İlk Derece Mahkemesi 2021/67 E. 2025/892 K.

T.C. İSTANBUL 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2021/67 Esas KARAR NO : 2025/892

DAVA : Alacak DAVA TARİHİ :13/01/2011 KARAR TARİHİ :16/12/2025

Mahkememizde görülmekte olan Alacak davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ -İSTEM / Davacı vekili dava dilekçesinde ve özetle; davalıların davacı şirket ile imzalamış oldukları sözleşmeyi haksız olarak feshettiklerini, davalılardan ... (...),... Hastanesinin ihtiyacı olan mikrobiyoloji laboratuar teknik hizmetinin sonuç karşılığı satın alınması işi için ihale açtığını, müvekkili ... iş ortaklığının ihaleye girerek ihaleyi kazandığını, davacı İş Ortaklığını temsiline pilot firma olan ...Şti. ile davalı... (... Hastanesi), arasında 18.03.2009 tarihinde sözleşme imzalandığını, taraflar arasında imzalanan ve işe başlama tarihini gösterir Geçici Kabul Tutanağında işin başlama tarihinin 26.06.2009 olduğunun belirtildiğini, sözleşmeye göre işin bitiş tarihinin ise 26.12.2011 olduğunu, 5981 sayılı Kanunun ek Madde 124 ile Geçici 1. maddesi gereği olarak davalı vakıflar Genel Müdürlüğüne ait ...Hastanesinin tüm hak ve yükümlülükleri ile birlikte 25.10.2010 tarihinde davalı ... devredildiğini, davalılardan ...Üniversitesi tarafından öncelikle faks yoluyla 22.10.2010 tarihinde gönderilen yazı metninde " ... Eğitim ve Araştırma Hastanesinin firmanızla devam eden Mikrobiyoloji ve Kan Bankası Hizmet alımı 12.11.2010 tarihinde sona ermektedir..." denildiğini, davalılardan ...tarafından davacı iş ortaklığına gönderilen ... 25. Noterliği'nin ... tarih ve ... yevmiye nolu ihtarnamesi ile 12.11.2010 tarihinde sona erecek olan sözleşmenin yenilenmeyeceğinin ifade edildiğini, müvekkillerin imzalamış oldukları sözleşmenin tek taraflı olarak hiç bir gerekçe gösteriimeksizin 12.11.2010 tarihinde sona erdirildiğini, müvekkillerine tebliğ edilen ihtarnameye karşılık olarak ... 35. Noterliği'nin... tarih ve ... yevmiye nolu ihtarnamesi ile yapılan feshin haksız ve hukuksuz olduğu, işin devam etmekte olduğunun davalı tarafa ihtar edildiğini, bunun üzerine davalılardan ... üniversitesi tarafından gönderilen ... 25. Noterliğinin ... tarih ve .... yevmiye nolu ihtarnamesinde " ... İhtarnamenizde belirtilen Mikrobiyoloji ve Kan Bankası Hizmet Alımına ilişkin imzalanan sözleşmenin tarafı ve halefi ... Üniversitesi olmadığından, mezkur sözleşmenin tarafımıza hiç bir sorumluluk ve yükümlülük yüklemediğini..." denildiğini, davalının bu ihtarnamesine ... 35. Noterliği'nin ... tarih ve ... yevmiye nolu ihtarnamesi ile yanıt verildiğini, davalıların her hangi bir gerekçe ve neden belirtmeden tek taraflı olarak akdedilen sözleşmeyi feshettiğini, sözleşmenin tek taraflı olarak fesih edilmesinde, ... Üniversitesinin kayıtsız ve şartsız olarak sorumluluğu bulunduğunu, davacılar ile davalılar arasında imzalanan sözleşmenin haksız, hukuksuz ve tek taraflı olarak davalılar tarafından feshedilmesinden dolayı müvekkilinin kar kaybına uğradığını, sözleşmeyi haksız fesheden davalıların, müvekkilinin uğradığı kar mahrumiyetini karşılamaları gerektiğini, sözleşmenin eki niteliğinde olan teknik şartnameye göre Mikrobiyoloji Laboratuarı ve Kan Bankasına ilişkin olarak toplam 22.583.640 puanlık test yapılacağının belirtildiğini, teknik şartnameye göre alınması zorunlu olan teknik cihazların belirlendiğini ve bu cihazlarda hangi miktarda test çalışmasının yapılacağı ve yapılan her bir testin puanının belirtildiğini, sözleşme fiyatı tespit edilirken, yüklenicinin teknik şartnamede belirtilen cihazlarda yapılacak olan test miktarı ve bu testlerin her birine verilen puanın dikkate alındığını, davacı firmanın sözleşmenin haksız feshi nedeniyle ciddi miktarda kar kaybına maruz kaldığını, müvekkil firma işe başlama tarihi olan 26.06.2009 tarihinden sözleşmenin haksız ve hukuksuz olarak feshedildiği tarih olan 12.11.2010 tarihine kadar toplam 16,5 ay uhdesinde olan işle ilgili olarak çalıştığını, davacının çalışmış olduğu dönem boyunca toplam 3.797.753,54 TL tutarında hak ediş düzenleyerek davalı kurumlara sunduğunu, söz konusu hak ediş bedelleri davalılar tarafından ödendiğini, sözleşme toplam bedelinin 