İlk Derece Mahkemesi ·
İlk Derece Mahkemesi 2019/766 E. 2020/557 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Esas No
- 2019/766
- Karar No
- 2020/557
- Karar Tarihi
T.C. İZMİR 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2019/766 Esas KARAR NO : 2020/557 DAVA : Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen) DAVA TARİHİ : 15/10/2019 KARAR TARİHİ : 03/12/2020 Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı sürücünün27/07/2018 tarihinde adına kayıtlı olup, sevk ve idaresinde bulunan...plakalı aracıyla Nevşehir İli, Avanos İlçesi, Çalış Semtinde ilerlemekte olduğu sırada, hızını ayarlayamadığı için önündeki kırmızı ışıkta durmakta olan müvekkiline ait ... plakalı araca arkadan çarptığını, aracın hasarlanmasına neden olduğunu, davalı sigorta şirketinin...plakalı aracın... poliçe numarasıyla ZMMS sigortacısı olduğunu, müvekkilinin, kazadan bir süre sonra halen yerleşik olduğu Almanya ülkesine dönmek zorunda kaldığını ve hasarlı aracına hasar tespit için bilirkişiye muayene ettirdiğini, yapılan muayene sonucu araçta 1.858,63 Euro tutarında hasar meydana geldiğini, yapılan ekspertiz hizmeti karşılığında 75.01 Euro ödediğini, davalı sigorta şirketine hasar başvurusunda bulunulduğunu, anılan sigorta şirketi tarafından şimdiye kadar herhangi bir ödeme yapılmadığını, 1.858,63 Euro tutarındaki hasar bedelinin TL karşılığını, hasar başvurusunun yapıldığı tarihe 8 iş günü eklenmesiyle ulaşılacak tarihlerde işletilecek yasal faizi ile birlikte davalı sigorta şirketinden tahsiline, kaza tarihi olan 27/07/2018 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen davalılardan tahsiline, 75.01 Euro tutarındaki ekspertiz ücreti, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. SAVUNMA Davalı sigorta şirketi vekilinin mahkememize sunduğu cevap dilekçesinde özetle; 27/07/2018 tarihinde... plakalı araç ile... plakalı aracın karıştığı kaza sonrası maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, sigortalı araç sürücüsünün kazanın meydana gelmesinde kusursuz olduğunu, dava konusu kazaya karışan ... plaka aracın müvekkil şirket tarafından... nolu ZMMS poliçesi ile sigortalı olduğunu, davanın zamanaşımına uğramış olduğunu reddi gerektiğini, davacının müvekkil şirkete herhangi bir başvuru yapmadığını ve davanın usulden reddi gerektiğini, davanın yetkisiz mahkemede açıldığını, yetkili mahkemenin İstanbul Anadolu Asliye Ticaret Mahkemesi olduğunu, haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ... mahkememize cevap dilekçesi sunmamıştır. DELİLLER Bilirkişi raporu ve Tüm dosya kapsamı. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE Davacı vekili, müvekkiline ait... plaka sayılı aracın davalı... ait ve diğer davalı... A.Ş tarafından ZMMS poliçesiyle sigortal... plakalı araç ile çarpışması şeklinde trafik kazası meydana geldiğini, kaza neticesinde müvekkiline ait araçta hasar meydana geldiğini iddia ederek, 1858,63 Euro tutarındaki hasar tazminatının davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak müvekkiline verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalılar, davanın reddini savunmuştur. Dava, maddi hasarlı trafik kazası nedeniyle araçta meydana geldiği iddia edilen hasarın tazmini talebine ilişkindir.
