, mahrum kalınan kazançlar ve kapasite fazlası paslanmaz mutfak ekipmanları yönünden HMK'nin 107/1. maddesi gereğince belirsiz alacak olarak şimdilik toplam 300,00-TL maddi tazminatın faiziyle ödenmesini istediğini, ayrıca davalının başlattığı hukuki ve icrai süreçler nedeniyle davacının ticari hayatında derin üzüntü ve sıkıntı yaşadığını belirterek 50.000,00-TL manevi tazminatın 25/10/2021 tarihinden itibaren işleyecek reeskont avans faiziyle tahsilini talep ettiğini, uyuşmazlık için 25/04/2023 tarihinde İstanbul Arabuluculuk Bürosuna başvurulduğunu ve 2023/... sayı ile 23/05/2023 tarihinde anlaşamama tutanağı düzenlendiğini belirterek toplam 152.728,67-TL maddi tazminat, 300,00-TL belirsiz alacak maddi tazminatı ve 50.000,00-TL manevi tazminatın faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı ... Taşar ile aralarında 01.05.2021 tarihinde Franchise Sözleşmesi ve 01.06.2021 tarihinde Alt Kira Sözleşmesi imzalandığını, davacının kasadan fiş kesmeden satış yapması, belirlenenler dışındaki tedarikçilerden ürün alması, onaylanmayan kimyasal temizlik malzemeleri kullanması, paket servis standartlarına uymaması, mesai saatlerine riayet etmemesi, asgari personel çalıştırmaması ve su faturalarını ödemeyerek suyun kesilmesine neden olması gibi sözleşmeye aykırı eylemleri nedeniyle sözleşmenin haklı nedenle feshedildiğini, davacının fesihten sonra da markayı kullanmaya devam ettiğini ve taşınmazı işgal ettiğini, davacının borçlu olduğunu, ispat yükümlülüğünün yerine getirilmediğini, davacının tazminat ve alacak taleplerinin haksız ve mesnetsiz olduğunu, lisans bedelinin iade edilmeyeceğinin kararlaştırıldığını, faturalara süresinde itiraz edilmediğini, davacının talep ettiği kalemlerin mülkiyetinin kendisinde kaldığını ve fesihten sonra zarar talebinde bulunamayacağını belirterek davanın reddini talep etmiştir.
TAHKİKAT, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE; Dava; taraflar arasında akdedilen Franchise Sözleşmesi'nin haksız feshinden kaynaklı maddi manevi tazminat istemine ilişkindir. Mahkememizce dinlenen davalı tanığı ... beyanında özetle; "Davalıya ait ... restoranda 2021 yılında işverenim olan ... bey ile birlikte 4,5 ay kadar çalıştım, maaşımı davacı ... Bey yatırıyordu, çalıştığım sürede şirketten istenmesi gerekirken ... Bey kendi kartını verip bize dışarıdan sebze aldırıyordu, ayrıca tarihi bitmiş içecekleri atılmasına izin vermiyor bunları satıyordu, ben 4-4,5 kadar çalışıp ayrıldım, davacının çalıştığı iş yerinden ayrıldıktan sonra yine davalının başka bir şubesinde çalışmaya başladım, yer değişikliklerim oldu, ancak hepsinde davalı ... bünyesinde çalışmaya devam ettim ve hala orada çalışıyorum" şeklinde beyanda bulunduğu anlaşılmıştır. Mahkememizce dinlenen davalı tanığı ... beyanında özetle; "Ben davacı ile 2021 yılının 9.ayından itibaren 3-4 ay kadar çalıştım, bu dönemde davacının şirket kurallarına uymadığını gözlemledim, örneğin mutfakta çalıştığım dönemde tarihi geçen ve atılması gereken ürünleri kullanmamı söylüyordu, yine akşam 10 da artık çöpe atmam gereken çorbanın ertesi güne bırakılmasını ve yeniden müşterilere satılmasını istiyordu, ben davacının yanından ayrıldıktan sonra davalının kurumsal kısmında çalışmaya devam ettim ve hala orada çalışıyorum" şeklinde beyanda bulunduğu anlaşılmıştır. ... 4. Asliye Hukuk Mahkemesi'nce talimat yoluyla dinlenen tanık ...'un beyanında özetle; "Ben ... ilinde abimin yanında ikamet ederken davacı ... beyin iş yerinde il önce kasiyer olarak sonrasında ise vardiya müdürü olarak çalışmıştım, işe 08/06/2021 tarihinde başlamıştım, 15/02/2022 tarihinde işten ayrılmıştım, ... Mahallesinde yer alan şubede çalışmıştım, benim taraflar arasındaki franchise sözleşmesinin ayrıntısına ilişkin bir bilgim yoktur, benim çalıştığım dönemde davacı ile davalı şirket arasında sıkıntılar ortaya çıkmıştı, davacı şirket benim çalıştığım iş yerinin paket servis sistemini kapatmıştı, bu nedenle davacının ciroları çok fazla düşmüştü ve davacı aşırı zarar yapmıştı, normalde davacının işletmesinin paket servis işinde çok işlekti, davalı şirketin bu nedenle bu şubeyi kendilerine aktarmak istedikleri için paket servis uygulamasını kapattığını düşünüyorum, davalı şirket servis uygulamasını kapattıktan sonra sözleşme fesih oldu ve işletme ... ismiyle faaliyetin devam etti, o dönemde davalı şirketin diğer şubelerinde çalışan kişilerden davalının bu şubeyi devralacağını, davacıyı şubeden çıkaracağı