İlk Derece Mahkemesi · Bursa 3. Asliye Ticaret Mahkemesi
Bursa 3. Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/935 E. 2026/60 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Daire
- Bursa 3. Asliye Ticaret Mahkemesi
- Esas No
- 2022/935
- Karar No
- 2026/60
- Karar Tarihi
TÜRK MİLLETİ ADINA T.C. BURSA 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2022/ KARAR NO : 2026/
HAKİM : KATİP :
DAVACI : VEKİLİ : Av. DAVALI : VEKİLİ : Av.
DAVA : Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 16/09/2022 KARAR TARİHİ : 15/01/2026 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 27/02/2026
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA: davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilini, ekte yer alan faturadan da anlaşılacağı üzere, "...” isimli makineyi satın almış, makine 17.10.2018 tarihinde müvekkil şirkete fatura edildiğini, müvekkil şirketin makineyi satın aldığı yerden alması üzerine bir nakliye firması ile anlaşmış, nakliye firması makineyi olduğu yerden alarak davalı ... Makine Bakım Ticaret Danışmanlık ... isimli şirketin iş yerine tamirat için bıraktığını, müvekkil şirketin, davalının talep ettiği ödemelerin tamamını gerçekleştirdiğini, buna dair faturalar ve dekontların ekte bulunduğunu, davalıdan süreç ve makinenin akıbeti hakkında bilgi almak istenmişse de bu bilginin alınamadığını, davalının sürekli müvekkil şirketi oyaladığını, kendilerinden bilgi istenirken hiçbir şekilde cevap vermeyen davalı, sadece ücret talep ettiğinde müvekkil şirket yetkilisiyle iletişime geçtiğini, işbu hususlar taraflar arasındaki yazışmalardan da görüleceğini, kısacası müvekkil şirket davalıdan hiçbir zaman doğru bilgi alamadığını, müvekkilin davalıdan talep ettiği tek şey makinesinin güncel hali, hizmet konusu işlemler ve yapılmış olduğu iddia edilen tamiratlar hakkında bilgi ve belge görmek olduğu, buna rağmen davalı, bilgi akışı sağlamaksızın sadece ve sadece ücret talebinde bulunmaya devam ettiğini, müvekkil şirket pek tabi tatmin edici bir bilgi gelmeden bir kez daha ödeme yapmak istemediğini bildirdiği, müvekkilin talep edilen son ücret ödemesini yapmaması üzerine davalı müvekkili açıkça tehdit ederek, ödeme yapılmaz ise makineyi depoya kaldıracağını, bir sonraki iletişimde makineyi hurdaya vereceğini, bir sonraki telefon görüşmesinde ise makineyi hurdaya verdiğini ifade ettiğini, davalının, müvekkilini usulüne uygun şekilde temerrüde düşürmediği ya da kendisine TTK ile sağlanmış hakları dahi kullanmadığını, söz konusu tamirat süreci yaklaşık 3,5-4 yıl sürdüğü, gelinen noktada müvekkil hala makinesine erişebilmiş olmadığını, davalıya makineyi iade etmesi hususunda ... 12. Noterliği 09.03.2022 tarihli yevmiye numaralı ihtarname gönderilmiş, bu ihtara da cevap verilmediğini, ihtarnameye cevap verilmemesi üzerine, davalı hakkında güveni kötüye kullanma suçundan şikayette bulunulduğunu, Savcılık dosyası kapsamında alınan ifadelerde, davalının bir tacir olarak basiretli davranma yükümlülüğüne aykırı davrandığı bizzat kendi beyanları ile dile getirildiğini, ... Cumhuriyet Başsavcılığı 2022/ Sor. Numaralı dosya ile yürütülen soruşturma kapsamında edinilen bilgilerde 25.04.2022 tarihinde davalının kollukta verdiği ifade içerisinde özetle taraflar arasındaki yazışmalardan, kendisi yazılı olarak yapılmasını talep etse de kurulmuş sözlü anlaşmalardan söz etmekle birlikte nihayetinde dava konusu makineyi ... isimli firmaya verdiğini beyan ettiğini, hiçbir şekilde kabul anlamına gelmemesi kaydıyla, davalının ifadede belirttiği hususlar (müvekkilin yazılı anlaşma yapmak istememesi, faturayı usule uygun kesmekten imtina etmesi, usule uygun olmayan taleplerde bulunması karşısında davalının bunlara itiraz etmesi ama nihai olarak uygulaması) mesnetsiz olduğunu, zira davalı ifadesindeki tavır ve tutumda ise basiretli tacir gibi davranma yükümlülüğüne uygun olarak tüm işlemleri usule uygun yapmak zorunda olduğu, davalının burada yapmak istediği şey açık bir şekilde manipülasyon olduğu, ancak şu husus dikkate