İlk Derece Mahkemesi ·
İlk Derece Mahkemesi 2023/346 E. 2025/905 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Esas No
- 2023/346
- Karar No
- 2025/905
- Karar Tarihi
T.C. İSTANBUL 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2023/346 Esas KARAR NO:2025/905
DAVA TARİHİ:24/05/2023 KARAR TARİHİ:25/11/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Kara Taşımacılığı Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA: Davacı vekilinin sunmuş olduğu dava dilekçesinde özetle; 24.05.2023 tarihli dava dilekçesinde; davacı şirketin müşterisi olan ...’ın davacı şirket tarafından 16.07.2022-23.07.2022 tarihleri arasında gerçekleştirilecek olan, .... tur programına ... numaralı rezervasyonu, kendisi ve arkadaşı ... için 2 yetişkin olarak yaptırdığı; bu hizmete istinaden 32.288,64 TL ödeme yaptığı; ...’ın işbu rezarvasyonda değişiklik yaparak 17.07.2022-24.07.2022 tarihleri arasında gerçekleşmek üzere ... rezervasyon numarası ile güncellediği; müşterinin paket tur haricinde davacı şirketten vize takip hizmeti de satın almış olup vize hizmeti için yapılan 4.500,00 TL’lik ödemenin ise ... nolu rezervasyona aktarıldığı; davacı şirket müşterisinin vizesinin 04.07.2022 tarihinde, 17.07.2022- 10.08.2022 tarihleri arasında, 10 günlük ve tek girişli olarak onaylandığı; vize basılı olan pasaportun, müşterinin tura katılımı için gerekli olması nedeniyle müşterinin ilettiği adrese davalı şirket vasıtasıyla 04.07.2022 tarihinde saat 16:39’da çıkış şubesi ... Şubesi olacak şekilde ... gönderi takip numarası ile kargoya verildiği; ... tarafından pasaportunun teslim edilmediği bildiriminin yapılmasıyla davacı şirketin, ... Kargo yetkilileri ile iletişime geçtiği; ... Şubesi yetkililerinin, davacı şirkete ... Şubesindeki kargoların kendi hakimiyetlerindeyken çalındığına dair hem sözlü hem de kargonun hala teslim edilemediğine dair 18.07.2022 tarihinde yazılı bildirim yaptığı; ...’ın pasaportunun davalı kargo firmasının hakimiyetinde kaybolduğu; davalı sistemleri üzerinden tazmin başvurusu yapılamaması nedeniyle, davalı ... Kargo’ya tazmin talebi hakkında noter kanalı ile 25.07.2022 tarihinde ihtarname çekildiği; ...’ın ilgili tura katılabilmek için davacı şirkete ödemiş olduğu tur bedelinin 27.784,64 TL olduğu; Schengen vize hizmeti için yapılmış ödemenin ise, 4.500,00 TL olduğu; ...’ın yeni pasaportunun çıkarılması için gereken ücretin ise (2022 yılı için pasaport defter ücreti, harç bedeli) 1.703,00 TL olduğu; davacı şirketin müşterisinin, pasaportu olmadığı için ödeme yaptığı tura katılım sağlayamadığı; bu nedenle davacı şirketin müşterisinin yapmış olduğu ödemeye ilişkin tur bedelinin, pasaport kaybolduğundan tura katılamadıkları için, toplamda 27.788,64 TL olarak davacı şirket tarafından 02.08.2022 tarihinde iade edildiği öne sürülerek davanın kabulüne ve davalı tarafın taşıması esnasında kaybolan pasaport sebebiyle 27.788,64 TL uğranılan zararın ticari avans faizi ile birlikte ödenmesine karar verilmesi talep talep ve dava etmiştir. CEVAP: Davacı tarafından gönderinin içeriğinin belirtilmediği; davalı şirketin gönderi içeriğini kontrol etme yükümlülüğü bulunmadığı; davalı şirketin davaya konu gönderi içerisinde pasaport bulunduğunu