9.199.743,00 TL olduğundan ve sözleşmenin haksız ve hukuksuz fesih edildiği tarih olan 12.11.2010 tarihine kadar toplam 3.797.753,54 TL tutarında iş yapılmış olması karşısında imzalanan sözleşmenin haksız ve hukuksuz olarak feshedilmemiş olsaydı müvekkillerinin 5.401.989,46 TL lik daha iş yapma imkanına sahip olacağını, müvekkili şirketin, çalıştığı dönem olan 16,5 ay boyunca 3.797.753,54 TL tutarında hak ediş düzenlediği, bu süre içerisinde toplam 873,130.50 TL gideri olduğunu, müvekkili şirketlerin, sözleşmenin devam ettiği süreç içerisinde sözleşmenin ifası için yapılması zaruri olan toplam test maliyetinin 1,898,389.64 TL olduğunu, şu hale göre, müvekkili firmanın sözleşme devam ettiği dönem olan 16,5 ay süresince toplam Hakediş bedeli ile masraf aradaki farkın 1,899,363.90 TL olduğunu, sözleşme kapsamında ki işle ilgili olarak sözleşmenin ayakta kaldığı dönem boyunca toplam 873,130.50 TL gider olduğundan brüt kardan toplam giderler çıkarıldıktan sonra kalan 1,026,233.40 TL nın sözleşme kapsamında ki iş için 16,5 aylık dönemde elde edilmiş olan net karı verdiğini, taraflar arasında imzalanan sözleşme toplam bedelinin 9.199.743,00 TL olduğundan ve sözleşmenin haksız ve hukuksuz feshedildiği tarih olan 12.11.2010 tarihine kadar toplam 3.797.753,54 TL tutarında iş yapılmış olması karşısında, imzalanan sözleşme haksız ve hukuksuz olarak feshedilmemiş olsaydı davacıların 5.401.989,46 TL lik daha iş yapma imkanına sahip olacağını, toplam hak ediş bedelinin %27,0221 oranında net kar elde edilmesinden dolayı davacı firmaların minimum 1.459.731,90 TL net kar elde edeceklerini, ancak davalıların sözleşmeyi haksız ve hukuksuz feshetmeleri nedeni ile müvekkiller bu kardan mahrum kaldıklarını, sözleşmeyi haksız fesheden tarafın diğer tarafa sözleşmenin tamamlanmaması nedeni ile yoksun kaldığı karı ödemek zorunda olduğunu, davalıların davacılar iel imzaladıkları " Mikrobiyoloji ve Kan Bankası Hizmet Alım İşi " sözleşmesini hiç bir haklı neden olmadan tek taraflı olarak feshettiklerini, davalılar fesihte haksız olup, davacıların sözleşmeye güven ilkesi çerçevesinde mahrum kaldıkları karı karşılamak zorunda olduklarını, müvekkillerin dava konusu işle ilgili olarak hak ediş tutarının %27,0221 oranında bir net kara sahip oldukları ve olması gerektiğini, bu nedenle fazlaya dair haklarımız saklı kalarak şimdilik 1.459.731,90 tl olan kar mahrumiyetinin 10.000 TL'sini talep ettiklerini, Davalıların sözleşmeyi haksız ve hukuksuz feshetmeleri nedeni ile müvekkillerin sözleşmeye güven ilkesi çerçevesinde yaptıkları masrafların ve kaçırılan fırsatların bedellerinin, müvekkillere ödenmesi gerektiğini, davacıların, davalılar ile imzalamış oldukları sözleşme ve sözleşmenin eki niteliğinde olan idari ve teknik şartnamelerin yüklediği yükümlülüklerden dolayı sözleşmenin uygulanacağına duyulan güven ilkesi gereği olarak bir kısım yatırımlar yaptığını, cihazlar satın alındığını ve çeşitli firmalar ile sözleşmeler imzalamadıklarını, ne var ki, davalıların sözleşmeyi haksız feshetmeleri nedeni ile müvekkiller yapılan yatırımlar noktasında da ciddi zararları olduğunu, sözleşmeyi haksız fesheden davalıların müvekkillerin maruz kaldığı bu zararları da karşılamaları gerektiğini, müvekkillerinin sözleşmeye güven ilkesi gereğince müvekkili İş Ortaklığını temsilen pilot firma olan ....Ltd. Şti. ile davalı ...Müdürlüğü arasında 18.03.2009 tarihinde sözleşmeden dolayı 114.999,67 TL damga vergisi ödemek zorunda kalındığını, müvekkillerinin sözleşme ve eki niteliğinde olan teknik şartnameye göre 99.435,60 TL bedeli Nefelometre image cihazı, 106.343,28 TL bedelli Mefelometre ımage 800 cihazı, 20.196,00 TL bedelli Alerji ... cihazı 44.550,00 TL bedelli pcr cihazı, 39.816,90 TL bedelli Kan Kültürü cihazı satın aldığını, müvekkillerinin sözleşmeye güvenerek aldıkları bu cihazları bu iş için aldığını, cihazların ikinci el piyasada satılması halinde minimum %50 oranında bir indirimle satılabileceğini, davacıların sözleşme gereği olarak, işin ifa edileceği yerle ilgili olarak toplam 299.165,40 TL inşaat masrafı yaptığını, davacıların sözleşmeye güven ilkesi ve davalıların talebi doğrultusunda işin yapılacağı yerle ilgili