değerdir ki, davalı dava konusu makineyi hurdaya gönderdiğini kendisine yazılı olarak ihtarname gönderdikten sonraki bir tarihte ayan beyan kabul ettiği, davalıya 09.03.2022 tarihinde yazılı ihtar gönderilmesine ve ihtarname kendisine usulüne uygun şekilde tebliğ edilmiş olmasına rağmen davalı ihtara cevap vermeyip ya da hukuki yollara başvurmayıp dava konusu makineyi hurdaya göndermek için yol aramış ve dava konusu uyuşmazlığa doğrudan sebebiyet verdiği, 10.05.2022 tarihinde talepleri ve Savcılık talebi üzerine Sulh Ceza hakimliğince verilen arama kararına istinaden davalı iş yerinde arama yapılmış, yapılan arama sonucunda davalı iş yerinde dava konusu makinenin bulunmadığı kayıt altına alındığı, akabinde Savcılıktan ... İnşaat Nak. Metal Geri Dön. San. Ve Tic. A.Ş. yetkilileri hakkında işlem yapılması talep edildiği, yine makinenin hurdaya dönmesine engel olmak için taraflarınca ... İnşaat'a da ihtarname çekildiğini, söz konusu ihtarnameye anılan firma tarafından cevabi ihtarnamede; dava konusu makinin kendileri tarafından 10.05.2022 tarihinde satın alındığı ifade edildiği, oysa davalı kollukta verdiği ifadede makineyi 25.04.2022'den önceki bir tarihte ... isimli firmaya verdiğini beyan ettiği, devamla, makinenin 13.05.2022 ve 16.05.2022 tarihlerinde ... A.Ş. Firmasına hurda olarak satıldığı ifade edildiği, bu cevabi ihtarnameden sonra ... A.Ş. İsimli firmaya da ihtarname gönderilmiş, yine Savcılığa da gereken bildirimde bulunulduğu, aynı zamanda özellikle davalının ve dava dışı ... İnşaat'ın kamera kayıtlarının dosyaya kazandırılması için Savcılıktan talepte bulunulduğu, ezcümle dava konusu makine, TTK kurallarına aykırı olarak davalı tarafından hurdaya verilmiş ve Savcılık dosyası kapsamında edinilen bilgilere göre de makinenin işbu tarih itibariyle aynen iadesi imkan dahilinde olmadığını, aynen iadenin mümkün olmadığı hususun tarafımızca öğrenilmesinden evvel, dava konusu makinenin aynen iadesi ya da bedelinin tahsili amacıyla arabuluculuk başvurusu da yapılmış olup bu başvuru olumsuz sonuçlandığını, davalının basiretli tacir gibi davranma yükümlülüğüne aykırı şekilde hareket ederek müvekkil şirkete zarar verdiği açık olup dava konusu makinenin güncel bedelinin (dava konusu makine ... üretimi bir makine olup maliyetlerin artması sebebiyle üreticisinin ... dışında olması ve dolasıyla kalitesi daha düşük şekilde üretilmesi ve güncel döviz kurları sebebiyle emsal bir makine almanın müvekkil şirkete yansıyacak bedeli nazara alınarak) davalıdan alınarak müvekkil şirkete verilmesi için huzurdaki davayı ikame etme zarureti hasıl olduğunu, dava konusu edilen 500.000-TL bedel nazara alınarak İİK. Md.257 hükümleri uyarınca davalının yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşınmaz mallarını ve alacaklaryla diğer haklarına teminatsız şekilde , aksi kanaatte ise teminatlı olarak ihtiyaten haczedilmesine karar verilmesini talep ettiklerini belirterek, davanın kabulü ile, dava konusu makinenin dava tarihindeki bedelinin (dava konusu makine ... üretimi bir makine olup maliyetlerin artması sebebiyle üreticisinin ... dışında olması ve dolasıyla kalitesi daha düşük şekilde üretilmesi ve güncel döviz kurları sebebiyle emsal bir makine almanın müvekkil şirkete yansıyacak bedeli nazara alınarak) bilirkişi marifetiyle tespit edilmesine dek şimdilik 500.000-TL'nin davalıya gönderilen ihtarnamenin tebliğ tarihi olan 14.03.2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile beraber davalıdan tahsilini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerine bırakılmasını talep ve dava etmiştir. CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davanın açıldığı tarihte alacağın miktarını yahut değerini tam ve kesin olarak belirleyebilen davacının huzurunuzdaki davayı belirsiz olarak açması HMK ‘na açıkça aykırılık teşkil ettiğini, kabul anlamına gelmemekle birlikte ;davacının talep ettiği alacak zamanaşımına uğradığını, haksız ve hukuka aykırı şekilde açılan davayı kabul etmediklerini, iddia edildiği gibi, davacı şirketin