İlk Derece Mahkemesi 2020/696 E. 2020/696 K.

T.C. ADANA 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2020/696 Esas - 2024/8

T.C. ADANA 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2020/696 Esas KARAR NO : 2024/8

HAKİM : ... KATİP : ...

DAVACI : ... VEKİLİ : ... DAVALI : ... VEKİLİ : ... DAVA : Tazminat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 10/11/2020 KARAR TARİHİ : 09/01/2024 GEREKÇELİ KARARIN YAZILMA TARİHİ : ...

Mahkememizde görülmekte olan ticari satımdan kaynaklanan tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, davacı şirket ile davalı şirket arasında yapılan ticari satış sözleşmeleri uyarınca edimlerini yerine getirmelerine rağmen, davalının edimlerini eksik, yanlış ya da hiç ifa etmemesi nedeniyle, dava dışı üçüncü kişilere sözleşme ile yüklendikleri edimlerini yerine getiremediklerini, bu nedenle ceza ödediklerini, yine davalının kusurlu eylemleri nedeniyle vergi cezası ve gümrük bedelleri ödemek zorunda kaldıkların belirterek 1.000,00 USD'nin ticari avans faiziyle birlikte davalıdan alınarak kendilerine verilmesini talep ve dava etmiştir. Davacı vekili 11/04/2023 tarihli 13 nolu celsede "Son bilirkişi raporuna göre davanın kabulüne karar verilsin, harca esas değer olan 1.000 doların 900 dolarını gecikme cezasına özgülüyoruz, dedi. " şeklinde beyanda bulunmuştur. Davalı vekili cevap dilekçesi özetle, davacının iddialarını kabul etmemiş ve davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLER: Taraflar arasında sözleşmeler, ödemeler, mail ve diğer yazışmalar, bilirkişi raporları DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE : 6100 sayılı HMK m. 119/1-e gereğince davacının, iddiasının dayanağı olan bütün vakıaların sıra numarası altında açık özetlerini bildirmek, m. 194 gereğince de taraflar, dayandıkları vakıaları, ispata elverişli şekilde somutlaştırma yükümlülüğü vardır. Tarafların, dayandıkları delilleri ve hangi delilin hangi vakıanın ispatı için gösterildiğini açıkça belirtmeleri zorunludur. Bir davada haklı çıkabilmek için soyut veya genel hatlarıyla bir iddiayı ortaya koymak yeterli değildir. Aynı zamanda bu iddiaların, ispata elverişli hale getirilerek zaman, mekân ve içerik olarak somutlaştırılması gerekir. En azından iddianın araştırılabilmesine yönelik somut bilgi ve açıklamaların sunulması gerekir.İddia somutlaştırıldıktan sonra hâkim ve karşı taraf, bunun üzerinden savunma ve yargılama yapabilecektir. Soyut iddialar ve vakıalar üzerinden değerlendirme yapılması mümkün değildir. Somutlaştırma yükü, genel anlamda tarafların açıklama ödevinin bir parçası ve layihalar teatisi aşamasındaki tezahür şeklidir. Somutlaştırma yükü, basit yargılama ve kendiliğinden araştırma ilkesinin uygulandığı davalarda da geçerlidir. HMK m. 31 gereğince, Hâkim, uyuşmazlığın aydınlatılmasının zorunlu kıldığı durumlarda, maddi veya hukuki açıdan belirsiz yahut çelişkili gördüğü hususlar hakkında, taraflara açıklama yaptırabilir; soru sorabilir; delil gösterilmesini isteyebilir.Davaya konu talebin somutlaştırılmaması halinde önce hâkim,m. 31 ve 119/1-e gereğince davayı aydınlatma ödevi ve ön incelemedeki görevi