olarak 78.709,10 TL çeşitli mobilya, tefrişat, bilgisayar v.b. şeyler satın almak zorunda kaldıklarını, müvekkillerinin sözleşmenin ifa edileceğine duyulan güven ve sözleşmenin yüklediği yükümlülükler gereği olarak çeşitli firmalar ile cihaz kullanım sözleşmesi ile mal alım sözleşmeleri imzaladıklarını, dava konusu sözleşmenin haksız feshedilmesi nedeni ile müvekkiller 3. kişiler ile imzaladıkları sözleşmelerden dolayı almak zorunda oldukları mallar ile cihazların kullanım bedellerini ödemek zorunda olduğunu, davacıların sözleşme konusu işle ilgili olarak sözleşmeye göre davalılara Teminat Mektubu verdiğini, teminat mektubu için toplam 23.745,00 TL komisyon ödemek zorunda kaldığını, şayet, müvekkiller ile davalılar arasında dava konusu sözleşme imzalanmamış olsaydı, müvekkiller, yukarıda ayrıntılı olarak izah edilen masrafları yapmayacaklarını, bu nedenle sözleşmeye güvenerek, müvekkillerin yaptığı söz konusu masraflarında davalılar tarafından tazmin edilmesi gerektiğini, Sonuç olarak davacı İş ortaklığını temsilen ... firma olan ...Ltd.Şti. ile davalı ...Genel Müdürlüğü (... Eğitim ve Araştırma Hastanesi) arasında 18.03.2009 tarihinde imzalan sözleşmeyi davalıların hiç bir gerekçe göstermeden tamamen haksız ve hukuksuz olarak feshettiklerini, bu itibarla davalıların müvekkillere iş devam etseydi elde edecek oldukları kar ile işle ilgili olarak yaptıkları masrafları ödemek zorunda olduklarından müvekkillerinin yoksun kaldığı kardan fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile 10.000,00 TL kar mahrumiyeti zararının, müvekkillerinin sözleşmeye güven ilkesi gereği yaptıkları fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydıyla 10.000 TL masrafın davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Birleşen davada, davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalılardan, ...Genel Müdürlüğü ... Eğitim ve Araştırma Hastanesinin ihtiyacı olan mikrobiyoloji laboratuar teknik hizmetinin sonuç karşılığı satın alınması işi için açılan ihaleyi müvekkillerinin kazanarak 18.03.2009 tarihinde sözleşme imzalandığını, Hastanenin 26.10.2010 tarihinde davalı ... üniversitesine devredildiğini,Üniversite tarafından gönderilen ...25. Noterliği'nin ... tarihli ihtarı ile sözleşmenin tek taraflı olarak süresinden önce 12.11.2010 tarihinde sona ereceğini bildirdiğini ,cevabi ihtarname ile müvekkillerinin uğradığı kar mahrumiyetini karşılamaları gerektiğini bildirdiklerini akabinde ... 40. ATMnin ... E. sayılı dosyası üzerinden açılan kısmi davada mahkemenin sözleşmenin haksız feshi nedeniyle davalıların 10.000-TL kar mahrumiyeti ödemesine karar verildiğini, müvekkilinin çalıştığı 16,5 ay boyunca 3.797.753,54 TL tutarında hak ediş düzenlendiği, bu süre boyunca toplam 873,130.50- TL gideri olduğunu, yapılması zaruri olan est maliyetinin 1.898.389.64- TL olduğunu, davalıların imzaladıkları “ Mikrobiyoloji ve Kan Bankası Hizmet Alım işi " sözleşmesini tek taraflı fesh ettiklerini 1.391.816,27-TL ( 10.000 TL kısmi davada talep edildiği için kalan miktar) olan kar mahrumiyetinin akdin fesih tarihinden tibaren işleyecek ticari faiziyle tahsilini talep etmiştir. SAVUNMA / Davalı ... Müdürlüğü vekili yanıt dilekçesinde özetle; ... Hastanesinde ... sayılı ihale kayıt numarası ile 4734 Sayılı Kamu İhale Kanununun 19.maddesi (açık ihale) usulüne göre yürütülen "Sonuç Karşılığı Mikrobiyoloji Laboratuarı ve Kan Bankası Hizmet Alımı" ihalesinin ....Şti. ile ... uhdesinde kalmış olup, 18.03.2009 tarihinde yüklenici ile hastane arasında sözleşme imzalandığını, ancak ... Hastanesinin Yasa Gereğince 25.10.2010 tarihinden itibaren ...Üniversitesine devredildiğini, dava konusu edilen hizmetin de devredildiğini, ... Üniversitesi tarafından yürütülmekte iken Üniversite Yönetimi tarafından davacı tarafa ... 