davalı tarafından talep edilen ödemelerin tamamını ödemediğini, müvekkil davacı tarafı oyalamamış aksine davacı tarafından gerek ödemeler gerekse teslimle ilgili olarak oyalandığını, davalı tarafından bilgi akışı devamlı olarak sağlandığını, müvekkilinin davacı tarafın sözlü beyanı ve talebi ile makinayı hurdaya verdiğini, dava dilekçesin de beyan edildiği üzere 2017 yılı ocak ayında dava konusu makinenin müvekkilin iş yerine tamir için davacı tarafından bırakıldığı, davacı dava konusu makinayı alacağına istinaden aldığını ve satışının daha yapılmadığını anlaşma bittikten sonra ödemelere başlayacağını ve tamirata başlamasını ve çıkacak tamirat masraflarının belirlenmesinin ardından, makinayı aldığı taraf ... AŞ ile bedel konusunda anlaşma yapacaklarını beyan etmiş ve müvekkil çalışmalara başladığı, davacı makinayı 17.10.2018 yılında makinayı aldıklarını beyan etmiş olmasına karşın müvekkile ilk ödeme 02.10.2018 tarihinde geldiği, bu süre zarfında davalı Hikmet Oral bahse konu olan makinayı kendi yerinde arızalarını tespit edebilmek için tamamen demonte ettiği, daha sonra arızaların sebebini bulabilmek için yaklaşık uzun süre kadar çalışmış, tespitten sonra gerekli olan malzeme listesi ve talaşlı imalat listesi hazırlanıp davacı firma yetkilisi ile paylaşımda bulunduğunu, kendilerinin de yapılacak işlemler ile ilgili fiyat onayı alındıktan sonra çalışmalara başlanıldığını, çalışmalara başlanılmadan önce davacı firma yetkilisine sözleşme yapılması gerektiği söylenmiş, fakat davacı firma yetkilisi arada ...olduğunu söyleyerek kesinlikle sözleşmeye yanaşmadığını, makinanın alacağa karşılık alınıp fatura işlemlerinin beklenilmesi sebepleri ile müvekkil oyalanmış ve türlü taleplere rağmen sözleşme yapılmadan süreç devam ettiği, davacı firma yetkilisine, sürekli yurtdışında olduğu ve sürekli yer değiştirdiği için sadece ... aramaları, yazışmaları ve birkaç mail ile ulaşım sağlandığı, davacı firma yetkilisine makinada yapılacak işlemler için toplam da 42.000Euro+Kdv bedel çıktığı belirtildiği, davacının onayından sonra gerekli olan malzemelerin bir kısmının temini için ön ödeme yapmaları 1-2 ay öncesinden söylenilmesine rağmen süre sürekli geciktirilerek Ekim 2018 tarihinde fatura karşılığı ödeme yapabileceklerini ilettikleri, davacı firma fatura karşılığında ödeme yapmak istediğini söyleyince ... 02.10.2018 tarih ve 39300 sayılı fatura ile 13500 Euro+Kdv talep edildiği, davacı firma 04.10.2018 tarihinde o günkü kur karşılığı TL yi hesaplarına yatırdığı, bu dönemde davacı firmaya yapılan iş ve işlemler ile ilgili sürekli görsel ve yazılı bilgi verilmiş, ekteki dosyada da mevcut olduğunu, bu bilgilere ve gelinen aşamaya istinaden 01.11.2018 tarihinde davacı firma yetkilisine mail atarak işlemlerin yine bir kısmının bittiğinin bilgisi verilerek 15.000 Euro ödeme talebinde ve otomasyon için davacı firma yetkilisi tarafından istenen ... marka otomasyonun fiyat farkının (7560Euro+Kdv) ne kadar olduğu yazılarak ödeme yapıldığı takdirde işlemlere devam edileceği bilgisi verildiği, bunun üzerine davacı firma yetkilisinden hemen cevap alınmadığı için ... 09.11.2018 tarih ve 39315 sayılı 15.000 Euro karşılığı TL faturayı keserek davacı firma yetkilisine ilettiği, davacı firma yetkilisi ödemeyi iki parça şeklinde 30.11.2018 ve 12.12.2018 tarihlerinde yapmış olduğu, ... yazışmalarından da anlaşılacağı üzere bu süreçte davacı sürekli makinası ile ilgili hem görsel hem de detaylı bilgi şeklinde bilgilendirilmiş olup makinasını da 2-3 kez yerinde görmeye gelerek yapılan işlemleri de gördüğü, bu sürece personel de şahit olduğu, davacının kendisiyle hiçbir eksik paylaşımda bulunulmamış, aksine sürekli hem yerlerine gelerek hem görsel bilgiler verilerek paylaşımlarda bulunulduğunu, aksi takdirde makinasında işlem yapılmayan yada oyalanan davacı neden ödemeler yapacağını, 01-07-16/11/2018 tarihlerinde sürekli paylaşımlar olduğunu, 04.01.2019 tarihinde kendisi ... arama yapılarak aranmış fakat cevap vermemiş ve herhangi bir geri dönüş de yapmadığını, bu