gereği, somut olmayan hususların belirlenmesini davacıdan istemeli, gerekirse tarafa açıklattırma yaptırmalı, bu eksiklik giderildikten sonra yargılamaya devam etmelidir. Mahkememizce 15/06/2023 tarihli 14 nolu celsede davacı vekiline yukarıdaki izahat yapıldıktan sonra, " Somut olayda, taraflar arasında dört adet sözleşme bulunduğu, sözleşmeye aykırı olarak ayıplı mal teslim edildiği, gecikme nedeniyle zarara sebebiyet verildiği iddia edilmiş ve buna ilişkin deliller sunulmuşsa da, bilirkişi raporunda da belirtildiği üzere hangi delilin hangi vakıanın ispatı için kullanıldığının açık olmadığı, sözleşme tarihlerinin yakın olmasının da etkisiyle özellikle bahsi geçen maillerin hangi sözleşmeye ve olaya ilişkin olduğunun anlaşılamadığı görülmekle, Taraflara iddia ve savunmalarının dayanağı olan bütün vakıaların sıra numarası altında açık özetlerini bildirmek, özellikle maillerin hangi sözleşmeye ve hangi vakıaya ait olduğunu açıklamak üzere bir aylık kesin süre verilmesine, kesin süre içerisinde söz konusu hususa riayet edilmemesi halinde söz konusu delilden vazgeçmiş sayılacakları ve ispat yükü kendisine düşen tarafın talebinin reddedilebileceği hususunun ihtarına," şeklinde kesin süre verilmiştir. Davacı vekili 12/07/2023 tarihinde: "Dosya münderecatında yer alan tüm yazlı ve sözlü beyanlarımızı tekrar ederiz. Dava dilekçemiz, beyan dilekçelerimiz ve bilirkişi raporlarına karşı beyan dilekçelerimizde yer alan bilgilerde sunulu mail kayıtların sırasıyla hangi sözleşmelere dair olduğu açıklanmıştır. Tüm bu sebeplerle tekerrürden sakınmak amacıyla yazılı beyanlarımızı tekrar ederiz. Dosyanın mevcut delil durumuna ve son tarihli bilirkişi raporu yönünde karara çıkarılmasını talep ederiz." şeklinde dilekçe sunmuştur. Bu bilgiler ışığında yapılan incelemede: 1)29.05.2019 tarihli ... Sözleşmesi: "..." Giysileri ... şirketi için yapılacak pantolon ve ... tshirt için davacı şirket ile davalı ... Tekstil Sanayi arasında 29.05.2019 Tarihinde sözleşme yapılmıştır. Bu sözleşme metnine göre; - Orijinal numunelerin tam olarak aynı modelleri, renkleri ve boyutlarında olacağı, -Diğer spekler ve kumaş ağırlığı detaylandırılmış olduğu gihi yapılacağı, -23/05/2019 tarihli proforma faturaya göre faturalandırılacağı, Ayrıca ödemeler alıcı toplam ödemenin % 50 tutarını kararlaştırılan tarihte satıcının banka hesabına aktarılacağı, diğer %50'lik kısmın giysilerin ... olarak sevkiyata hazır hale gelmesinden sonra alıcı tarafından transfer edileceği, Ayrıca önemli bir madde olarak satıcı giysi kalitelerinden sorumlu olacak ve belirtilen hususlara uyulmadığı takdirde alıcıya tazminat ödeyecektir. Satıcı hatalı giysileri 6 hafta içinde yeniden yapacaktır. Kararlaştırılan sürenin sonunda telafi edici miktar teslim edilemez ise hatalı ürünlerin toplam tutarının %50'sini alıcıya ödeyecektir. Son muayene, sevkiyattarı önce alıcının kendisi veya yetkili bir kişi tarafından yapılacaktır. Geciken her gün için satıcı ceza olarak %1 indirim yapmak zorunda olduğu, bir hafta toleranstan sonra ceza işleminin başlayacağı imza altına alınmıştır. Bu indirim toplam sipariş tutarının en fazla %15'i olabilecektir.