Mahkememizce dosya hasar kusur ve sigorta hesap bilirkişilere tevdi edilerek rapor aldırılmıştır. 15/05/2020 havale tarihli bilirkişi raporunda; tarafların kendi aralarında tanzim ettikleri 27/07/2018 tarihli maddi hasarlı trafik kazası tutanağına göre ... idaresindeki ...plaka sayılı aracı ile, seyir halinde iken (kendisinin de ikrar ettiği gibi) kendi aracının ön kısmı ile, aynı istikamette seyir halinde olan ve kırmızı trafik ışığı nedeniyle beklemekte olan ( davacıya ait) aracın sürücüsü... idaresindeki ...plaka sayılı aracın arka kısmına çarpması neticesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği kazanın oluşumunda, davalı sürücüsü ...sevk ve idaresindeki ve arkasında ...plaka sayılı aracı ile, 2918 s. KTK'nun m.52/A, m.52/B, m.52/C maddesi ile asli kusurlardan m.84/D maddelerini ihlali neticesinde kazının oluşumunda %100 oranında asli ve tam kusurlu olduğunu, davacı aracın sürücüsü ...idaresindeki... plakalı (davacı) aracı ile kazının oluş biçimi göz önüne alındığında kazayı önlemek adına alabileceği herhangi bir önlen bulunmadığı gibi kurallara aykırı olumsuz davranış faktörü de görülmediğinden kazanın oluşunda kusursuz olduğunu, kaza nedeniyle davaya konu olan ... plakalı araçta, dosya muhtevasında bulunan bilgi ve belgeler üzerinde yapılan incelemeler, yapılan piyasa doküman araştırmalarına göre davaya konu aracın onarım masrafı Almanya koşullarında orijinal parça işçilik dahil 1.568,87 Euro+Kdv, Kdv dahil 1.858,63 Euro olduğunu,...plakalı aracın Almanya' da yaptırılmış olan Hasar Ekspertiz Ücreti için belirlenen 75,1 Euro Ekspertiz ücretinin genel anlamda rayiç bilirkişi ücretlerine uygun olduğunu, ZMMS sigortasının bir motorlu aracın karayolunda işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne, yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarar uğrayan kişilere karşı olan sorumluluğunun belli limitler ve kusur oranı dahilinde ve gerçek zarar miktarı ile karşılamayı amaçlayan sorumluluk sigortası olduğunu, dava dışı ... maliki ve davalı sürücüsü olduğu...plakalı aracın 10/01/2019-2019 tarihleri arasında geçerli ve ... numaralı poliçe ile davacı... Sigorta A.Ş tarafından ZMM (trafik) sigorta teminat kapsamına alındığını, ZMM Genel Şartları A.5 TEMİNAT TÜRLERİ ARASINDA BELİRTİLEN Maddi Zararlar Teminatı içinde yedek parça ve işçilik zararlarının belirtildiğini, Kaza tarihi itibariyle Merkez Bankası Efektif Satış Kuruna göre 1 Euro = 5.6686 TL hesabı ile tespit edilen 1.858,63 Euro zararın 5.6686 =10.535,83 TL'ye isabet ettiği ve bu miktarın kaza tarihi itibariyle verilen 36.000 TL'si teminat limiti içinde olduğunu, KZMSS B.2 maddesine göre sigorta şirketinin temerrüt tarihinin tespiti için davacının tazminat talep dilekçesinin sigorta şirketine ulaştığı tarihe 8 iş günü eklenmekle bulunan tarih olacağı, dosyada davacı müracaatının davalı sigorta şirketine hangi tarihte tebliğ alındığına dair tespit edilecek belge olmadığı sonucuna ulaşıldığı kanaatine varılmış, oluşa, dosya içeriğine ve bilimsel verilere uygun bulunan rapor mahkememizce benimsenmiş ve hükme esas alınabilir kabul edilmiştir. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, ''İşletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.'' hükmüne, aynı Kanun'un 85/1. maddesinde, ''Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.'' hükmüne, aynı Kanun'un 85/son. maddesinde ise, ''İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.'' hükmüne yer verilmiş, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın A-1. maddesinde de, ''sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder.'' düzenlemesi yapılmıştır. Yukarıda açıklanan madde hükümlerinden, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası; motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır. Motorlu araçların işletilme tehlikesine karşı, zarar gören üçüncü şahısları, korumak amacıyla getirilmiş olan bu düzenleme ile öngörülen sorumluluğunun bir kusur sorumluluğu olmayıp, sebep sorumluluğu olduğu; böylece araç işletenin sorumluluğunun sebep sorumluluğunun ikinci türü olan tehlike sorumluluğuna ilişkin bulunduğu, öğretide ve yargısal içtihatlarla kabul edilmektedir. (EREN Fikret, Borçlar Hukuku, 9. B, s. 631 vd.; KILIÇOĞLU Ahmet, Borçlar Hukuku, 10. B., s. 264 vd.). 2918 sayılı Kanunun 86. maddesinde ise, bu Kanun’un 85. maddesinde düzenlenen sorumluluktan kurtulma ve sorumluluğu azaltma koşullarına yer verilmiştir. Bu düzenlemelere göre, araç işleteni veya araç işleteninin bağlı bulunduğu teşebbüs sahibi, kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru bulunmaksızın ve araçtaki bozukluk kazayı etkilemiş olmaksızın kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulabilecek; sorumluluktan kurtulamayan işleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibi ise kazanın oluşunda zarar görenin kusurunun bulunduğunu ispat ederse, hakim, durum ve şartlara göre tazminat miktarını indirebilecektir. Burada kanun koyucu zarar görenin kusuru nispetinde indirim yapılabileceğini öngörmüş ve indirimi zorunlu tutmayarak hâkimin taktirine bırakmıştır. Uygulama ve öğretide de (S. Ünan, “Ergün A. Çetingil ve Rayegan Kender’e 50. Birlikte Çalışma Yılı Armağanı 2007”, s. 1180) bu husus kabul edilmektedir. Kanun koyucu, açıklanan düzenlemeler yanında 2918 sayılı KTK’nın 91. maddesiyle de; işletenin aynı Kanun’un 85. maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası (Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası) yaptırma zorunluluğunu getirmiştir. Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin yerleşik içtihatları kapsamında değer kaybı, aracın trafik kazası sonucu hasarlanıp, onarılmasından sonraki değeri ile hiç hasarlanmamış haldeki değeri arasındaki farka ilişkin olup, araçtaki değer kaybı belirlenirken, aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki ikinci el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonra ikinci el satış değerinin tespiti ve arasındaki fark göz önüne alınmaktadır. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 90. maddesinde; ''Zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatlar bu Kanun ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabidir. Söz konusu tazminatlar ve manevi tazminata ilişkin olarak bu Kanun ve genel şartlarda düzenlenmeyen hususlar hakkında 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun haksız fiillere ilişkin hükümleri uygulanır.'' hükmü düzenlenmiştir. Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın A.5. Bölümünde belirtilen 'Kapsama Giren Teminat Türleri' başlığı altında bulunan (a) bendinde 'Maddi Zararlar Teminatı' kapsamında araçta meydana gelen değer kaybı da sayılmıştır. İlgili maddede Maddi Zararlar Teminatı; ''Hak sahibinin bu genel şartta tanımlanan ve zarar gören araçta meydana gelen değer kaybı dahil doğrudan malları üzerindeki azalmadır.'' olarak tanımlanmıştır. Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin 03/12/2015 tarih ve 2015/12400 Esas 2015/13270 Karar sayılı ilamında aynen; ''.....Davacı, yabancı plakalı aracını kazadan sonra tamir ettirmeden hasarlı olarak gümrük dairesine terk ettiğine göre araç zararı, aracın Avusturya'da olay günündeki kullanılmış değerine göre belirlenmelidir. Eğer bu değer onarım giderinden fazla ise davacı yalnız onarım giderini, onarım giderinden az ise, aracın olay gününde Avusturya'daki sürüm değerini davalıdan isteyebilir. Bu durumda mahkemece, bilirkişiden ek rapor alınarak aracın, olay tarihinde kayıtlı olduğu ülkedeki ikinci el piyasa rayiç değerinin tespit edilmesi ve aracın Türkiye'deki tamir bedeli ile karşılaştırılarak hangisi az ise o miktara hükmedilmesi gerekir.....'' denilmiş, yabancı plakalı araçların ülkemizde uğradıkları hasar sebebiyle uğradıkları zarar açısından plakanın ait bulunduğu ülke koşullarına göre belirleme yapılması gerektiğine dikkat çekilmiştir. Öte yandan Türk Borçlar Kanunu'nun 49 ve devamı maddelerinde kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar verenin bu zararı gidermekle yükümlü olduğu düzenlemesi yer almaktadır. Yukarıda değinilen yasal düzenleme ve Yüksek Mahkeme İçtihatları kapsamında somut olay değerlendirildiğinde trafik kazası nedeniyle davacıya ait araçta meydana gelen hasarın davalılar tarafından tazmin edilmesi gerektiği hususunda mahkememizde vicdani kanı oluşmuş, bu itibarla da davanın kabulü cihetine gidilmesi gerektiği takdir ve sonucuna ulaşılmıştır. Mezkur nedenlerle davanın kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere Davanın KABULÜ ile, 1.858,63 Euro maddi tazminatın temerrüt tarihi olan 26/06/2019 tarihinden itibaren 3095 sayılı kanunun 4.A maddesi gereğince işleyecek faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, Davacı duruşmada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT hükümlerine göre hesap ve takdir edilen 4.080 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, Harçlar yasası gereğince alınması gereken 820,18- TL harç olmak üzere 205,05-TL harçtan mahsubuna, 615,15- TL eksik harç ile 7155 Sayılı Abonelik Sözleşmesinden Kaynaklanan Para Alacaklarına İlişkin Takibin Başlatılması Usulü Hakkında Kanun'un 23/14 maddesi gereğince ilerde haksız çıkacak taraftan tahsil edilmek üzere Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.320.00 TL zorunlu Arabuluculuk yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye irad kaydına, Davacı tarafından yapılan 24,80 TL posta masrafı, 127,40 TL tebligat, 49,50 TL elektronik tebligat, 205,05TL peşin harç, 44,40 TL başvurma harcı ve 1200- TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplamda 1.651,15 TL ve 75.01 Euro ekspertiz ücretinden oluşan yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 345. maddesi gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık kesin süre içerisinde Mahkememize veya Mahkememize gönderilmek üzere bulunulan yer ya da başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesi'ne verilecek bir dilekçe ile başvurmak ve istinaf harç ve masraflarını karşılamak koşulu ile İzmir Bölge Adliye Mahkemesi'ne istinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 03/12/2020
Katip... E-imza
Hakim ... E-imza