durumun da kayıtlarda mevcut olduğunu, 17.01.2019 tarihinde yine kendisine ... yazışması ile presin işlemlerinin bittiğinin sadece mekanik aksamında 1-2 haftalık bir sürecin kaldığını otomasyonu ... marka istedikleri için termininin 6 hafta kadar süreceğinin bilgisi verildiğini, Kendisi de süpersin diyerek ertesi gün makinanın asıl sahibi baba ...’nin yanında olacağını onada söyleyeceğini hatta ... yanındayken davalıyı arıyacağını yazmış olduğunu, 22.02.2019 tarihinde davacı ... davalıyı aramış fakat davalının annesi ... dışında bir hastanede yoğun bakım sürecinde olduğu için müsait olmadığını davacıyı arayacağını yazdığını, hastane süreçlerini gösteren tüm epikrizlerin ekte olduğunu, 4 gün sonra 26.02.2019 tarihinde davalı davacıya ... makine ile ilgili tüm bilgileri resimlerle beraber ilettiğin, otomasyon sürecinde de sona gelindiğinden ... firmasından alınan bilgiye göre plc ekran ve servo motorlarının 2 hafta sonra geleceğinden Mart ayının son haftasında sürecin tamamlanacağından bahsettiğini, 14.03.2022 tarihinde davacı makinanın asıl sahibi ile makinayı bu ay sonunda görmeye geleceğinden bahsettiğini, bu bilgiye istinaden 25.03.2019 tarihinde davalı davacıya yazarak ne zaman geleceğini sorduğu, fakat davacı 26.05.2019 tarihine kadar kesinlikle cevap vermediğini, 26.05.2019 'da davacı 27.05.2019 da ...’da olacağını ...’in adresini isteyerek ...’e geleceğini yazdığı, fakat gelmediğini ve dönüş de yapmadığını, 08.06.2019 da davacı davalıdan makinasının özelliklerini ve bilgilerini içeren bir bilgi notu istediğini ve kendisine gönderildiğini, istemesinin sebebi daha önceden telefon görüşmesinde bu makinayı satmak istediğini müşteri bulmaya çalıştığını fakat modelinin çok eski olması sebebiyle zorlandığını söylediğini, 19.06.2019 da davacı davalıya yazarak makinasını satın almak için birilerinin geleceğini ilgilenmemizi ve sonucundan da davacıyı haberdar etmemizi istediğini, makinaya bakmak isteyen alıcıların geldiğini, fakat makine modeli çok eski olduğu için kararsız kaldıklarını, bu bilgi de telefonda davacıya iletildiğini, bu süreçten sonra makine için diğer işlemler tamamlanmış olduğundan makine denemeler yapılmak için ara ara çalıştırıldığını, makinanın teslim alınması beklenirken 7. Ayın sonu gibi ödeme talep edildiği, davacının Bangladesh'de olduğunu ve ödeme yapılmadığını, 27.08.2019 da davacı makinanın teslim alınması için Almanyadan yetkili kişinin geleceğini söylediği, fakat kimse gelmediğini, fakat 05.09.2019 tarihinde Klaus ... davalı presi görmeye geldiği ve onay verildiği, press için sürecin tamamlandığına dair ve yine presi teslim almak için ...’dan bir yetkilinin geleceği söylenip ...’den ayrıldıklarını, bu süreçte teslim alınacağı düşünüldüğü için tekrar makine denendiğini, fakat eylül ayı sonu gibi pompa arızası verdiği, sorunun çözümü için fiyat ve tedarik süreci araştırıldığı ve hemen davacı 08.10.2019 da bilgilendirildiği, ne kadar tutacağı söylendiği ve makinanın modeli eski olduğu için muadil pompa uzun süre bulunamadığı, onun yerine yurtdışından çıkma bir pomba getirilerek üzerinden bir parça alınarak makinanın arızalı olan pompasına takıldığı, bununla ilgili ödeme talep edildiği, onun da alamadığını, bu süreçte davalı makinanın geri kalan 13.500Euro, otomasyon bedeli olan 7560 Euro ve pompa arızasından talep edilen 700 euroyu da hiçbir şekilde ödemediğini, davalı tüm bu tedariklerin bir kısmını kendi bünyesinden ödediği, geri kalanı için tedarikçilerinden zaman talep ettiği, 14.01.2020 de davacı pompanın gelip gelmediğini sorduğu ve davalı da gümrük de sıkıntı çıktığını birkaç güne sorunun çözüleceğini söylediği, davalı sorunu çözdükten bir hafta sonra davacıyı arayıp pompanın takıldığı, sorunun çözüldüğünü makinaların ödemelerini yapıp alabileceğini haber verdiği, bu konuşmadan sonra pandemi süreci ile beraber davacıya kesinlikle ulaşım sağlanamadığını, davacı 03.11.2020 yılında ... konum istediğini yazarak davalının yanına geleceğini söylediği fakat gelmediği, bu tarihten sonra davalı