Davacının iddiaları: Üniformalar istenen model, renk ve ölçülerde alması gerekirken; pantolonların cep açıklığı ölçü grafiğinde olduğundan daha küçük gelmiştir ve fermuar ölçüleri anlaşılan ölçülerden daha kısadır. Şeffaf torbalarda ve kıyafet etiketlerinde görülen kıyafet ölçüleri ile gerçek ölçüler uyumlu değildir. 34 beden pantolonlar için ön cep ölçülerinin 17 cm olması gerekirken, 11.5 cm üretilmiştir ve bu da ceplerin kullanılmasını imkansız hale getirmiştir. Davacının talep ettiği pantolonlardaki fermuar ölçüsü 18 em iken, 14 cm olarak üretilmiş ve davacıya yollanmıştır. Gönderilen pantolonları giymek imkansız olduğu için, davacı müşterisi olan şirket pantolonların dağıtımını durdurmak zorunda kalmıştır. Pantolonların kalça genişliği 36,5 em olması gerekirken, 33,5 cm ölçülerinde üretilmiştir. Bu hatalar nedeniyle davacı müşterisine karşı sorumluluk altına girmiştir ve zarara uğramıştır Sözleşmede belirtilen; "Çok Önemli" adlı 4 numaralı başlıkla belirtildiği üzere; talep edilen sipariş ürünler istenildiği şekilde alıcıya ulaşmazsa satıcı bütün ayıplardan sorumlu olacaktır ve 6 hafta içinde kusurlu giysileri tekrar üreterek alıcı firmanın zararlarını tanzim edecektir. Lakin davalı firma oluşan bu zararı tazmin etmemiştir. Pantolonların cep açıklığı ölçü grafiğinde olduğundan daha küçük geldiği için, davacı, ... Şirketi'ne 8000 USD ödemek zonunda kalmıştır ve zarar etmiştir. Değerlendirme: Dosya içerinde yer alan yazışma ve belgelerin incelenmesi sonucunda ölçüm tablosu ile ilgili olarak davalı firmanın göndermiş olduğu numunelerde bazı hataların tespit edildiği ve davalı tarafa bildirildiği, davalı tarafın ölçü tablosu kendilerine gönderildiği halde neden kullanılmadığı, yazışmalarda belirtilen hususlara neden dikkat etmediği, sevk öncesi fark edilebilecek bu hataları niçin değerlendirmediği hususunda bilgi sahibi olunamamıştır. Fakat sözleşme maddesi gereği son kontrollerin yapılarak ürünlerin uygun olup olmadığının sorumluluğu davacı taraftadır. Taraflar arasındaki sözleşmenin 4. maddesi gereği sevk öncesi son kontrollerin davacı tarafın onayından sonra yapıldığının anlaşılacağı, davacının dava dışı müşterisine teslim ettiği ürünler ile ilgili Pantolon cebinin açılan yeri ifadesi ile düzenlenen ... nolu faura içeriğinde görülen indirimin davacı ile dava dışı müşterisi arasındaki anlaşma gereği olduğu, bu hususun sadece ... nolu fatura ile davalı tarafla ilişkisinin kurulup kurulamayacağı, ya da kurulması halinde dahi 30.048,00 SR'nin ne kadarından davalı tarafın sorumlu olabileceğinin dava dosyası kapsamında anlaşılamayacağı kanaatine varıldığından, bu nedenle bu sözleşme bakımından taleplerinin reddine karar verilmiştir. 2-29.05.2019 tarihli ... Sözleşmesi: “..." Giysileri Davacı ve Davalı firma arasında 29.05.2019 tarihinde sözleşme imzalanmış olup sözleşme içeriğine göre; Orijinal numunelerin tam olarak aynı modelleri, renkleri ve boyutlarında olacak, -Diğer özellik ve kumaş ağırlıkları detaylı dosyada belirtildiği gibi olacak, -19.05.2019 tarihli proforma faturaya göre faturalanacağı taraflar arasında imzalanarak onaylanmıştır. Toplam ödemenin %50'si satıcının banka hesabına aktarılacak, geri kalan %50'si ise sipariş