İlk Derece Mahkemesi 2023/323 E. 2024/708 K.

T.C. İZMİR 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2023/323 KARAR NO : 2024/708 DAVA : Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 20/03/2015 MAHKEMEMİZ DOSYASI İLE BİRLEŞEN İZMİR 2. ATM'NİN 2015/708 E. 2015/1165 K. SAYILI DOSYASI YÖNÜNDEN: DAVA : İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 19/06/2015 MAHKEMEMİZ DOSYASI İLE BİRLEŞEN İZMİR 3. ATM'NİN 2015/909 E. 2016/723 K. SAYILI DOSYASI YÖNÜNDEN: DAVA : Alacak DAVA TARİHİ : 16/10/2015 MAHKEMEMİZ DOSYASI İLE BİRLEŞEN İZMİR 1. ATM'NİN 2015/1203 E. 2016/221 K. SAYILI DOSYASI YÖNÜNDEN: DAVA : Alacak DAVA TARİHİ : 16/10/2015 KARAR TARİHİ : 05/09/2024 Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili, Mahkememize verdiği 20/03/2015 tarihli dava dilekçesinde ; müvekkili ile davalı ... İnş. Gıda Teks. Tic. Ltd. Şti arasında tanzim edilen 10/10/2014 tarihli protokol gereği toplam tutarı 200.000,00-TL olan davacı firmaya ait 7 adet çekin müvekkili tarafından davalının finansal sıkıntı içinde olması sebebiyle davalı tarafından bankalardan kullanılacak kredilerin teminatını teşkil etmek üzere hatır çeki olarak davalı davalı ... İnş. Gıda Teks. Tic. Ltd. Şti' ne teslim edildiğini, protokol doğrultusunda çeklerin ibraz tarihlerinden önce bankalardan geri alınarak müvekkiline teslim edileceği konusunda tarafların anlaştığını, ... Erzurum Şubesi' ne ait davalı ... İnş. Gıda Teks. Tic. Ltd. Şti tarafından müvekkili firma yetkilisi ...' ün emrü havalesine keşide edilmiş 28/02/2015 tarihli ... numaralı 10.000,00-TL bedelli çek ile Türkiye... Horasan Erzurum Şubesi' ne ait davalı ... İnş. Gıda Teks. Tic. Ltd. Şti tarafından müvekkili firma yetkilisi...' ün emrü havalesine keşide edilmiş 28/02/2015 tarihli ... numaralı 35.000,00-TL bedelli çekin ibraz tarihlerinde takas sistemi kapsamında çek hesabında bakiye bulunmaması nedeniyle karşılıksız işlemine tabi tutulduğunu, dava konusu edilen çeklerden... Kemalpaşa İzmir Şubesi' ne ait 03/04/2015 tarihli ... numaralı 35.000,00-TL bedelli çekin dava tarihi itibariyle ibraz tarihi yaklaşmış olmasına rağmen halen müvekkili firmaya taraflar arasında tanzim edilen 10/10/2014 tarihli protokol gereği iade edilmediğini, müvekkili ile davalı arasında yapılan şifahi görüşmelerde dava konusu edilen çeklerin bankalardan kullanılan kredilerin teminatını teşkil etmek üzere çeşitli bankalara teslim edildiğinin öğrenildiğini, davalı firmanın finansal sıkıntı içinde olduğunu bu sebeple müvekkili ile davalı arasında tanzim edilen 10/10/2014 tarihli protokol gereği davalı ... ... Ltd. Şti' nin müvekkili firmadan hatır çeki olarak aldığı toplam tutarı 200.000,00-TL olan 7 adet çeki müvekkili firmaya iade edemeyeceğinin aşikar olduğunu belirtmiş, müvekkilinin davalı şirkete 200.000,00-TL borçlu olmadığının tespitine, haksız ve kötü niyetli şirket aleyhine % 20' den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatının hüküm altına alınmasına karar verilmesini talep etmiştir. Davalı adına usulüne uygun tebligat yapılmış, davalı tarafça cevap dilekçesi sunulmamış , davalı vekili aşamalarda davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Mahkememiz dosyası ile birleşen İzmir... Atm' nin ... E. sayılı dosyası yönünden, davacı vekili İzmir ... Atm' ye verdiği 19/06/2015 tarihli dilekçesinde ; müvekkili firma ile dava dışı ... İnş. Gıda Teks. Tic. Ltd. Şti. arasında tanzim edilen 10/10/2014 tarihli protokol gereği toplam tutarı 200.000,00-TL olan 7 adet çekin müvekkili firma tarafından ... İnş. Gıda Teks. Tic. Ltd. Şti' nin finansal sıkıntı içerisinde olması nedeniyle dava dışı ... İnş. Gıda Teks. Tic. Ltd. Şti' ne hatır çeki olarak teslim edildiğini, tarafların ibraz edilen çeklerin ibraz tarihlerinden önce müvekkili firmaya geri verileceği konusunda anlaştıklarını , anılan çeklerin ibraz tarihlerinin yaklaşmasına rağmen söz konusu çeklerin dava dışı ... İnş. Gıda Teks. Tic. Ltd. Şti. tarafından müvekkili firmaya geri verilmemesi üzerine müvekkili tarafından dava dışı... İnş. Gıda Teks. Tic. Ltd. Şti. aleyhine 20/03/2015 tarihinde İzmir... Asliye Ticaret Mahkemesi' nin...E sayılı dosyası ile toplam tutarı 200.000,00-TL olan 7 adet çek nedeniyle müvekkili firmanın dava dışı ... İnş. Gıda Teks. Tic. Ltd. Şti' ne borçlu olmadığının tespiti talepli menfi tespit davası açtıklarını, İzmir... Asliye Ticaret Mahkemesi' nin... E. sayılı dosyası ile verilen ihtiyati tedbir kararı gereği; dava konusu edilen çeklerin dava dışı ... İnş. Gıda Teks. Tic. Ltd. Şti. tarafından ilgili bankaya ibrazı halinde ödeme yasağı kararı verildiğini, ihtiyati tedbire konu çeklerin davalı dışında 3. kişi tarafından bankaya ibraz edilmesi halinde verilen bu kararın 3. kişileri bağlamamasına karar verildiğini, dava dışı ... İnş. Gıda Teks. Tic. Ltd. Şti' nin menfi tespit davasına konu edilen 7 adet çek içerisinde yer alan... Kemalpaşa İZMİR Şubesi' ne ait müvekkili firma tarafından tanzim edilen 04/05/2015 keşide tarihli ... çek numaralı 15.000,00-TL bedelli çeki, Finansal Kiralama Faktoring ve Finansman Şirketler Kanunu ve Faktoring İşlemlerinde Uygulanacak Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik' e aykırı olarak sahte faturaya dayanarak temlik cirosu ile davalı... Faktoring A.Ş' ye ciro etmiş olup anılan faturanın sahte olup olmadığının da davalı şirket tarafından değerlendirilmediğini, dava dışı ... İnş. Gıda Teks. Tic. Ltd. Şti. tarafından davalı... Faktoring A.Ş' ye sunulan dava dışı ... İnş. Gıda Teks. Tic. Ltd. Şti. tarafından tanzim edilen 16/01/2015 tarihli ...sıra numaralı 15.114,06-TL tutarlı faturanın müvekkili firmaya tebliğ edilmediğini, iş bu faturanın gerçek bir alım satım ilişkisi sonucu tanzim edilmediğini, müvekkili firmanın anılan faturanın varlığından karşılaşmış olduğu icra takibi ile haberdar olduğunu, davalı şirket tarafından müvekkili firma aleyhine başlatılan İzmir ... İcra Müdürlüğü' nün... E. sayılı icra takip dosyası ile müvekkili firmanın cebri icra tehdidi altında kalarak 26/05/2015 tarihinde 15.000,00-TL ve 04/06/2015 tarihinde 2.342,00-TL olmak üzere toplamda 17.342,00-TL' yi icra müdürlüğünün dosyasına davalı şirkete ödenmek üzere yatırdığını, müvekkili firma tarafından icra dosyasına yapılan ödemelerin 05/06/2015 tarihinde icra müdürlüğü tarafından davalı şirkete ödendiğini belirtmiş, 17.342,00-TL' nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek olan reeskont faizi ile birlikte davalı şirketten istirdatına karar verilmesini talep etmiştir. Mahkememiz dosyası ile birleşen