yönünde söylentiler duyuyordum, ben çalıştığım dönemde davacının şubeyi işletmesi konusunda bir hatasını görmemiştim, ancak davalı şirket davacıya çok baskı yapıyordu, mobing uyguluyordu, davalı şirketin müdürleri diğer şubelerden farklı olarak benim çalıştığım şubede her şeye karışıyorlardı, diğer şubelere bu kadar müdahale edilmiyordu, ben davacının yanında işe girmeden önce eğitim amacıyla davalı şirketin ... AVM'de bulunan şubesinde eğitim amaçlı 1 hafta staj görmüştüm, bu staj döneminde şubede çalışanlar rahattı, davalı şirketin müdürleri onlara çok fazla karışmıyordu ama davacının şubesinde öyle olmadı, yine davalı şirket davacının şubesi açıldığı ilk dönemde çok fazla temizlik malzemesi, karton, tuz, tepsi gibi malzemeler göndermişlerdi, taraflar arasındaki sözleşme feshedilince gönderilen bu malzemeler de üzerinde davalı şirketin isminin yazması nedeniyle davacı tarafından kullanılamadı ve bunlar çöpe atıldı, davacı bu nedenle de zarara uğramıştı, sözleşme feshedildikten sonra davacının işletmesinde çalışan kuryeler ve diğer elemanlar davalı şirketin diğer şubelerinde çalışmaya başladılar, davalı şirketin müdürleri bana da davacının yanından ayrılıp kendi şirketlerinde çalışmamı teklif etmişti, yine sözleşme süresinde davalı şirketin müdürleri ve özellikle ... bey işletmede çalışan elemanları toplar konuşurdu, ... isimli kişi bizim restorantta müdür olarak çalışırdı, ... beyle de arası iyiydi, sonrasında ... da davalı şirkette çalışmaya başladı, ... isimli kişi davacının işletmesinde ara elaman olarak çalışırdı, sözleşme feshedilince bu kişi de davalı şirkette çalışmaya başlamıştı, ben davacının işletmesinde öncesinde kasiyer sonra ise vardiya müdürü olarak çalışmıştım, taraflar arasındaki sözleşmesel ilişkinin ayrıntısını tam olarak bilmiyorum, benim bildiklerim bundan ibarettir." şeklinde beyanda bulunduğu anlaşılmıştır. Yargılama kapsamında toplanan tüm delillerin değerlendirilmesi sonucunda; Davacı tarafın taraflar arasındaki sözleşmenin haksız feshedildiğinden bahisle, maddi manevi tazminat istemli eldeki davayı ikame ettiği, davalıya teslim edilen 5 adet çek bedeli içinde talep edilen masrafların davalıya ödendiğinin beyan edildiği, Mahkememizce 24.06.2025 tarihli 5. celsede, tarafların aralarındaki sözleşmeye uygun davranıp davranmadıkları, sözleşmeye aykırılık var ise kimden ve neyden kaynaklı olduğu, davalı tarafça sözleşmenin feshinin haklı olup olmadığı, davacı tarafın her bir talep kalemi bakımından varsa talep edileceği tutarın ne kadar olduğu hususlarında bilirkişi incelemesi yapılması yönünde ara karar kurulduğu, masrafların ispat yükü kendisinde olan davacı taraftan talep edildiği, ancak bilirkişi ücretinin ikmal edilmediği, 07/04/2026 tarihli 7. Celsede davacı vekilinin, müvekkilin talebi doğrultusunda mevcut dava dilekçesi ve deliller ile dosya kapsamı uyarınca davanın kabulünü talep ettiği, ancak davacının yaklaşık 20 kalem tazminat istemi bakımından feshin haklı olup olmadığı, haklı ise bu zarara kalemlerinden davalının sorumlu olup olmadığı, sorumlu ise her bir talep için miktarı, yine defter ve ticari kazanç kayıtları incelenmeden kar kaybı miktarının tespiti hususlarının bilirkişi incelemesi yapılmadan sadece tanık beyanları ile tespitinin mümkün olmadığı anlaşılmakla ispatlanamayan davanın reddine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir. H Ü K Ü M : Gerekçesi açıklandığı üzere; 1-İspatlanamayan davanın REDDİNE, 2-Alınması gereken 732-TL harcın davacı tarafından yatırılan 3.467,23 TL peşin harçtan mahsubu ile arta kalan 2.735,23 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine, 3-Davacı tarafça yapılan yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına, 4-Davalı tarafça yapılan 47,00-TL yargılama giderinin davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine, 5-Davalı kendisini vekille temsil ettirmiş olmakla, karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. göre hesaplanan 45.000-TL ücreti vekaletin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine, 6-Yargılama giderlerinden sayılan 3.120,00-TL arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak Hazineye gelir kaydına, 7-Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa iadesine, Dair, tarafların yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere istinaf dilekçesi sunulmak suretiyle İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 29/09/2026
Katip ... e-imzalıdır
Hakim ... e-imzalıdır