25.Noterliğinin ... tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile "bahis konusu Mikrobiyoloji Laboratuarı ve Kan Bankası Hizmet Alımı sözleşmesinin 12.11.2010 tarihinde sona ereceği, ... Fakültesi olarak Mikrobiyoloji ve Biyokimya Laboratuarlarını kapsayan yeni bir ihale yapıldığını ve bu ihaleye ... da davet edildiğini ancak ihaleyi başka bir firmanın kazandığını 12.11.2010 tarihinde sona erecek olan sözleşmenin yenilenmeyeceği" bildirilerek yüklenicinin iş akdinin tek taraflı olarak feshedildiğini, taraflar arasında imzalanan sözleşmenin 29.maddesinin Mücbir Sebeplerden Dolayı Sözleşmenin tek taraflı olarak feshini öngördüğünü, ... hastanesinin Kanun Gereği tümüyle birlikte ... Üniversitesi Hastanesine devri ile imkansızlık sebebiyle sözleşme hükümlerinin iptalinin kaçınılmaz olduğunu, bu sebeple haksız ve mesnetsiz davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ...Üniversitesi vekili cevap dilekçesinde özetle; davacılar tarafından sözleşmenin haksız fesih edildiği iddiaları ile yoksun kaldıkları kar kaybı ve sözleşmeye güven ilkesi gereğince yaptıkları masrafların tazmini talebi ile açılan davada ...Üniversitesine husumetin yöneltilmesi usul ve yasaya aykırı olduğunu, 18.03.2009 tarihinde akdedilen Mikrobiyoloji ve Kan Bankası Hizmet Alımı Sözleşmesinin tarafının ...Üniversitesi olmadığını, söz konusu sözleşmenin davacılar ile ...Eğitim ve Araştırma Hastanesi Başhekimliği arasında imzalandığını, ...Üniversitesinin TC Yüksek Öğretim Kurulu Başkanlığının kararı üzerine ... tarihli ... sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 5981 sayılı kanunla kurulmuş kamu tüzel kişiliğine sahip bir vakıf üniversitesi olduğunu, davaya konu sözleşmenin taraflarının belli olduğunu, ...Üniversitesinin sözleşmenin tarafı ve halefi olmadığını, ...Üniversitesinin dava konusu sözleşmenin tarafı ve halefi bulunmadığından herhangi bir sorumluluğu ve yükümlülüğünün bulunmadığını, bu sebeplerle ...Üniversitesine husumet yöneltilemeyeceğini, dava konusu sözleşme davacılar ile ... Eğitim ve Araştırma Hastanesi Başhekimliği arasında imzalandığını, 5981 sayılı kanunun geçici 1. maddesinde" ... Hastanesi faaliyetlerini, bu kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren en geç altıncı ayın sonuna kadar bu kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önceki statüsü ile devam ettirir." hükmü karşısında 25.10.2010 tarihi itibari ile ...Üniversitesi yasa gereğince faaliyetine başladığını, ...Hastanesinin devamı niteliğinde olmadığını, sözleşmenin tarafı ve halefi olmadığını, dava konusu sözleşmenin KİK kapsamında yapıldığını, ...Üniversitesinin Kamu ihale kanununa tabi olmadığını, bu nedenlerle açılan davanın husumet yönünden reddine, haksız ve mesnetsiz açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Birleşen davada davalı ... vekili cevap dilekçesinde; Davacı tarafından ... 40.ATMnin ...E. sayılı dosyasından açılan davanın kısmen kabul edilerek karara çıktığını, kararın taraflarınca temyiz olunacağından bekletici mesele sayılarak kesinleşmesinin beklenilmesini, Hastanenin 5981 s.k. ek 124 ile geçici 1.mad. gereğince “ tüm hak ve yükümlülükleriyle birlikte 25.10.2010 tarihinde ...Üniversitesine devredildiğini ,Hastane Baştabipliği tarafından gönderilen 12.10.2010 tarihli yazı ile, devir tarihine kadar yapılan hizmet bedellerinin Hastane Baştabipliğine fatura edilmesini, sonraki hizmetlerin ise Üniversite Saymanlığına fatura edilmesi istendiğini, devir tarihinden sonra yapılan işlemler İdarenin tasarrufu olmadığından hukuken idareyi bağlamadığını, bilirkişi raporunda ;... Hastanesine 2009 ve 2010 yıllarında fatura kesildiği ve karşılıklarının tamamen ödendiği belirtildiğini,kardan mahrum kalma karşılığında raporda belirlenen ve talep edilen bedelin fahiş olduğunu davanın reddini talep etmiştir. Birleşen davada davalı ... Üniversitesi Hastanesi vekili cevap dilekçesinde; müvekkilinin kamu tüzel kişiliğine sahip bir vakıf üniversitesi olduğunu, Başhekimlik ile davacı arasında imzalanan sözleşmenin hastanenin tüzel kişiliğinin sona ermesiyle bir tarafı eksik bir sözleşme haline geldiğini, Hastane teslim alındığı dönemde Laboratuar hizmetlerindeki aksaklık ve verimsizliklerin tesbiti üzerine davacı firma ile de görüşülerek, hastaya verilen hizmetlerin niteliğinin yükseltilmesi, maliyetinin düşürülmesi, sözleşmenin yenilenmesi için teklif istendiğini,kurum yararı gereği ihale açılıp başka bir firmanın kazandığını ....40. ATMnin...esas sayılı dosyasında verilen karar eksik inceleme sonucu verildiğini, taraflarınca temyiz edildiğini, bu nedenlerle davanın reddini talep etmiştir. KANITLAR VE GEREKÇE / Dava ve birleşen dava; Dava, davacı İş ortaklığını temsilen pilot firma olan...