hazır olduğunda alıcı tarafından yükleme öncesi kontrol edildikten sonra yapılacaktır. Ayrıca önemli bir madde olarak satıcı giysi kaliteterinden sorumlu olacak ve belirtilen hususlara uyulmadığı takdirde alıcıya tazminat ödeyecektir. Hatalı giysi oranı toplam siparişin %2 sini aşarsa satıcı hatalı giysileri 6 hafta le yeniden yapacaktır. Kararlaştırılan sürenin sonunda telafi edici miktar teslim edilemez ise hatalı ürünlerin toplam tutarının 450 sini alıcıya ödeyecektir. Son muayene, sevkiyattan önce alıcının kendisi veya yetkili bir kişi tarafından yapılacaktır. Toplam sipariş teslimi 24.07.2019 ve ... olarak yapılacak olup sevkiyatın gecikmesi durumunda bir hafta toleranstan sonta her gün için Yol ceza indirimi yapılacaktır. Bu indirim toplam sipariş tutarının en fazla %15'i olabilecektir. Sözleşme davacı taraf yöneticisi ... ve davalı taraf yöneticisi ... tarafından imzalanmıştır. Davacının iddiaları: Sözleşme uyarınca yelek gömlek modelinin kumaş bileşeni %50 pamuk %50 polyester iken, %100 pamuk şeklinde yazılmıştır. Suudi Arabistan Krallığı gümrüğü yapılan analizler sonucu kumaş ve etiketlerin eşleşmediğini saptayınca, davacıdan ürünlerin geri iadesini talep etmiştir. Hükümet, davacıya ceza kesmiştir. Bu nedenle davacı 5000 USD zarar etmiştir. Spor takımının kumaşı kararlaştırlan kumaştan farklıdır. Davacının uğradığı zarar 4500 USD'dir. Davacının ödemesini yaplığı ekstra yelek kumaşı müvekkilimize gönderilmemiş, ödemesi de iade edilmemiştir. (1000 USD). Değerlendirme: Davalı tarafın satın almış olduğu ürünlerde kullandığı kumaş kompozisyonu ile etiketinin aynı olmasını gerekir. Etiket üzerinde yazan ile kumaş arasında farklılık var ise veya sonradan kumaşta değişiklik yapılmış ise, bu konuda yeterli uyarı yapıldığı da dosya kapsamında anlaşıldığı, bu bağlamda davalı tarafın sorumluluğunda olduğu düşünülse bile, uyuşmazlık konusu ihraç edilen okul giysisinin Türkiye'ye iade edilip edilmediğinin belli olmadığı gibi davacı tarafça talep edilen 5.000-USD tazminattan davalı tarafın sorumlu olup olmadığının söylenmesi için uyuşmazlık konusu hatanın davalı tarafça telafi edilip edilmediği de dava dosyası kapsamında anlaşılmadığından herhangi hesaplama yapılması mümkün olmamıştır. Yine sözleşme uyarınca "Son muayene, sevkiyattan önce alıcının kendisi veya yetkili bir kişi tarafından yapılacaktır." Bu itibarla davalının savunmasının aksini gösterir bir delil bulunduğundan davacının davasını ispat edemediği anlaşılmakla talebinin reddine karar verilmiştir. 3-16.06.2019 tarihli ... Sözleşmesi: “...” Giysileri ... okul üniformaları için 16.06.2019 tarihinde davalı firma ve davacı firma arasında satış sözleşmesi imzalanmıştır. Bu sözleşmeye göre; -Orijinal numunelerle tamamen aynı model, renk ve boyutta olacak, -Diğer özellikler ve kumaş ağırlıkları detay dosyada belirtildiği gibi olacak, -27.05.2019 tarihli proforma faturaya göre faturalanacak, -Tüm bebek yünlü kumaşları arkadan bükülerek yapılacak ve 280 gramda tutmak için %3-5 oranında elastan kullanılacaktır. Toplam bedelin %35'i kararlaştırılan tarihte satıcının banka hesabına aktarılacak ve diğer % 65'lik kısmı ... olacak şekilde siparişin hazır hale getirilmesinden sonra alıcı