bilmediği hususları özellikle nazara alındığında, meri mevzuat hükmü gereği davalı şirketin sorumluluğuna gidilemeyeceği; davacı tarafından süresinde bildirim yapılmadığı; davalıya teslim edilen kargo içeriğindeki emtianın ne olduğu ve bu emtianın davalı şirkete tam ve hasarsız olarak teslim edildiğinin davacı tarafça kesin delillerle ispatı gerektiği; talep edilen faiz oranı ile başlangıç tarihinin kabulünün mümkün olmadığı; davalı şirketin sorumluluğuna gidilmesi ihtimalinde dâhi talep edilebilecek tutarın, gönderinin net olmayan ağırlığının her bir kilogramı için 8,33 özel çekme hakkını karşılayan tutar ile sınırlı olduğu öne sürülerek davanın reddine karar verilmesi talep etmiştir. DELİLLER VE GEREKÇE: Dava, davacı şirket tarafından davalı kargo şirketi tarafından taşıma esnasında kaybolan pasaport nedeniyle uğranılan zarar bedeli ile bu nedenle birlikte gerçekleşmeyen tur nedeni ile uğranılan zarara tazminine ilişkin açılan maddi tazminat davası olduğu anlaşılmıştır. Dosyanın Mali Müşavir ... ile taşıma uzmanı ...'e tevdi edildiği, bilirkişilerin 05/06/2024 tarihli raporunda özetle; Dosyada bulunan bilgi ve belgelerin incelenmesi ile yukarıda yapılan tespitler ve yürürlükteki mevzuat hükümleri çerçevesinde yapılan değerlendirmeler sonucunda; Tarafların usul ve yasaya uygun olarak tutulmuş ticari defterlerinin sahipleri lehine delil kudretine haiz olduğu; Davacının müşterisi ...’ten 23.04.2022 tarihinde 32.288,64 TL tahsil edildiği ve 02.08.2022 tarihinde 27.788,64 TL iade edildiği; Davacı şirketin 2022 yılı kurumlar vergisi beyannamesine göre satışlarının % 3,32’si düzeyinde faaliyet kârı elde ettiği; Davacı şirketin müşterisi ...’e iade ettiği 27.788,64 TL’nin davalı şirketin kusurundan kaynaklandığı ve davacının uğradığı zarardan sorumlu olduğu değerlendirilecek olursa maddi zarar tutarının 922,58 TL (27.788,64 x % 3,32) olduğu; 24.05.2023 dava tarihi itibarıyla davacının davalıdan 922,58 TL asıl alacak ve 99,37 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 1.021,95 TL alacaklı olduğu sonuç ve kanaatine varılmıştır. Dosyanın ek rapor alınmak üzere Mali Müşavir ..., taşıma uzmanı ...ve turizmci ...'e tevdi edildiği, bilirkişilerin 02/12/2024 tarihli ek raporunda özetle; Dosyada bulunan bilgi ve belgelerin incelenmesi ile yukarıda yapılan tespitler ve yürürlükteki mevzuat hükümleri çerçevesinde yapılan değerlendirmeler sonucunda; Kök rapordaki görüşün değiştirilmesini gerektirecek bir husus tespit edilemediği; Davalı şirketin kusurlu olduğu ve davacının uğradığı zarardan sorumlu olduğu değerlendirilecek olursa maddi zarar tutarının 922,58 TL (27.788,64 x % 3,32) olduğu; ... Turizm ve Ticaret Ltd. Şti.’nden sorulması durumunda gelecek cevaba göre, ... rezervasyonuna istinaden ödenen ve iade alınamayan bir tutar varsa davacı zararı olarak kabul edilebileceği sonuç ve kanaatine varılmıştır. Dosyanın ek rapor alınmak üzere Mali Müşavir ..., taşıma uzmanı ...ve turizmci ...'e tevdi edildiği, bilirkişilerin 03/07/2025 tarihli 2.Ek raporunda özetle; Dosyada bulunan bilgi ve belgelerin incelenmesi ile yukarıda yapılan tespitler ve yürürlükteki mevzuat hükümleri çerçevesinde yapılan değerlendirmeler sonucunda; Davalı şirketin kusurlu olduğu ve davacının uğradığı zarardan sorumlu olduğu değerlendirilecek olursa maddi zarar tutarının toplam 10.196,36 TL (9.273,78 + 922,58) olduğu; 24.05.2023 dava tarihi itibarıyla ilgili zarar kalemleri için işlemiş faiz toplamının 1.098,21 TL (998,84 + 99,37) olduğu; sonuç ve kanaatine varılmıştır. Tarafların iddia ve savunmaları, toplanan deliller, alınan bilirkişi raporu ile tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davacı şirketin müşterisi olan ...’