İzmir.. Atm' nin... E. sayılı dosyası yönünden davalı vekili, İzmir .. Atm' ye verdiği 05/08/2015 tarihli dilekçesinde; ... Holding çatısı altında, payları kısmen halka açık ve Borsa İstanbul'da işlem gören, gerek SPK gerekse BDDK tarafından sürekli denetlenen, müşterilerine 6361 Sayılı Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu uyarınca faktoring hizmeti sunan sektörünün öncü şirketlerinden olan müvekkili şirket ... ile dava dışı ... İnşaat Gıda Tekstil Temizlik Nakliyat İthalat İhracat Sanayi Ticaret Limited Şirketi arasında 01/10/2014 tarihinde Faktoring Sözleşmesi akdedildiğini, faktoring sözleşmesi ile müşterinin mal ve hizmet satışından doğmuş ve doğacak alacakları müvekkili faktoring şirketine devredildiğini, yasal mevzuata uygun olarak faktoring işlemi yapan ve davada taraf sıfatı olmayan müvekkili şirkete husumet yöneltilmesinin açıkça yasaya aykırı olduğunu, davanın husumet yokluğu nedeniyle esasa girilmeden reddi gerektiğini, müvekkili şirketin, icra takibine konu olan çeki dava dışı ... Tic Ltd Şti'nden faktoring sözleşmesi gereği (alacakları devir alarak) ciro yolu ile devir aldığını, ... Ltd. Şti. ile davacı arasında doğrudan doğruya var olan ilişkilerin müvekkili şirketi bağlamadığını, davacının işbu istirdat davasını açmaya hukuken hakkı bulunmadığını, istirdat davasının açılabilmesi için, takip konusu para borcunun, hiç doğmamış veya sona ermiş olması gerektiğini, takip konusu paranın, cebri icra tehdidi altında ödenmiş olmaması gerektiğini belirtmiş davanın husumet nedeni ile reddine, davanın esastan reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin işbu haksız davayı açan davacı yana yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir. Mahkememiz dosyası ile birleşen İzmir ... Atm' nin... E. Sayılı dosyası yönünden davacı vekili, İzmir 3. Atm' ye verdiği 16/10/2015 tarihli dilekçesinde; müvekkili firma ile dava dışı ... İnş. Gıda Teks. Tic. Ltd. Şti. arasında tanzim edilen protokol gereği toplam tutarı 200.000,00-TL olan müvekkili firmaya ait 7 adet çekin müvekkili firma tarafından ... İnş. Gıda Teks. Tic. Ltd. Şti'nin finansal sıkıntı içerisinde olması sebebiyle dava dışı ... İnş. Gıda Teks. Tic. Ltd. Şti'ne teslim edildiğini, tarafların ilgili çeklerin ibraz tarihlerinden önce müvekkili firmaya geri verileceği konusunda anlaştıklarını, çeklerin ibraz tarihlerinin yaklaşmasına rağmen dava dışı ... İnş. Gıda Teks. Tic. Ltd. Şti. tarafından müvekkiline geri verilmediğini bunun üzerine müvekkili firma tarafından dava dışı ... İnş. Gıda Teks. Tic. Ltd. Şti aleyhine İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...E. sayılı dosyası ile toplam tutarı 200.000,00-TL olan 7 adet çek nedeniyle dava dışı ... İnş. Gıda Teks. Tic. Ltd. Şti'ne borçlu olmadığının tespiti talepli menfi tespit davası açıldığını, davalı ...Faktoring A.Ş.'nin müvekkili firma tarafından tanzim edilen... Kemalpaşa/İzmir Şubesi'ne ait 03/05/2015 keşide tarihli, ... çek numaralı 25.000,00-TL bedelli çek ile... Kemalpaşa İzmir Şubesi'ne ait 03/06/2015 keşide tarihli, ... çek numaralı 25.000,00-TL bedelli çeki hukuka aykırı olarak temlik aldığını, müvekkili firmanın dava dışı ... İnş. Gıda Teks. Tic. Ltd. Şti'ne teslim ettiği çekleri devir alan ...Faktoring A.Ş'nin dava konusu edilen çekleri ait olduğu banka şubesinden tahsil ederek sebepsiz zenginleştiğini, müvekkili firmanın davalı şirkete ödeme zorunda kaldığı 50.000,00-TL'nin davalı şirketten sebepsiz zenginleşme hükümleri uyarınca iadesi için işbu davayı açtıklarını belirtmiş, davanın kabulü ile davalı şirkete ödemesi yapılan 50.000,00-TL'nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek olan reeskont faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. Mahkememiz dosyası ile birleşen İzmir... Atm' nin... E. Sayılı dosyası yönünden davalı vekili, İzmir ... Atm' ye verdiği 11/11/2015 tarihli dilekçesinde; müvekkili şirket ile dava dışı ... İnş. Gıda Teks. Tic. Ltd. Şti. arasında 27/08/2013 tarihinde faktoring sözleşmesi imzalandığını, akdedilmiş olan faktoring sözleşmesine istinaden iki adet çekin müvekkili şirkete usul ve yasalara uygun olarak temlik ve ciro edildiğini belirtmiş, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Mahkememiz dosyası ile birleşen İzmir ... Atm' nin... E. sayılı dosyası yönünden davacı vekili, Mahkememize verdiği 16/10/2015 tarihli dilekçesinde; müvekkili firma ile dava dışı ... İnş Gıda Teks.Tic. Ltd. Şti. arasında 10/10/2014 tarihinde düzenlenen protokol gereği toplam tutarı 200.000,00-TL olan davacıya ait 7 adet çek ... şirketinin finansal sıkıntı içinde olması nedeni ile teslim edildiği, tarafların anılan çeklerin ibraz tarihinden önce müvekkili firmaya geri verileceği konusunda anlaştığı halde verilmediğini, bu sebeple dava dışı şirket aleyhine 20/03/2015 tarihinde İzmir ... Atm' nin ...E. sayılı dosyası ile menfi tespit davası açıldığını, bu dosyada verilen tedbir kararı gereği çekler bankaya ibraz edildiğinde çek hesabında var ise davalıya ödenmeyerek çek bedellerinin bloke edilmesi 3. kişiler tarafından bankaya ibraz halinde tedbir kararının 3. kişileri bağlamayacağına karar verildiğini, davalı bankanın ise çeki temlik cirosu ile aldığını, tedbir kararının 3. kişileri bağlamadığını, kendilerinin yetkili hamil olduğunu beyan ederek bankaya depo edilen çek bedeli kadar paradan tahsil ettiğini, davalı bankanın ... Bankası Kemalpaşa Şube Müdürlüğü' ne gönderdiği yazıda menfi tespit davasına konu edilen 15/05/2015 keşide tarihli ... çek nolu 50.000,00-TL çekin dava dışı şirketin kendisine olan borcuna karşılık temlik cirosuna karşılık aldığını beyan etmiş ise de ... ... Ltd. Şti. dava konusu çeki davalı bankadan çekmiş olduğu kredinin karşılığı olarak teminat amacı ile davalı bankaya ciro ettiğini, davalı iddialarının doğru olmadığını, rehin cirosu ile teminat amaçlı ciro yapıldığını, davalı bankanın yetkili hamil sıfatına haiz olamayacağını, müvekkili ile dava dışı şirket arasında mal ve hizmet satışından kaynaklı bir ticari ilişki olmadığını, gerekirse ... ... Ltd. Şti' nin defterleri incelendiğinde gerçek durumun ortaya çıkacağını, davalı yetkili hamil olmadığından çek bedelinin hukuka aykırı olarak tahsil edilmesi nedeni ile sebepsiz zenginleştiğini belirtmiş, davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir. Mahkememiz dosyası ile birleşen İzmir ... Atm' nin... E. Sayılı dosyası yönünden davalı bankaya usulüne uygun dava dilekçesi tebliğ edilmiş davalı... cevap dilekçesi sunmadığı gibi duruşmalarada katılmamıştır. Mahkememizce