her ay içerisinde yazışmalardan da görüleceği üzere davacıya sürekli yazdığı, aradığı, fakat hiçbir şekilde dönüş yapılmadığını, davacı aralık ayı içerisinde ... hasta olduğunu davalıya dönüş yapamadığını ödeme ile ilgilenemediğini söylediği, davalı biraz daha bekleyip 18.12.2020 tarihinde yine sorduğu, ödeme ile ilgili çok sıkıştığını zor duruma düştüğünü yazdığı, fakat yine davacı taraftan dönüş yapılmadığını, 27.05.2021 de davacı davalının yanına geleceğini söylüyor fakat yine gelmediğini, 14.06.2021 tarihinde itibaren davalı davacıyı sürekli arayıp yazıyor ödeme için fakat hiçbir şekilde olumlu sonuç alınamadığını, 21.06.2021 de geleceğini söylediği, yine gelmediğini, daha sonra davacı davalıyı arayıp bu makinayı satamadığını, davalıya sen satabilir misin diye sorduğu, fakat davalı makinanın modelinin çok eski olduğunu yine de etrafa soracağını söyleyip ödeme talep edip artık bu süreçten dolayı çok zor duruma düştüğünü tedarikçilerine mahcup olduğunu itibarının sarsıldığını söyleyip telefonu kapattığını, davalı sürekli başka ülkelerde olduğunu söyleyip yada hiç cevap vermeyip süreci uzattığını, davalı 07.07.2021 tarihinden itibaren kalan bakiyenin ne zaman ödeneceği sormaya devam ettiği, sürekli zor durumda olduğundan bahsedip, ödemenin yapılmasını ve makinanın davalının yerinden alınması gerektiğinden bahsettiği, davacı bu ödeme taleplerine kesinlikle yanıt vermediği, telefon aramalarını cevaplamıyor her iki hattından da aranıp yazılmasına ve okumasına rağmen mesajları dönüş yapmadığını, davalı artık makinayı hurdaya vereceğinden bahsettiği, davacı bu ısrarlı uyarılara en son telefonla dönüş yaparak makinayı alma durumlarının olmadığını ve satamadıklarını ve bu sebeple makinanın elden çıkarılarak alacağa istinaden hurdaya verilmesine onay verdiğin, bu görüşmeden sonra makine müvekkil tarafından 03.02.2022 tarihi saat 14:34 de hurda firması ... Metal firmasına hurdaya verilmek üzere makinayı teslim ettiği, teslim fişi deliller kısmında sunulduğunu, makinanın hurdaya teslim tarihi 03.02.2022 olmasına karşın fatura tarihi 10.05.2022 olduğu, iddia edildiği gibi makine hurdaya ihtardan sonra verilmediğini, makine hurdaya verildiği kantar fişi deliller kısmında ibraz edildiğini, bu durumdan yaklaşık 10 gün kadar süre sonra davacı müvekkilini bir bayan aracılığı ile arayarak makinanın kalan bakiyesini ödeyeceklerini makinayı alacaklarını söylemiş, müvekkili de dalga mı geçiyorsunuz sizin talebiniz üzerine makinanın hurdaya verildiğini belirtmiş olup akabinde işbu dava açıldığını, müvekkilinin yıllarca ödemeler konusunda ve makinanın yersiz işgali sonucu davacı tarafından mağdur edildiğini, bu yetmiyormuş gibi davacı kendisi makinadan kurtulmak isteyip müvekkilden yardım istemiş ve bu dava ile mağduriyetini sürdürdüğü, aşamalardaki tüm savunmaları geçerli kalmak ve bir an için dahi söz konusu def’ilerinden vazgeçilidği anlamına gelmemek kaydıyla; davacıdan olan karşı alacakları tutarında olası davacı alacağına karşı takas mahsup def’i ileri sürdüklerini, tarafların davaya konu makine revizyonu konusunda davacı ile 42.000 Euro + 7560 euro ... otomasyon malzeme farkı olmak üzere toplam 49.560 Euro +KDV olarak anlaşma yaptıkları çekişmesiz olup, söz konusu sözleşme için davacı tarafça müvekkile iki taksit halinde 02.10.2018 tarihinde 13.500 euro karşılığı 93.825 TL + 16.888.50-TL KDV ve 09.11.2018 tarihinde 14.911,13 euro karşılığı 92.875.50 TL+16.717.59-TL KDV olmak üzere 28.411,13-EUR+KDV ödeme yaptığı, bu durumda davacının bakiye 21.148,87-EURO + KDV borcu bulunduğunu, bu tutarın olası davacı alacağından takas-mahsubunu talep etiklerini, diğer taraftan müvekkilin davacıdan alacağı sadece bu tutarla sınırlı olmadığını, dava konusu makinenin revizyon işinin tamamlanıp bitmiş olduğu, bakiyenin ödenip makinenin teslim alınması gereği davacıya 30.07.2019 tarihinde bildirilmiş olmasına rağmen tarafımıza bakiye bedel ödenmediği gibi makine de teslim alınmadığı, davacı sayısız bildirime rağmen makinesini teslim almayarak müvekkili