Şti. ile davalı T.C. Başbakanlık Vakıflar Genel Müdürlüğü (... Eğitim ve Araştırma Hastanesi) arasında 18.03.2009 tarihinde imzalanan sözleşmeyi davalıların haksız olarak feshettiği gerekçesi ile yoksun kalınan kar mahrumiyeti ve yapılan masrafların tahsiline ilişkindir. Mahkememizin evveliyatı olan ... 40. Asliye Ticaret Mahkemesi...Esas ...Karar sayılı dosyası üzerinden yapılan yargılama neticesinde Mahkememizce kar mahrumiyeti isteminin kabulü ile 10.000.00.TL' nın davalılardan tahsiline, sözleşmeye güven ilkesi gereğince masraflar yönündeki talebin reddine karar verilmiş; hüküm, taraflarca temyiz edilmiştir. Temyiz incelemesi yapan Yargıtay 13. Hukuk Dairesinin11.12.2013 tarihli ...Esas , ... Karar sayılı ilamı ile ".....Her ne kadar mahkemece, davacı tarafın kar kaybı talebi yönünden; Düzenlenen hakediş faturalarına göre, 2009 yılı kar oranının %7.72, 2010 yılı için ise %12.79 oranında olduğu, bu oranlardan 2010 yılı esas alındığında sözleşmenin kalan süresine tekabül eden sözleşme ücretinin 5.401.989.46.TL olması nedeniyle 690.914.45.TL, 2009 yılı kar oranı gözönüne alındığında 417.033.59.TL olduğu, dava dilekçesinde kar mahrumiyetine ilişkin talebin şimdilik 10.000.00.TL olarak belirtilmesi ve mahkemenin istemle bağlı olması ve hesap edilen her iki oranında istemden fazla olması nedeniyle kar mahrumiyeti talebinin kabulü ile 10.000.00.TL' nın tahsiline karar verilmiş ise de; mahkemece, davacı tarafın sözleşmenin feshinden sonra kalan süre içerisinde Başka işler yapma imkanı doğacağından 818 sayılı BK 325, 6098 sayılı T.B.K 408 maddesi gereğince işi yapmadığından dolayı tasarruf ettiği yahut diğer bir iş ile kazandığı ve kazanmaktan kasten feragat eylediği şeyler konusunda bilirkişi incelemesi yaptırılıp tespit edilecek miktarında belirlenecek değerden indirimi yapılıp, davacının fazlaya ait talep hakkını saklı tuttuğunda göz önüne alınarak talep edebileceği tüm miktar şüpheye mahal bırakmayacak şekilde net olarak belirlendikten sonra hasıl olacak sonuca uygun bir şekilde taleple bağlı kalınarak karar verilmesi gerekirken mahkmece, bu yönler gözardı edilerek yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirir." Gerekçesi ile bozularak mahkememize iade olunmuş mahkememizin 2015/143 Esas numarasını alarak yargılamaya devam olunmuştur. Bozma ilamı doğrultusunda dosya bilirkişi incelemesine tevdi edilerek 818 sayılı BK'nun 325.maddesi ve 6098 sayılı TBK'nun 408. Maddesi gereğince işi yapmadığından dolayı tasarruf ettiği yahut diğer bir iş ile kazandığı ve kazanmaktan kasten feragat eylediği şeylerin tespiti konusunda rapor düzenlenmesinin istendiği ve yapılan yargılama neticesinde ... Esas ... Karar nolu kararı ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Mahkememizden verilen 06/03/2018 tarih ve ... Esas... sayılı kararı Yargıtay 13. Hukuk Dairesi'nin 14/03/2019 tarih, ... Esas,... Karar sayılı ilamıyla "...Dava, taraflar arasında düzenlenen 18.03.2009 tarihli sözleşmenin haksız fesih edildiği iddiası ile yoksun kalınan kar istemine ilişkindir. Mahkemece feshin haksız olduğu kabul edilerek fesihten sonra kalan sözleşme süresi için kar mahrumiyetine hükmedilmiştir. Sözleşme tarihi itibariyle yürürlükte bulunun 818 sayılı Borçlar Kanunu'nun 96. maddesine göre, alacaklı hakkını kısmen veya tamamen alamadığı takdirde borçlu kendisine hiçbir kusurun isnat edilemeyeceğini ispat etmedikçe bundan doğan zararı tazmin etmeye mecburdur. Anılan yasa maddesi gereğince, 18.03.2009 tarihli sözleşmeyi haksız feshettiği sabit olan davalılar, davacıların zararını tazminle yükümlüdür. Bununla birlikte 818 sayılı Borçlar Kanunu'nun 325. maddesi “İş sahibi işi kabulde temerrüt ederse, işçi taahhüt ettiği işi yapmağa mecbur olmaksızın mukaveledeki ücreti isteyebilir. Şu kadar ki, işi yapmadığından dolayı tasarruf ettiği yahut diğer bir iş ile kazandığı ve kazanmaktan kasten feragat eylediği şeyi mahsup ettirmeğe mecburdur.” hükmünü içermekte olup, BK'nın 98. maddesi delaletiyle BK'nın 44. maddesi gereğince de davacı taraf zararının