tarafından transfer edilecektir. Ayrıca önemli bir madde olarak satıcı giysi kalitelerinden sorumlu olacak ve belirtilen hususlara uyulmadığı takdirde alıcıya tazminat ödeyecektir. Hatalı giysi oranı toplam siparişin %2'sini aşarsa satıcı hatalı giysileri altı hafta içinde yeniden yapacaktır. Kararlaştırılan sürenin sonunda telafi edici miktar teslim edilemez ise hatalı ürünlerin toplam tutarının %50 sini alıcıya ödeyecektir. Son muayene, sevkiyattan önce alıcının kendisi veya yetkili bir kişi tarafından yapılacaktır. Toplam siparişin teslim tarihi 05.08.2019 olarak belirlenmiş olup gecikme olması halinde bir hafta toleranslı olarak her gün için %1 ceza indirimi yapılacaktır. Bu tutar toplam tutarın %15'ini geçmeyecek şekilde taraflar arasında imza edildi. Davacının iddiaları: a) Davalı şirket sözleşmeye aykırı olarak kızların polo yaka tişörtlerinin düğmelerini erkeklerinki ile aynı üretmiştir. Davacı bu nedenle 5000 USD zarar etmiştir. Değerlendirme: Konuyla ilgili davalı tarafa gönderilen görüntülü yazışma metinleri incelenmiştir. Görüntülerde (Siyah/Beyaz) istenilen düğme rengi ve düğme renginin önemli olduğu en azından şeffaf olanların değiştirilmesi talebi ve kullanılacak düğmelerin örneklerinin taraflarına gönderilmesi isteği bulunmakta ancak kullanılması istenilen düğme tipi ile gönderilen düğme tipi konusunda detay bilgilerin yetersiz olması nedeniyle dosya kapsamında tespit yapılması mümkün olmadığından, davacının iddiasını ispat edemediği kanaatine varılmıştır. b) Üzerinde anlaşmaya varılan, takımların içine konulacağı şeffaf torba yapılmamıştır. Buna rağmen davalı şirket şeffaf torbaların maliyetini faturaya eklemiştir. Bunun maliyeti ise 2000 USD etmiştir. Değerlendirme: Talep edilen ambalaj poşeti 2 renk baskılı, zip locklu ve el tutma yeri olacak şekildedir. Konuyla ilgili el kısmının önemli olduğunu ve 2 renkli baskı olması gerektiğini belirten 16.06.2019 tarihli yazışma mevcuttur. El tutma yerinin mutlaka olması gerektiği 17.06.2019 tarihinde davalı taraf ile yapılan yazışmalarda önemle belirtilmiştir. Dosyaya eklenen ambalaj poşeti görselleri incelendiğinde talep edilen poşet ile davalı tarafın kullanmış eldeği peşetler arasında farklılık olduğu özellikle el tutma yerinin olmadığı görülmekte ancak davacı şirketin şeffaf torbalar için ödediğini iddia ettiği 2.000-USD şeffaf torba kaleminin bulunduğu faturanın ya da sözleşmenin dava dosyasında olmadığı, bu nedenle davalının uyuşmazlık konusu şeffaf torbalar için sorumlu olması gerektiği yönünde bir tespitinin yapılmasının mümkün olmadığı anlaşılmakla davacının iddiasını ispat edemediği kanaatine varılmıştır. c) Etek ve pantolonların üstündeki trikonun rengi anlaşılan renkler ve orjinal numunelerle uyuşmamaktadır. Bu nedenle davacı 3000 USD zarar etmiştir. Değerlendirme: ... okulu giysi kumaşları ile ilgili olarak tarafların üretim öncesi anlaştıkları ve hatta 13.06.2019 tarihinde tekrar değişiklik yapıldığı ve bunun gecikmeye sebep olduğu, kumaşların davacı tarafından onaylandığı yazışmalardan anlaşılmakta olup, davalı tarafa aksesuar detaylarını belirten dosya 13.06.2019 tarihinde mail ekinde iletilmiştir. Sözleşme gereği sevkiyattan önce giysilerin kontrol edilme