hayli yer kaplayan dava konusu makine için zorunlu ardiye hizmeti vermek zorunda bıraktığı, iş bu nedenle makinanın hazır hale geldiğinin bildirildiği tarihten, yani 30.07.2019 tarihinden itibaren dava tarihine veya makinenin hurdaya verildiği 03.02.2022 tarihine kadar geçmiş süre için, ölçüleri ve kapladığı hacim belirli olan makinenin bilirkişi marifetiyle belirlenecek ardiye bedelinin de varsa davacı alacağı ile takas-mahsup edilmesini talep ettiklerini belirterek davanın reddi ile, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafın üzerinde bırakılmasını talep etmiştir. DELİLLER:Faturalar, dekontlar, ihtarnameler, taraf yazışmaları, ... Cumhuriyet Başsavcılığı 2022/ Sor. Numaralı dosyası, ... 41. Asliye Ceza Mahkemesi'nin 2024/ Esas sayılı dosyası, ticari defter kayıtları, tanık, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE; Dava; davalı tarafa tamirat için bırakılan ... makinenin haksız olarak hurdaya verildiği iddiasından kaynaklı, makinenin dava tarihi itibari ile tespit edilecek değerinin davalıdan tahsili istemine ilişkindir.Mahkememizce taraflarca dayanılan deliller toplanmış , bildirilen tanıkların beyanlarının alındığı görülmüştür. Mahkememizce, dosyanın bilirkişiye tevdi ile, dava dosyası, ibraz ve celp edilen deliller kapsamında, aynı zamanda taraflara ait ticari defterler ve dayanağı kayıtlar üzerinde bilirkişi incelemesi yapılarak rapor düzenlenmesine karar verilmiş, bu kapsamda 06.08.2024 tarihli rapor ile 01.01.2025 tarihli ek raporun düzenlendiği görülmüştür. Davacı vekili 27.11.2025 tarihli talep artırım dilekçesi ile özetle; bilirkişi raporu doğrultusunda dava değerini 743.083,94-TL'ye arttırdığı görülmüştür. Tüm dosya kapsamına göre yapılan yargılama sonucunda; Taraflar arasında, davacı tarafça, 17.10.2018 tarih, ... numaralı faturaya istinaden, dava dışı ... Otomotiv Endüstrisi Sanayi ve Ticaret A.Ş.'den 47.200,00 Euro bedelle satın alınmış olan davaya konu ... isimli makinenin onarım işinin davalı yüklenici tarafından yapılmasına dair eser sözleşmesi ilişkisinin kurulduğu ve makinanın davalı uhdesine bırakıldığı uyuşmazlık konusu değildir.Davacı tarafça, davalıya tamirat için bırakılan makinenin davalı tarafından hurdaya satılması nedeni ile makinenin bedeline yönelik uğranılan zararın tahsili talep edilmektedir. Davalı taraf ise, makinenin Ocak/2017 tarihinde bırakıldığı,davacının talep ettiği alacağın zamanaşımına uğradığını, ödemelerin tam olarak yapılmadığı, davacının sözlü beyanı ve talebi ile hurdaya ayırdığını belirterek, alacakları ve makinenin teslim alınmaması nedeniyle hesaplanacak ardiye bedeline ilişkin zararına yönelik takas/mahsup talebinde bulunmuştur. Taraflar arasındaki makine tamiratına ilişkin anlaşmanın mahiyeti eser sözleşmesi niteliğinde olup, 6098 sayılı TBK.m.470 ile eser sözleşmesi, yüklenicinin bir eser meydana getirmeyi, iş sahibinin de bunun karşılığında bir bedel ödemeyi üstlendiği sözleşme olarak tanımlanmıştır.Eser sözleşmesi taraflara karşılıklı haklar ve borçlar yükleyen bir iş görme akdîdir. Yüklenici yapımını üstlendiği eseri fen ve sanat kurallarına, sözleşmeye ve amaca uygun olarak imâl edip iş sahibine teslim etmekle, iş sahibi de kararlaştırılan bedeli ödemekle mükelleftirler. Eser sözleşmesinden kaynaklanan uyuşmazlıklarda işin yapılıp teslim edildiğini ve bedele hak kazanıldığını ispat yükleniciye, bedelin ödediğini kanıtlama yükü iş sahibine aittir. TBK 147/6 maddesinde hükmüne göre ayıplı imalat dışındaki eser sözleşmesinden doğan alacaklar 5 yıllık zaman aşımı süresine tabidir. Zaman aşımı süresi de TBK 149 maddesi uyarınca alacağın muaccel olduğu tarihten itibaren işlemeye başlar.Dosya kapsamına göre, davaya konu makinenin, davalı tarafından, 10.05.2022 tarih, ... numaralı, 142.158,00-TL bedelli faturaya istinaden dava dışı ... İnşaat Nak. Met. Geri Dön. San. Ve Tic. A.Ş.'ye hurda olarak satışının yapılmış olduğu uyuşmazlık konusu olmayıp, davacı tarafça dava dışı ... İnşaat Nak. Met. Geri Dön. San. Ve Tic. A.