artmasını önlemek için gerekli tüm önlemleri almalıdır. Sözü geçen yasa maddeleri uyarınca, tazminat talep etme hakkı bulunan davacıların aynı şartlardaki ihale işini ne kadar sürede bulabileceği belirlenerek, bu süre içinde mahrum kaldığı ücret ile bu süre içinde yapmadığı giderler nazara alınarak ne miktar alacağa hak kazandığının tespiti gerekir. Bu konuda tarafların tüm delilleri, vergi bilançoları, ticari defterleri değerlendirilerek konusunda uzman bilirkişilerden rapor alınıp, sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, fesih tarihi ile sözleşme süresinin bitim tarihi arasındaki sürenin tamamı için yazılı şekilde kar mahrumiyeti tazminatına karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirir." gerekçesiyle Mahkememiz kararının Bozulmasına karar verilmiştir. Bozma ilamı sonrasında dosya 2021/67 esasa kaydedilmiş ,Mahkememizin 25/05/2021 tarihli celsesinde usul ve yasaya uygun Yargıtay bozma ilamına uyularak yargılamaya devam olunmuştur. Mahkememizce yapılan yargılama neticesinde ; Davacılar tarafından , davalılardan ...Müdürlüğü (... Eğitim ve Araştırma Hastanesi) tarafından hastanenin ihtiyacı olan mikrobiyoloji laboratuvarı teknik hizmetinin sonuç karşılığı satın alınması için açılan ihaleyi davacılardan ...Ortaklığının kazandığını ve İş ortaklığını temsilen pilot firma olarak davacılardan ... Şti. Ile davalılardan ... Müdürlüğü ... Eğitim ve Araştırma Hastanesi Baştabipliği arasında işe başlamadan itibaren 30 ay süreli 18.03.2009 tarihinde sözleşme imzalandığı, sözleşmenin 26.06.2009 tarihinde başladığı ve 30 ay süreli sözleşmenin 26.12.2011 tarihinde sona ermesi gerekirken davalı hastanenin tüm hak ve yükümlülükleri ile birlikte 25.10.2010 tarihinde davalı ... Üniversitesine devredilmesiyle davalı ... Üniversitesi tarafından sözleşmenin 12.11.2010 tarihinde sona ereceği ve sözleşmenin yenilenmeyeceğini bildirerek sözleşmeyi tek taraflı ve haksız olarak 12.11.2010 tarihinde feshettiği, sözleşme bedeli olan 9.199.743.00.TL bedelden haksız feshe kadar 3.797.753.54.TL tutarında iş yapıldığı bakiye 5.401.989.46.TL'lık işin haksız fesih nedeniyle yapılamamasından dolayı 1.459.731.90.TL kar kaybı, sözleşmeye güven ilkesi gereğince yaptıkları masraflar ve kaçırılan fırsatların ödenmesi gerektiği ileri sürerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere 10.000.00.TL kar mahrumiyeti zararı ile 10.000.00.TL sözleşmeye güven ilkesi nedeniyle yapılan masrafların davalılardan tahsiline karar verilmesini ,davalılar ise davanın husumet yokluğundan ve esastan davanın reddine karar verilmesini talep etmişlerdir. Dosya kapsamına Tıbbi Mikrobiyoloji Uzmanı Dr. Öğr. Üyesi ..., Hastane Yöneticisi -Uzman ... Mali Müşavir ... tarafından düzenlenen 15.06.2022 tarihli bilirkişi raporu, Prof.Dr.YMM ..., Hastane Yöneticisi -Uzman ... Mali Müşavir ... tarafından düzenlenen 08/05/2023 tarihli bilirkişi ek raporu, Nitelikli Hesaplama Uzmanı ..., Elektronik Mühendisi, Biyomedikal Müh. Sektör Uzmanı ..., Bağımsız Denetçi /SMMM ... tarafından düzenlenen 10/02/2025 tarihli bilirkişi raporu, Sektörel Uzman ... tarafından ayrık olarak ibraz edilen 18/10/2025 tarihli bilirkişi raporu raporu, Sözleşme, Borçlar, Sorumluluk, Nitelikli Hesaplama vb Uzmanı, ..., S.M. Mali Müşavir ... tarafından düzenlenen 20.10.2025 tarihli bilirkişi raporu dosya kapsamına alınmıştır. Taraf iddia ve savunmaları ibraz edilen deliller, bilirkişi raporları ile tüm dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğinde; Taraflar arasındaki sözleşmenin 26.06.2009 tarihinde başlayan ve 30 ay süreli sözleşmenin 26.12.2011 tarihinde sona ermesi gerekirken davalı hastanenin tüm hak ve yükümlülükleri ile birlikte 25.10.2010 tarihinde davalı ...