İlk Derece Mahkemesi 2023/176 E. 2026/356 K.

T.C. İSTANBUL 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2023/176 Esas KARAR NO : 2026/356

DAVA : Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 10/03/2023 KARAR TARİHİ : 14/04/2026

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili sunduğu dava dilekçesi ile; Müvekkili ... Ltd. Şti. tarafından takibe konu ... Bankası A.Ş ... Şubesine ait ... numaralı 31.02.2023 keşide tarihli 250.000,00TL tutarında Kayseri keşide yeri olan çek keşide edilerek lehtar ... Ltd. Şti 'ye verildiğini, ... Ltd. Şti 'nin ise söz konusu çeki ... A.Ş'ye takas sistemine konulması amacıyla bu bankaya teslim edildiğini, ... A.Ş. 'nin teslim aldığı çeki ... aracılığı ile kendi merkezine göndermek istediğini ancak takip konusu çekin de bulunduğu bir çok çekin kargodan çalındığını, çekin yasal hamilinin ... A.Ş olduğunu, ... A.Ş. tarafından çalınan çeklerin iptali amacıyla ... 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasından dava açıldığını ve Mahkemece tedbir kararı verildiğini, aynı şekilde ... A.Ş. tarafından çeklerin çalınması nedeniyle ... Cumhuriyet Başsavcılığının...Soruşturma numaralı dosyasından da ilgililer hakkında şikayetçi olduğunu, ... Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından takip konusu çekinde aralarında bulunduğu tüm çekler yönünden el koyma kararı verildiğini, davalının çekin tahsili amacıyla bankaya başvurduğunda çekin üzerinde ... Cumhuriyet Başsavcılığının el koyma kararı bulunmasına rağmen ve çekin karşılığının bulunmasına rağmen söz konusu çekte işlem yapılmadığını, ... Cumhuriyet Başsavcılığına gönderilmek üzere çeke bankaca el konulduğunu, çekin bankaca el konulmasına ve çek üzerinde suç eşyası olması nedeniyle ... Cumhuriyet Başsavcılığının el koyma kararı bulunmasına rağmen müvekkili aleyhine ... 13. İcra Müdürlüğünün ...sayılı takip dosyasından takip başlatıldığını, takip konusu çekten dolayı davalının yasal hamil olmadığını, Yargıtay Hukuk Genel Kurulu 'nun benzer bir olayda ... Esas ve ...Karar tarihli kararı ile birbirini takip eden geçerli ciro zinciri olmadığı ve bu nedenle çeklerdeki hakkın geçerli ve birbirine bağlı ciro zinciri ile hak sahibi olduğunu ispat edemediğinden keşideciye başvuru hakkı bulunmadığının açıkça hükme bağlandığını, takibe konu çekin dava dışı ... Ltd. Şti tarafından ... A.Ş'ye takas sistemine konulması amacıyla teslim edildiğini, ... A.Ş. 'nin ise bu çek ile birlikte onlarca çeki... Şubesine ... ile gönderdiği sırada kargoda hırsızlık olayı olduğunu ve dava konusu çekin de bulunduğu çeklerin çalındığını, ... A.Ş tarafından gerekli hem ... Cumhuriyet Başsavcılığına şikayet yapıldığını, hem de zayi nedeniyle iptal davası ikame edildiğini, hatta ... A.Ş. tarafından ... Asliye Ticaret Mahkemesinde istirdat davası ikame edildiğini, izah edildiği üzere çekin açıkça çalındığını, çekin yasal hamilinin takas sistemine koymak amacıyla teslim alan ... A.Ş. olduğunu, davalı ... 'in çekin çalıntı olduğunu bilerek ve belkide suçun faili olarak çeki kötüniyetli olarak icra takibine konu ettiğini, çekin arkasında sanki ciro silsilesine girmiş gibi görünen ... 'in de görünürde çeki ciro ettiğini, davalı ... 'in keşidecisi ...ltd., lehdarı... Ltd. Şti. olan, son yetkili hamil ... Şti. tarafından ... A.Ş tahsile verilen 26.01.2023 tanzim tarihli 480.005,00 TL bedelli çeki ... 13. İcra Dairesi ...Esas sayılı icra dosyası ile, Keşidecisi ... Şirketi, lehdarı .... Şti. olan, son yetkili hamil ... Tic. A.Ş. tarafından ... A.Ş tahsile verilen 31.01.2023 tanzim tarihli 230.000,00 TL bedelli çeki ... 13. İcra Dairesi ... Esas sayılı icra dosyası ile takibe konu ettiğini, gerek dava konusu çekin gerekse ... A.Ş'nin çaldırmış olduğu çeklerin birbirinden bağımsız olan, aralarında herhangi bir ticari bağ olmayan şirket ve şahısların çekleri hayatın olağan akışına aykırı şekilde aynı kişiler elinde toplandığını, çek üzerindeki taraflar ile hiçbir ticari bağı olmayan ...'e çeki usulüne uygun ciro silsilesi ile elde etmediği aksine suç konusu çeki muhtemelen de fail olarak elde ettiğinin açık olduğunu, takip konusu çekin de dahil olduğu diğer çalınan çeklerin tamamının veya tamamına yakınının ..., ..., ... tarafından icra takiplerine konu edildiğini, her ne hikmetse bu kişilerin bazı çeklerde ciranta bazı çeklerde ise hamil görünümüne büründüklerini, ancak hepsinin tek ortak noktasının ... A.