Ş.'ye gönderilen ihtarname cevabı ile hurda olarak 10.05.2022 tarihinde satın alınan davaya konu makinenin hurdalara ayrılmış işlemler doğrultusunda kesildiği ve parçalandığı, diğer hurdalarla birlikte 13.05.2022 ve 16.05.2022 tarihinde dava dışı ... A.Ş. firmasına hurda olarak satıldığının belirtildiği, davacı tarafça dava dışı ... Çelik Makina San. Ve Tic. A.Ş.'ye gönderilen ihtarname cevabı ile de, dava dışı ... İnşaat Nak. Met. Geri Dön. San. Ve Tic. A.Ş. hurda alımı konusunda ticari ilişki bulunduğunu, davaya konu makinanın uhdelerinde olmadığını belirtmekle söz konusu makinenin iadesi imkanın bulunmadığı anlaşılmıştır. Taraflar arasında işin teslim tarihine ilişkin belge sunulmamakla birlikte, davacı tarafından keşide edilen ... 12.Noterliğinin 09.03.2022 tarihli yevmiye sayılı ihtarname ile, “...” için tamir ve tadilatın tamamlanmış olduğu, bu hizmetlerin karşılığının ödenmiş olduğu ancak makinenin iade edilmediği belirtilerek makinenin derhal teslimi ihtar edildiği, ihtarnamenin davalıya 14.03.2022 tarihinde tebliğ edildiği, buna göre davacı tarafından keşide edilen ihtarname ile davalı tarafından makinenin tamiratının tamamlanmış olduğu kabul edilmiş olmakla davalının edimlerinin tamamlamış olduğu kanaatine varılmış, buna göre ihtarname ve dava tarihi itibariyle davalı tarafın zamanaşımı def'i yerinde görülmemiştir. Taraf ticari defterleri üzerinde yapılan inceleme sonunda; davalı tarafından, davacı şirkete malzeme ve işçilik bedeline yönelik toplam 220.306,59 TL( 33.667,45 Euro) bedelli faturalar düzenlenmiş olup, bedelin davacı tarafından davalı tarafa ödendiği, davacı ve davalı tarafın resmi defterlerine göre; hesap bakiyesi gözükmediği tespit edilmiştir. Taraflar arasında makinenin tamir bedeli konusunda yazılı bir anlaşma olmayıp, dosyaya ibraz edilen mesajlaşmalarda yer alan kişilerin taraf yetkilisi olup olmadığı anlaşılamamakla birlikte davacı tarafından sunulan ... mesajlarının da aynı isimli kişiler arasında olduğu anlaşılmakla yazışmaların taraflar arasında olduğunun kabulü ile taraflar arasında makine tamiratı konusunda 42.000 Euro bedel ile anlaşma sağlanmış olduğu, her ne kadar davalı tarafça dosyaya sonradan ibraz edilen 01.11.2028 tarihli mail yazışması ileri sürülerek makinenin revizyonu konusunda davacı ile 42.000 Euro+7560+ KDV husunda anlaşıldığı belirtilmişse de davalı tarafın yazışmalarda buna ilişkin kabulü bulunmadığı, buna göre, (42.000 Euro-33.667,45) davalının 8.332,55 Euro alacağının bulunduğu kanaatine varılmıştır.Davalı tarafından tamirattan kaynaklı alacağının ödenmemiş olması nedeni ile davacının talimatı ile makinenin satıldığı savunmalarına yer verilmiş olmakla birlikte, söz konusu makinenin davacı talimatıyla hurdaya satıldığına ilişkin iddia yazılı delillerle ispat edilememiş olup, taraflar arasında aksi kararlaştırılmamış ise TBK.m.479 uyarınca yüklenici işin teslim edilmesi ile ücrete hak kazanacağı, davacı tarafından keşide edilen ihtarname ile davalı tarafından makinenin tamiratının tamamlanmış olduğunun kabulü ile,6098 sayılı TBK'nın 106. Maddesine göre "Yapma veya verme edimi gereği gibi kendisine önerilen alacaklı, haklı bir sebep olmaksızın onu kabulden veya borçlunun borcunu ifa edebilmesi için kendisi tarafından yapılması gereken hazırlık fiillerini yapmaktan kaçınırsa, temerrüde düşmüş olur." TBK'nın 107.maddesine göre, "Alacaklının temerrüde düşmesi durumunda borçlu, hasar ve giderleri alacaklıya ait olmak üzere, teslim edeceği şeyi tevdi ederek borcundan kurtulabilir. Tevdi yerini, ifa yerindeki hakim belirler. Bununla birlikte ticari mallar, hakim kararı olmadan da bir ardiyeye tevdi edilebilir." TBK 108. Maddesine göre, " Sözleşmenin konusu olan şeyin niteliği veya işin özelliği tevdi edilmesine uygun düşmez veya teslim edilecek şey bozulabilir ya da bakımı, korunması veya tevdi edilmesi önemli bir gideri gerektirir ise, borçlu alacaklıya önceden ihtarda bulunması koşuluyla, hakimin izniyle onu açık artırma yoluyla sattırıp bedelini tevdi edebilir. " şeklinde düzenlenmiş olup, davalı tarafından