ın davacı şirket tarafından 16.07.2022-23.07.2022 tarihleri arasında gerçekleştirilecek olan, ... İle ... Tüm Çevre Gezileri ve Ekstra Turlar Dahil 3* & 4* Oteller vb. tur programına ... numaralı rezervasyonu, kendisi ve arkadaşı ... için 2 yetişkin olarak yaptırdığı; bu hizmete istinaden 32.288,64 TL ödeme yaptığı; müşterinin paket tur haricinde davacı şirketten vize takip hizmeti de satın almış olup vize hizmeti için yapılan 4.500,00 TL’lik ödemenin ise ... nolu rezervasyona aktarıldığı; davacı şirket müşterisinin vizesinin 04.07.2022 tarihinde, 17.07.2022- 10.08.2022 tarihleri arasında, 10 günlük ve tek girişli olarak onaylandığı; vize basılı olan pasaportun, müşterinin tura katılımı için gerekli olması nedeniyle müşterinin ilettiği adrese davalı şirket vasıtasıyla 04.07.2022 tarihinde saat 16:39’da çıkış şubesi ... Şubesi olacak şekilde ... gönderi takip numarası ile kargoya verildiği, ...’ın pasaportunun davalı kargo firmasının hakimiyetinde kaybolduğu; davalı sistemleri üzerinden tazmin başvurusu yapılamaması nedeniyle, davalı ... Kargo’ya tazmin talebi hakkında noter kanalı ile 25.07.2022 tarihinde ihtarname çekildiği; ...’ın ilgili tura katılabilmek için davacı şirkete ödemiş olduğu tur bedelinin 27.784,64 TL olduğu; Schengen vize hizmeti için yapılmış ödemenin ise, 4.500,00 TL olduğu; ...’ın yeni pasaportunun çıkarılması için gereken ücretin ise (2022 yılı için pasaport defter ücreti, harç bedeli) 1.703,00 TL olduğu; davacı şirketin müşterisinin, pasaportu olmadığı için ödeme yaptığı tura katılım sağlayamadığı; bu nedenle davacı şirketin müşterisinin yapmış olduğu ödemeye ilişkin tur bedelinin, pasaport kaybolduğundan tura katılamadıkları için, toplamda 27.788,64 TL olarak davacı şirket tarafından 02.08.2022 tarihinde iade edildiği, davacının bu defa taşıyıcının kusuru nedeni ile iş bu tazminin rücuu için iş bu davayı ikame ettiği anlaşılmıştır. 6102 sayılı TTK.nın 875. ve 879. maddeleri uyarınca taşıyıcı, eşyanın taşınmak üzere teslim alınmasından teslim edilmesine kadar geçecek süre içinde, eşyanın zıyaından, hasarından veya teslimindeki gecikmeden doğan zararlardan; kendi adamlarının, taşımanın yerine getirilmesi için yararlandığı kişilerin görevlerini yerine getirmeleri sırasındaki fiil ve ihmallerinden, kendi fiil ve ihmali gibi sorumludur. Yine TTK.nın 876. maddesi uyarınca ziya, hasar ve gecikme, taşıyıcının en yüksek özeni göstermesine rağmen kaçınamayacağı ve sonuçlarını önleyemeyeceği sebeplerden meydana gelmişse, taşıyıcı sorumluluktan kurtulur. Diğer yandan sınırlı sorumluluk halleri TTK'nın 882. maddesinde düzenlenmiş olup, bu madde hükmüne göre gönderinin tamamının ziya veya hasarı halinde taşıyıcının sorumluluğu, gönderinin brüt ağırlığının kilogram