asıl dava dosyası yönünden davanın kısmen kabulüne, birleşen davalar yönünden ise davaların reddine dair verilen ilk karar İzmir Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesinin ... Esas ,... Karar sayılı kararıyla " Dava; asıl dava, keşidecinin açtığı, davalı ... ... Ltd. Şti'ne hatır çeki olarak verildiği iddia edilen çeklerden dolayı borçlu bulunmadığının tespiti ile, bu çeklerin kötü niyetli olarak temlik ve ciro edildiği ve keşideci tarafından bedellerinin ödendiği iddiası ile factoring şirketleri ve bankadan bedellerinin istirdadı istemine ilişkindir. Birleşen dava ise, asıl davaya konu edilen çeklerin lehtarı olan asıl davalı tarafından hukuka aykırı bir şekilde factoring şirketi ve bankalar olan davalılara ciro edilip, haksız bir şekilde ödenen çek bedelinin istirdadı istemine ilişkindir. Davacı taraf, davalı şirket ... ... Ltd. Şti.ne hatır çeki olarak verdiği çeklerin bedelsiz olduğunu talep ederek dava açmıştır. Davalılar davanın reddi gerektiğini savunmuştur. Mahkemece yukarıda açıklanan gerekçe ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. HMK'nun 355. Maddesi gereğince istinaf incelemesi istinafa başvuran davacı vekilinin dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine ilişkin hususlarda reesen gözetilerek yapılmıştır. Yargılama sırasında, dava dilekçesine ekli 10/10/2014 tarihli " protokol " altındaki imzanın aidiyeti yönünden imza incelemesi yapılması yoluna gidilmiş ise de, davacı protokol aslını dosyaya sunmadığından inceleme yaptırılamamıştır. Davaya konu 7 adet çekte davacı keşideci davalı ... İnşaat .... LTD Şti ise lehdar sıfatına haizdir. Yargılama sırasında, davacı ve davalı defterleri üzerinde yaptırılan bilirkişi incelemesi ile, hatır çekleri ile ilgili bilgi ve kayıt bulunmadığı, davalı şirketin iflas ettiği, davacı ticari defterleri üzerinden yapılan incelemede, davacının davalı şirkete borcu bulunmadığı, dava konusu... Kemalpaşa İzmir Şubesi' ne ait 7 adet çekin davacı ticari defterlerinde kayıtlı olmadığı belirtilmiştir. Erzurum CBS' nin... sayılı müştekilerin... ... Ltd. Şti, şüphelinin ..., suçun dolandırıcılık ve belgede sahtecilik, suç tarihinin 10/10/2014 olduğu, şüphelinin üzerine atılı dolandırıcılık ve sahtecilik suçlarını işlediğine dair müştekinin soyut iddiasından başka kamu davası açmaya yeterli delil elde edilemediği, müştekinin şikayetinden vazgeçtiği, şüpheliler hakkında kamu adına kovuşturma yapılmasına yer olmadığına karar verildiği belirlenmiştir. Birleşen dava ise, asıl davaya konu edilen ve mal teslimi yapılmayan bedelsiz kalan çekin lehtarı olan asıl davalı tarafından hukuka aykırı bir şekilde factoring şirketi olan davalıya ciro edilip, haksız bir şekilde ödenen çek bedelinin istirdadı istemine ilişkindir. Birleşen davanın davalısı factoring şirketidir. Sunulan çek suretlerinde davalı factoring şirketleri, ciro yolu ile davaya konu çekin hamili olup, çek bedelinin tahsil edildiği konusunda bir ihtilaf bulunmamaktadır. Birleşen davada çekişme, davaya konu çekin birleşen dosyanın davalıları tarafından yasaya aykırı veya kötüniyetli olarak teslim alınıp alınmadığı hususunda toplanmaktadır. Birleşen dosya davalıları factoring sözleşmesini dosyaya sunmamıştır. Ayrıca, factoring sözleşmesi ile faturaların çek lehtarı tarafından tanzim edilmediği ve çek bedellerini karşılayıp karşılamadığı ve çek tarihlerinin fatura tarihleri ile örtüşüp örtüşmediği araştırılmamıştır. 6361 sayılı Kanunu'n 3.maddesi gereğince yapılan factoring sözleşmesinin konusu mal ve hizmete ilişkin olup, fatura ile tevsik edilmesi gerekir. Kambiyo senetlerinin düzenlenmesinin genel sonucu olarak kambiyo senedine dayalı mal ve hizmetin düzenlenen tarafından teslim alındığının kabulü genel kuraldır. Bunun aksi iddia edildiğinde ancak yazılı delil ile ispatı mümkündür. Hatır çeki olduğuna dair davacı 10/10/2014 tarihinde düzenlenen bir protokole dayanmış ise de, bu protokol aslını dosyaya sunmamıştır. Ancak davalı ......Ltd.Şti.yetkilisi yargılama sırasında ve ceza soruşturma dosyasında davacı şirketin tarafına hatır çekleri verdiğini, aynı tutarda kendisinin de davacı şirkete hatır çekleri verdiğini ikrar etmiş olması nazara alınarak davanın kabulü yerinde ise de, diğer davalılar faktoring sözleşmesi kapsamında çekleri ellerinde bulunduran konumunda olduğundan haklarındaki dava değerlendirilirken iyi niyetli hamil olup olmadığı yönünden değil, faktoring sözleşmesinin yasal şartlarının kurulup kurulmadığının belirlenmek suretiyle sonuca gidilmesi gerekirken yine dosya kapsamına uygun düşmeyen bu şirketler yönünden davanın reddine karar verilmesi yerinde olmamıştır. Davalı... yönünden ise çekin davalı şirket tarafından verilmesi ve tahsiline dayanak teşkil eden tüm belgelerin celbi ile davacının istirdat davasının yerinde olup olmadığının değerlendirilmemesi doğru bulunmamıştır. Sonuç olarak, davacı vekilinin esasa ilişkin istinaf istemlerinin incelenmeksizin, yukarıda yapılan açıklamalara göre araştırma yapılmak suretiyle dosyanın mahkemesine iadesi gerektiğinden, istinaf taleplerinin HMK'nun 353/1-a-6 maddesi gereğince kabulüne karar verilerek dosyanın iadesine karar verilmesi " gerekçesiyle kaldırılmış , dosya yeniden esasa alınarak yargılamaya devam olunmuştur. Mahkememizce asıl dava dosyası yönünden davanın kısmen kabulüne, birleşen davalar yönünden ise davaların reddine dair verilen ikinci karar İzmir Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesinin ...Karar sayılı kararıyla " Asıl ve birleşen davalar hatır çeki nedeni ile bedelsizlik iddiasına dayalı borçlu bulunmadığının tespiti ile bu çeklerin kötü niyetli olarak temlik ve ciro edilmesi nedeniyle ödendenen çek bedellerinin istemine ilişkin olup, ilk derece mahkemesince yukarıda yazılı gerekçeyle asıl davanın kabulüne, birleşen davaların reddine karar verilmiştir. Dairemizce HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf nedenleriyle ve resen kamu düzenine ilişkin sebeplerle sınırlı olarak istinaf incelemesi yapılmıştır. Asıl ve birleşen davaya konu çeklerin keşidecisi davacı, birinci cirantası ise asıl davada davalı ... İnş. Gıda Teks. Tic. Ltd. Şti'dir. Davacı ile davalı ... İnş. Gıda Teks. Tic. Ltd. Şti arasında düzenlenen protokol ile çeklerin bedelsiz olduğu ve hatır çeki olarak düzenlendiği kararlaştırılmıştır. Bu durumda, davacı tarafından çeklerin bedelsizliği davalı ... İnş. Gıda Teks. Tic. Ltd. Şti'ye karşı şahsi defi olarak her zaman ileri sürülebilir. 