söz konusu yasal yollara başvurulmadan makinenin doğrudan hurdaya satılmış olduğu anlaşılmakla, davalı tarafından hurdaya satılan makine karşılığında 142.158,00 TL tahsil edildiğinden, hurdaya satış tarihi (10.05.2022) itibari ile davalının alacağının; 8.332,55 Euro x 16,0904 TL5 = 134.074,06 TL davalı alacağı olduğu, davalı tarafından makinenin dava dışı 3.kişiye hurdaya satılarak elde edilen gelir dikkate alındığında, 142.158,00 TL – 134.074,06 TL = 8.083,94 TL davacıya iade edilmesi gereken bedel olduğu, buna göre davalı tarafın davacıdan olan alacağının tamamını 10.05.2022 tarihinde makineyi hurdaya satmak sureti ile tahsil etmiş olduğu dikkate alındığında davalının tamirat bedelinden kaynaklı mahsuba konu alacağının bulunmadığı, ayrıca davalı tarafından sunulan teslim fişi ile makinenin 03.02.2022 tarihi itibariyle hurdaya teslim edildiğinin anlaşıldığı, davalı tarafça işin tamamlanıp teslime hazır hele geldiğine ilişkin belge ya da buna ilişkin bir ihtarname sunulmamakla birlikte, davacı tarafından keşide edilen ihtarname ile davalı tarafından makinenin tamiratının tamamlanmış olduğunun kabulüne göre, hurdaya teslim tarihi itibariyle davalı tarafın ardiye bedeline ilişkin zararından kaynaklı mahsuba konu alacağının bulunmadığı kanaatine varılmıştır.Davaya konu makine hurdaya verilmesi nedeniyle fiziki olarak incelenememiş olup, alınan bilirkişi raporu ile makineye emsal teşkil edebilecek bir makinenin bulunmadığının anlaşıldığı, satışın yapıldığı dava dışı ... Otomotiv Endüstrisi Sanayi ve Ticaret A.Ş. Yazı cevabı ile de emsal fiyat belirlemesi yapılamamış olup, makinenin satış fiyatı ve dosya kapsamına göre alınan bilirkişi raporu sonucu, dava tarihi itibari ile makinenin piyasa rayicinin 735.000,00 TL olduğu tespit edildiği, makinenin iadesi mümkün olmamakla, davalı tarafın 735.000,00 TL zarardan sorumlu oluğu kanaati ile, Mahkememizce dava ve bedel artırım dilekçesi dikkate alınarak davanın kısmen kabulü ile, 735.000,00-TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM ; Gerekçesi ve ayrıntısı yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davanın KISMEN KABULÜ ile, 735.000,00-TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin REDDİNE, 2-Harçlar yasası gereğince alınması gereken 50.207,85-TL harçtan peşin ve tamamlama harcı olarak alınan toplam 13.305,42-TL harcın mahsubu ile bakiye 36.902,43-TL harcın davalıdan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA, 3-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca belirlenen 116.250,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE, 4-Davacı tarafından yapılan 13.397,62-TL harç, 10.200,00-TL bilirkişi ücreti ve 883,00-TL tebligat masrafı olmak üzere toplam 24.480,62-TL yargılama giderinin kabul ret oranına göre 24.214,29-TL'sinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE, bakiye yargılama giderinin davacı üzerinde BIRAKILMASINA, 5-6325 Sayılı Kanun 18/A-13 maddesi uyarınca 1.560,00-TL zorunlu arabuluculuk hizmeti giderinin, kabul ret oranına göre, 1.543,02-TL'sinin davalıdan, 16,98-TL'sinin davacıdan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA, 6-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, davanın kabul ve red oranına göre, karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca belirlenen 8.083,94-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE, 7-Davalı tarafından yapılan 11,50-TL harç ve 300,00-TL tebligat masrafı olmak üzere toplam 311,50-TL yargılama giderinin kabul ret oranına göre 3,38-TL'sinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE, bakiye yargılama giderinin davalı üzerinde BIRAKILMASINA, 8-Kesinleşme süreci tamamlanana kadar masraf avanslarının kullanılabileceği nazara alınarak kararın kesinleşmesinden sonra yazı işlerince yapılacak hesaba göre artan avansların yatıran tarafa İADESİNE, Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık kesin süre içerisinde ... açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.15/01/2026
Katip ¸e-imzalıdır
Hakim ¸e-imzalıdır