sorumluluğu davacı tarafa aittir. Triko giysilerin rengi gibi çıplak gözle çok kolay fark edilebilecek detayların sevkiyat öncesi yapılan son kontrol esnasında fark edilmesi gerektiğinden, davacının iddiasını ispat edemediği kanaatine varılmıştır. d)Davalı üniformaların teslimatında 25 gün gecikmiştir. Sözleşme uyarınca geç kalınan gün için toplam fatura tutarının %1'ini ceza olarak müvekkil şirkete ödemekle yükümlüdür. (maksimum %15). Bu oranlara göre davalı (106000 USD * 15% ) 15.900USD tazminat ödemelidir. Davalı vekili, sipariş için proforma faturanın davalı müvekkil tarafından 27.05.2019 tarihinde oluşturulup davacıya iletildiğini ancak sözleşme ve fatura gereği yapılması gereken peşinat ödemesinin davacı tarafından 03.06.2019 tarihinde yapılmış olduğunu, dolayısıyla ilk aşamada yaşanan 1 haftalık gecikmeye davacının sebebiyet verdiği yönünde savunma yapmıştır. Değerlendirme: Taraflar arasında ... okul üniformaları için 16.06.2019 tarihinde (27.05.2019 tarihli proforma faturaya göre) satış sözleşmesi imzalanmıştır. Davacı tarafın davalı adına düzenlediği cari hesap ekstresine göre 29.06.2019 tarihinde sözleşme bedeli dahil olmak üzere iki ayrı sözleşme için 63.281,00 USD ödeme yapılmış olduğu tespit edilmiştir Ayrıca davalı vekili davacı tarafından yapılan peşinat ödemesinin 03.06.2019 tarihinde yapılmış olduğunun belirtildiği, her iki durumda da peşinat ödemesi sözleşme tarihinden önce yapılmış olduğu anlaşılmaktadır. Dolayısıyla geç yapıldığı iddia edilen peşinat ödemesinden kaynaklı 1 haftalık gecikmeye davacının sebebiyet vermediği kanaatine varılmıştır. Davacı tarafın davalı adına düzenlediği cari hesap ekstresine göre 23.08.2019 tarihinde sözleşme bedeline mahsuben bakiye 65.000 USD ödeme yapılmış olduğu görülmektedir. Davalı tarafın davacı tarafa 30.08.2019 tarihinde 111.618,75 USD'lik fatura düzenlenmiş olduğu görülmektedir. Whatsapp yazışmalarında konusu geçen ... 'e yapılan 2.219,10 USD ödeme 30.09.2019 tarihinde yapılmış olduğu görülmektedir. Taraflar arasındaki sözleşmeye konu ... okulları giysilerinin teslim tarihi 05.08.2019 olarak belirlenmiştir. Taraflar 23.08.2019 tarihinde sözleşme bedeli bakiyesi 65.000 USD'nin davacı tarafça yapıldığını kabul etmektedir. Sözleşmenin ödemeler maddesi gereği, toplam bedelin %35'i kararlaştırılan tarihte satıcının banka hesabına aktarılacak ve diğer %65 lik kısmı ... olacak şekilde siparişin hazır hale getirilmesinden sonra alıcı tarafından transfer edileceği, davacı tarafın 23.08.2019 tarihinde sözleşme bedeline mahsuben bakiye 65.000-USD ödeme yapılmış olduğu, dava dosyası, whatsapp yazışmaları, davacı tarafından yapılan ödeme tarihleri bir arada değerlendirildiğinde, sözleşme ile belirlenen 05.08.2019 teslim tarihinin 23.08.2019 olarak kabul edilmesi gerektiği kanaatine varılmıştır. Dava dosyasında sözleşme konusu ürünlerin 01.09.2019 tarihinde gönderildiği, bu durumda sözleşme tarihi ile sevk tarihi arasında 8 günlük gecikme söz konusu olup, davalı taraf sözleşmenin 6.maddesine göre gecikilen her gün için %1 indirim yapmak zorundadır. Ancak toplam ceza siparişin toplam tutarının %15'ini geçmeyecektir. Yine ilgili maddeye göre ceza işlemi 1 haftalık toleranstan sonra başlayacaktır. Bilirkişilerce 8 günlük gecikme bedeli olarak 8.504,740-USD hesaplanmışsa da, teslim tarihinin 23/08/2019 olarak kabul edilmesi durumunda da sözleşmede belirlenen bir haftalık toleransın geçerli olacağı kanaatine varıldığından, davacının gecikme cezası olarak 1.063,0875 USD talep edebileceği kanaatine varılmıştır. 