6361 sayılı Finansal Kiralama Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu'nun 9/2 maddesine göre faktoring şirketinin kurulca belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde kambiyo senetlerine dayalı olsa bile, bir mal ve hizmet satışından doğmuş fatura ile tevsik edilemeyen alacaklar ile kurulca belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde tevsik edilemeyen mal veya hizmet satışına bağlı doğacak alacakları devir alamayacağı veya tahsilini üstlenemeyeceği amirdir. Yasa metninden de anlaşılacağı üzere, faktoring şirketinin, faktoring işlemi ile devraldığı alacak, alacağın temliki hükümlerine tabidir. Asıl davada davalı ... İnş. Gıda Teks. Tic. Ltd. Şti ile birleşen davalarda davalı faktoring şirketleri arasında faktorinğ ilişkisi bulunduğu savunulmaktadır. Bu kapsamda, davalılar arasındaki faktoring sözleşmesinin varlığı ve birleşen davaya konu çeklerin bu faktoring ilişkisi içinde bir mal veya hizmet karşılığı verildiğinin belgelenmesi gerekir. Aksi takdirde davacı, birleşen davalarda davalı faktorinğ şirketlerine karşı alacağın temliki hükümleri uyarınca bedelsizlik iddiası ileri sürülebilir.(Yargıtay ... HD'nin 05.10.2017 tarih ve ... K. Sayılı ilamı) Davacı...'a karşı açılan birleşen davada davacı ile davalı ... İnş. Gıda Teks. Tic. Ltd. Şti ile arasındaki porotokole konu çekin davalı bankaya anılan şirketin kullandığı kredinin teminatı olarak verildiği, söz konun cironun geçersiz olduğunu, çek nedeni ile yapılan ödemenin bankadan tahsili gerektiği ileri sürülmüştür. Yerleşik uygulamada bilindiği üzere çekte rehin ya da tahsil cirosu kaydı bulunmaması halinde cironun temlik cirosu mahiyetinde olup, yetkili ve meşru hamil olan alacaklı bankanın çeke dayalı tüm hakları kullanabilir. TTK'nun 818. maddesinin TTK'nun rehin cirosuna ilişkin 689. maddesine atıf yapmaması ve bunun kanun koyucunun bilinçli bir tercihi olması nedeniyle rehin cirosunun çeklerde geçersiz olduğunun tartışma konusu değildir. Ancak, temlik cirosunun ilgililer arasındaki anlaşma ve güven ilişkisine dayalı olarak teminat amacıyla kullanılması, dış görünüş itibariyle temlik cirosu şeklindeki bir cironun, ciro edilene senet üzerinde bir rehin hakkı kazandırdığı durumda, gizli rehin cirosunun sözkonusu olduğunun kabulü gerekir. O halde; bankalara ciro yolu ile devredilen çeklerdeki cironun gizli (örtülü) bir rehin cirosu ile devredilip devredilmediğinin tarafların beyanları, ikrar, yemin, banka kayıtları, tarafların ticari defter ve belgeleri, varsa taraflar arasındaki sözleşme hükümleri, çek tevdi bordroları, protokol vb ilgililer arasındaki özel nitelikli anlaşmalar gözönünde bulundurulmak suretiyle gerçekte teminat amacıyla bir başka deyişle gizli (örtülü) rehin cirosu şeklinde bir cironun yapılıp yapılmadığı araştırılmak suretiyle konunun açığa kavuşturulması elzemdir. Önceki istinaf ilamında da birleşen davalarda davalılar faktoring sözleşmesi kapsamında çekleri ellerinde bulunduran konumunda olduğundan, haklarındaki dava değerlendirilirken iyi niyetli hamil olup olmadığı yönünden değil, faktoring sözleşmesinin yasal şartlarının kurulup kurulmadığının belirlenmek için gerekli inceleme ve araştırma yapılarak sonuca gidilmesi, davalı banka yönünden ise çekin ciro ve tahsiline dayanak teşkil eden tüm belgelerin celbi ile davacının iddiasının yerinde olup olmadığının değerlendirilmesi gerektiği belirtilmesine rağmen, kaldırma kararının gereklerine uyğun şekilde toplanması gereken deliller toplanmaksızın eksik inceleme ve araştırma ile karar verilmiştir. Keza, birleşen davalarda faktorinğ ilişkisinin varlığını gösterir bilgi belgeler getirtilmediği gibi ciroya dayanak teşkil eden kayıtlar da tam olarak temin edilmemiştir. Açıklanan tüm bu hukuki ve maddi vakıalar karşısında; İDM tarafından birleşen davalarda taraflara usulüne uyğun şekilde süre verilerek dava dışı ... İnş. Gıda Teks. Tic. Ltd. Şti ile aralarındaki faktorinğ ilişkisinini tevsik eden başta faktoring sözleşmeleri, faturalar, ödeme ve teslim belgeleri, tarafların delil olarak dayandıkları ticari defter ve kayıtların eksisiz olarak dosyaya kazandırılması, davalı bankadan davaya konu çekin tahsil ( temlik ) amacı ile mi yoksa başkaca bir amaç ile mi aldığının sorularak netleştirlmesi, buna ilişkin tevdi bordro kayıtlarını da içerinin tüm banka kayalarını celbinin sağlamasını, müteakip dosyanın alanında uzman bir bilirkişiye tevdi ile tarafların iddia ve savunmalarını karşılayacak birleşen davalar yönünden ayrı ayrı olacak şekilde, ayrıntılı, açıklamalı denetime elverişli rapor dosyaya kazandırılıp, oluşacak sonuca göre usuli kazanılmış haklar da gözetilerek asıl ve birleşen dava yönünden karar verilmesi gerekirken, kaldırma kararının gereklerine aykırı şekilde eksik araştırma ve incelemeyle yazılı biçimde karar verilmesi doğru görülmemiştir. Bu durumda, ilk derece mahkemesince uyuşmazlığın çözümünde etkili olabilecek ölçüde önemli delillerin toplanmamış ve değerlendirilmemiş olması nedeniyle istinaf istemine konu karara yönelik denetim yapılması mümkün değildir. O halde, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 353/1-a-6 maddesi uyarınca davacının istinaf başvurusunun esasa ilişkin hususlar incelenmeksizin kabulüne, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına ve kaldırma kararının sebep ve şekline göre sair istinaf itirazlarının incelenmesine yer olmadığına karar verilmesi gerekmiştir. " gerekçesiyle kaldırılmış , dosya yeniden esasa alınarak yargılamaya devam olunmuştur. İlk İstinaf ilamı öncesinde davalı taraf duruşmaya katılmadığından davacı tarafça delil olarak sunulan 10/10/2014 tarihli " protokol " altındaki imzanın aidiyeti yönünden davalı adına HMK' nin 169. ve devamı maddeleri uyarınca isticvap davetiyesi çıkartılması için Erzurum Nöbetçi Asliye Hukuk ( Ticaret ) Mahkemesi' ne talimat yazılmış, talimat mahkemesince çıkartılacak isticvap davetiyesine davalının isticvap için çağrıldığı oturuma geçerli bir özrü olmaksızın gelmediği veya gelip de sorulara cevap vermediği takdirde isticvap davetiyesi ekindeki 10/10/2014 tarihli " protokol " altındaki imzanın kendisine ait olduğu hususunu ikrar etmiş sayılacağı hususunun eklenmesi istenilmiş, bu doğrultuda talimat mahkemesince davalı adına tebligat yapılmış, davalı şirket temsilcisi talimat mahkemesinin 29/07/2015 tarihli celsesinde; mahkemece gösterilen talimat evrakına ekli protokol altındaki imzanın kendisine ait olmadığını, protokolda imzası bulunan davacı şirket ile aralarında her hangi bir sözleşme ilişkisi olmadığını, imzanın kime ait olduğunu bilemediğini, imzanın