Ş. tarafından çaldırılan çek olması olduğunu, bu ortak nokta dışında bir birleri ile hiç bir bağlantısı bulunmayan bahse konu çekin benzer kişiler elinde toplanmasının mümkün olmadığını, hayatın olağan akışına aykırı olduğunu ve bu anlamda davalının açıkça kötüniyetli olduğuna şüphe bulunmadığını bildirerek fazlaya ilişkin her türlü talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla; davalının yasal hamil olmadığı ve bu nedenle müvekkilinin davalıya borçlu olmadığının tespitine, ... 13. İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı dosyasına konu edilen icra takibinin iptaline, müvekkilinin cebri icra baskısı altında bulunması nedeniyle HMK 389 vd. Maddeleri uyarınca dava sonuçlanıncaya kadar teminatlı veya teminatsız olarak ihtiyat-i tedbir kararı ile icra takibinin durdurulmasına, Sayın Mahkeme aksi kanaatte ise dava sonuçlanıncaya kadar icra dosyasına gelecek paranın davalıya ödenmemesi için teminatlı veya teminatsız olarak ihtiyati tedbir kararı verilmesine, kötü niyetle başlatılan icra takibi nedeniyle davalının %20'den aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatına mahkum edilmesine, yargılama giderleri ile ücreti vekaletin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili sunduğu cevap dilekçesinde; davacının dava konusu çekin keşidecisi olup çekteki imzasına bir itirazının bulunmadığını, dava dilekçesinde, dava konusu çekin keşide edildikten sonra çekin lehtarı olan davadışı ... şirketine verildiğini, onun da çeki ...'a verdiğinin iddia edildiğini, davacının çeki keşide ettikten sonra çekin lehtarı olan davadışı ... şirketine verdiğini beyan ettiğine göre hem çekteki imzasını hem de çekteki borç ilişkisini kabul etmiş olduğunu, TTK 687.maddesi uyarınca, bile bile borçlunun zararına iktisap etmiş olmadıkça şahsi defiilerin dahi iyiniyetli yetkili hamiline karşı ileri sürülemez iken davacının müvekkiline ileri sürebileceği şahsi bir defiisinin dahi bulunmadığını, bu nedenle de çekin keşidecisi olan davacının, dava konusu çekten ötürü müvekkiline karşı sorumlu olduğunu, dava dilekçesinde, dava konusu çekin iptali için davadışı ... tarafından ... 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... E sayılı dosyasıyla çek iptal davası açılarak ödeme yasağı kararı alındığı ve müvekkilin yetkili hamil olmadığı belirtilmiş ise de; TTK 790. maddesinde, meşru hamilin teselsül eden cirolardan anlaşılacağının belirtildiğini, dava konusu çekin ciro silsilesinde bir kopukluk bulunmadığına göre müvekkilinin yetkili ve meşru hamili olduğunu, çekin ciro yoluyla geçmesi nedeniyle müvekkilinin çekin çalıntı olup olmadığı hususunda bir bilgisinin olmadığını, müvekkilinin çekte ödeme yasağı bulunduğunu bankaya ibrazdan sonra öğrendiğini, bu nedenle iyi niyetli olduğunu, zaten çekte ödeme yasağı bulunmasının çekin icra takibine konu edilmesine engel teşkil etmediği gibi müvekkilinin kötüniyetli olduğunu da göstermeyeceğini, bu nedenle davacının dava konusu çek nedeniyle müvekkiline karşı sorumlu olduğunu, menfi tespit davasının reddine karar verilmesini talep ettiklerini, davacının, dava konusu çeklerin keşidecisi olduğunu, istirdat davası açma hakkının ise çekin rızası dışında elinden çıkan ve yetkili hamil olduğunu iddia eden kişiye tanınmış bir hak olduğunu, çekin keşidecisi olan ve çeki davadışı ... şirketine verdiğini beyan eden davacının, çekin yetkili hamili olamayacağından ancak dava konusu çek nedeniyle borçlu bulunmadığının tespitini isteyebileceğini, çekin istirdadını ise isteyemeyeceğini, önümüzdeki olayda çeklerin rıza dışında elinden çıktığını iddia ederek çek iptal davasını açan davacı ... 'nun değil, davadışı ... şirketi olduğunu, bu nedenle çekin keşidecisi olan davacının çekin istirdatını isteyemeyeceğini, Yargıtay kararlarının da aynı yönde olduğunu, davacının da, davaya konu çekin keşidecisi olduğundan çekin iptalini talep edemeyeceğini ve çek istirdat davası açamayacağını, çünkü yetkili hamil olmadığını, bu nedenle istirdat talebinin öncelikle aktif husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmesini talep ettiklerini bildirerek davanın reddine, davacının %20'den az olmamak üzere tazminata mahkum edilmesine ve vekalet ücreti ile yargılama giderlerinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. Tarafların arasındaki uyuşmazlık; ... 13. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasında, takibe konu çekten dolayı borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkindir. Talimat yoluyla; ... 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... talimat dosyası ile mali müşavir ... tarafından aldırılan 09.08.2023 tarihli bilirkişi raporunda; " Delillerin taktir, tahlil ve tartışılması Sayın Mahkemeye ait olmak üzere; 1-Dava dışı lehdar ... Şti.'nin Ticari Defterlerini süresi içinde ve usulüne uygun olarak tasdik ettirmiş olduğu, 2-İncelenen muhasebe kayıtlarında davacının keşidecisi bulunduğu, dava konusu çekin, 30.11.2022 tarihinde, 71 numaralı yevmiye kaydıyla, alınan sipariş avansları hesabının alt hesabı olan, davacının takip edildiği 340.07 numaralı hesaba kaydedilmiş olduğu, 3-Ticari defter kayıtlarında davacının dava dışı lehdara 3 adet çek olmak üzere toplam 750.000,00TL lik çek ile sipariş avansı vermiş bulunduğu, 4-Davacının 2023 yılı itibariyle, dava dışı lehdar ... Ltd.Şti. Nin 1.100.00,00TL alacaklı bulunduğu, 5-Kötü niyet tazminatı ve miktarının takdirinin Sayın Mahkemeye ait olduğu," yönünde görüş ve kanaatlerini bildirmişlerdir. Bilindiği üzere 6100 sayılı HMK.nun 166. maddesi uyarınca "(1) Aynı yargı çevresinde yer alan aynı düzey ve sıfattaki hukuk mahkemelerinde açılmış davalar, aralarında bağlantı bulunması durumunda, davanın her aşamasında, talep üzerine veya kendiliğinden ilk davanın açıldığı mahkemede birleştirilebilir. Birleştirme kararı, ikinci davanın açıldığı mahkemece verilir ve bu karar, diğer mahkemeyi bağlar. (2)Davalar, ayrı yargı çevrelerinde yer alan aynı düzey ve sıfattaki hukuk mahkemelerinde açılmış ise bağlantı sebebiyle birleştirme ikinci davanın açıldığı mahkemeden talep edilebilir. Birinci davanın açıldığı mahkeme, talebin kabulü ile davaların birleştirilmesine ilişkin kararın kesinleşmesinden itibaren, bununla bağlıdır. (3)Birleştirme kararı, derhâl ilk davanın açıldığı mahkemeye bildirilir." denilmektedir. Tüm dosya kapsamı değerlendirildiğinde, davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde davaya ve ... 13. İcra Müdürlüğünün ...Esas sayılı dosyasında takibe konu ... Şubesi Müdürlüğü Şubesine ait, keşidecisi davacı ...Şti olan 31/01/2023 keşide tarihli ... Seri numaralı 250.000 TL bedelli çekin aralarındaki ticari ilişki nedeniyle düzenlenerek lehtar dava dışı ... Şti.'ye verildiğinin, dava dışı lehtar tarafından da çekin tahsil edilmesi amacıyla takas sistemine konulması için ...'a verildiğinin, çekin ...'ta iken çalındığının, davalının yasal yetkili hamil olmadığının beyan edilerek icra dosyası ve çek nedeniyle borcunun olmadığına ilişkin menfi tespit talepli bu davanın açıldığı, birleştirilmesine karar verilen ... 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin ...Esas sayılı dosyası incelendiğinde dosyamıza konu çekin lehtarı olan ... Şti.tarafından dosyamızdaki aynı iddialarla dosyamız davalısına karşı dosyamıza konu çek ve icra takibi nedeniyle borçlu olmadığının tespiti talepli dava açıldığının anlaşıldığı, ... 3.Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasındaki davanın daha önce açıldığı anlaşılmakla mahkememiz dosyası ile ... 3. ATM'nin ... Esas sayılı dosyası arasında hukuki ve fiili irtibat bulunduğu, bu hususlar doğrultusunda davaların birlikte görülmesinde hukuki yarar bulunduğu kanaatine varılarak mahkememizin ... bu dosyasının ... 3. ATM'nin ...Esas sayılı dosyası ile birleştirilmesine karar verilmesi gerekmiş aşağıdaki şekilde hüküm tesis olunmuştur. HÜKÜM: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle; 1-Aralarında hukuki ve fiili irtibat bulunan Mahkememizin ...Esas sayılı dosyası ile ... 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin ...Esas sayılı dosyasıyla birleştirilmesine, yargılamaya daha ileri aşamada bulunan ... 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyası üzerinden devam olunmasına, esasın bu şekilde kapatılmasına, 2-Mahkememiz esasının birleştirme nedeni ile kapatılmasına, 3-Harç ve masrafların esas hüküm ile birlikte nazara alınmasına, Dair, tarafların yokluğunda esas hüküm ile birlikte istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. 14/04/2026

Katip ¸e-imzalıdır

Hakim ¸e-imzalıdır