4)02.07.2019 tarihli ... Sözleşmesi: “... ” Giysileri Davacı firma ile davalı firma arasında 02.07.2019 tarihinde ... için proforma fatura düzenlenmiştir. Proforma faturanın toplam tutarı 23.442,70 USD olup 12 ayrı kalem giysi çeşidini içermektedir. Bu giysiler için sevk tarihi 31.08.2019, ödeme şekli % 50 avans, %50 sevkiyattan önce ve teslim şekli ... Havalimanı olarak belirlenmiştir. Ayrıca ... firması tarafından düzenlenen proforma fatura üzerinde satış koşulları; -Ödeme yapıldıktan ve üretime başlanıldıktan sonra sipariş iptali olmayacağı, -Kumaşlar kesildikten sonra herhangi bir işlem değişikliği yapılamayacağı, -1000 mt altı siparişlerin %20, 1000 mt üstü siparişlerin miktarlarının %10 toleranslı olduğu, -Mal kalitesi ile ilgi şikayet olduğunda ... firmasının hatayı onaylaması gerektiği, -Kumaş kesilmeden önce üretim ile ilgili tüm bilgi ve isteklerin bildirilmesi gerektiği, -Ürünlerin yükleme öncesi son kontrolünün alıcının sorumluluğunda olduğu, -Ağırlık ve en toleranslarının %10 olduğu, -Banka ödemelerinde komisyon ücretlerinin alıcıya ait olduğu yazılı olarak eklenmiştir.

Davacının iddiaları: Davalıya yapılan ilk ödemeden 2 ay sonra, davalı şirket 3 parçayı üretmeyi reddetmiştir. Davacı başka bir tedarikçiye gidip üretim yaptırmak zorunda kalmıştır ve bu nedenle 4000 USD zarara uğramıştır. Ödenen ücrete dahil olmasına rağmen, sipariş edilen elbise modellerinde daha önce kararlaştırılan şekilde nakış yapılmamıştır. Okul üniformalarında okul isminin yazılı olması gerekirken, yazılmamıştır. Bu nedenle davacı müşteri kaybetmiş ve 1000 USD talep etmektedir. Davalı şirket siparişleri tek seferde sevketmemiştir; 34 kutuyu kendi deposunda yaklaşık 10 gün boyunca tutmuştur. Bu da davacıya ekstra 1000 USD'e mal olmuştur çünkü 2 çeşit konşimento vardır ve davacı 2 kez piyasaya sürme vergisi ödemek zorunda kalmıştır. Değerlendirme: Davacı tarafın dosyaya sunmuş olduğu belgeler arasında yer alan ve tarafların fatura ve ödeme detaylarını gösteren belgeye göre, davacı taraça davalı tarafa düzenlenen 20.103,30 USD fatura karşılığında davalı tarafın 20.133,06 USD ödeme yapmış olduğu görülmektedir. Davacı taraf ... giysilerinde okul logosunun konulmadığını ifade ederek müvekkilinin 1000 USD talep ettiğini ifade etmiştir. 19.08.2019 tarihli yazışma ile davalı tarafa “...” ... logosunun iptal edildiğini bildirmiş olduğundan davacı vekilinin konu ile ilgili 1000 USD ceza talebinin yerinde olmadığı kanaatine varılmıştır. Davalı şirket sipariş kumaş bileşenleri ile etiket bilgisi arasındaki farklılıktan dolayı giysilerin gümrükte takıldığı ve sevkıyatının yapılamadığı belirtmiş, davalı taraf 30.10.2019 tarihli yazışmasında kıyafetlerin kendilerine geri gönderildiği takdirde düzeltilip gönderileceğini fakat talep edilen 4.000-USD tutarındaki gümrük masraflarını kabul etmeyeceklerini, giysileri davalı tarafa geri göndermek için 