Üniversitesine devredilmesiyle davalı ... Üniversitesi tarafından sözleşmenin tek taraflı ve haksız olarak 12.11.2010 tarihinde sona erdirildiği, nazara alınarak Sözleşme güven ilkesine dayalı yapılan masraflarla ilgili istemin reddine ,Sözleşmenin davalılar tarafından haksız olarak feshedildiği tarihten itibaren sözleşmenin normal olarak sona ermesi gereken tarihe kadar davacıların davalılardan talebe hak kazandığı Kar Mahrumiyeti alacağı bulunduğu bu alacak isteminin 10.000 TL sinin asıl dosya kapsamında talep edilmiş birleşen dosya da ise bu alacak istemine yönelik ek dava açılmıştır. Sözleşme tarihi itibariyle yürürlükte bulunan eski BK’nın 96.maddesine göre, alacaklı hakkını kısmen veya tamamen alamadığı takdirde, borçlu kendisine hiçbir kusurun isnat edilemeyeceğini ispat etmedikçe bundan doğan zararı tazmin etmeye mecburdur. Taraflar arasındaki 18.03.2009 tarihli sözleşmeyi haksız olarak fesheden davalıların, davacıların zararını tazmin etmekle yükümlü olup eski BK’nın 325.maddesi gereği “iş sahibi işi kabulde temerrüt ederse, işçi taahhüt ettiği işi yapmaya mecbur olmaksızın mukaveledeki ücreti isteyebilir. Şu kadar ki, işi yapmadığından dolayı tasarruf ettiği yahut diğer bir iş ile kazandığı ve kazanmaktan kasten feragat eylediği şeyi mahsup ettirmeye mecburdur” hükmünü içermekte olup, eski BK’nın 98.maddesi delaletiyle eski BK’nın 44.maddesi gereğince de, davacı taraf zararının artmasını önlemek için gerekli tüm önlemleri almalıdır. Bu kapsamda davalı tarafça süresinden önce haksız olarak yapılan fesih nedini ile , tazminat talep etme hakkı bulunan davacıların aynı şartlardaki ihale işini ne kadar sürede bulabileceği belirlenerek, bu süre için mahrum kaldığı ücret ile bu süre içinde yapmadığı giderler nazara alınarak ne miktar alacağı hak kazandığının tespiti gerekir. Dosya kapsamına ibraz edilen 15.06.2022 tarihli bilirkişi raporlarındaki “Sektörel Değerlendirme ile ;Dava konusu olan iş için ihale açılması, özel sektör, devlet ve üniversite vakıf hastanelerinde zaman zaman uygulanan fakat çok yaygın olmayan bir durum olduğu. Bu nedenle bu şekilde ihale işi alan firmaların her zaman aynı vasıfta ihale bulamayacakları, ayrıca mikrobiyoloji laboratuvarı ve kan bankacılığı hizmeti aksatılıp durdurulamayacak bir hizmet olduğundan, işletici fimanın yeterli malzeme ve kit stoğunu bulundurma zorunluluğu olduğu, benzer şekilde çalışacak elemanların da eksiksiz ve kalifiye olması gerektiği belirtilmiş 10.02.2025 tarihli Bilirkişi Kurulu Raporunun “Sektörel Değerlendirme” başlıklı kısmında ise ... üzerinden yapılan bir taramada laboratuvar hizmetine dair ... ihalelerinin yıllara göre 2010 yılında 5 adet, 2011 yılında 10 adet, 2012 yılında 10 adet, 2013 yılında 12 adet olduğunun belirlendiği, İhalelerin yoğun ve detaylı bir çalışma sonrasında hazırlanabildiğinden yeni haberi olan bir isteklinin hemen hazırlanıp bir ihalenin tüm gereklerini tamamlayarak ya da hesaplayarak iştirak edemeyeceği bir gerçek olduğu, davacnın bu alanda proje üreten ve hizmet veren bir istekli olarak, bu ihaleleri zaten takip etmiş olması gerektiği, kazanacağı herhangi bir ihalede yeni ekip ve ekipman hazırlamaktansa bu projeden açığa çıkacak kaynakları değerlendirebileceği ,Öte yandan, mevcut sahada yeniden yapılan ihalede de hali hazırda çalışmakta olan organizasyonu sebebi ile en avantajlı istekli kendisi olacağı, Davacının, mevcut sahada yenilenen ihale hesaba katılmazsa, benzer şartlardaki bir ihaleyi en geç 6 ay gibi bir sürede bulabileceği değerlendirilmiş Bilirkişi heyetindeki mali müşavir bilirkişi tarafından yapılan tespitlere göre; sözleşme bedeli 9.199.743,00 TL nin minimum bedel olduğu dikkate alınarak, davacı ... İş Ortaklığının mahrum kalması muhtemel kar tutarının dava tarihi itibarıyla 415.614,56 TL olabileceği, benzer şartlardaki bir ihalenin en geç 6 ay gibi bir sürede bulunabileceği nazara alınarak eski BK.md.325 (yeni TBK.md.408) hükmü uyarınca bir indirim (kesinti) yapılarak kalan sözleşme bedeline göre (415.614,56/380x180=) 196.870,05 TL olduğu anlaşılmıştır. Anılan durum karşısında davacıların 10.000,00 TL kar mahrumiyeti alacağının asıl dava kapsamında , (415.614,56 – 10.000 ) 405.614,56 TL bakiye kar mahrumiyeti alacağının 6 aylık makul süre nazara alınarak (196.870,05 – 10.000 =) 186.870,05 TL nin birleşen dava kapsamında hükmedilmesi gerektiği asıl dava kapsamında talep olunan Sözleşme güven ilkesine dayalı yapılan masraflarla ilgili istemin ise sözleşmenin süresi ile ilgili olmayan yapılan giderlerle ilgili istemin dayanaksız olduğu, bu giderlerin sözleşmenin süresine bakılmaksızın yapılması zorunlu olan giderlerden