başına 8,33 özel çekme hakkı ile sınırlıdır. TTK'nın 886. maddesi hükmüne göre ise, zarara, kasten veya pervasızca bir davranışla ve böyle bir zararın meydana gelmesi ihtimalinin bilinciyle işlenmiş bir fiilinin veya ihmalinin sebebiyet verdiği ispat edilen taşıyıcı, kanunda öngörülen sorumluluktan kurtulma hallerinden ve sorumluluk sınırlamalarından yararlanamaz. TTK'nın 855/5. maddesinde; eşyanın zayi olmasının, geç teslim edilmesinin veya hasara uğramasının taşıyıcının kasıtlı ya da pervasızca bir davranışından kaynaklanması halinde taşıyıcının sorumluluğun üç yılda zamanaşımına uğrayacağı düzenlenmiştir.Somut olayda davacı, dava dışı müşterisi için yaptığı organizasyonda tahsil ettiği 27.788,64 TL tutarını iade etmiştir. Müşterinin kendisi ayrıca Schengen vize hizmeti için, 4.500,00 TL ve yeni pasaport bedeli olarak 1.703,00 TL zararı olduğunu ileri sürmektedir. Davacı bir tur organizatörü şirkettir. Kendisi, müşterinin pasaport kaybı sebebi ile sözleşme konusu tahsil ettiği edimi iade etmiş, zira müşteri tura katılamamıştır.Bu minvalde dava dışı ... Turizm ve Tic Ltd Şti'ye müzekkere yazılarak, “davacı ... Turizm ve Ticaret Anonim Şirketi'ne (VKN:...) düzenlenen 17/07/2022 tarihli, ... nolu ve 171.524,70 TL bedelli faturanın; ne kadarlık kısmının dava dışı müşteri ... (T.C.:...) ödemesi olduğunun bildirilmesi, rezervasyonun iptal edilmesi nedeniyle yapılan bir ödeme olup olmadığını, olmuş ise miktarının bildirilmesi” istenmiştir. Dava dışı ... Turizm ve Ticaret Ltd. Şti.’nin 09.04.2025 tarihli yazısı ile ... Turizm ve Ticaret Ltd. Şti. tarafından davacı şirkete düzenlenen 17.07.2022 tarihli, ... nolu ve 171.524,70 TL (9.802,70 EUR) tutarlı fatura içeriğindeki ... nolu rezervasyon için (davacının müşterisi olan ve pasaportu kaybolduğu için tura katılamayan) kişi başı 265,00 EUR geri alınamayan hizmetler için kesinti yapılarak kalan tutarın iade edildiği bildirilmiştir. Davacı vekili tarafından.... Noterliğinin 25.07.2022 tarihli ve 17345 yevmiye nolu ihtarnamesi keşide edilerek ihtarnamenin tebliği tarihinden itibaren 5 gün içerisinde davacı şirkete ödenen 27.784,54 TL tur bedelinin, 4.500,00 TL Schengen vize hizmeti bedelinin ve 1.703,00 TL pasaport defter ücreti ve harç bedelinin ödenmesi ihtar edildiği, dosyaya sunulan tebliğ şerhine göre ihtarname 27.07.2022 tarihinde tebliğ edildiği, tebliğ tarihinden 5 gün sonrası olan 02.08.2022 tarihinde temerrüdün gerçekleştiği anlaşılmıştır. Tüm dosya kapsamından, davacının, dava dışı müşterisi ile kendisi ve arkadaşı ... için 2 yetişkin olarak yaptırdığı; bu hizmete istinaden 32.288,64 TL ödeme yaptığı; müşterinin paket tur haricinde davacı şirketten vize takip hizmeti de satın almış olup vize hizmeti için yapılan 4.500,00 TL’lik ödemenin ise ... nolu rezervasyona aktarıldığı; davacı şirket müşterisinin vizesinin 04.07.2022 tarihinde, 17.07.2022- 10.08.2022 tarihleri arasında, 10 günlük ve tek girişli olarak onaylandığı; vize basılı olan pasaportun, müşterinin tura katılımı için gerekli olması nedeniyle müşterinin ilettiği adrese davalı şirket vasıtasıyla 04.07.2022 tarihinde saat 16:39’da çıkış şubesi ... Şubesi olacak şekilde ... gönderi takip numarası ile kargoya verildiği, ...’