3.500-USD tutarındaki kargo ücretini kendilerine aktarmalarını talep etmiştir. ... dokuma kumaş onayının 23.09.2019 tarihinde davalı firma tarafından verilmesi üzerine üretim işlemine başlanılmış olup, nakış işlemleri ilgili olarak yapılan ilk kontrolde bir yorum yapıldığı ve iyileştirme istenildiği fakat reddedilmediği sevkiyatı engel olmadığının tespit edildiği, sevk öncesi davacı firmanın yapacağı kontrollerden sonra verilecek onay sonrası ve bakiye ödeme yapıldıktan sonra sevk işleminin yapılması gerektiği konusunda taraflar anlaşmıştır. Sözleşmede "Ürünlerin yükleme öncesi son kontrolünün alıcının sorumluluğunda olduğu," ve "Mal kalitesi ile ilgi şikayet olduğunda Nova Nef firmasının hatayı onaylaması gerektiği," şeklinde düzenleme bulunmaktadır. Taraflar arasındaki yazışmalardan da anlaşılacağı üzere, davalının ürünlerin kendisine gönderilmesi halinde düzeltip geri göndereceğini bildirdiği ancak davalıya söz konusu ürünleri gönderilmediğinden ve davalı tarafından iddia edilen husus incelenemediğinden davalının talebinin reddine karar verilmiştir. HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davanın kısmen kabul kısmen reddi ile, 900,00 USD'nin dava tarihinden itibaren uygulanacak Devlet Bankalarının Amerikan doları ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine. Fazlaya ilişkin taleplerin reddine, 2-6325 sayılı Kanunun 18/A-13. maddesi uyarınca 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin davanın kabul ve red oranına göre 1.188,00 TL'sinin davalıdan, 132,00 TL'sinin ise davacıdan alınarak hazineye irad kaydına, 3-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan AAÜT uyarınca hesap olunan 7.404,94 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, 4-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan red edilen kısım yönünden AAÜT'nin uyarınca hesap olunan 822,78 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine, 5-a)Alınması gerekli 562,03 TL karar ve ilam harcından peşin yatırılan 140,51 TL harcın mahsubu ile bakiye 421,52 TL harcın davalıdan alınarak ile hazineye irad kaydına, b)Davacının yatırdığı 140,51 TL peşin harcın davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, 6-Davacı tarafından yapılan 2.000,00 TL bilirkişi ücreti, 102,50 TL tebligat/müzekkere gideri, 54,40 TL başvurma harcı olmak üzere toplam 2.156,9 TL yargılama giderinin, davanın kabul ve red oranına göre 1.941,21 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye miktarın davacı üzerinde bırakılmasına, 7-HMK'nin 333. ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu Gider Avansı Tarifesi'nin 5. maddesine göre, hükmün kesinleşmesinden sonra yatırılan avansın kullanılmayan kısmının elektronik ortamda hesap numarası var ise bu numara üzerinden, yok ise PTT aracılığıyla adreste ödemeli gönderilerek resen iadesine, kararın tebliğ giderinin iade edilecek avanstan karşılanmasına, Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize yada mahkememize verilmek üzere bir başka yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek dilekçe ile Adana Bölge Adliye Mahkemesine İSTİNAF yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça ve usulen okunup anlatıldı. 09/01/2024

Katip ...

Hakim ...