olduğu kabul edilerek bu konudaki istemin reddine karar vermek gerektiği kanaatine varılarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. H Ü K Ü M /Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-Asıl davada davanın KISMEN KABULÜNE, a) Sözleşme güven ilkesine dayalı yapılan masraflarla ilgili istemin REDDİNE, b) Kar mahrumiyeti istemi yönünden davanın KABULÜNE, 10.000,00 TL kar mahrumiyeti alacağının 13.01.2011 dava tarihinden itibaren yürütülecek avans faizi ile birlikte davacılar yararına davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, (fazlaya ilişkin istemin saklı tutulmasına) c)Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesap olunan 683,10-TL nispi karar ve ilam harcından 297,00-TL peşin alınan harcın mahsubuna, bakiye 386,10-TL nispi karar ve ilam harcının davalı ... harçtan muaf olduğundan davalı ....'sinden tahsili ile hazineye irat kaydına, ç)Davacı tarafından yatırılan 18,40-TL başvuru harcı,297,00-TL peşin/nisbi herç olmak üzere toplam 315,40-TL harcın davalı ...harçtan muaf olduğundan davalı ...'sinden alınarak davacılara verilmesine, d)Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 10.000,00-TL nispi vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine, e)Reddedilen kısım yönünden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 10.000,00-TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine, f)Davacı tarafından yapılan; 4.507,10-TL bozma öncesi, 86.000,00-TL Bilirkişi ücreti,4.727,20-TL posta masrafı olmak üzere toplam 95.234,30-TL yargılama giderinin davadaki kabul ve red oranına göre % 50'sinin (47.617,15-TL'nin) davalılardan alınarak davacılara verilmesine, bakiye yargılama giderinin ise davacılar üzerinde bırakılmasına, g)Davalı ... Rektörlüğü tarafından yapılan; 425,00-TL yargılama giderinin davadaki kabul ve red oranına göre % 50'sinin(212,50-TL'nin) davacılardan alınarak adı geçen davalıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin ise davalı üzerinde bırakılmasına, ğ)Davalı Başbakanlık...Hast. tarafından yapılan; 200,00-TL yargılama giderinin davadaki kabul ve red oranına göre % 50'sinin(100,00-TL'nin) davacılardan alınarak adı geçen davalıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin ise davalı üzerinde bırakılmasına, h)Davalılar tarafından yatırılan gider avanslarından bakiye avans kalmadığından konuda hüküm kurulmasına yer olmadığına, ı)HMK 333.maddesi gereğince davacılar tarafından yatırılan gider avansından bakiye avansın hüküm kesinleştiğinde ve talep halinde davacılara iadesine, 2-Birleşen ... 14.Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasında davanın Kısmen KABULÜNE, 186.870,05 TL kar mahrumiyeti alacağının 15.03.2012 birleşen dava tarihinden itibaren yürütülecek avans faizi ile birlikte davacılar yararına davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, fazlaya ilişkin istemin reddine, a)Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesap olunan 12.765,09-TL nispi karar ve ilam harcından 20.668,50-TL peşin alınan harcın mahsubuna, bakiye 7.903,41-TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacılara iadesine, b)Davacı tarafından yatırılan 21,15-TL başvuru harcı, 20.668,50-TL peşin/nisbi herç olmak üzere toplam 20.689,65-TL harcın davalı ... harçtan muaf olduğundan davalı ....'sinden alınarak davacılara verilmesine, c)Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 45.000,00-TL nispi vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine, ç)Reddedilen kısım yönünden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 186.692,47-TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine, d)Davacı tarafından yapılan; 84,00-TL yargılama giderinin davadaki kabul ve red oranına göre % 13'ünün (10,92-TL'nin) davalılardan alınarak davacılara verilmesine, bakiye yargılama giderinin ise davacılar üzerinde bırakılmasına, Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın taraflara tebliğinden itibaren yasal süresi içeresinde Yargıtay ilgili dairesinden temyiz yolu açık olmak üzere oybirliği ile verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.16/12/2025

Başkan ¸e-imzalıdır Üye ¸e-imzalıdır Üye ¸e-imzalıdır Katip ¸e-imzalıdır