şirketteki diğer ortak ve çalışanlara da ait olmadığını beyan etmiştir. İlk İstinaf ilamı öncesinde 10/10/2014 tarihli protokol altındaki imzanın aidiyetinin belirlenmesine yönelik olarak dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılması için ara karar oluşturulmuş ancak protokol aslı davacı tarafça sunulamadığından protokol üzerinde imza incelemesi yapılamamıştır. İlk İstinaf ilamı öncesinde dava konusu edilen çeklerin ticari defterlerde kayıtlı olup olmadığı varsa ne şekilde kaydedildiği ile ana dava dosyası yönünden davacı ve davalılar arasındaki borç miktarının belirlenmesine yönelik olarak davalı tarafın defter kayıt ve belgeleri üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılması için Erzurum Nöb. Atm' ye talimat yazılmış, talimat mahkemesince alınan bilirkişi raporunda; davalı defterlerinin Erzurum ... İcm' nin... E. Sayılı dosyası ile birlikte Yargıtay' a gönderilmiş olması sebebiyle fiziki inceleme yapılamadığı ancak davalı şirketin sözleşmeli muhasebecisi... in bürosunda ilgili yıllara ilişkin bilgisayar kayıtlarının incelenmesi sonucunda söz konusu hatır çekleri ile ilgili bilgi verilmediğinden kayıtlara intikal ettirilmediğinin tespit edildiği, sonuç olarak davacı şirket ile davalı şirket arasında karşılıklı olarak verilen hatır çeklerinden dolayı meydana gelen olay çerçevesinde davacı şirketin çeklerin tamamını ödediği, davalı şirketin ise iflas etmiş olması nedeniyle bütün çeklerinin karşılıksız kaldığı, dolayısıyla davalı şirketin yazılı beyanı ve fiili durumu nedeniyle davacı şirketin davalı şirkete vermiş olduğu hatır çeklerinden dolayı ödemiş olduğu toplamda 200.000,00-TL tutarında alacağının olduğu kanaatine varıldığı ayrıntılı ve gerekçeli olarak belirtilmiştir. İlk İstinaf ilamı öncesinde davacı defterleri üzerinde Mahkememizce bilirkişi incelemesi yaptırılmış, alınan bilirkişi raporunda; davacının inceleme dönemi olan 2015 yılına ait ticari defterlerinin noter açılış ve kapanış tasdiklerinin ilgili mevzuat hükümleri gereğince süresinde yaptırıldığı, davacı taraf ticari defterleri üzerinden yapılan incelemede taraflar arasında 05/01/2015 tarih ...numaralı tabldot yemek bedeli açıklamalı KDV dahil 53.366,01-TL bedelli 1 adet faturaya dayanan ticari ilişki olduğu, taraflar arasında düzenlenmiş yazılı bir cari hesap sözleşmesinin bulunmadığı, davacı ile davalı arasındaki ticari ilişkinin davalı tarafından düzenlenen 05/01/2015 tarih... numaralı tabldot yemek bedeli açıklamalı KDV dahil 1 adet faturaya dayandığı, bu faturanın davacı ticari defterlerinde kayıtlı olduğu, faturanın kapalı fatura olarak düzenlendiği ve faturanın tamamının kasa hesabından ödendiğinin görüldüğü, faturanın ödenmesine dair kendisine tevsik edici bir belge sunulmadığı, dava konusu... Kemalpaşa İzmir Şubesi' ne ait 7 adet çekin davacı ticari defterlerinde kayıtlı olmadığının tespit edildiği ayrıntılı ve gerekçeli olarak belirtilmiştir. İzmir... İcra Müd' nün...E. Sayılı dosyasının incelemesinde ; alacaklının ... Faktoring AŞ, borçluların ... İnş. ... Ltd. Şti ve ... . Ltd. Şti, borç miktarının 14.569,41-TL, takip dayanağının 04/05/2015 tarih ...numaralı 15.000,00-TL bedelli çek olduğu, takip konusu borcun ödenerek takibin infaz edildiği belirlenmiştir. Erzurum CBS' nin...sayılı evrakının Uyap suretinin incelemesinde; müştekilerin ... ... Ltd. Şti, şüphelinin ... suçun dolandırıcılık ve belgede sahtecilik, suç tarihinin 10/10/2014 olduğu, şüphelinin üzerine atılı dolandırıcılık ve sahtecilik suçlarını işlediğine dair müştekinin soyut iddiasından başka kamu davası açmaya yeterli delil elde edilemediği, müşteki ile şüpheli arasında cerayan eden olayın ticari hayatta görülebilecek, hukuk mahkemelerinde takibi gereken hukuki ihtilaf niteliğinde olduğu, bu hali ile meydana gelen olayda kamu davası açılmasını gerektirir suç ve suçlu bulunmadığından şüpheliler hakkında kamu adına kovuşturma yapılmasına yer olmadığına karar verildiği belirlenmiştir. İlk İstinaf ilamından sonra davacı vekili tarafından 08/11/2019 tarihli " Temlik Sözleşmesi " sunulmuş, temlik sözleşmesinde temlik edenin ...nşaat Taahhüt Makina Temizlik Hizmetleri ve Ürünleri Gıda Maddeleri Tabldot Tarım Hayvancılık Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi, temlik alanın ... Dekorasyon Mobilya Turizm Otomotiv Gıda Ticaret Limited Şirketi, temlik konusunun temlik edenin temlik dışı ... İnş. Gıda Tekstil Temizlik Nak. İth. İhr. San. Tic. Ltd. Şti aleyhine İzmir... ATM nin... Esas sayılı dosyası ile açılan Menfi Tespit davasından , temlik eden tarafından İzmir... ATM nin ... sayılı dosyası ile birleyen ve temlik dışı... AŞ aleyhine İzmir ... ATM... K sayılı dosyası ile açılan İstirdat davasından , temlik eden tarafından İzmir ... ATM nin ...E sayılı dosyası ile birleşen ve temlik dışı ...Faktoring AŞ aleyhine İzmir... ATM nin...K sayılı dosyası ile açılan alacak davasından , temlik eden tarafından İzmir ... ATM nin ... E sayılı dosyası ile birleşen ve temlik dışı... AŞ Erzurum Şube Müdürlüğü aleyhine İzmir ... ATM nin ... K sayılı dosyası ile açılan alacak davasından doğmuş ve doğacak alacaklarının tamamı olduğu belirlenmiştir. İlk İstinaf ilamı doğrultusunda... Erzurum Şubesine ... Kemalpaşa İzmir Şubesine ait 15/05/2015 keşide tarihli ... çek nolu 50.000,00 TL bedelli çekin davalı ... Ltd Şti tarafından... AŞ 'ye hangi sebebe ve hukuki ilişkiye dayalı olarak verildiği, çekin ... Ltd Şti tarafından... AŞ'den çekilen kredinin teminatı olarak verilip verilmediği hususunun sorulması ve bunlara ilişkin dayanak belgelerin birer örneğinin gönderilmesi hususunda yazı yazılmış alınan yazı cevabında ; çeke ilişkin ibraz anındaki çek görüntüsü ve işlem bilgisinin yazı ekinde sunulduğu , çeke ilişkin herhangi bir teminat bilgisine rastlanılmadığının belirtildiği belirlenmiştir. İkinci İstinaf ilamı doğrultusunda birleşen davalarda taraflara dava dışı ... Ltd Şti ile aralarındaki faktoring ilişkisini tevsik eden başta faktoring sözleşmeleri olmak üzere faturalar ödeme ve teslim belgeleri ve dayandıkları ticari defter ve kayıtların sunmak üzere süre verilmiş , birleşen dosya davalıları tarafından sunulan belgeler dosya içerisine alınmıştır. İkinci İstinaf ilamı doğrultusunda davalı ...'a davaya konu çekin tahsil (temlik) amacıyla mı yoksa başkaca bir amaç ile alındığı konusunda beyanda bulunmak üzere süre verilmesine ayrıca bu hususa ilişkin tevdi bordo kayıtlarının da davalı bankadan celbine ilişkin yazı yazılmış , yazı cevabı dosya içerisine alınmıştır. İkinci İstinaf ilamı doğrultusunda dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmış , alınan 10/102/2023 tarihli bilirkişi raporunda ; BİRLEŞEN İZMİR 1. ATM' NİN ... E. SAYILI dosyası bakımından ; 15.05.2015 tarihli 50.000-TL bedelli ... nolu çekin keşidecisinin ... Ltd. Şti , lehtarının ... İnş. Gıda Teks. Tem Nak İth İhr San Tic Ltd Şti. olduğu, çekte yine lehtarın beyaz cirosunun olduğunun anlaşıldığı , davalı...'a dair...'