ın pasaportunun davalı kargo firmasının hakimiyetinde kaybolduğu ve bu nedenle müşterinin tur programına katılamadığı, davacı firmanın dava dışı müşteriye 27.788,64 TL yi ödeyerek bu bedelin rücuen tazmini için iş bu davayı ikame etmiş ise de, dava dışı ... Turizm ve Ticaret Ltd. Şti.’nin 09.04.2025 tarihli yazısı ile ... Turizm ve Ticaret Ltd. Şti. tarafından davacı şirkete düzenlenen 17.07.2022 tarihli, ... nolu ve 171.524,70 TL (9.802,70 EUR) tutarlı fatura içeriğindeki ... nolu rezervasyon için (davacının müşterisi olan ve pasaportu kaybolduğu için tura katılamayan) kişi başı 265,00 EUR geri alınamayan hizmetler için kesinti yapılarak kalan tutarın davacıya iade edildiği, dolayısı ile davacının zararının bu bedel karşılığı olarak 10.196,36 TL ile temerrüt tarihinden itibaren işlemiş 1.098,21 TL faiz zararı olduğu anlaşıldığından; davanın kısmen kabulüne 10.196,36 TL asıl alacak ile dava tarihine kadar işlemiş 1.098,21 TL olmak üzere toplam 11.294,57 TL'nin, asıl alacağa dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine miktar itibari ile kesin olarak karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere; 1-Davanın KISMEN KABULÜNE, -10.196,36 TL asıl alacak ile dava tarihine kadar işlemiş 1.098,21 TL olmak üzere toplam 11.294,57 TL'nin, asıl alacağa dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, -Fazlaya ilişkin talebin reddine, 2-Harçlar kanunu gereğince kabul edilen değer üzerinden alınması gereken toplam 771,53-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 474,57-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 296,96-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına, 3-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T (Madde-13) göre hesaplanan 11.294,57-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 4-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre vekalet ücreti red edilen miktarı geçemeyeceğinden 16.494,07-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 5-Davacı tarafından yapılan; 179,90-TL Başvuru Harcı, 474,57-TL Peşin/nisbi Harcı, olmak üzere toplam 654,47 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 6-Davacı tarafından yapılan; 17.500,00-TL Bilirkişi ücreti, 710,00-TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 18.210,00-TL yargılama giderinin kabul red oranı dikkate alınarak 7.401,37-TL'lik kısmanın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin ise davacı üzerinde bırakılmasına, 7-Davalı tarafından yapılan 23,00 TL yargılama giderinin kabul red oranı dikkate alınarak 13,65 TL'sinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 8-6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(11)-(13) maddesi ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.120,00-TL arabuluculuk ücretinin davada haklı çıkma oranına göre 1.268,11-TL'sinin davalıdan, 1.851,89 TL'sinin davacıdan tahsiliyle Hazine adına gelir kaydına, 9-Dosyada kullanılmayan bakiye gider avansının HMK.’nın 333. ve HMK. yönetmeliğinin 47/1. maddeleri uyarınca talep halinde yatıran tarafa ödenmesine, Dair, miktar itibariyle kesin olmak üzere verilen karar taraf vekillerinin yüzüne karşı okunup usulüne uygun anlatıldı.25/11/2025
Katip ... e-imzalıdır
Hakim ... e-imzalıdır