ın 15.05.2015 tarihli... nolu keşidecisi ... Ltd. Şti. , lehtarı ... Ltd. Şti. olan 50.000-TL bedelli çekin lehtar tarafından beyaz ciro ile davalı... geçmiş gözüktüğü , banka kayıtlarında çekin türünün teminat olarak kaydının girildiği, çek durumunun tahsil olarak belirtilmiş bulunduğunun anlaşıldığı , bu halde beyaz cironun bankaya teminat amacıyla yapılıp yapılmadığı hususunun mahkemenin taktirinde bulunduğu ,BİRLEŞEN İZMİR 3. ATM' NİN...E. SAYILI dosyası bakımından; ...Faktöring'in faktöring sözleşmesinin 27.08.2013 tarihli olup, Çek teslim formu ile ... İnş. Gıda Teks. Tem Nak İth İhr San Tic Ltd Şti.'nin, iki adet 25.000-TL bedelli toplam 50.000-TL bedelli çeki ...Faktöring cari hesabına Denizbank'a 05.01.2015 tarihinde teslim ettiği, dayanak fatura olarak ise 31.12.2014 tarihli ... nolu KDV dahil 53.366,04-TL bedelli fatura ibraz edildiği, davalının ödeme talimatına göre, faktöring işlemine karşın 05.01.2015 günü ... İnş. Gıda teks. Tem Nak İth İhr San Tic Ltd Şti.'ne 45.250-TL havale gönderilmiş gözüktüğü, bu halde dava konusu temlikin 05.01.2015 tarihinde yapılmış gözüktüğü, 08.02.2017 tarihli bilirkişi raporunda ilgili faturanın kapalı fatura olarak tanımlandığı, davacı defter kayıtlarında da bedelinin kasadan ödeme olarak kaydedildiği, buna karşın dosyaya sunulu (kasaya alınması talep edilmiş) suret fatura incelendiğinde ise faturanın iki kaşe üç imza içerdiği, bunların aslı gibidir, temlik şerhlerine mi ait olduğu yoksa kapalı fatura anlamında mı olduğunun mahkemenin taktirinde olup, kapalı fatura olduğuna taktir edilmesi halinde temlik işleminin gereken özen, araştırma ve ihtimam içinde yapılmamış olabileceği, BİRLEŞEN İZMİR ... ATM' NİN ... E. SAYILI dosyası bakımından; davalı...in faktöring sözleşmesinin 01.10.2014 tarihli olup, bu şirketin de mahkemenin bilgi belge talep etmesine müteakip ... İnş. Gıda Teks. Tem Nak İth İhr San Tic Ltd Şti.'nin ... Ltd. Şti.'ne yönelik düzenlediği 31.12.2014 tarihli... nolu... Tabldot Yemek konulu KDV dahil 53.366,04-TL bedelli faturan suretini ibraz ettiği, buna karşın birleşen dava dosyasında, taraf beyanlarında ise temlikin 16.01.2015 tarihli... nolu 15.114,06-TL bedelli fatura dolayısıyla olduğunun savunulduğu, çekin bedeline dair factoring ödemesinin ... A.Ş e-defterlerinde 10.02.2015 tarihli ... 14.270,34-TL olarak yer aldığı, 16.01.2015 tarihli...nolu 15.114,06-TL bedelli faturanın 08.02.2017 havale tarihli bilirkişi raporunda çıkartılmış muavin kayda göre, davacı şirket ticari defterlerinde yer almadığı, temlikin 1.12.2014 tarihli... Tabldot Yemek konulu KDV dahil 53.366,04-TL bedelli faturaya dayanması halinde bu faturanın ...Faktöring tarafından ibraz edilen suretinde herhangi bir kaşe imza ve temlik şerhi yer almadığı, bu fatura bedelinin temlik ve dava konusu çek bedellerinin üstünde olup, ...'ın temlik tarihinin ,... sonra olması sebebiyle, bu faturanın dikkate alınması halinde, kapalı fatura durumunun da mahkemenin takdirinde olmakla, ...Faktöring bakımından, sonradan bu davalıya verilen çek bedeli ile fatura bedelinin aşılması dolayısıyla faktöring işleminin geçersiz olabileceği, temlikin 16.01.2015 tarihli... nolu 15.114,06-TL bedelli fatura dolayısıyla olduğunun kabulü halinde ise bu faturanın davalı borçlu şirket defter kayıtlarında yer almadığı, tevsik edici sevk irsaliyesi, sözleşme ve sair belgenin de yer almadığı, dava konusu çeke dair temlik işlemlerinin 10.02.2015 olarak gözüktüğü, buna karşın 04.02.2015 tarihinde, işlemden kısa süre önce Resmi Gazetede yayımlanan 29257 sayılı Faktoring İşlemlerinde Uygulanacak Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelikte ise müşterinin maddi durumu ve geçmişi de dikkate alınarak gerektiğinde faturanın borçludan da sorgusuna dair yöntemlerin de geliştirilmesi suretiyle özen ve araştırma yükümlülüğü getirilmiş olmakla beraber, olay öncesinde müşterinin maddi durumu veya mali geçmişinin menfi olduğunun davalı tarafından bilinmesi gerekebileceği de düşünüldüğünde, davalı faktöring işleminin özen ve araştırma yükümlülüğü şartlarında geçerli olup olmadığının mahkemenin takdirinde olduğu ayrıntılı ve gerekçeli olarak belirtilmiştir. Birleşen İzmir... Atm' nin... Karar sayılı dosyası yönünden birleşen dava davalısı... AŞ . nin ticari defter ve kayıtları ile varsa dava konusu ... Kemalpaşa İzmir Şubesi' ne ait 10/05/2015 keşide tarihli ... çek numaralı 50.000,00-TL bedelli çeke ait çek tevdi bordrosu ve asıl davada davalı ... İnşaat Gıda Tekstil Temizlik Nakliyat İthalat İhracat Sanayi Ticaret Limited Şirketi ile davalı banka Erzurum Şubesi arasında düzenlenen kredi sözleşmeleri incelenerek çekin verildiği tarih itibariyle asıl davada davalı ... İnşaat Gıda Tekstil Temizlik Nakliyat İthalat İhracat Sanayi Ticaret Limited Şirketi ' nin... AŞ ' ye borçlu olup olmadığı , dava konusu edilen çekin bankaya ne amaçla verildiği , çekin kredi borcuna teminat olarak verilip verilmediğinin belirlenmesine yönelik bilirkişi incelemesi yaptırılması için Erzurum Ticaret Mahkemesine talimat yazılmış, alınan 20/12/2023 tarihli bilirkişi raporunda ;teslim edilen belge bilgiler üzerinden yapılan incelemeler doğrultusunda,... esas sayılı dosyada, davacı...nş.Ltd.Şti firmasının söz konusu çekin türünün teminat durumunun tahsil olduğundan bahisle davalı ...A.Ş'den çek bedelini iade etmesini istediği , ... İnş.Gıda Tekstil Temizlik İth. İhr.Tic.Ltd.Şti firmasının, iflas durumunda olduğu için vermiş olduğu hatır çeklerini ödeyemediği , ...nş.ltd.Şti firmasının, Ticari itibarı zarar görmemesi için takas odasından sorulan 15.05.2015 keşide tarihli... Kemalpaşa/ İzmir şubesine ait ... nolu 50.000.-TL tutarlı hatır çekini ödediği, davalı...A.Ş firmasının söz konusu çeke ilişkin teminat bilgisine rastlanmadığını belirttiği ancak çek türüne neden teminat yazıldığı hakkında açıklama yapmadığı, ...nş.Ltd,Şti firması, ... İnş.Ltd.Şti firmasının iflas durumunu bildiği için usul hatası arayarak ödemiş olduğu hatır çeklerini bankalardan tahsil etmeye çalışmakta olduğu görüş ve kanaatine varıldığı belirtilmiştir. Son alınan bilirkişi raporunda banka kayıtları incelenmeksizin rapor düzenlendiği anlaşıldığından Birleşen İzmir... Atm' nin ... Karar sayılı dosyası yönünden birleşen dava davalısı... AŞ . nin ticari defter ve kayıtları ile varsa dava konusu ... Kemalpaşa İzmir Şubesi' ne ait 10/05/2015 keşide tarihli ... çek numaralı 50.000,00-TL bedelli çeke ait çek tevdi bordrosu ve asıl davada davalı ... İnşaat Gıda Tekstil Temizlik Nakliyat İthalat İhracat Sanayi Ticaret Limited Şirketi ile davalı banka Erzurum Şubesi arasında düzenlenen kredi sözleşmeleri yerinde incelenerek çekin verildiği tarih itibariyle asıl davada davalı ... İnşaat Gıda Tekstil Temizlik Nakliyat İthalat İhracat Sanayi Ticaret Limited Şirketi ' nin... AŞ ' ye borçlu olup olmadığı , dava konusu edilen çekin bankaya ne amaçla verildiği, çekin kredi borcuna teminat olarak verilip verilmediğinin belirlenmesine yönelik ek rapor alınması için Erzurum Ticaret Mahkemesine talimat yazılmış , alınan 21/02/2024 tarihli bilirkişi raporunda; ...esas sayılı dosyada, daval... A.Ş' Erzurum Şubesinin kapatılıp Samsun Şubesine devredildiği için yerinde inceleme yapılamadığı belirtilmiştir. Bilirkişi ek raporunda... Erzurum şubesi kapatılıp şubenin Samsun şubesine devredildiği belirtildiğinden Mahkememizin 21/11/2023 tarihli 2 nolu ara kararı doğrultusunda gerekli incelemenin yapılması için Samsun ATM ne talimat yazılmış, talimat mahkemesince alınan 30/05/2024 tarihli bilirkişi raporunda ; çekin davalıI... Erzurum şubesi' ne verildiği 17/11/2014 tarihi itibariyle asıl davada davalı ... İnşaat Gıda Tekstil Temizlik Nakliyat İthalat İhracat Sanayi Ticaret Limited Şirketi' nin ... Bank AŞ. Ye borçlu olduğu , davaya konu edilen çekin Senet/Çek Tevdi Bordrosu ( Kredi Müşterileri İçin ) ile kredi borcundan düşülmek üzere, kredi borcuna teminat olarak verildiği kannatine varıldığı ayrıntılı ve gerekçeli belirtilmiştir. Toplanan tüm delillerin değerlendirilmesi sonucunda; davacı tarafça, davalı ... ... Ltd. Şti' ne toplam 7 adet hatır çeki verildiği, hatır çeklerinin taraflar arasında imza altına alınan protokol hükümleri gereği iade edilmediğinden bahisle bedelsiz olan çekler yönünden davalıya borçlu olunmadığının tespitine yönelik olarak Mahkememize dava açıldığı, davacı tarafça davalı ...' e verilen ve İzmir .... İcra Müd' nün ... E. sayılı dosyasında takip konusu edilen 04/05/2015 keşide tarihli ... çek numaralı 15.000,00-TL bedelli çekle ilgili olarak... Faktoring A.Ş aleyhine istirdat davası açıldığı, açılan dava dosyasının dosyamız ile birleştirildiği, yine davacı tarafça davalı ... ... Ltd. Şti' ne verilen 03/05/2015 keşide tarihli ... çek numaralı 25.000,00-TL bedelli, çek ile 03/06/2015 keşide tarihli... çek numaralı 25.000,00-TL bedelli çekler ile ilgili olarak ...Faktoring A.Ş. aleyhine yapılan ödemenin istirdadına yönelik dava açıldığı, bu dava dosyasının da dosyamız ile birleştirilmesine karar verildiği, davacı tarafça davalı ... ... Ltd. Şti' ne verilen, 10/05/2015 keşide tarihli ... çek numaralı 50.000,00-TL bedelli çek ile ilgili de... A.Ş. aleyhine yapılan ödemenin istirdatına yönelik istirdat davası açıldığı, bu dava dosyasının da Mahkememiz dava dosyası ile birleştirilmesine karar verildiği, dava ve birleşen dava dosyalarında dava konusu edilen çeklerin dosyamız davalısı şirket temsilcisi ... in Erzurum Atm' nce alınan 15/08/2016 tarihli bilirkişi raporunun ekindeki 13/08/2016 tarihli tutanakta da belirttiği üzere bankalardan teminat karşılığı kredi alınmak maksadı ile karşılıklı olarak alınıp verilen hatır çekleri olup bu çeklere yönelik olarak davacı ve davalı ... ... Ltd. Şti arasında ticari ilişki bulunmadığı, çeklerin davalı ... yönünden bedelsiz olduğu ve davacının dava konusu edilen 7 adet çek dolayısıyla davalı ... ... Ltd. Şti' ne borcunun bulunmadığı, dava konusu edilen çeklerden 4 adedinin tahsil edildiği ve söz konusu 4 adet çek yönünden asıl davanın istirdat davasına dönüştüğü, bu hususlar göz önüne alındığında asıl davanın kabulünün gerektiği, davacı tarafça asıl davada ayrıca kötü niyet tazminatı talebinde de bulunulduğu ancak davalı ... ... Ltd. Şti' tarafından davacı hakkında yapılmış bir icra takibi olmadığından kötü niyet tazminatının hüküm altına alınmasına ilişkin yasal koşulların oluşmadığı, Dava dosyasında dava konusu edilen 7 adet çekten 04/05/2015 keşide tarihli ... çek numaralı 15.000,00-TL bedelli çekin ... Faktoring A.Ş. ye 03/05/2015 keşide tarihli 0001019 çek numaralı 25.000,00-TL bedelli çek ile 03/06/2015 keşide tarihli... çek numaralı 25.000,00-TL bedelli çeklerin de ...Faktoring A.Ş' ye davalı ... ... Ltd. Şti ile...Faktoring ve ...Faktoring A.Ş arasında imza altına alınan ve faktoring şirketleri tarafından birleşen dosyalarda verilen cevap dilekçeleri ekinde sunulan faktoring sözleşmeleri ve faturalar doğrultusunda davalı faktoring şirketlerine intikal ettiği , 6361 sayılı Finansal Kiralama Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu'nun 9/2 maddesinin ''Faktoring şirketi kurulca belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde kambiyo senetlerine dayalı olsa bile, bir mal ve hizmet satışından doğmuş fatura ile tevsik edilemeyen alacaklar ile kurulca belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde tevsik edilemeyen mal veya hizmet satışına bağlı doğacak alacakları devir alamaz veya tahsilini üstlenemez'' hükmünü içerdiği, Yasa metninden de anlaşılacağı üzere, faktoring şirketinin, faktoring işlemi ile devraldığı alacağın alacağın temliki hükümlerine tabi olduğu , nitekim, faktoring işlemlerinde alacağın temliki hükümlerinin uygulandığının Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 03.11.2010 tarih, ... K sayılı kararında da açıkça belirtildiği, öte yandan aynı kararda faktoring işleminin müşteri (firma), faktoring şirketi (faktor) ve borçlu olmak üzere üç tarafının bulunduğunun da açıklandığı, faktoring işleminin bu tarafları arasındaki ilişkiler yönünden 6361 sayılı Yasa'nın 9/2 ve 6098 sayılı TBK'nın 188/1. maddesi hükümlerinin uygulanmasının gerektiği, buna göre borçlu, faktoring işlemini öğrendiği sırada önceki alacaklısına karşı sahip olduğu def'ileri alacağı faktoring sözleşmesine dayanarak devralmış olan faktoring şirketine karşı da ileri sürebileceği , 6361 sayılı Yasa'nın 9/2. ve TBK'nın 188/1. maddesi karşısında faktoring işleminin tarafları arasındaki ilişkiler yönünden şahsi def'ilerin ileri sürülebilmesinde faktoring şirketinin iyiniyetli ya da kötüniyetli olmasının sonuca etkisi bulunmadığı, 6361 sayılı Yasa'nın 9/3. maddesinin, faktoring işleminin yukarıda belirtilen tarafları dışında kalan kambiyo borçluları bakımından uygulanabilecek bir hüküm olduğu , başka bir anlatımla, faktoring işleminin dışında bir kambiyo borçlusu varsa (keşideci, lehdar veya ciranta) onlar hakkında 6361 sayılı Yasa'nın 9/3. maddesi hükmü uygulanacağı, somut olayda uyuşmazlık faktoring işleminin tarafları arasında olduğundan anılan Yasa'nın 9/3. maddesi hükmünün uygulama yeri bulunmadığı, davacının bedelsizlik defini birleşen davalardaki davalı faktoring şirketlerine karşı ileri sürmesinin mümkün olduğu ve birleşen İzmir ... ATM' nin...K. sayılı dosyası ile İzmir ... ATM' nin... K. sayılı dosyası yönünden de davaların kabulüne karar verilmesi gerektiği, Dava konusu edilen 10/05/2015 keşide tarihli ... çek numaralı 50.000,00-TL bedelli çekinde davalı ... ... Ltd. Şti tarafından... A.Ş' ye davalı ... Ltd. Şti nin borcuna karşılık ve kredi borcundan düşülmek üzere ciro edildiği, yapılan cironun temlik cirosu niteliğinde olduğu, TTK' nin 687. Maddesi gereğince çeki temlik cirosu ile devir alan davalı... A.Ş' ye karşı ancak mutlak def-i' lerin ileri sürülebileceği, şahsi def-i' lerin ileri sürülemeyeceği, bu sebeple davacının bedelsizlik def-i' ni şahsi def-i olması sebebiyle çeki temlik cirosu ile alan... A.Ş' ye karşı ileri süremeyeceği, davacı tarafça çek hamili... A.Ş' nin çeki iktisap ederken bile bile borçlunun zararına hareket etmiş olduğuna yönelik iddia ve delil ileri sürülmediği,... A.Ş aleyhine açılan davanın da bu gerekçe ile reddinin gerektiği incelenen tüm dosya kapsamı ile anlaşılmış, asıl dava dosyası yönünden davanın kısmen kabulüne, birleşen İzmir.... ATM' nin...K. sayılı dosyası ile birleşen İzmir... ATM' nin ...avanın kabulüne, birleşen Mahkememizin ... K. sayılı dosyası yönünden ise davanın reddine karar vermek gerekmiştir. HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle; A-ASIL DAVA DOSYASI YÖNÜNDEN: 1-Davanın KISMEN KABULÜ ile, A-Davanın... Kemalpaşa İzmir Şubesi' ne ait 04/05/2015 keşide tarihli ... çek numaralı 15.000,00-TL bedelli, ... Kemalpaşa İzmir Şubesi' ne ait 10/05/2015 keşide tarihli ... çek numaralı 50.000,00-TL bedelli, ...Kemalpaşa İzmir Şubesi' ne ait 03/06/2015 keşide tarihli ... çek numaralı 25.000,00-TL bedelli, ... Kemalpaşa İzmir Şubesi' ne ait 03/07/2015 keşide tarihli ... çek numaralı 25.000,00-TL bedelli çekler yönünden istirdat davasına dönüştüğü gözetilerek davacı tarafça yapılan 117.342,00 TL ödemenin 17.342,00 TL lik bölümüne 19/06/2015 tarihinden , 100.000,00 TL lik bölümüne 16/10/2015 tarihinden itibaren hesaplanacak reeskont faizi ile birlikte Mahkememiz dosyası ile birleşen davalar ile tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla davalıdan alınarak davacıya verilmesine, B-... Kemalpaşa İzmir Şubesi' ne ait 03/04/2015 keşide tarihli ... çek numaralı 35.000,00-TL bedelli, ... Kemalpaşa İzmir Şubesi' ne ait 03/05/2015 keşide tarihli ... çek numaralı 25.000,00-TL bedelli, ... Kemalpaşa İzmir Şubesi' ne ait 03/07/2015 keşide tarihli ... çek numaralı 25.000,00-TL bedelli, ... Kemalpaşa İzmir Şubesi' ne ait 03/08/2015 keşide tarihli... çek numaralı 25.000,00-TL bedelli, çekler dolayasıyla davacının davalı ... ... Ltd. Şti' ne borçlu olmadığının TESPİTİNE, Yasal koşulları oluşmayan kötü niyet tazminatı talebinin REDDİNE, 2-Alınması gerekli 13.821,98-TL harçtan peşin alınan 3.415,00 TL nin mahsubu ile bakiye 10.406,98 TL harcın davalı tarafça tamamlanmasına , ( Harcın 10.246,50-TLlik bölümü ile ilgili Mahkememizin 10/10/2017 tarihli kararı sonrasında Mahkememiz dosyasının bozmadan önceki esası olan ... Esas sayılı dosya üzerinden 02/10/2018 tarihli Harç Tahsil Müzekkeresi çıkartıldığı anlaşılmakla Harç Tahsil Müzekkeresinin infaz edilip edilmediği kontrol edilerek müzekkerenin infaz edildiği belirlendiğinde eksik kalan 160,48 TL harcın davalıdan tahsiline ) 3-Davacı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. Hükümlerine göre hesap ve takdir edilen 32.000,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 4-Davacı tarafça bozmadan önce yapılan yargılama gideri 1.079,00 TL ile bozmadan sonra 11 davetiye gideri 275,00-TL, bilirkişi ücreti 1.500.00-TL olmak üzere toplam 2.854,00-TL yargılama gideri ile davacı tarafça yatırılan 3.447,30-TL harç giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, B-MAHKEMEMİZ DOSYASI İLE BİRLEŞEN İZMİR 2. ATM' NİN ...K. SAYILI DOSYASI YÖNÜNDEN: 1-Davanin KISMEN KABULÜ ile 17.342,00 TL nin dava tarihi olan 19/06/2015 tarihinden itibaren hesaplanacak reeskont faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, Faizin başlangıç tarihine ilişkin fazlaya ilişkin isteğin REDDİNE , 2-Alınması gereken 1.184,63-TL harçtan peşin alınan 296,16 TL harcın mahsubu ile bakiye 888,47 TL harcın davalıdan tahsiline , 3-Davacı taraf kendisini vekil ile temsil ettirmiş bulunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT hükümlerine göre hesap ve takdir edilen 17.342,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 4-Davacı tarafça yapılan 5 davetiye bedeli 50,00 TL yargılama gideri davacı tarafça yatırılan 327,96-TL harç giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, C-MAHKEMEMİZ DOSYASI İLE BİRLEŞEN İZMİR 3. ATM' NİN ... K. SAYILI DOSYASI YÖNÜNDEN: 1-Davanin KISMEN KABULÜ ile 50.000,00 TL nin dava tarihi olan 16/10/2015 tarihinden itibaren hesaplanacak reeskont faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, Faizin başlangıç tarihine ilişkin fazlaya ilişkin isteğin REDDİNE , 2-Alınması gereken 3.415,50-TL harçtan peşin alınan 853,88 TL harcın mahsubu ile bakiye 2.561,62 TL harcın davalıdan tahsiline , 3-Davacı taraf kendisini vekil ile temsil ettirmiş bulunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT hükümlerine göre hesap ve takdir edilen 17.900,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 4-Davacı tarafça yapılan 5 davetiye bedeli 50,00 TL yargılama gideri davacı tarafça yatırılan 885,68-TL harç giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, D-MAHKEMEMİZ DOSYASI İLE BİRLEŞEN İZMİR 1. ATM' NİN... K. SAYILI DOSYASI YÖNÜNDEN: 1-Davanın REDDİNE, 2-Peşin alınan harç fazla olduğundan 426,28-TL harcın karar kesinleştiğinde ve istek halinde davacı tarafa iadesine, 3-Davacı tarafça yapılan masrafların üzerinde bırakılmasına, Dair tebliğden itibaren 2 hafta içinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar davacı vekili Av....ekili Av....nın yüzüne karşı, diğer tarafların yokluğunda, açıkça okunup usulen anlatıldı. 05/09/2024

Katip ... E-imzalıdır

Hakim... E-imzalıdır